Sprawozdanie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z prac nad wnioskiem wstępnym o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Macieja Świrskiego.

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja

S PR AW O Z DAN IE KOMISJI ODPOWIEDZ I ALN OŚCI KONSTYTUCYJN EJ

z prac nad wnioskiem wstępnym o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu Przewodniczącego Krajowej ,

Rady Radiofonii i Telewizji Macieja Swirskiego Marszałek Sejmu, zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o Trybunale Stanu, skierował w dniu 25 września 2024 r. powyższy wniosek wstępny do Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej.

Komisja po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, na posiedzeniu w dniu 12 czerwca 2025 r. przyjęła sprawozdanie.

Komisja wnosi o pociągnięcie do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu Przewodniczącego Krąjowej Rady Radiofonii i Telewizji Macieja Świrskiego.

Na podstawie art. 129 ust. l regulaminu Sejmu w dniu 12 czerwca 2025 r. Komisja podjęła decyzję o przedstawieniu Sejmowi kandydatury posła Macieja Tomczykiewicza, jako oskarżyciela w postępowaniu przed Trybunałem Stanu.

Komisja- zgodnie z art. 9g ust. 4 ustawy o Trybunale Stanu- przedstawia wniosek mniejszości posłów: Iwony Arent, Piotra Króla, Pawła Szrota, Krzysztofa Szczuckiego, Anny Bałuch, Marka Asta i Joanny Lichockiej.

Komisja - zgodnie z .art. 12 ust. l ustawy o Trybunale Stanu - wnosi o doręczenie sprawozdania i wniosku mniejszości wszystkim posłom wraz z informacją, że akta sprawy są dostępne w Sekretariacie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej

Warszawa, dnia 12 czerwca 2025 r.

Przewodniczący Komisji i Sprawozdawca

(-) Zdzisław Gawlik

� - --- Sprawozdanie

Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej

z przeprowadzonego postępowania w sprawie wniosku wstępnego

datowanego na d zień 23 maja 2024 r., uzupełnionego pismem z dnia 16 sierpnia 2024 r.,

o pociągnięcie do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu Przewodniczącego i członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Macieja Świrskiego

z wnioskiem Komisji o podjęcie przez Sejm RP uchwały

o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunalem Stanu Przewodniczącego i członka KrajowejRadyRadiofonii i Telewizji Macieja Świrskiego

I

Informacja o wąiosku wstępnym

l. Dnia 23 maja 2024 r. grupa posłów, działając na podstawie art. 198 ust. l Konstytucji RP1 w zw. z art. l ust. l pkt 5, art. 3, art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o

Trybunale Stanu2 (dalej: ustawa o Trybunale Stanu), złożyła wstępny wniosek o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu przewodniczącego i członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Macieja Świrskiego (dalej jako: "wstępny wniosek"). Wykonując art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o Trybunale Stanu, Przedstawiciel wnioskodawców uzupełnił wniosek wstępny pismem z dnia 16 sierpnia 2024 r. Na podstawie art. 7 ustawy o Trybunale Stanu Marszałek Sejmu Szymon Hołownia skierował w dniu 25 września 2024 r. uzupełniony wniosek do Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej.

2. Stosownie do dyspozycji art. 6 ust. 2 punkt 2 i art. 6 ust. 2 ustawy o Trybunale Stanu

wniosek zawiera podpisy 185 wnioskodawców. Jako reprezentanta wnioskodawców wskazano pana posła Piotra Adamowicza.

3. Wnioskodawcy domagali s1ę pociągnięcie niżej wymienionej osoby do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu za naruszenie przepisów Konstytucji RP oraz ustaw, którego to dopuścił się w związku z zajmowanym stanowiskiem i w zakresie swojego urzędowania:

1 Dz. U. z 1 997 Nr 78, poz. 483. 2 Dz. U. z 1 982 r. Nr 11, poz. 84.

l

- Macieja Świrskiego - przewodniczącego i członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji

za to, że:

l) lO stycznia 2024 r. w Warszawie uczestniczył w podjęciu Uchwały KRRiT nr 8/2024 dokonującej bezpodstawnego przesunięcia terminu przekazania środków z opłat abonamentowych dla jednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenie art. 6 ust. 2 i art. 8 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (dalej jako: UOA), art. 9 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (dalej: URT), art. 10 i art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. ­ Prawo przedsiębiorców (dalej: PP) oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP;

2) 7 lutego 2024 r. w Warszawie uczestniczył w podjęciu Uchwały KRRiT nr 40/2024 upoważniającej jej Przewodniczącego do stworzenia nowego harmonogramu wypłat środków z wpływów z opłat abonamentowych i przewidującej, że do czasu prawomocnego stwierdzenia przez sąd rozwiązania każdej spółki będącej jednostką publicznej radiofonii i telewizji, rozpoczęcia procesu jej likwidacji oraz związanego z tym sposobu reprezentacji spółki wypłata środków ma być kierowana do depozytu sądowego, co stanowiło naruszenie art. 9 ust. l w zw. z art. 21 ust. l, art. 31 ust. 4 i art. 31b URT, art. l i art. 8 ust. 1-3 UOA, art. l O i art. 12 PP oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP;

3) w okresie luty- kwiecień 2024 r. w Warszawie w wykonaniu Uchwały KRRiT nr 40/2024 nie przekazywał środków z opłat abonamentowych do uprawnionych do nich jednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenie art. 8 ust. 3 UOA, art. 31 ust. l pkt l URT oraz art. 7 Konstytucji RP;

4) w okresie styczeń- kwiecień 2024 r. w Warszawie kierował do jednostek publicznej radiofonii i telewizji żądania przekazania informacji poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. l O ust. 2 i art. 31 b w związku z art. 22 URT oraz art. 7 Konstytucji RP;

5) 25 marca 2024 r. w Warszawie nałożył karę na likwidatora spółki Telewizja Polska S.A. za nieudzielenie informacji na żądanie sformułowane poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. l O ust. 2 w związku z art. 22 URT oraz art. 7 Konstytucji RP;

6) w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie jako organ właściwy do prowadzenia postępowania koncesyjnego odpowiadał za nieuzasadnioną przewlekłość postępowań w sprawie przedłużenia koncesji dla niezależnych mediów: programów spółki TVN S.A.: TVN", TVN INTERNATIONAL", TVN TURBO" " " " i "TVN STYLE" oraz programu spółki Inforadio Sp. z o.o. TOK FM - Pierwsze " Radio Informacyjne", co stanowiło naruszenie art. 8 i art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako: KPA), a także art. 2 Konstytucj i RP;

7) w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie wydając decyzje administracyjne o nałożeniu kar na prywatnych nadawców w postaci decyzj i nr 6/DPz/2023 z dnia 2 8 kwietnia 2023 r. o nałożeniu kary na Inforadio Sp. z o. o., decyzj i nr 8/DPz/2023 z dnia 1 1 sierpnia 2023 r . o nałożeniu kary na Burozet Radio Sp. z o.o.

oraz decyzj i nr 4/Dpz/2024 z dnia 4 marca 2024 r. o nałożeniu kary na TVN SA, w sposób arbitralny wykorzystywał swoje kompetencje penalne określone w art. 18 URT, nakładając kary na niezależne media: nadawców programów TVN" i TVN24" " " (TVN S.A.), TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne" (Inforadio sp. z.o.o.) oraz " Radio ZET" (Eurozet Radio Sp. z o.o.), co stanowiło naruszenie art. 18 URT oraz art. " 2, art. 9, art. 54 ust. l i art. 2 13 ust. l Konstytucji RP;

8) w okresie kwiecień - maj 2024 r. w Warszawie zlecił dokonanie egzekucji kar administracyjnych nałożonych na niezależne media: nadawców programów TVN" i " TVN24" (TVN S.A.), TOK FM Pierwsze Radio Informacyjne" (Inforadio sp. " " -

z.o.o.) oraz Radio ZET" (Eurozet Radio Sp. z o.o.) bez oczekiwania na " uprawomocnienie się decyzj i w tym zakresie, co stanowiło naruszenie art. 1 30 § l i 2 KPA oraz art. 7 Konstytucji RP;

9) w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie prowadząc postępowania w sprawie udzielenia koncesj i i wykonując swoje kompetencje penalne określone w art. 18 URT w jednoznaczny sposób dyskryminował niezależne media, okazując daleko idącą przychylność wobec mediów powiązanych z obozem Zjednoczonej Prawicy lub przychylnych wobec niego, co stanowiło naruszenie art. 8 KPA oraz art. 2, art. 9, art. 32, art. 54 ust. l i art. 213 ust. l Konstytucji RP;

10) w okresie styczeń 2023 r. - pierwszy kwartał 2024 r. w Warszawie nie przeprowadził badania statystycznego odbioru sygnału stacj i telewizyjnych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej , co stanowiło naruszenie art. 20 ust. 3 w związku z art. 18 i art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej3 (dalej: ustawa o statystyce publicznej) oraz art. 7 Konstytucji RP;

11) w okresie styczeń 2023 r. -pierwszy kwartał 2024 r. w Warszawie środki publiczne z budżetu KRRiT przeznaczone na realizację badania statystycznego odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej wykorzystał w celu pozyskania wyników badań przeprowadzanych przez podmioty prywatne, co stanowiło naruszenie art. 44 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych4 (dalej: ustawa o finansach publicznych) i art. 7 Konstytucji RP.

5. Pismem z dnia 26 września 2024 r. Przewodniczący Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej doręczył odpis osobie objętej wstępnym wnioskiem i zgodnie z treścią art. 8 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o Trybunale Stanu pouczył o prawie do złożenia pisemnych wyjaśnień w terminie 30 dni od dnia otrzymania wstępnego wniosku oraz o innych uprawnieniach przysługujących tej osobie w postępowaniu przed Komisją, w tym prawie do złożenia wniosków dowodowych i ustanowienia obrońców. Odpis wstępnego wniosku doręczono skutecznie.

6. Osoba objęta wstępnym wnioskiem wyznaczyła obrońców w osobach adw. Michała Zuchmantowicza oraz adw. dr. Karola Pachnika. Adw. Michał Zuchmantowicz pismem z dnia 30 października 2024 r. przedstawił stanowisko osoby objętej wstępnym wnioskiem, w którym uznał wszystkie stawiane zarzuty za bezzasadne.

II

Informacja o przeprowadzonym postępowaniu i zebranych dowodach

W toku postępowania Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej zgromadziła następujące dowody:

l. Z wyjaśnień Macieja Świrskiego-osoby objętej wnioskiem wstępnym-na posiedzeniu Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej w dniu 19 lutego 2025 r. (dowód nr l).

2. Z zeznań świadków:

3 Dz. U. z 2024 r. poz. 1 799.

4 Dz. U. z 2023 r. poz. 1 270.

l) Daniela Gorgosza, likwidatora TVP S.A., przesłuchanego w dniu 3 grudnia 2024 r. (dowód nr 2),

2) Pawła Majchera, likwidatora Polskiego Radia S.A., przesłuchanego w dniu 17 grudnia

2024r. (dowód nr 3),

3) Tadeusza Kowalskiego,członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji,przesłuchanego w dniu 17grudnia 2024r. (dowód nr 4),

4) Justyny Reisner, pracownika Biura Krajowej Rady Radiofonii Telewizji, przesłuchanej w dniu 14stycznia 2025r. (dowód nr 5),

5) Eweliny Kosałki-Passia, likwidatora Radia Katowice S.A., przesłuchanej w dniu 21 stycznia 2025r. (dowód nr 6),

6) Pawła Gągorowskiego, likwidatora Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 21 stycznia 2025r. (dowód nr 7),

7) Mariusza Marcina Pulita, likwidatora Radia Kraków S.A., przesłuchanego w dniu 21 stycznia 2025r. (dowód nr 8),

8) Mirosława Kasprzaka, likwidatora Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 stycznia 2025r. (dowód nr 9),

9) Krzysztofa Lodzińskiego, likwidatora Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 21 stycznia 2025r. (dowód nr l 0),

l O) Ewy Szejner, dyrektor Krajowego Instytutu Mediów, przesłuchanej w dniu 4 lutego

2025r. (dowód nr 11),

1 1) Agnieszki Glapiak, członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanej w dniu 4lutego 2025r. (dowód nr 12),

12) Hanny Karp, członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanej w dniu 4 lutego 2025r. (dowód nr 13),

13)Marzeny Paczuskiej, członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanej w dniu 4lutego 2025r. (dowód nr 14),

14)Marcina Zarzeckiego, członka rady nadzorczej Radia Poznań S.A., przesłuchanego w dniu 11 marca 2025r. (dowód nr 15),

15) Karola Drausa, członka rady nadzorczej Radia Rzeszów S.A., przesłuchanego w dniu 11 marca 2025r. (dowód nr 16),

16) Joanny Dadas, członkini rady nadzorczej Radia Wrocław S.A., przesłuchanej w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 17),

17) Katarzyny Doszczak-Fuławki, członkini rady nadzorczej Radia Wrocław S.A., przesłuchanej w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 18),

18) Miłosza Matemiaka, członka rady nadzorczej Radia Wrocław S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 19),

19) Leszka Burakowskiego, członka rady nadzorczej Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 20),

20) Marcina Tarachy, członka rady nadzorczej Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 21) ,

21) Karola Zgódki, członka rady nadzorczej Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 22),

22) Jakuba Roszkowskiego, członka rady nadzorczej Radia dla Ciebie, przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 23),

23) Marka Pietrzaka, członka rady nadzorczej Radia dla Ciebie, przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 24),

24) Marka Kieszczyńskiego, członka rady nadzorczej Radia dla Ciebie, przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 25),

25) Mariusza Bartkowicza, członka rady nadzorczej Radia Olsztyn S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 26),

26) Ryszarda Stryjskiego, członka rady nadzorczej Radia Poznań S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 27),

27) Michała Króla, członka rady nadzorczej Radia Poznań S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 28),

28) Marcina Poczobutta, członka rady nadzorczej Radia Olsztyn S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 29),

29) Artura Grygiela, członka rady nadzorczej Radia Zielona Góra S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 30),

30) Jana Pasierbowicza, członka rady nadzorczej Radia Zielona Góra S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 31), 3 1) Jarosława Czuby, członka rady nadzorczej Radia Zielona Góra S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 32),

32) Janusza Karpa, członka rady nadzorczej Radia Szczecin S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 33),

33) Janusza Jagielskiego, członka rady nadzorczej Radia Szczecin S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 34),

34) Jolanty Kuligowskiej-Roszak, członkini rady nadzorczej Radia Szczecin S.A., przesłuchanej w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 3 5),

35) Ryszarda Krycha, członka rady nadzorczej Radia Łódź S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 36),

36) Dominika Hamrina, członka rady nadzorczej Radia Łódź S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 37),

37) Kacpra Sakowicza, członka rady nadzorczej Radia Łódź S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 38),

38) Anny Borówko, członkini rady nadzorczej Radia Kraków S.A., przesłuchanej w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 39),

39) Katarzyny Falkowskiej-Gołębiewskiej, członkini rady nadzorczej Radia Kraków S.A., przesłuchanej w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 40),

40) Pawła Pachoła, członka rady nadzorczej Radia Kraków S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 41),

4 1) Leszka Turalskiego, członka rady nadzorczej Radia Koszalin S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 42),

42) Pawła Drewicza, członka rady nadzorczej Radia Koszalin S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 43),

43) Marcina Józefowicza, członka rady nadzorczej Radia Rzeszów S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód nr 44),

44) Tadeusza Żmudy, członka rady nadzorczej Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód nr 45),

45) Zbigniewa Dudy, członka rady nadzorczej Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód nr 46),

46) Mateusza Powązki, członka rady nadzorczej Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 1 8 marca 2025 r. (dowód nr 47),

47) Alfreda Pyrka, członka rady nadzorczej Radia Katowice S.A., przesłuchanego w dniu 1 8 marca 2025 r. (dowód nr 48),

48) Jana Kowalskiego, członka rady nadzorczej Radia Katowice S.A., przesłuchanego w dniu 1 8 marca 2025 r. (dowód nr 49),

49) Piotra Gierszewskiego, członka rady nadzorczej Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 1 8 marca 2025 r. (dowód nr 50),

50) Grzegorza Bonka, członka rady nadzorczej Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 5 1 ),

5 1 ) Macieja Marczaka, członka rady nadzorczej Polskiego Radia Pomorza i Kujaw S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 52),

52) Anny Gorzkiej-Augustynowicz, członkini rady nadzorczej Polskiego Radia Pomorza i Kujaw S.A., przesłuchanej w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 53),

53) Tomasza Wiśniewskiego, członka rady nadzorczej Polskiego Radia Pomorza i Kujaw S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 54),

54) Jana Orłowskiego, członka rady nadzorczej Radia Białystok S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 55),

55) Marka Bobla, członka rady nadzorczej Radia Białystok S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r . (dowód nr 56),

56) Romualda Łanczkowskiego, członka rady nadzorczej Radia Białystok S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 57),

57) Jacka Barskiego, członka rady nadzorczej Radia Rzeszów S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 58),

58) Michała Pająka, członka rady nadzorczej Radia Opole S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 59),

59) Patryka Juhre, pracownika Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 60),

60) Katarzyny Furman, pracownika Krajowego Instytutu Mediów, przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 61 ), 6 1 )Łukasza Bielaka, pracownika Netia S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 62),

62) Lidii Zamęckiej, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 63),

63) Beaty Irackiej, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 64),

64) Dariusza Działkowskiego, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 65),

65) Izabeli Małkowicz-Warchoł, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 66 ),

66) Michała Strzeleckiego, pracownika P4 Sp. z o.o., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 67) ,

67) Jana Pilewskiego, pracownika P4 Sp. z o.o., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 68),

68) Piotra Pietrasza, członka rady nadzorczej Radia Katowice S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 69),

69) Honoraty Zachwatowicz, pracownika P4 Sp. z o.o., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 70),

70) Piotra Głogowskiego, członka rady nadzorczej Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 2 1 marca 2025 r. (dowód nr 7 1 ),

7 1 ) Alicji Koszeli, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 72),

72) Katarzyny Sobczak, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 73) ,

73) Romy Grądzie!, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 74),

74) Pawła Górnego, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 75),

75) Pawła Szymankiewicza, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 76),

76) Magdaleny Orczykowskiej, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 77),

77) Tomasza Piorunowskiego, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 78),

78) Andrzeja Dulki, dyrektora Polskiej Izby Informatyki 1 Telekomunikacji, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 79),

79) Bartłomieja Sienkiewicza, posła do Parlamentu Europejskiego, byłego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 80),

80) Zbigniewa Żujewskiego, członka rady nadzorczej Radia Olsztyn S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 8 1 ),

8 1 ) Wojciecha Olszówki, pracownika Canal+ Polska S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 82),

82) Dariusza Kazberuka, pracownika Canal+ Polska S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 83),

83) Jacka Kobierzyckiego, członka zarządu TOYA Sp. z o.o., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 84),

84) Tymoteusza Biłyka, prezesa zarządu Korbank S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 85),

85) Małgorzaty Krajewskiej, pracownika Orange Polska S.A., przesłuchanej w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 86),

86) Andrzeja Mikuckiego, pracownika Orange Polska S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 87),

87) Leszka Klimczaka, pracownika Orange Polska S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 88),

88) Moniki Krasińskiej, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanej w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 89),

89) Michała Bałdygi, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 90),

90) Anny Korzeckiej , pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanej w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 9 1 ),

lO

9 1 ) Weroniki Kowalik, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanej w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 92),

92) Tomasza Głuszczyka, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 93),

93) Przemysława Kmiotka, wiceprezesa zarządu ATM Grupa S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 94).

3. Z następuj ących dokumentów:

l) Uchwały KRRiT nr 1 94/2023 z dnia 1 3 września 2023 r.;

2) Harmonogramu wypłat z dnia 1 8 października 2023 r.;

3) Uchwały KRRiT nr 8/2024 z dnia l O stycznia 2024 r.;

4) Zmodyfikowanego harmonogramu terminów przekazywania w 2024 r. wpływów z opłat abonamentowych dla spółki Telewizja Polska S.A. (pismo Macieja Ś wirskiego do TVP z dnia Siutego 2024 r.; DMP.9 1 .7.2024);

5) Zmodyfikowanego harmonogramu terminów przekazywania w 2024 r. wpływów z opłat abonamentowych dla spółki Polskie Radio S.A. (pismo Macieja Ś wirskiego z dnia 8 lutego 2024 r.; DMP.91 .8.2024);

6) Uchwały KRR.iT nr 40/2024 z dnia 7 lutego 2024 r.;

7) Pism Macieja Ś wirskiego do Telewizji Polskiej S.A. z dnia 1 3 lutego 2024 r. (DMP.9 1 .28.2024), 20 marca 2024 r. (DMP.9 1 .5 1 .2024) i 1 6 kwietnia 2024 r. (DMP.9 1 .74.2024) w sprawie przekazania środków z opłat abonamentowych do depozytu sądowego;

8) Wezwania do przekazania należnych wpływów z opłat abonamentowych skierowanego do Macieja Ś wirskiego przez Daniela Gorgosza z dnia 24 stycznia 2024 r.; przedsądowego wezwania do zapłaty z dnia 5 lutego 2024 r. i ostatecznego przedsądowego wezwania do zapłaty z dnia 9 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/072-26/2024(1 3 1 ));

9) Pism Macieja Świrskiego do Polskiego Radia S.A. z dnia 1 3 lutego 2024 r. (DMP.91 .29.2024), 20 marca (DMP.91 .52.2024) i 16 kwietnia 2024 r. (DMP.91 .75.2024); l O) Ostatecznego przedsądowego wezwania do zapłaty skierowanego przez Pawła Majchera do Macieja Świrskiego z dnia 1 2 kwietnia 2024 r. (LPM-826/2024); 1 1 ) Pisma Macieja Świrskiego do Telewizji Polskiej S.Az12 lutego 2024 r. (DMP.9 1 .2.3 .2024); 1 2) Pism Macieja Ś wirskiego do spółek mediów publicznych z: 1 9 stycznia 2024 r. (DMP.9 1 .2.2024), 22 stycznia 2024 r. (DMP.9 1 .2 . 1 .2024), 23 stycznia 2024 r. (DMP.07 1 . 1 0.2024), 8 lutego 2024 r. (DMP.07 1 . 1 3 .2024), 8 lutego 2024 r. (DMP.07 1 . 1 4.2024), 12 lutego 2024 r. (DPM.9 1 .6.26.2024), 14 lutego 2024 r. (DMP.9 1 .47.2024), 22 lutego 2024 r. (DMP.3 1 6.4.2024), 5 kwietnia 2024 r. (DMP.9 1 .7 1 .2024), 12 kwietnia 2024 r. (DMP.3 1 6.5 .2024), 1 8 kwietnia 2024 r. (DMP.3 1 6.6.2024); 1 3) Pism Daniela Gorgosza do Macieja Świrskiego z: 1 3 lutego 2024 r., 22 lutego 2024 r. (TVP-BSK-LS/072-32/2024(340)), 7 marca 2024 r., 1 5 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/072-40/2024), 23 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/072-57/2024( 1 48)); 1 4) Pism Pawła Majchera do Macieja Ś wirskiego z: 5 lutego 2024 r. (LPM-30 1/2024), 1 2 lutego 2024 r. (LPM-3 52/2024 i LPM-353/2024), 1 5 lutego 2024 r. (LPM-3 7 1 /2024), 1 9 lutego 2024 r. (LPM-39 1 /2024), 23 lutego 2024 r. (LPM-468/2024), 1 5 kwietnia 2024 r. (LPM-827/2024) i 23 kwietnia 2024 r. (LPM-936/2024); 1 5) Protokołów posiedzeń KRRiT z okresu l O października 2022 r.- 6 kwietnia 2024 r.;

16) Raportów KRRiT: "Informacja o widowni telewizyjnej w Polsce w I kwartale 2023 " " r. , " Informacja o widowni telewizyjnej w Polsce w II kwartale 2023 r. , " Informacja " o widowni telewizyjnej w Polsce w III kwartale 2023 r. , " Informacja o widowni " telewizyjnej w Polsce w IV kwartale 2023 r. , "Informacja o widowni telewizyjnej " w Polsce w 2023 r. oraz właściwego raportu za I kwartał 2024 r. (niepublikowany); 1 7) Materiałów medialnych: Kamila Ceran, " Czy KRRiT szuka pretekstu do " nieodnowienia koncesji Radia TOK FM? Oświadczenie redaktor naczelnej , Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne, 8 maja 2023 r.; Piotr Pacewicz, " Ś wirski ukarał TOK FM. 80 tys. zł za naruszenie godności Roszkowskiego, PiS i Żydów " [DOKUMENTY] , OKO.press, 8 maja 2023 r.; Wywiad Polityczny, rozmowa Karoliny Lewickiej z prof. Tadeuszem Kowalskim, "Nieprawda, że wszystkie podmioty są traktowane tak samo przez KRRiT", Radio TOK FM- Pierwsze Radio Informacyjne, 1 4 czerwca 2023 r.; Agnieszka Kublik, "KRRiT odpowiada na skargę " «Wyborczej». Marsz 4 czerwca? To TVP go pokazała rzetelnie , " Gazeta " Wyborcza , 23 października 2023 r.; "Nowe szczegóły skandalu TVP. Nie będzie " kary za «przypadkowego przechodnia» , Onet, 26 października 2023 r.; "Jest " " decyzja w sprawie koncesji dla TVN. Stacja czekała blisko rok , "Rzeczpospolita , 9 listopada 2023 r.; Michał Niedbalski, Rafał Wójcik, " TVN z koncesj ą. Uchwała KRRiT przeszła jednogłośnie", " Gazeta Wyborcza", 9 listopada 2023 r.; "KRRiT przedłuża koncesję naziemną TVN. «Pięć głosów za», WirtualneMedia.pl, 10 listopada 2023 r.; " KRRiT nie nałoży kary na Radio Szczecin. Decyzja w sprawie syna posłanki Magdaleny Filiks", "Rzeczpospolita", 19 stycznia 2024 r.; " Rok bez decyzji szefa KRRiT ws. «Siły kłamstwa» TVN. Kowalski: Nie można już nałożyć kary finansowej", WirtualneMedia.pl, 19 stycznia 2024 r., Maciej Kozielski, Ś Ś " wirski znów uderza w Tok FM wysoką karą. « wirski uważa się za jednoosobowy sąd»", Press, 25 stycznia 2024 r.; "KRRiT nie przedłużyła koncesji TVN Style. Wykryła odchylenia od norm programowych", Press, 22 lutego 2024 r.; Agnieszka Kublik, "Sąd nie zgadza się na depozyt. Świrski chciał w nim zamrozić pieniądze dla mediów", " Gazeta Wyborcza ", l marca 2024 r.; "Maciej Świrski znów ukarał TVN24. Za wulgaryzm sprzed 11 miesięcy", WirtualneMedia.pl, 10 kwietnia 2024 r.; "Pietrzak mówił o barakach Auschwitz dla migrantów. Świrski: Wolność słowa, miał prawo", "Rzeczpospolita ", 15 kwietnia 2024 r.; "Skarbówka ściągnęła z TVN wysoką karę KRRiT za reportaż o Karolu Wojtyle ", "Rzeczpospolita", 1 7 kwietnia 2024 r.; "TVN wygrał w sądzie z szefem KRRiT. Nie zapłaci za wpadkę reklamową w «Faktach» ", WirtualneMedia.pl, 18 kwietnia 2024 r.; "Jest decyzja szefa KRRiT w sprawie kary dla Radia ZET", TVN24, 30 kwietnia 2024 r.; "Sądowa porażka szefa KRRiT ws. wstrzymania wypłat z abonamentu RTV", " Rzeczpospolita ", 5 maja 2024 r.;

18) Pisma Pawła Gągorowskiego, likwidatora Radia Kielce S.A. w likwidacji, z dnia 27 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami (korespondencja między Radiem Kielce S.A. w likwidacji a KRRiT) - załącznik nr 15 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 2 1 stycznia 2025 r.;

19) Pisma Krzysztofa Lodzińskiego, likwidatora Radia Gdańsk S.A. w likwidacji, z dnia 28 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami - załącznik nr 16 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 2 1 stycznia 2025 r.;

20) Pisma Mariusza Marcina Pulita, likwidatora Radia Kraków S.A. w likwidacji, z dnia 29 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami - załącznik nr 1 7 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r.; 2 1 ) Pisma Mirosława Kasprzaka, likwidatora Radia Lubin S.A. w likwidacji, z dnia 29 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami- załącznik nr 1 8a do protokołu

20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 2 1 stycznia 2025 r.;

22) Pisma Eweliny Kosałki-Passia, likwidatorki Radia Katowice S.A. w likwidacji, z dnia 3 lutego 2025 r. wraz ze wszystkim załącznikami - załącznik nr 1 9 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 2 1 stycznia 2025 r.;

23) Pisma Prokuratora Generalnego z dnia 27 stycznia 2025 r. (sygn. akt 1 00 1 - 2.Ko.4129.2024) wraz z załącznikami (realizacja§ l pkt 2 i 3 uchwały nr 6 z dnia 20 listopada 2024 r. Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej);

23) Pisma Prokuratora Generalnego z dnia 2 1 stycznia 2025 r. (sygn. akt 1 00 1 - 2.Ko.4 129.2024) wraz z załącznikami (realizacja§ l pkt l uchwały nr 6 z dnia 20 listopada 2024 r. Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej).

Wyżej wymienione dokumenty są do wglądu w sekretariacie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej.

III

Wniosek Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej

l. Zgodnie z art. 1 1 ustawy o Trybunale Stanu podstawowym obowiązkiem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej jest sporządzenie sprawozdania z prac nad każdą przekazaną jej sprawą wraz z wnioskiem o pociągnięcie do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu lub o umorzenie postępowania w sprawie.

Na podstawie zebranego w trakcie postępowania materiału dowodowego Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej uznaje, że Maciej Sergiusz Świrski, urodzony 29 lipca 1 962 r. w Warszawie, posiadający obywatelstwo polskie, wykształcenie wyższe, żonaty, syn Tadeusza i Zofii (adresy do korespondencji w załączniku nr 1 ):

l) 1 0 stycznia 2024 r. w Warszawie uczestniczył w podjęciu uchwały KRRiT nr 8/2024, dokonującej bezpodstawnego przesunięcia terminu przekazania środków z opłat abonamentowych dla jednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenie art. 6 ust. 2 i art. 8 ust. 1 -3 ustawy z dnia 2 1 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, art. 9 ustawy z dnia 29 grudnia 1 992 r. o radiofonii i telewizji, art. 1 0 i art. 1 2 ustawy z dnia 6 marca 201 8 r. -Prawo przedsiębiorców oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP -w zwiazku z czvm Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wnosi o pociągniecie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trvbunałem Stanu:

2) 7 lutego 2024 r. w Warszawie uczestniczył w podjęciu uchwały KRRiT nr 40/2024, upoważniającej Przewodniczącego KRRiT do stworzenia nowego harmonogramu wypłat środków z wpływów z opłat abonamentowych i przewidującej, że do czasu prawomocnego stwierdzenia przez sąd rozwiązania każdej spółki będącej jednostką publicznej radiofonii i telewizji, rozpoczęcia procesu jej likwidacji oraz związanego z tym sposobu reprezentacji spółki wypłata środków ma być kierowana do depozytu sądowego, co stanowiło naruszenie art. 9 ust. l w zw. z art. 2 1 ust. 1 , art. 3 1 ust. 4 i art. 3 1 b ustawy z dnia 29 grudnia 1 992 r. o radiofonii i telewizji, art. l i art. 8 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 2 1 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, art. 1 0 i art. 1 2 ustawy z dnia 6 marca 20 1 8 r. - Prawo przedsiębiorców oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP -w zwiazku z czym Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wnosi o pociągnięcie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trvbunałem Stanu;

3) w okresie luty-kwiecień 2024 r. w Warszawie w wykonaniu uchwały KRRiT nr 40/2024 nie przekazywał środków z opłat abonamentowych do uprawnionych do nich jednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenie art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 2 1 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, art. 31 ust. l pkt l ustawy z dnia 29 grudnia 1 992 r. o radiofonii i telewizji oraz art. 7 Konstytucji RP -w związku z czym Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wnosi o pociagnięcie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konst tucyjnej przed Tnbunałem Stanu:

4) w okresie styczeń-kwiecień 2024 r. w Warszawie kierował do jednostek publicznej radiofonii i telewizji żądania przekazania informacji poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. l O ust. 2 i art. 31bw zw. z art. 22 ustawy z dnia 29 grudnia 1 992 r. o radiofonii i telewizji oraz art. 7 Konstytucji RP -w zwiazku z czym Komisja Odpowiedzialności Konst tuc) jnej wnosi o pociągnięcie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Tn bunałem Stanu:

5) 25 marca 2024 r. w Warszawie nałożył karę na likwidatora spółki Telewizja Polska S.A. za nieudzielenie informacji na żądanie sformułowane poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. l O ust. 2 w zw. z art. 22 ustawy z dnia 29 grudnia 199 2 r. o radiofonii i telewizji oraz art. 7 Konstytucji RP - w związku z czym Komisja Odpowiedzialności Konst •tucyjnej wnosi o pociągniecie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu:

6) w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie jako organ właściwy do prowadzenia postępowania koncesyjnego odpowiadał za nieuzasadnioną przewlekłość postępowań w sprawie przedłużenia koncesji dla niezależnych mediów: programów spółki TVN S.A.: TVN, TVN INTERNATIONAL, TVN TURBO i TVN STYLE oraz programu spółki Inforadio Sp. z o.o. Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne, co stanowiło naruszenie art. 8 i art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a także art. 2 Konstytucji RP - w zwiazku z czym Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wnosi o pociągniecie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu:

7) w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie, wydając decyzje administracyjne o nałożeniu kar na prywatnych nadawców w postaci decyzji nr 6/DPz/2023 z dnia 28 kwietnia 2023 r. o nałożeniu kary na Inforadio Sp. z o.o., decyzji nr 8/DPz/2023 z dnia 11 sierpnia 2023 r. o nałożeniu kary na Eurozet Radio Sp. z o.o.

oraz decyzji nr 4/Dpz/2024 z dnia 4 marca 2024 r. o nałożeniu kary na TVN SA, w sposób arbitralny wykorzystywał swoje kompetencje penalne określone w art. 18 URT, nakładając kary na niezależne media: nadawców programów TVN i TVN24 (TVN S.A. ), Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne (Inforadio Sp. z o.o. ) oraz Radio ZET (Eurozet Radio Sp. z o.o. ), co stanowiło naruszenie art. 18 ustawy z dnia 29 grudnia 199 2 r. o radiofonii i telewizji oraz art. 2, art. 9, art. 54 ust. l i art. 213 ust. l Konstytucji RP - w związku z czym Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wnosi o podagniecie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu:

8) w okresie kwiecień-maj 2024 r. w Warszawie zlecił dokonanie egzekucji kar administracyjnych nałożonych na niezależne media: nadawców programów TVN i TVN 24 (TVN S.A. ), Radio TOK FM -Pierwsze Radio Informacyjne (Inforadio Sp. z o.o. ) oraz Radio ZET (Eurozet Radio Sp. z o.o. ) bez oczekiwania na uprawomocnienie się decyzji w tym zakresie, co stanowiło naruszenie art. 130 § l i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 7 Konstytucji RP

- w zwiazku z czym Komisja Odpowiedzialności Konst tuc jnej wnosi o pociarmiecie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstvtuc jnej przed Trvbunałem Stanu:

9) w okresie październik 2 022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie, prowadząc postępowania w sprawie udzielenia koncesji i wykonując swoje kompetencje penalne określone w art. 18 URT, w jednoznaczny sposób dyskryminował niezależne media, okazując daleko idącą przychylność wobec mediów powiązanych z obozem Zjednoczonej Prawicy lub przychylnych wobec niego, co stanowiło naruszenie art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 2, art. 9, art. 32, art. 54 ust. l i art. 2 13 ust. l Konstytucji RP - w związku z czym Komisja Odpowiedzialności Konst tucyjnej wnosi o pociagniecie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności konstvtucyjnej przed Trybunałem Stanu;

l O) w okresie styczeń 2 02 3 r.- I kwartał 2 02 4 r. w Warszawie środki publiczne z budżetu KRRiT przeznaczone na realizację badania statystycznego odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej wykorzystał w celu pozyskania wyników badań przeprowadzanych przez podmioty prywatne, co stanowiło naruszenie art. 44 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych i art. 7 Konstytucji RP - w związku z czvm Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wnosi o pociąl!niecie Macieja Świrskiee.o do odpowiedzialności konstytuc. jnej przed Trybunałem Stanu.

2. Lista osób podlegających wezwaniu na rozprawę - Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej, działając na podstawie art. 333 § l ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r.- Kodeks postępowania kamego5 (dalej: KPK) w zw. z art. 9g ust. 3 ustawy o Trybunale Stanu, wnosi o wezwanie na rozprawę następujących osób, w oparciu o dane adresowe opisane w załączniku nr 2:

l) Macieja Świrskiego- osoba objęta wnioskiem,

2) adwokata Michała Zuchmantowicza- obrońca,

3) adwokata dra Karola Pachnika- obrońca,

5 Dz. U. z 2024 r. poz. 37. świadków:

4) Daniela Gorgosza, likwidatora TVP S.A.,

5) Pawła Majchera, likwidatora Polskiego Radia S.A.,

6) Eweliny Kosałki-Passia, likwidatora Radia Katowice S.A.,

7) Pawła Gągorowskiego, likwidatora Radia Kielce S.A.,

8) Mariusza Marcina Pulita, likwidatora Radia Kraków S.A.,

9 ) Mirosława Kasprzaka, likwidatora Radia Lublin S.A.,

l O) Krzysztofa Lodzińskiego, likwidatora Radia Gdańsk S.A.

- wszystkich na okoliczność nieprzekazywania przez Przewodniczącego KRRiT abonamentu radiowo-telewizyjnego dla publicznych spółek radiowych i telewizyjnych, złożenia ich w depozycie sądowym przez Przewodniczącego KRRiT, a także kierowania przez Przewodniczącego KRRiT do jednostek publicznej radiofonii i telewizji żądania przekazania informacji poza granicami jego kompetencji kontrolnych oraz nałożenia kary finansowej na likwidatora Telewizji Polskiej S.A. za nieudzielenie informacji na żądanie sformułowane poza granicami jego kompetencji kontrolnych, modyfikacji harmonogramu przekazywania wpływów z opłat abonamentowych na 2024 r. dla jednostek publicznej radiofonii i telewizji;

11) Tadeusza Kowalskiego, członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji,

- na okoliczność podjęcia uchwał KRRiT nr 8/2024 oraz nr 40/2024 i późniejszej ich zmiany, a także na okoliczność nieuzasadnionej przewlekłości postępowań w sprawie przedłużenia koncesji dla niezależnych mediów oraz nieuzasadnionej przychylności dla mediów związanych z obozem Zjednoczonej Prawicy, odrzucania wniosków w sprawie zajęcia się na posiedzeniach kwestią przedłużenia koncesji dla programów TVN, TVN INTERNATIONAL, TVN TURBO, TVN STYLE i Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne oraz inicjatywy i roli Przewodniczącego KRRiT w blokowaniu tych postępowań, okoliczność nieuzasadnionego przedłużania procesu rekoncesyjnego programów TVN, TVN INTERNATIONAL, TVN TURBO, TVN STYLE i Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne przy jednoczesnym sprawnym prowadzeniu postępowań w sprawie mediów powiązanych z obozem Zjednoczonej Prawicy lub jej przychylnych; nakładania kar w sposób jednoosobowy 1 na podstawie kryterium politycznego przez Przewodniczącego KRRiT.

3 . Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej , na podstawie art. 333 § 2 KPK w zw. z art. 9g ust. 3 ustawy o Trybunale Stanu, wnosi o zaniechanie wezwania i odczytanie na rozprawie zeznań następuj ących świadków:

l) Agnieszki Glapiak, członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanej w dniu 4 lutego 2025 r. (dowód nr 12),

2) Hanny Karp, członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanej w dniu 4 lutego 202 5 r. (dowód nr 13),

3) Marzeny Paczuskiej, członkini Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanej w dniu 4 lutego 2025 r. (dowód nr 14 ), 4 ) Justyny Reisner, pracownika Biura Krajowej Rady Radiofonii 1 Telewizji, przesłuchanej w dniu 14 stycznia 2025 r. (dowód nr 5),

5) Ewy Szejner, dyrektor Krajowego Instytutu Mediów, przesłuchanej w dniu 4 lutego 2025 r. (dowód nr 11), 6 ) Marcina Zarzeckiego, członka rady nadzorczej Radia Poznań S.A., przesłuchanego w dniu 11 marca 2025 r. (dowód nr 15), 7 ) Karola Drausa, członka rady nadzorczej Radia Rzeszów S.A., przesłuchanego w dniu 11 marca 2025 r. (dowód nr 16 ),

8) Joanny Dadas, członkini rady nadzorczej Radia Wrocław S.A., przesłuchanej w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 17 ),

9) Katarzyny Doszczak-Fuławki, członkini rady nadzorczej Radia Wrocław S.A., przesłuchanej w dniu 12 marca 202 5 r. (dowód nr 18 ), lO) Miłosza Matemiaka, członka rady nadzorczej Radia Wrocław S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 1 9),

11) Leszka Burakowskiego, członka rady nadzorczej Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 20),

12) Marcina Tarachy, członka rady nadzorczej Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 202 5 r. (dowód nr 21),

13) Karola Zgódki, członka rady nadzorczej Radia Lublin S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 22),

14) Jakuba Roszkowskiego, członka rady nadzorczej Radia dla Ciebie, przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 23), 1 5) Marka Pietrzaka, członka rady nadzorczej Radia dla Ciebie, przesłuchanego w dniu 1 2 marca 2025 r. (dowód nr 24), 1 6) Marka Kieszczyńskiego, członka rady nadzorczej Radia dla Ciebie, przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r . (dowód nr 25),

17) Mariusza Bartkowicza, członka rady nadzorczej Radia Olsztyn S.A., przesłuchanego w dniu 12 marca 2025 r. (dowód nr 26),

18) Ryszarda Stryjskiego, członka rady nadzorczej Radia Poznań S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 27),

19) Michała Króla, członka rady nadzorczej Radia Poznań S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 28),

20) Marcina Poczobutta, członka rady nadzorczej Radia Olsztyn S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 29),

21) Artura Grygiela, członka rady nadzorczej Radia Zielona Góra S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 30),

22) Jana Pasierbowicza, członka rady nadzorczej Radia Zielona Góra S.A., przesłuchanego w dniu 1 3 marca 2025 r. (dowód nr 31),

23) Jarosława Czuby, członka rady nadzorczej Radia Zielona Góra S.A., przesłuchanego w dniu 1 3 marca 2025 r. (dowód nr 32),

24) Janusza Karpa, członka rady nadzorczej Radia Szczecin S.A., przesłuchanego w dniu 1 3 marca 2025 r. (dowód nr 33),

25) Janusza Jagielskiego, członka rady nadzorczej Radia Szczecin S.A., przesłuchanego w dniu 13 marca 2025 r. (dowód nr 34),

26) Jolanty Kuligowskiej-Roszak, członkini rady nadzorczej Radia Szczecin S.A., przesłuchanej w dniu 1 3 marca 2025 r. (dowód nr 35),

27) Ryszarda Krycha, członka rady nadzorczej Radia Łódź S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 36),

28) Dominika Hamrina, członka rady nadzorczej Radia Łódź S.A., przesłuchanego w dniu 1 4 marca 2025 r. (dowód nr 37),

29) Kacpra Sakowicza, członka rady nadzorczej Radia Łódź S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 38),

30) Anny Borówko, członkini rady nadzorczej Radia Kraków S.A., przesłuchanej w dniu 1 4 marca 2025 r. (dowód nr 39),

31) Katarzyny Falkowskiej-Gołębiewskiej, członkini rady nadzorczej Radia Kraków S.A., przesłuchanej w dniu 14 marca 2025 r. (dowód m 4 0),

32) Pawła Pachoła, członka rady nadzorczej Radia Kraków S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód m 4 1),

33) Leszka Turalskiego, członka rady nadzorczej Radia Koszalin S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód nr 4 2), 34 ) Pawła Drewicza, członka rady nadzorczej Radia Koszalin S.A., przesłuchanego w dniu 14 marca 2025 r. (dowód m 43), 3 5) Marcina Józefowicza, członka rady nadzorczej Radia Rzeszów S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód m 4 4 ),

36) Tadeusza Żmudy, członka rady nadzorczej Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód nr 4 5), 37 ) Zbigniewa Dudy, członka rady nadzorczej Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód m 46), 38 ) Mateusza Powązki, członka rady nadzorczej Radia Kielce S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód m 47 ), 39 ) Alfreda Pyrka, członka rady nadzorczej Radia Katowice S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód m 48 ),

40) Jana Kowalskiego, członka rady nadzorczej Radia Katowice S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód m 49 ), 4 1) Piotra Gierszewskiego, członka rady nadzorczej Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 18 marca 2025 r. (dowód m 50), 4 2) Grzegorza Bonka, członka rady nadzorczej Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód m 51), 4 3 ) Macieja Marczaka, członka rady nadzorczej Polskiego Radia Pomorza i Kujaw S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód m 52), 44 ) Anny Gorzkiej-Augustynowicz, członkini rady nadzorczej Polskiego Radia Pomorza i Kujaw S.A., przesłuchanej w dniu 21 marca 2025 r. (dowód m 53), 4 5) Tomasza Wiśniewskiego, członka rady nadzorczej Polskiego Radia Pomorza i Kujaw S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód m 54 ),

46) Jana Orłowskiego, członka rady nadzorczej Radia Białystok S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 202 5 r. (dowód m 55), 47 ) Marka Bobla, członka rady nadzorczej Radia Białystok S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód m 56),

48) Romualda Łanczkowskiego, członka rady nadzorczej Radia Białystok S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód nr 57),

49) Jacka Barskiego, członka rady nadzorczej Radia Rzeszów S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód nr 58), 5 0) Michała Pająka, członka rady nadzorczej Radia Opole S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 59), 5 1 ) Patryka Juhre, pracownika Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 60), 5 2) Katarzyny Furman, pracownika Krajowego Instytutu Mediów, przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 61),

53) Łukasza Bielaka, pracownika Netia S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 62), 5 4) Lidii Zamęckiej, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 63),

55) Beaty Irackiej, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 64),

56) Dariusza Działkowskiego, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 65),

57) Izabeli Małkowicz-Warchoł, pracownika Cyfrowego Polsatu S.A., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 66),

58) Michała Strzeleckiego, pracownika P4 Sp. z o.o., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 67),

59) Jana Pilewskiego, pracownika P4 Sp. z o.o., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 68),

60) Piotra Pietrasza, członka rady nadzorczej Radia Katowice S.A., przesłuchanego w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 69), 61 ) Honoraty Zachwatowicz, pracownika P4 Sp. z o.o., przesłuchanej w dniu 26 marca 2025 r. (dowód nr 70),

62) Piotra Głogowskiego, członka rady nadzorczej Radia Gdańsk S.A., przesłuchanego w dniu 21 marca 2025 r. (dowód nr 7 1 ),

63) Alicji Koszeli, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 7 2),

64) Katarzyny Sobczak, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 73), 6 5) Romy Grądzie!, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 7 4 ), 66 ) Pawła Górnego, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 7 5), 67 ) Pawła Szymankiewicza, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 76 ), 68 ) Magdaleny Orczykowskiej, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanej w dniu 28 marca 2025 r. (dowód nr 77 ), 69 ) Tomasza Piorunowskiego, pracownika Głównego Urzędu Statystycznego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r . (dowód nr 78 ),

70) Andrzeja Dulki, dyrektora Polskiej Izby Informatyki Telekomunikacji, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r . (dowód nr 79 ), 7 1 ) Bartłomieja Sienkiewicza, posła do Parlamentu Europejskiego, byłego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, przesłuchanego w dniu 28 marca 2025 r . (dowód nr 8 0), 7 2) Zbigniewa Żujewskiego, członka rady nadzorczej Radia Olsztyn S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 8 1),

73) Wojciecha Olszówki, pracownika Canal+ Polska S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 8 2), 74 ) Dariusza Kazberuka, pracownika Canal+ Polska S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 8 3 ), 7 5) Jacka Kobierzyckiego, członka zarządu TOY A Sp. z o.o., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 8 4 ), 76 ) Tymoteusza Biłyka, prezesa zarządu Korbank S.A., przesłuchanego w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 8 5), 77 ) Małgorzaty Krajewskiej, pracownika Orange Polska S.A., przesłuchanej w dniu 1 1 kwietnia 2025 r . (dowód nr 86 ), 78 ) Andrzeja Mikuckiego, pracownika Orange Polska S.A., przesłuchanego w dniu 11 kwietnia 202 5 r. (dowód nr 87 ), 79 ) Leszka Klimczaka, pracownika Orange Polska S.A., przesłuchanego w dniu 11 kwietnia 2025 r. (dowód nr 88 ), 8 0) Moniki Krasińskiej, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanej w dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 89 ), 8 1 ) Michała Bałdygi, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanego w dniu 11 kwietnia 2025 r. (dowód nr 90),

82) Anny Korzeckiej, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanej w

dniu 1 1 kwietnia 2025 r. (dowód nr 9 1 ),

83) Weroniki Kowalik, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych, przesłuchanej w

dniu I I kwietnia 2025 r. (dowód nr 92),

84) Tomasza Głuszczyka, pracownika Urzędu Ochrony Danych Osobowych,

przesłuchanego w dniu I I kwietnia 2025 r. (dowód nr 93),

85) Przemysława Kmiotka, wiceprezesa zarządu ATM Grupa S .A., przesłuchanego w dniu

I I kwietnia 2025 r. (dowód nr 94).

4. Wykaz innych dowodów do przeprowadzenia na rozprawie - na podstawie art. 3 3 3 § l

pkt 2 KPK w zw. z art. 9g ust. 3 ustawy o Trybunale Stanu Komisja Odpowiedzialności

Konstytucyjnej wnosi o przeprowadzenie dowodów z dokumentów w postaci: l ) Uchwały KRRiT nr 1 94/2023 z dnia 1 3 września 2023 r. ;

2) Harmonogramu wypłat z dnia 1 8 października 2023 r. ;

3) Uchwały KRRiT nr 8/2024 z dnia l O stycznia 2024 r. ;

4) Zmodyfikowanego harmonogramu terminów przekazywania w 2024 r. wpływów z opłat

abonamentowych dla spółki Telewizja Polska S .A. (pismo Maciej a Świrskiego do TVP z

dnia 8 lutego 2024 r. (DMP . 9 1 .7.2024));

5) Zmodyfikowanego harmonogramu terminów przekazywania w 2024 r. wpływów z opłat

abonamentowych dla spółki Polskie Radio S.A. (pismo Maciej a Świrskiego z dnia 8 lutego

2024 r. (DMP. 9 1 . 8 .2024));

6) Uchwały KRRiT nr 40/2024 z dnia 7 lutego 2024 r.;

7) Pism Macieja Świrskiego do Telewizji Polskiej S .A. z dnia 1 3 lutego 2024 r.

(DMP.9 1 .28.2024), 20 marca 2024 r. (DMP.9 1 .5 1 .2024) i 1 6 kwietnia 2024 r.

(DMP . 9 1 . 74.2024) w sprawie przekazania środków z opłat abonamentowych do depozytu

sądowego;

8) Wezwania do przekazania należnych wpływów z opłat abonamentowych skierowanego

do Macieja Świrskiego przez Daniela Gorgosza z dnia 24 stycznia 2024 r.; przedsądowego

wezwania do zapłaty z dnia 5 lutego 2024 r. i ostatecznego przedsądowego wezwania do

zapłaty z dnia 9 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/072-26/2024( 1 3 1 ));

9) Pism Macieja Świrskiego do Polskiego Radia S.A. z dnia 13 lutego 2024 r.

(DMP.9 1 .29.2024), 20 marca (DMP.9 1 .52.2024) i 1 6 kwietnia 2024 r. (DMP .9 1 .75.2024); l O) Ostatecznego przedsądowego wezwania do zapłaty skierowanego przez P awła

Majchera do Maciej a Świrskiego z dnia 1 2 kwietnia 2024 r. (LPM-826/2024);

1 1) Pisma Maciej a Świrskiego do Telewizji Polskiej S.A z 1 2 lutego 2024 r.

(DMP . 9 1 .2.3 .2024);

1 2) Pism Maciej a Świrskiego do spółek mediów publicznych z: 1 9 stycznia 2024 r.

(DMP . 9 1 .2 .2024), 22 stycznia 2024 r. (DMP .9 1 .2. 1 .2024), 23 stycznia 2024 r.

(DMP.07 1 . 1 0.2024), 8 lutego 2024 r. (DMP.07 1 . 1 3 .2024), 8 lutego 2024 r.

(DMP .07 1 . 1 4.2024), 12 lutego 2024 r. (DPM.9 1 .6.26.2024), 14 lutego 2024 r.

(DMP.9 1 .47.2024), 22 lutego 2024 r. (DMP.3 1 6.4.2024), 5 kwietnia 2024 r.

(DMP .9 1 .7 1 .2024), 12 kwietnia 2024 r. (DMP .3 1 6.5.2024), 18 kwietnia 2024 r.

(DMP .3 1 6.6.2024);

1 3) Pism Daniela Gorgosza do Maciej a Świrskiego z: 1 3 lutego 2024 r., 22 lutego 2024 r.

(TVP-BSK-LS/072-32/2024(340)), 7 marca 2024 r., 1 5 kwietnia 2024 r. (TVP/B SK­

LS/072-40/2024), 23 kwietnia 2024 r. (TVP/B SK-LS/072-57/2024( 1 48));

1 4) Pism Pawła Maj chera do Maciej a Świrskiego z: 5 lutego 2024 r. (LPM-3 0 1 /2024); 1 2

lutego 2024 r. (LPM-3 52/2024 i LPM-353/2024), 1 5 lutego 2024 r. (LPM- 3 7 1 /2024), 1 9

lutego 2024 r. (LPM-3 9 1 12024), 23 lutego 2024 r. (LPM-468/2024), 1 5 kwietnia 2024 r.

(LPM-827/2024) i 23 kwietnia 2024 r. (LPM-93 6/2024);

1 5) Protokołów posiedzeń KRRiT z okresu 1 0 października 2022 r. - 6 kwietnia 2024 r.; " 1 6) Raportów KRRiT : "Informacj a o widowni telewizyjnej w Polsce w I kwartale 2023 r. , " "Informacj a o widowni telewizyjnej w Polsce w II kwartale 2023 r. , "Informacj a o " widowni telewizyjnej w Polsce w III kwartale 2023 r. , "Informacj a o widowni telewizyjnej " w Polsce w IV kwartale 2023 r. , "Informacj a o widowni telewizyjnej w Polsce w 2023 r.

" oraz właściwego raportu za I kwartał 2024 r. (niepublikowany);

1 7) Materiałów medialnych: Kamila Ceran, "Czy KRRiT szuka pretekstu do nieodnowienia " koncesj i Radia TOK FM? Oświadczenie redaktor naczelnej , Radio TOK FM - Pierwsze

Radio Informacyjne, 8 maj a 2023 r. ; Piotr Pacewicz, "Świrski ukarał TOK FM. 80 tys. zł

za naruszenie godności Roszkowskiego, PiS i Żydów [DOKUMENTY]", OKO.press, 8

maja 2023 r. ; Wywiad Polityczny, rozmowa Karoliny Lewickiej z prof. Tadeuszem " Kowalskim, "Nieprawda, że wszystkie podmioty są traktowane tak samo przez KRRiT ,

Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne, 1 4 czerwca 2023 r. ; Agnieszka Kublik,

"KRRiT odpowiada na skargę «Wyborczej ». Marsz 4 czerwca? To TVP go pokazała " " rzetelnie , "Gazeta Wyborcza , 23 października 2023 r.; "Nowe szczegóły skandalu TVP. " Nie będzie kary za «przypadkowego przechodnia» , Onet, 26 października 2023 r.; "Jest decyzj a w sprawie koncesji dla TVN. Stacja czekała blisko rok", Rzeczpospolita", 9 " listopada 202 3 r.; Michał Niedbalski, Rafał Wój cik, TVN z koncesją. Uchwała KRRi T " przeszła jednogłośnie", Gazeta Wyborcza", 9 listopada 2023 r. ; "KRRiT przedłuża " koncesj ę naziemną TVN. «Pięć głosów za», WirtualneMedia.pl, 1 0 listopada 2023 r.; KRRiT nie nałoży kary na Radio Szczecin. Decyzja w sprawie syna posłanki Magdaleny " Filiks", Rzeczpospolita", 1 9 stycznia 2024 r.; Rok bez decyzji szefa KRRiT ws. «Siły " " kłamstwa» TVN. Kowalski : Nie można już nałożyć kary finansowej", WirtualneMedia.pl, 19 stycznia 2024 r., Maciej Kozielski, Świrski znów uderza w Tok FM wysoką karą. " «Świrski uważa się za jednoosobowy sąd»", Press, 25 stycznia 2024 r.; KRRiT nie " przedłużyła koncesj i TVN Style. Wykryła odchylenia od norm programowych", Press, 22 lutego 2024 r.; Agnieszka Kublik, Sąd nie zgadza się na depozyt. Świrski chciał w nim " zamrozić pieniądze dla mediów", Gazeta Wyborcza", l marca 2024 r.; Maciej Świrski " " znów ukarał TVN24. Za wulgaryzm sprzed 11 miesięcy", WirtualneMedia.pl, l O kwietnia 2024 r. ; Pietrzak mówił o barakach Auschwitz dla migrantów. Świrski: Wolność słowa, " miał prawo", Rzeczpospolita", 15 kwietnia 2024 r.; Skarbówka ściągnęła z TVN wysoką " " karę KRRiT za reportaż o Karolu Wojtyle", Rzeczpospolita", 17 kwietnia 2024 r. ; TVN " " wygrał w sądzie z szefem KRRiT. Nie zapłaci za wpadkę reklamową w «Faktach»", WirtualneMedia.pl, 18 kwietnia 2024 r. ; Jest decyzja szefa KRRiT w sprawie kary dla " Radia ZET", TVN24, 30 kwietnia 2024 r.; Sądowa porażka szefa KRRiT ws. wstrzymania " wypłat z abonamentu RTV", Rzeczpospolita", 5 maj a 2024 r.; "

18) Pisma Pawła Gągorowskiego, likwidatora Radia Kielce S.A. w likwidacji, z dnia 27 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami (korespondencja między Radiem Kielce S.A. w likwidacji a KRRiT) - załącznik nr 1 5 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 2 1 stycznia 2025 r. ; 1 9) Pisma Krzysztofa Lodzińskiego, likwidatora Radia Gdańsk S.A. w likwidacji, z dnia 28 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami - załącznik nr 16 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r.;

20) Pisma Mariusza Marcina Pulita, likwidatora Radia Kraków S.A. w likwidacji, z dnia 29 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami - załącznik m 17 do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 2 1 stycznia 2025 r. ;

21) Pisma Mirosława Kasprzaka, likwidatora Radia Lubin S.A. w likwidacji, z dnia 29 stycznia 2025 r. wraz ze wszystkimi załącznikami - załącznik m 18a do protokołu 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r.;

22) Pisma Eweliny Kosałki-Passia, likwidatorki Radia Katowice S .A. w likwidacji, z dnia

3 lutego 2025 r. wraz ze wszystkim załącznikami - załącznik nr 1 9 do protokołu 20.

posiedzenia Komisj i Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r.;

23) Pisma Prokuratora Generalnego z dnia 27 stycznia 2025 r. (sygn. akt 1 00 1 -

2 .Ko. 4 1 29.2024) wraz z załącznikami (realizacj a § l pkt 2 i 3 uchwały nr 6 z dnia 20

listopada 2024 r. Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej);

24) Pisma Prokuratora Generalnego z dnia 21 stycznia 2025 r. (sygn. akt 1 00 1 -

2.Ko.4 1 29.2024) wraz z załącznikami (realizacja § l pkt l uchwały nr 6 z dnia 20 listopada

2024 r. Komisj i Odpowiedzialności Konstytucyjnej ) ;

- wszystkie dokumenty na okoliczność nieprzekazywania przez Przewodniczącego KRRiT

abonamentu radiowo-telewizyjnego dla publicznych spółek radiowych i telewizyjnych,

złożenia ich w depozycie sądowym przez Przewodniczącego KRRiT, a także kierowania przez

Przewodniczącego KRRiT do jednostek publicznej radiofonii i telewizj i żądania przekazania

informacji poza granicami j ego kompetencji kontrolnych oraz nałożenia kary finansowej na

likwidatora Telewizji Polskiej S .A. za nieudzielenie informacji na żądanie sformułowane poza

granicami jego kompetencj i kontrolnych, modyfikacji harmonogramu przekazywania

wpływów z opłat abonamentowych na 2024 r. dla j ednostek publicznej radiofonii i telewizji,

podj ęcia uchwał KRRiT nr 8/2024 oraz 40/2024, a także później szej ich zmiany, a także na

okoliczność nieuzasadnionej przewlekłości postępowań w sprawie przedłużenia koncesj i dla

niezależnych mediów oraz nieuzasadnionej przychylności dla mediów związanych z obozem

Zjednoczonej Prawicy, odrzucania wniosków w sprawie zaj ęcia się na posiedzeniach kwestią

przedłużenia koncesj i dla programów TVN, TVN INTERNATIONAL, TVN TURBO, TVN

STYLE i Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne oraz inicjatywy i roli

Przewodniczącego KRR.iT w blokowaniu tych postępowań, nieuzasadnionego przedłużania

procesu rekoncesyjnego programów TVN, TVN INTERNATIONAL, TVN TURBO, TVN

STYLE i Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne przy jednoczesnym sprawnym

prowadzeniu postępowań w sprawie mediów powiązanych z obozem Zj ednoczonej Prawicy

lub j ej przychylnych; nakładania kar w sposób j ednoosobowy i na podstawie kryterium

politycznego przez Przewodniczącego KRRiT.

5. Odnośnie do zarzutu wskazanego w pkt l O wniosku wstępnego zarzucaj ącego Maciejowi Świrskiemu to, że "w okresie styczeń 2023 r. - I kwartał 2024 r. w Warszawie nie

przeprowadził badania statystycznego odbioru sygnału stacj i telewizyj nych w Polsce na

podstawie ścieżki zwrotnej , co stanowiło naruszenie art. 20 ust. 3 w zw. z art. 1 8 i art. 20 ust. 2 ustawy o statystyce publicznej oraz art. 7 Konstytucji RP" - Komisj a Odpowiedzialności

Konstytucyjnej nie znalazła w tym zakresie podstaw do pociągnięcia Macieja Świrskiego do

odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu.

Uzasadnienie faktyczne i prawne

l. Uwagi wstępne

Zgodnie z art. 198 ust. l Konstytucji RP "za naruszenie Konstytucji lub ustawy, w związku z zajmowanym stanowiskiem lub w zakresie swojego urzędowania, odpowiedzialność

konstytucyjną przed Trybunałem Stanu ponoszą: Prezydent Rzeczypospolitej , Prezes Rady

Ministrów oraz członkowie Rady Ministrów, Prezes Narodowego Banku Polskiego, Prezes

Naj wyższej Izby Kontroli, członkowie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, osoby, którym

Prezes Rady Ministrów powierzył kierowanie ministerstwem, oraz Naczelny Dowódca Sił " Zbrojnych .

Nie ulega wątpliwości, że 15 września 2022 r. Maciej Świrski został wybrany przez

Sejm RP na członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, zaś 1 0 października 2022 r. Maciej

Świrski został wybrany na Przewodniczącego KRRiT, którą to funkcj ę pełni do dnia

dzisiej szego.

Przedmiotem wniosku wstępnego są delikty konstytucyjne, czyli czyny popełnione

przez Macieja Świrskiego w zakresie urzędowania lub w związku z zajmowanym stanowiskiem

członka i Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, polegaj ące na naruszeniu

Konstytucji RP lub ustaw. W ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej w pierwszej

kolejności należało ustalić, czy istnieje możliwość pociągnięcia Macieja Świrskiego do

odpowiedzialności konstytucyjnej za popełnione czyny w sytuacji, gdy w przypadku

pierwszych dwóch zarzucanych mu czynów istotą działania Macieja Świrskiego było

głosowanie za podj ęciem uchwał KRRiT nr 8/ 2024 oraz nr 4 0/2024. Zatem kwestią do rozważenia było zagadnienie, czy członek kolegialnego organu konstytucyjnego może ponosić

odpowiedzialność konstytucyjną przed Trybunałem Stanu za udział w podejmowaniu uchwał

przez ten organ. W doktrynie można znaleźć op1me potwierdzające taką możliwość. Wszczęcie postępowania przed Trybunałem Stanu oparte jest bowiem na zasadzie oportunizmu, co

oznacza, że w pewnych sytuacj ach uzasadnione j est pociągnięcie do odpowiedzialności tylko

niektórych osób, nawet wówczas, gdy pewne stawiane zarzuty dotyczą postępowania szerszego

kręgu osób. Dlatego na gruncie ustawy o Trybunale Stanu dopuszczalne j est prowadzenie

postępowania wyjaśniającego w Komisj i Odpowiedzialności Konstytucyjnej wobec j ednego z

członków KRRiT, gdy zarzuty dotyczą podjęcia przez KRRiT uchwały maj ącej naruszać

ustawę i Konstytucję RP6. Należy przy tym zauważyć, że art. 198 ust. l Konstytucj i RP przewiduje indywidualną odpowiedzialność konstytucyjną członków KRRiT, nie zaś całej

KRRiT7• Również praktyka parlamentarna potwierdza taką możliwość8• Wszczęcie

postępowania wobec określonego członka organu kolegialnego będzie uzasadnione zwłaszcza

w tych przypadkach, gdy dana osoba wyróżnia się ze względu na odgrywaną rolę (będzie to

dotyczyło przede wszystkim inicjatorów, proj ektodawców, prowadzących głosowanie w

określony sposób, osób szczególnie aktywnych w dyskusji nad uchwałą). Niewątpliwie

stanowisko Przewodniczącego KRRiT jako kieruj ącego pracami KRRiT i reprezentującego ją

na zewnątrz (art. 10 URT) sytuuje Maciej a Świrskiego w takiej szczególnej roli i uzasadnia

stawianie mu zarzutów również dotyczących j ego uczestnictwa w działaniach podejmowanych

kolegialnie przez KRRiT. Opinię taką potwierdzaj ą w szczególności zeznania członka KRRiT

Tadeusza Kowalskiego, który wskazał m.in., iż proj ekty uchwał m 8/2024 i 40/2024 poj awiły

się nagle, w trakcie posiedzenia KRRiT, bez wcześniej szego informowania członków KRRiT

o tych projektach (dowód: zeznania Tadeusza Kowalskiego, protokół 18. posiedzenia Komisji

Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 84-85). Wskazać przy tym należy, że zgodnie z Regulaminem prac Krajowej Rady Radiofonii i Telewizj i (uchwała KRRiT m

180/20 19 z dnia 18 lipca 2019 r.) to Przewodniczący KRRiT zwołuj e posiedzenia KRRiT (§ 2

ust. 3), proponuje porządek obrad oraz przygotowuje materiały konieczne do odbycia posiedzenia (§ 4 ust. l) i prowadzi posiedzenia KRRiT (§ 5). Powyższe okoliczności wskazują

na inicjatywę Przewodniczącego KRRiT Macieja Świrskiego w kwestii wprowadzenia pod

obrady KRRiT projektów przedmiotowych uchwał, co w ocenie Komisji Odpowiedzialności

6 P. Wiliński, Wszczęcie postępowania w przedmiocie odpowiedzialności konstytucyjnej członka organu kolegialnego, [w:] M. Królikowski, W. Odrowąż-Sypniewski (red.), Fostępawanie przed Komisją Odpowiedzialności Konstytucyjnej. Zagadnienia systemowe, Biuro Analiz Sejmowych, Warszawa 2007. 7 R. Kmiecik, Opinia prawna o możliwości wszczęcia postępowania w zakresie odpowiedzialności konstytucyjnej

wobec członka organu kolegialnego (na przykładzie KRRiT), [w:] M. Królikowski, W. Odrowąż-Sypniewski (red.), Fostępowanie przed Komisją Odpowiedzialności Konstytucyjnej. Zagadnienia systemowe, Warszawa 2007, s. 95-98. 8 W 2005 r. wniosek wstępny został złożony przeciwko Przewodniczącej KRRiT Danucie Waniek. Konstytucyjnej przemawia za prawną dopuszczalnością pociągnięcia go do odpowiedzialności w tym zakresie.

Z kolei w przypadku zarzutów określonych w pkt 3-1 1 wniosku wstępnego należało

zauważyć, że dotyczą one działań lub zaniechań związanych z zakresem kompetencji Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Tym samym również w przypadku tych zarzutów okoliczności sprawy przemawiają w ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej za prawną dopuszczalnością pociągnięcia Maciej a Świrskiego do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu.

2. Zarzuty dotyczące podjęcia i wykonania uchwał o przesunięciu terminu przekazania opłat abonamentowych

Pierwsze trzy z zarzutów zgłoszonych przez wnioskodawców polegaj ą na tym, że Maciej Świrski :

l) 1 0 stycznia 2024 r. w Warszawie uczestniczył w podjęciu uchwały KRRiT nr 8/2024, dokonującej bezpodstawnego przesunięcia terminu przekazania środków z opłat abonamentowych dla jednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenie art. 6 ust. 2 i art. 8 ust. 1-3 UOA, art. 9 URT, art. 1 0 i art. 1 2 PP oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP .

2 ) ? lutego 2024 r . w Warszawie uczestniczył w podj ęciu uchwały KRRiT nr 40/2024, upoważniającej Przewodniczącego KRRiT do stworzenia nowego harmonogramu wypłat środków z wpływów z opłat abonamentowych i przewidującej , że do czasu prawomocnego stwierdzenia przez sąd rozwiązania każdej spółki będącej jednostką publicznej radiofonii i telewizji, rozpoczęcia procesu jej likwidacji oraz związanego z tym sposobu reprezentacji spółki wypłata środków ma być kierowana do depozytu sądowego, co stanowiło naruszenie art . 9 ust. l w zw. z art. 2 1 ust. l , art. 3 1 ust. 4 i art. 3 l b URT, art . l i art. 8 ust. 1-3 UOA, art. 1 0 i art. 1 2 PP oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP.

3) w okresie luty-kwiecień 2024 r. w Warszawie w wykonaniu uchwały KRRiT nr 40/2024 nie przekazywał środków z opłat abonamentowych do uprawnionych do nich j ednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenie art. 8 ust. 3 UOA, art. 3 1 ust. l pkt l URT oraz art. 7 Konstytucji RP. W pierwszej kolejności Komisja Odpowiedzialności Konstytucyj nej wzięła pod uwagę

fakt, że wspomniane w zarzutach przepisy UOA wskazują, że opłaty abonamentowe są

pobierane na wyodrębniony rachunek KRRiT przez wyznaczonego operatora, po potrąceniu

umownego wynagrodzenia za usługi tego operatora (art . 6 ust. 2), i ustanawiaj ą zarazem mechanizm przekazywania wpływów z tych opłat. Zgodnie z art. 8 ust. 2 UOA obowiązkiem

KRRiT jest coroczne ustalenie sposobu podziału wpływów między jednostki publicznej

radiofonii i telewizj i w następnym roku kalendarzowym, w tym ustalenie minimalnego udziału

terenowych oddziałów spółki Telewizj a Polska S .A. Sposób podziału wpływów określany j est

na bazie analizy planów programowo-finansowych przedstawionych przez poszczególne

jednostki publicznej radiofonii i telewizji (art. 2 l c ust. l URT) oraz sprawozdania za poprzedni

rok kalendarzowy z realizacj i misj i publicznej (art . 3 1 b ust. l URT), a także analizy określonych w nich kosztów. Sposób podziału wpływów na dany rok kalendarzowy ustalany

j est nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzaj ącego. Ustawa nie przyznaje zarazem

KRRiT żadnej kompetencj i do zmiany sposobu podziału wpływów raz ustalonego ani

dokonywania zmian w harmonogramie wypłat. Jej dystrybucyjna rola wyczerpuj e się w

momencie podj ęcia uchwały ustalającej sposób podziału wpływów. Następnie środki

przekazywane są poszczególnym jednostkom radiofonii i telewizji przez Przewodniczącego

KRRiT (art. 8 ust. 3 URT).

Bezsporne j est, że KRRiT ustaliła sposób podziału wpływów z abonamentu między

j ednostki publicznej radiofonii i telewizji w roku 2024 na mocy uchwały nr 1 94/2023 z dnia 1 3

września 2023 r. Na jej podstawie ustaliła harmonogram wypłat z dnia 1 8 października 2023 r.

Termin pierwszej wypłaty, przewidzianej na 1 1 stycznia 2024 r., podobnie jak termin drugiej

wypłaty środków, zaplanowanej na 22 stycznia, został j ednak przesunięty na dzień 1 2 lutego

2024 r. na podstawie uchwały nr 8/2024 z dnia l O stycznia 2024 r. W tej samej uchwale KRRiT postanowiła "przygotować mechanizm wypłaty środków z wpływów abonamentowych

jednostkom publicznej radiofonii i telewizji postawionym w stan likwidacji, potwierdzonej

prawomocnym orzeczeniem sądu rej estrowego, z wyłącznym przeznaczeniem tych środków na

realizację zadań misji publicznej wykonywanych w ramach procesu likwidacji " . W uchwale

nie powołano się na żadną obiektywną przeszkodę, która miałaby uniemożliwiać realizacj ę

harmonogramu. Przewodniczący KRRiT Maciej Świrski głosował za przyj ęciem tej uchwały

(dowód: uchwała KRRiT nr 194/2023 z dnia 13 września 2023 r. ,· harmonogram wypłat z dnia

18 października 2023 r. ; uchwała KRRiT nr 812024 z dnia 10 stycznia 2024 r. ; zmodyfikowany harmonogram terminów przekazywania w 2024 r. wpływów z opłat abonamentowych dla spółki Telewizja Polska S.A. - pismo Macieja Świrskiego z dnia B Zutego 2024 r. (DMP. 91. 7. 2024); zmodyfikowany harmonogram terminów przekazywania w 2024 r. wpływów z opłat abonamentowych dla spółki Polskie Radio S.A. - pismo Macieja Świrskiego z dnia 8 lutego 2024 r. (DMP. 91. 8. 2024)).

W dn iu 7 lu tego 2024 r. K R R iT p rzyj ęła ko lejną uchwał ę - uchwał ę nr 40/2024. Upowa żn ia ona P rzewodn iczącego K R R iT do n iezwłocznego s two rzenia nowego ha rmonog ra mu w ypła t środków z wpływów z opłat a bon amentow ych (§ 1 ) . P rzew iduje tak że , że do czasu p rawo mocnego s tw ie rdzen ia p rzez sąd roz wiązan ia ka żdej spółk ib ędącej jednos tk ą publicznej rad io fon ii i telewizj i, rozpocz ęc ia p rocesu jej likw idacji o ra z związanego z tym sposobu rep rezentacj ispółki wypła ta środków ma byćk ie rowana do depoz ytu sądowego cele m podj ęc ia ich w im ien iu spółk i p rzez up rawn ione do rep rezentowan ia spółki oso by (§ 2ust . 7 ). Rozw iązanie takie n ie jes tnato m iast p rzewidz iane w odn ies ie niu do tych spółek ,co do któ rych nastąp iło ju ż p rawo mocne stw ie rdzenie p rzez sąd ich roz wiązan ia , rozpocz ęc ia p rocesu l ikwidacj i i z wiązanego z ty m sposo bu rep rezentacj i (§ 3). W p rzypadku ob ydwu rodzajów spółek uchwała pos tanaw ia o us talen iu wypła ty środków z wpł ywów opłat a bona men tow ych w p ropo rcj i p rzyj ętej uchwałą K R R iT nr 1 94/2023 na pods tawie nowego ha rmonog ramu ustalonego przez P rzewodn iczącego K R R iT (§ 2us t. l i § 3 us t. 1 ). Za raze m KRR iT s tw ie rdza n ie mo żno ść pogodzenia ustawowych zad ań w za kres ie real izacj i misj i publicznej z ustawow ym i zadan ia m i l ikw ida to rów spółk i i zo bow iązuje jednostk i publ icznej rad io fon ii i telew izj i do wyko rzystywan ia środków z opłat abona men tow ych wyłącznie na re al izacj ę m isj i pu bl icznej (§ 2 ust. 2-3 i § 3 ust. 2-3). P rze wodn icząc y K RRiT o raz pozostali członkow ie K R R iT uzurpują so bie doda tkowe ko mpe tencje do ustanow ien ia nadzoru nad re al izacją wydatkowania p rzez osob y faktyczn ie zarządzające jednos tka m i publ icznej radio foni i i telew izj i p rzekazan ych środków i równocze śnie nakładają na te jednostk i nowe o bow iązk i sp rawozdawcze w ty m za kres ie , uzale żn iając od ich spełn ienia wypła tę środków (§ 2 us t. 4-6 i § 3 us t. 4-6). Uchwała powiela dokon ywaną poza za krese m ko mpe tencj i K R Ri T ocen ę legalno ści dz iałań Min is tra Kultury i Dz iedz ictwa Na rodowego , o kre ślając jego dec yzje o postawieniu spółek w stan l ikwidacji jako podj ęte "z ra żąc ym naruszen ie m p rawa ". P rzewodn icząc y KRR iT Mac iej Św irsk igłosował za p rz yj ęcie m tej uchwały (dowód : uchwała KRRiT nr 4012024 z dnia 7 lutego 2024 r.). Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej, podejmując uchwałę nr 8/2024, KRRiT nie działała na podstawie i w granicach prawa. Przepisy wskazane jako podstawa uchwały, tj. art. 9 URT oraz art. 8 ust. 1-3 UOA, zostały niewłaściwie zastosowane. Przytaczany jako jedna z podstaw art. 9 ust. l URT stanowi ogólną normę kompetencyjną i nie może uzasadniać przyjmowania dowolnych uchwał. Natomiast w przedmiocie regulacji art. 8 ust. 1-3 UOA należy wyraźnie podkreślić, że przepis ten nie upoważnia KRRiT do dyskrecjonalnego przesuwania terminów realizacji harmonogramu przekazywania wpływów z opłat abonamentowych. Co więcej, nie pozostawia on żadnej swobody w zakresie uzależniania wypłat od spełnienia jakichkolwiek warunków -tymczasem przedmiotowa uchwała uzależnia dokonanie wypłaty od potwierdzenia stanu likwidacji jednostek publicznej radiofonii i telewizji prawomocnym orzeczeniem sądu rejestrowego. Należy również zauważyć, że uchwała, formułuje ocenę legalności działań Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w zakresie rozwiązania spółek mediów politycznych, postawienia ich w stan likwidacji, odwołania ich organów oraz powołania likwidatorów, stwierdzając, że decyzje w tym przedmiocie zostały podjęte z rażącym naruszeniem prawa. Formułowanie takiej oceny co do zgodności działań z prawem innego organu w oczywisty sposób mieści się poza kompetencjami KRRiT. Skutek nieprzeznaczenia wpływów z opłat abonamentowych na cel ściśle określony w ustawie należy uznać zarazem za naruszenie przytoczonego powyżej art. 6 ust. 2 UOA.

Ponadto powołanie się w uchwale na "sytuację niepewności prawnej" jako uzasadnienie jej podjęcia prowadzi do konkluzji, że doszło do naruszenia poszczególnych przepisów PP, mianowicie art. l O i art. 12. Przepis art. l O ustanawia domniemanie uczciwości przedsiębiorcy, wskazując m.in., że jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, organ rozstrzyga je na korzyść przedsiębiorcy (ust. 2). W tym wypadku jednostki publicznej radiofonii i telewizji poniosły negatywne konsekwencje ze względu na przypuszczenie członków KRRiT, że mogą one działać niezgodnie z prawem, mimo braku skutecznego wzruszenia ustawowego domniemania. Z kolei zgodnie z art. 12 organ prowadzi postępowanie w sposób budzący zaufanie przedsiębiorców do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Pozbawienie jednostki publicznej radiofonii i telewizji źródeł finansowania przeznaczonych na realizację misji publicznej trudno uznać za działanie o charakterze proporcjonalnym. Zasada budowania zaufania jednostki do państwa zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego należy zarazem do zbioru zasad

składających się na poj ęcie państwa prawnego z art. 2 Konstytucji RP, co uzasadnia

twierdzenie, że tym samym nastąpiło również naruszenie konstytucyjnej zasady o

fundamentalnym znaczeniu.

Trzeba również przytoczyć, że zgodnie z art. 22 URT organy państwowe mogą podejmować decyzje w sprawach działalności jednostek publicznej radiofonii i telewizj i tylko

w przypadkach przewidzianych ustawami. Podjęcie uchwały nr 8/2024 stanowiło zarazem

naruszenie zarówno art. 22 URT, jak i art. 7 Konstytucj i RP, wyrażaj ącego zasadę legalizmu

działania organów władzy publicznej - zgodnie z rozumieniem tego przepisu w literaturze i

orzecznictwie wynika z niego zakaz domniemywania kompetencj i oraz zakaz arbitralnego ich wykonywania 1 •

Do uchwały nr 40/2024 można odnieść podobne zarzuty jak w przypadku uchwały nr

8/2024. Podjęta została ona z naruszeniem art. 9 ust. l w zw. z art. 2 1 ust. l (realizacja misj i publicznej przez j ednostki publicznej radiofonii i telewizj i) i art. 3 1 ust. 4 URT (przeznaczenie

przychodów z opłat abonamentowych na realizacj ę misj i publicznej ) oraz art. l i art. 8 ust. 1-

3 UOA, które - wskazane j ako podstawa podj ęcia uchwały - zostały niewłaściwie zastosowane. Ponadto narusza ona art. 3 1 b URT poprzez bezprawne przyznanie Przewodniczącemu KRRiT

kompetencji do nakładania dodatkowych obowiązków na spółki mediów publicznych w postaci składania wskazanych w uchwale oświadczeń 1 . Należy podkreślić, że takie działanie podjęte

bez podstawy prawnej jest równoznaczne z naruszeniem art. 7 Konstytucji RP. Podobnie można

wysunąć zarzuty naruszenia art. 1 0 i art. 1 2 PP w zakresie, w jakim formułują one zasady

domniemania uczciwości przedsiębiorcy oraz budowania zaufania do państwa, a związku z tym

zarzut naruszenia art. 2 Konstytucj i RP.

Podczas gdy uchwała dotycząca sposobu podziału środków podejmowana jest przez

KRRiT kolegialnie, przekazanie wpływów zgodnie z ustalonym harmonogramem jest

ustawowym obowiązkiem Przewodniczącego KRRiT. Jak wskazano powyżej , na mocy art. 8

ust. 3 UOA Przewodniczący KRRiT przekazuj e zaliczkowo jednostkom publicznej radiofonii

i telewizj i środki na realizacj ę misj i na podstawie sposobu podziału wpływów ustalonego przez

9 Zob. wyrok TK z 1 0 stycznia 20 1 2 r. (sygn. P 1 9/00). l . Tuleja, [w:] M. Safjan, L. Bosek (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 20 1 6, art. 7.; zob. wyrok TK z 14 czerwca 2006 r. (sygn. K 53/05). O tym szerzej niżej . KRRiT. Tymczasem Maciej Świrski odmówił wywiązania się z ustawowego obowiązku, powołując się na działanie w wykonaniu uchwały KRRiT nr 40/2024.

Zaliczka dla spółki Telewizja Polska S.A. za miesiąc styczeń i luty 2024 r., określona na kwotę 80 580 zł, została wskazana przez Przewodniczącego KRRi T jako przedmiot świadczenia podlegający złożeniu do depozytu we wniosku złożonym do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie, II Wydział Cywilny, dnia 1 2 lutego 2024 r. W uzasadnieniu wniosku Maciej Świrski wskazał na istnienie sporu co do tego, kto jest uprawniony do reprezentacji wierzyciela. Likwidator spółki TVP był informowany o przekazywaniu kolejnych należnych spółce środków do depozytu sądowego pismami Przewodniczącego KRRiT z dnia 1 3 lutego 2024 r., 1 5 marca 2024 r . i 1 6 kwietnia 2024 r. Likwidator spółki Telewizja Polska S.A. występował z pisemnymi wezwaniami do zapłaty kolejno 24 stycznia 2024 r. (kwota w wysokości 3 8 760 000 zł), 5 lutego (kwota w wysokości 38 760 000 zł) i 9 kwietnia 2024 r. (kwota w wysokości 1 4 1 780 000 zł wraz z odsetkami), jednak Przewodniczący KRRiT nie zmienił swojego stanowiska w sprawie (dowód: pisma Macieja Świrskiego do Telewizji Polskiej S.A. z dnia 13 lutego 2024 r. (DMP. 91. 28.2024), 20 marca 2024 r. (DMP.91.51 .2024) i 1 6 kwietnia 2024 r. (DMP. 91. 74.2024) w sprawie przekazania środków z opłat abonamentowych do depozytu sądowego; wezwanie do przekazania należnych wpływów z opłat abonamentowych skierowane do Macieja Świrskiego przez Daniela Gorgosza z dnia 24 stycznia 2024 r., przedsądowe wezwanie do zapłaty z dnia 5 lutego 2024 r. i ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty skierowane dnia 9 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/072-26/2024(131)); pisma Macieja Świrskiego do Polskiego Radia S.A. z dnia 13 lutego 2024 r. (DMP.91.29.2024), 20 marca (DMP. 91. 52.2024) i 1 6 kwietnia 2024 r. (DMP. 91. 75. 2024); ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty skierowane przez Pawła Majchera do Macieja Świrskiego z dnia 12 kwietnia 2024 r. (LPM-826/2024); materiały medialne: Agnieszka Kublik, " Sąd nie zgadza się na depozyt. Świrski chciał w nim zamrozić pieniądze dla mediów ", " Gazeta Wyborcza ", l marca 2024 r., " Sądowa porażka szefa KRRiT ws. wstrzymania wypłat z abonamentu RTV", " Rzeczpospolita ", 5 maja 2024 r. ).

W postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2024 r. (sygn. II Ns 1 22/24) starszy referendarz sądowy oddalił wniosek Macieja Świrskiego, podnosząc, że niewłaściwie określił on warunek, pod którym ma nastąpić wypłata środków z depozytu. W ocenie orzekającego został on mianowicie sformułowany w sposób przerzucający na sąd w postępowaniu o wydanie depozytu ciężar oceny ważności umocowania osoby uprawnionej do reprezentowania podmiotu, który wystąpi z wnioskiem o wypłatę świadczenia. Mimo orzeczenia przekazanie środków wciąż nie nastąpiło. Ponadto m1mo niekorzystnych orzeczeń nowe wnioski o depozyt były wciąż składane.

Identyczne działania Przewodniczący KRRiT podj ął również wobec pozostałych spółek mediów publicznych. Tak na przykład do likwidatora Folskiego Radia S.A. zawiadomienia o przekazaniu należnych środków do depozytu sądowego Sądu Rejonowego dla Warszawy­ Mokotowa w Warszawie były kierowane kolej no 1 3 lutego, 20 marca i 1 6 kwietnia 2024 r. Likwidator Folskiego Radia S.A. wystąpił bezskutecznie z ostatecznym przedsądowym wezwaniem do zapłaty należnych środków (kwota 72 765 000 zł) w dniu 1 2 kwietnia 2024 r. Należy zarazem dodać, że właściwe sądy wypowiadały się również w innych przypadkach przekazania do depozytu środków należnych poszczególnym spółkom mediów publicznych, formułując podobne oceny j ak Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie w sprawie o sygn. Ns 1 22/24 12 • Pomimo takich stanowisk sądów Przewodniczący KRRiT wciąż jednak nie przekazywał środków bezpośrednio do spółek mediów publicznych.

Należy podkreślić, że działanie podlegaj ące na odmowie przekazania pobranych środków z opłat abonamentowych jednostkom publicznej radiofonii i telewizj i przez Przewodniczącego KRRiT stanowi rażące naruszenie ustawowego obowiązku. W przypadku obowiązku nałożonego na Przewodniczącego KRRiT na gruncie art. 8 ust. 3 ustawodawca posłużył się terminem "przekazuje" zamiast "może przekazać" , co jednoznacznie wskazuje na brak dyskrecjonalności w tym zakresie. Nie jest możliwe uzależnienie przez Przewodniczącego KRRiT przekazania środków od spełnienia jakichkolwiek warunków, a ponadto przyjęcie, że wykonanie tego obowiązku może nastąpić w sposób inny niż bezpośrednie przekazanie środków, było nieuprawnione. Dodatkowo swoim działaniem Przewodniczący KRRiT naruszył poprzez pominięcie art. 3 1 ust. l pkt l URT, wskazuj ący, że przychodami spółek telewizj i i radiofonii publicznej są przychody pochodzące z opłat abonamentowych, odsetek za zwłokę w ich uiszczaniu oraz kar za używanie niezarejestrowanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w rozumieniu przepisów UOA. Ponownie należy stwierdzić, że wobec działania bez podstawy prawnej przez Przewodniczącego KRRiT zasadne jest wysunięcie zarzutu naruszenia art. 7 Konstytucji RP.

Co więcej, istniej e ścisła korelacja pomiędzy realizacją misj i mediów publicznych a konstytucyjnym obowiązkiem KRRiT określonym j ako stanie na straży interesu publicznego Na przykład w sprawie Radia Gdańsk S.A. referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym Gdańsk-Północ w Gdańsku 19 marca 2024 r. oddalił wniosek o ustanowienie depozytu środków abonamentowych, a następnie sąd ten oddalił skargę Przewodniczącego KRRiT w orzeczeniu z 2 maja 2024 r. w radiofonii i telewizji. Działanie Przewodniczącego KRRiT polegaj ące na nieprzekazywaniu

opłat wbrew ustawowemu obowiązkowi bezpośrednio godzi więc w interes publiczny w

radiofonii i telewizj i, na straży którego powinna stać KRRiT zgodnie z postanowieniami

Konstytucj i RP. Warto podkreślić, że w tej sytuacji jednostki publicznej radiofonii i telewizji

zmuszone są do poszukiwania alternatywnych źródeł finansowania, zwłaszcza z reklam i

sponsoringu, co może stanowić bodziec do budowania oferty programowej w przeważaj ącej

mierze o charakterze komercyjnym, a nie zorientowanej na realizację misj i publicznej 13• Co

więcej , wstrzymywanie przekazania środków z opłat abonamentowych w nieproporcj onalny

sposób dotyka lokalne spółki mediów publicznych, których możliwości pozyskiwania zysków

z reklam i sponsoringu są znacznie ograniczone. Uzasadniona jest teza, że ze względu na takie

działanie Przewodniczącego KRRiT realizacja misji publicznej przez j ednostki publicznej

radiofonii i telewizji j est w tej sytuacji zagrożona, co w swych zeznaniach potwierdzają

zarówno likwidatorzy TVP S .A. i Polskiego Radia S.A. (dowód: zeznania Daniela Gorgosza,

protokół 1 6. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 3 grudnia 2024 r., s. 26-27; zeznania Pawła Majchera, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 8-9), jak i likwidatorzy spółek regionalnych (dowód: zeznania Eweliny Kosałki-Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 6, s. 4-5; zeznania 7) Mariusza Marcina Pulita, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 9, s. 4-5). Ponadto wskazać trzeba, że brak środków abonamentowych nie tylko naraża jednostki publicznej radiofonii i telewizj i na problemy z płynnością finansową, ale

oznacza również konieczność ponoszenia dodatkowych kosztów, związanych na przykład z

koniecznością opłacania odsetek za opóźnienie w realizacj i terminowych płatności, na przykład

w postaci rachunków za media (dowód: zeznania Daniela Gorgosza, protokół 1 6. posiedzenia

Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 3 grudnia 2024 r., s. 41).

Należy również zwrócić uwagę na fakt, że media publiczne, a w szczególności Polskie

Radio S .A. i rozgłośnie regionalne, pełnią istotną rolę w ogólnokraj owym systemie

bezpieczeństwa publicznego. Brak finansowania ich działalności stanowi zatem zagrożenie dla

funkcj onowania tego systemu. Wskazać należy, że Polskie Radio S .A. finansuje maszt radiowy

w Solcu Kujawskim umożliwiaj ący emisj ę programów na falach długich, którego koszt

utrzymania wynosi około kilkunastu milionów złotych rocznie. Uzasadnieniem tego wydatku

są głównie względy bezpieczeństwa. Należy również zauważyć, że przy budżecie Polskiego

13 Zob. rozważania TK w uzasadnieniu wyroku z 4 listopada 2009 r. (sygn. Kp 1/08), s. 23-24. Radia S .A. rzędu l 00 mln zł rocznie 80--90% przychodów stanowią wpływy z abonamentu

radiowo-telewizyjnego. Zatem brak przekazywania środków z abonamentu dla tej spółki

stanowi realne zagrożenie dla funkcjonowania systemu bezpieczeństwa krajowego (dowód:

zeznania Pawła Majchera, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 8-9).

W tym kontekście Komisja Odpowiedzialności Konstytucyj nej chce również

podkreślić, że postępowanie Przewodniczącego KRRiT oraz całej KRRiT uległo radykalnej

zmianie w związku z katastrofalną powodzią, do j akiej doszło na obszarze południowo­

zachodniej Polski we wrześniu 2024 r. Wówczas doszło do zmiany uchwały nr 40/2024 i środki

z abonamentu zaczęły być przekazywane na odpowiednie rachunki TVP S .A., Polskiego Radia

S.A. oraz regionalnych rozgłośni radiowych w likwidacj i. Należy zauważyć, że w tym czasie z

punktu widzenia prawnego nic nie zmieniło się, j eżeli chodzi o status prawny wspomnianych

spółek czy likwidatorów. Ponadto wypłata środków abonamentowych dotyczyła wszystkich

j ednostek publicznej radiofonii i telewizji w całej Polsce, a nie tylko tych zlokalizowanych na

obszarze obj ętym powodzią (zatem rozgłośni w Katowicach, Opolu, Wrocławiu, Zielonej

Górze i Szczecinie). Dodatkowo pomimo ustąpienia zagrożenia powodziowego i zakończenia

stanu klęski żywiołowej wypłata środków abonamentowych j est kontynuowana (dowód:

zeznania Daniela Gorgosza, protokół 1 6. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 3 grudnia 2024 r., s. 39; zeznania Pawła Majchera, protokół 1 8. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 12-13; zeznania Eweliny Kosałki-Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r. , załącznik nr 6, s. 4-5; zeznania ?)Mariusza Marcina Pulita, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 9, s. 4-5).

Powyższe okoliczności mogą sugerować, że wystąpienie powodzi może być traktowane

jako pretekst do zmiany uchwały nr 40/2024 i zamaskowania swoich nielegalnych działań w

sytuacji, gdy Przewodniczący KRRiT mógł już z doniesień medialnych uzyskać informację o

przygotowanym wniosku wstępnym o pociągnięcie go do odpowiedzialności przed

Trybunałem Stanu. Do tego czasu Przewodniczący KRRiT ignorował wezwania do zapłaty oraz

orzeczenia sądów oddalaj ące wnioski o ustanowienie depozytu sądowego (dowód: zeznania

Daniela Gorgosza, protokół 16. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 3 grudnia 2024 r., s. 39; zeznania Pawła Majchera, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 12-13; zeznania Eweliny Kosałki-Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 6, s. 4-5, 12-13; zeznania 7) Mariusza Marcina Pulita, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 9, s. 4-8; zeznania Mirosława Kasprzaka, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 1 1, s. 4-6; zeznania Krzysztofa Lodzińskiego, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 12, s. 3-4).

W swoich wyj aśnieniach Maciej Ś wirski kwestionował legalność decyzji o postawieniu

w stan likwidacji jednostek mediów publicznych, jednocześnie wskazuj ąc, że w przypadku

niektórych spółek publicznej radiofonii i telewizji sądy prawomocnie wpisały likwidatorów do

Krajowego Rej estru Sądowego . Tym niemniej wypłaty abonamentu do września 2024 r.

dotyczyły jedynie sytuacji, w których sądy prawomocnie oddaliły wnioski o ustanowienie

depozytów - dopiero wówczas KRRiT przekazała te środki właściwym spółkom. Natomiast

wypłaty środków abonamentowych od września 2024 r. dotyczyły wszystkich j ednostek

mediów publicznych, niezależnie od statusu ich likwidatorów (dowód: wyjaśnienia Macieja

Świrskiego, załącznik nr 19 do protokołu 22. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 9 lutego 2025 r., s. 1 7-18, 2 7, 29). Mimo to Przewodniczący KRRiT nadal kwestionował legalność działania likwidatorów, a cały proces likwidacji określał mianem " wyjaśnienia Macieja Świrskiego, załącznik nr 19 do protokołu 22. "pozornego (dowód:

posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z dnia 1 9 lutego 2025 r., s. 34-35).

W ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej stanowisko osoby obj ętej

wnioskiem nie zasługiwało na uwzględnienie. W szczególności nie można zgodzić się z

twierdzeniem, jakoby istniała j akakolwiek wątpliwość co do osoby wierzyciela, co

uzasadniałoby złożenie przedmiotu świadczenia (w tym wypadku - należności

abonamentowych) do depozytu sądowego. Ś wiadczą o tym zarówno przytoczone wyżej wyroki

sądów oddalaj ące wnioski o udzielenie depozytów, j ak i zeznania likwidatorów, którzy

potwierdzili zarówno fakt oddalania kolejnych wniosków o udzielenie depozytu przez sądy w

całej Polsce, jak również fakt, że numery rachunków bankowych spółek medialnych w

likwidacji oraz numery wpisów do KRS nie uległy zmianie (dowód: zeznania Eweliny Kosałki­

Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 6, s. 4-5, 12-13; zeznania 7) Mariusza Marcina Pulita, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 9, s. 4-8; zeznania Mirosława Kasprzaka, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 11, s. 1 1-12). Wskazać również należy, iż w opinii prawnej przedstawionej przez obrońcę osoby objętej wnioskiem, sporządzonej przez

prof. Witolda Modzelewskiego, znaj duje się pogląd, w którym autor opinii zauważa, że status

prawny spółki postawionej w stan likwidacj i się nie zmienia - likwidator przejmuje

kompetencje zarządu (dowód: opinia prof Witolda Modzelewskiego, załącznik nr 4 do 1 8. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 8-9). W tej sytuacji trudno zgodzić się z twierdzeniem, jakoby j ednostki mediów publicznych w stanie

likwidacj i były zupełnie innymi wierzycielami niż wcześniej istniejące j ednostki mediów

publicznych. Zatem w ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej nie sposób przyjąć,

że doszło do sytuacji, w której dłużnik (KRRiT) nie wiedział, kto j est wierzycielem, albo nie

znał miejsca zamieszkania lub siedziby wierzyciela, albo doszło do sytuacji, w której wierzyciel

nie ma przedstawiciela uprawnionego do przyjęcia świadczenia (art. 467 pkt l i 2 ustawy z dnia

23 kwietnia 1 964 r. - Kodeks cywilny 14). Zmiany w organach zarządczych spółki będącej wierzycielem bynajmniej nie powoduj ą, że powstają wątpliwości kto j est wierzycielem -

podmiot wierzyciela nie uległ przecież zmianie.

Kolej nym argumentem przemawiaj ącym za nieprzekazywaniem abonamentu spółkom

publicznej radiofonii i telewizj i był fakt rzekomej niepewności co do tego, czy spółki w

likwidacj i mogą realizować misj ę publiczną. Przewodniczący KRRiT powoływał się w tym

zakresie na wątpliwości wyrażone w opiniach prawnych, którymi dysponowała KRRiT, a także

na fakt, że sprawozdania j ednostek mediów publicznych nie zostały przyjęte przez KRRiT

(dowód: wyjaśnienia Macieja Świrskiego, załącznik nr 19 do protokołu 22. posiedzenia Komisji

Odpowiedzialności Konstytucyjnej z dnia 19 lutego 2025 r., s. 65-67). Niemniej zauważyć należy, że art. 2 1 URT, określający poj ęcie misj i publicznej , w żaden sposób nie odnosi się do

statusu formalnoprawnego j ednostek publicznej radiofonii i telewizji. O tym statusie (w formie

jednoosobowej spółki Skarbu Państwa) przesądza art. 26 URT, nakazuj ący w ust. 4 stosować odpowiednio przepisy ustawy z dnia 1 5 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (dalej :

Kodeks spółek handlowych), które m.in. przewidują możliwość likwidacj i spółki akcyjnej .

Tym samym nie sposób zgodzić się z twierdzeniem, j akoby spółka akcyjna w likwidacji "z

powodów formalnych" nie mogła realizować misji publicznej . Nadto na fakt realizacj i misj i w

okresie obj ętym wnioskiem wskazuj ą zeznania przesłuchanych świadków (dowód: zeznania

Pawła Majchera, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7

14 Dz. U. z 2024 r. poz. 1 06 1 . 15 Dz. U . z 2024 r. poz. 1 8 . grudnia 2024 r., s. 9-13; zeznania Eweliny Kosałki-Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 6, s. 4-13). Zauważyć przy tym należy, iż formułowana przez osobę objętą wnioskiem opinia, że jednostki publicznej radiofonii i telewizji w likwidacji nie mogą realizować misji publicznej nie wytrzymuje zderzenia z realiami sytuacji, do której doszło we wrześniu 2024 r. Wówczas bowiem, jak już wspomniano, KRRiT zmieniła swoją decyzję i zaczęła wypłacać środki z opłat abonamentowych na rzecz jednostek publicznej radiofonii i telewizji w likwidacji w związku z wystąpieniem katastrofalnej powodzi na obszarze południowo-wschodniej Polski. Wskazać trzeba, że w tym okresie pod kątem prawnym status jednostek publicznej radiofonii i telewizji nie uległ żadnej zmianie, tym niemniej Przewodniczący KRRiT i w ślad z nim cała KRRiT uznali, że jednostki te realizują misję publiczną. Co więcej , środki z opłat abonamentowych są przekazywane tym jednostkom od września 2024 r. do chwili obecnej pomimo tego, że stan klęski żywiołowej został już zniesiony, a status prawny tych jednostek nie uległ najmniejszym zmianom. Powyższe prowadzi do wniosku, że opinia, jakoby jednostki publicznej radiofonii i telewizji w likwidacji nie mogły prowadzić misji publicznej, jest bezzasadna.

Odnosząc się do kwestii rzekomej bezprawności postawienia spółek medialnych w stan likwidacji, Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej pragnie wskazać, iż jeden ze świadków zgłoszonych przez obronę, będący członkiem rady nadzorczej rozgłośni regionalnej w Szczecinie, stwierdził, że jego zdaniem właściciel (czyli Skarb Państwa) na gruncie Kodeksu spółek handlowych ma prawo zarządzić ich likwidację (dowód: zeznania Janusza Karpa, protokół 25. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 13 marca 2025 r., s. 90). Nadto w toku przesłuchiwania świadków zgłoszonych przez obronę Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej powzięła informację o tym, że przedstawiciele KRRiT oraz Rady Mediów Narodowych zorganizowali 3 czerwca 2024 r. spotkanie dla członków rad nadzorczych jednostek publicznej radiofonii i telewizji, na którym dyskutowano o kwestii, czy likwidacja spółek radiofonii publicznej jest uzasadniona, czy też nie, a także wskazywano na możliwość składania pozwów przez rady nadzorcze o uchylenie likwidacji. W przypadku rady nadzorczej Radia Lublin S.A. w likwidacji uznano, że taki pozew byłby bezpodstawny (dowód: zeznania Marcina Tarachy, protokół 24. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 12 marca 2025 r., s. 4-6). Dodatkowo na zgodność z prawem procedury likwidacyjnej wskazuje przytoczona wyżej okoliczność wpisania likwidacji do KRS przez sądy rejestrowe w całej Polsce. Natomiast co do rzekomej "pozorności" likwidacji - to w pierwszej kolejności trzeba wskazać, że charakter czynności likwidacyjnych i terminowość ich przeprowadzania należą do dziedziny pewnych wytycznych formułowanych przez właściciela do poszczególnych likwidatorów. Wspomnieć należy, że również Kodeks spółek handlowych nie wyznacza terminu zakończenia likwidacji, jednocześnie wskazując, że likwidacja może trwać dłużej niż rok (art. 8 1 § 2 Kodeksu spółek handlowych). Natomiast w realiach niniejszej sprawy istotne jest to, że sami likwidatorzy jednostek publicznej radiofonii i telewizji przesłuchani przez Komisj ę Odpowiedzialności Konstytucyjnej potwierdzili fakt przeprowadzania czynności likwidacyjnych (dowód: zeznania Pawła Majchera, protokół 1 8. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 29; zeznania Eweliny Kosałki-Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 6, s. 25-26; zeznania 7) Mariusza Marcina Pulita, protokół

20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 9, s. 12-13). Podobne potwierdzenie przedstawiali również niektórzy członkowie rad nadzorczych spółek w likwidacji (dowód: zeznania Leszka Burakowskiego, protokół 24. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 12 marca 2025 r., s. 1 1; zeznania Janusza Karpa, protokół 25. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 13 marca 2025 r., s. 91-92).

Ponadto w ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej należy stwierdzić, że przedmiotem niniejszej sprawy nie jest badanie zasadności decyzji o likwidacji spółek publicznej radiofonii i telewizji, lecz badanie zgodności z prawem uchwał Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz decyzj i Przewodniczącego KRRiT Macieja Świrskiego podjętych w reakcji na postawienie jednostek publicznej radiofonii i telewizji w stan likwidacji. Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej uchwały nr 8/2024 i 40/2024 zostały podjęte z naruszeniem prawa. Należy przy tym krytycznie ocenić stanowisko Macieja Świrskiego, który twierdzi, iż te uchwały "nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego" , zatem są one obowiązujące. Trzeba bowiem wskazać, że wspomniane uchwały stanowią akty prawa wewnętrznego, w których KRRiT nakłada określone obowiązki na Przewodniczącego KRRiT. W związku z tym wzruszenie tego typu uchwały w drodze skargi do sądu administracyjnego skierowanej przez jednostki publicznej radiofonii i telewizji, które nie są adresatami tych uchwał, nie jest możliwe (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 1 maja 2024 r., sygn. VI SAlWa 1 375/24). Niemniej decyzje Przewodniczącego Macieja Ś wirskiego doczekały się krytycznej oceny sądowej , bowiem wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 kwietnia 2025 r. (sygn. VI SAB/Wa l 0 1 /24) stwierdzona została bezczynność Przewodniczącego KRRiT w zakresie przekazywania środków publicznych z abonamentu na rzeczjednej z jednostek publicznej radiofonii i telewizji w likwidacji. Sąd zobowiązał Przewodniczącego KRRiT do przekazania na rzecz tej j ednostki nieprzekazanych środków na realizację misji publicznej oraz nałożył na niego grzywnę w kwocie 50 000 zł, jak również przyznał od Przewodniczącego KRRiT na rzecz tej j ednostki kwotę 30 000 zł. Wyrok jest wprawdzie nieprawomocny, j ednak stanowi wyraźny sygnał, iż działania Przewodniczącego KRRiT nie mogą być uznane za legalne.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że zarówno zarzuty, jak i ich uzasadnienie zawarte w pkt 1 -3 wniosku grupy posłów na Sejm RP z dnia 23 maja 2024 r. o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej Macieja Świrskiego przed Trybunałem Stanu są całkowicie zasadne, bo znalazły potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym.

3. Zarzuty dotyczące postępowania wobec likwidatorów spółek publicznej radiofonii i telewizji.

Czwarty i piąty z zarzutów zgłoszonych przez wnioskodawców polegaj ą na tym, że Maciej Świrski:

4) w okresie styczeń-kwiecień 2024 r. w Warszawie kierował do jednostek publicznej radiofonii i telewizj i żądania przekazania informacji poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. 1 0 ust. 2 i art. 31bw zw. z art. 22 URT oraz art. 7 Konstytucji RP;

5) 25 marca 2024 r. w Warszawie nałożył karę na likwidatora spółki Telewizja Polska S .A. za nieudzielenie informacji na żądanie sformułowane poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. 1 0 ust. 2 w zw. z art. 22 URT oraz art. 7 Konstytucji RP.

Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej w pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. l O ust. 2 URT Przewodniczący KRRiT może żądać od dostawcy usługi medialnej lub dostawcy platformy udostępniania wideo lub od podmiotu dokonującego zmian modyfikacji lub innych naruszeń integralności usługi medialnej, o których mowa w art. 44b, przedstawienia materiałów, dokumentów oraz udzielenia wyjaśnień w zakresie niezbędnym dla kontroli zgodności działania tego dostawcy lub podmiotu z przepisami ustawy, warllllkami koncesji, regulaminem świadczenia usługi lub wiążącymi go aktami samoregulacj i .

N a podstawie wskazanego przepisu Przewodniczący KRRiT j est zatem organem kontrolnym

wobec dostawców usługi medialnej . Zakres przedmiotowy sprawowanej kontroli został ściśle

określony w ustawie: badana j est zgodność działania podmiotu kontrolowanego z: (i) ustawą o

radiofonii telewizj i, (ii) z koncesją (o ile nadawca prowadzi działalność na podstawie koncesj i),

oraz (iii) z wiążącymi ten podmiot aktami samoregulacji.

Maciej Ś wirski wielokrotnie występował do j ednostek publicznej radiofonii i telewizj i

z żądaniami przekazywania informacj i, które w oczywisty sposób wykraczają poza zakres

kontroli, do której Przewodniczący KRRiT j est uprawniony na gruncie art. l O ust. 2 URT:

• 1 9 stycznia 2024 r. skierował do wszystkich spółek mediów publicznych pisemne wezwanie do udzielenia danych wskazujących na kondycję finansową spółek (m.in.

stan środków na rachunku bankowym podstawowym na dzień 3 1 grudnia 2023 r. i 3 1

stycznia 2024 - wyciąg bankowy, stan zobowiązań krótkoterminowych na dzień 3 1

stycznia 2024 r. i stan aktywów obrotowych na dzień 3 1 stycznia 2024 r.).

• 22 stycznia 2024 r. wezwał spółki mediów publicznych o pilne przekazanie danych takich j ak: łączna kwota wydatków na wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia

pracowników realizujących ustawowe zadania misyjne, łączna kwota wydatków za

wynagrodzenia z tytułu umów cywilnoprawnych ze zleceniobiorcami realizuj ącymi

ustawowe zadania misyjne, łącznie koszty zadań misyjnych rozumianych j ako

tworzenie oraz rozpowszechnianie programu i informacje finansowe przekazane radzie

nadzorczej - osobno za listopad 2023 r. i grudzień 2023 r.

• 23 stycznia 2024 r. przekazał uchwałę KRRiT nr 1 3/2024 z tego samego dnia, która postanawia o wezwaniu spółek publicznej radiofonii i telewizji do udzielenia KRRiT

informacj i o zakresie prowadzonej przez spółkę od 1 9 grudnia 2023 r. misji publicznej ,

formy j ej prowadzenia oraz kosztów ponoszonych przez spółkę w celu realizacj i misj i

publicznej .

• W piśmie z 8 lutego 2024 r. zwrócił się do spółki Telewizja Polska S.A. o przekazanie informacji, kto otrzymuj e od 27 grudnia 20023 r. wynagrodzenie likwidatora, ile wynosi

wynagrodzenie likwidatora, j aka j est podstawa wypłaty wynagrodzenia likwidatora,

jaka jest wysokość wynagrodzenia za usługi prawne od 1 9 grudnia 2023 r., kto je wykonuj e, a także jaka j est podstawa prawna tego działania.

• W innym piśmie z 8 lutego 2024 r. wezwał spółki mediów publicznych do dostarczenia wykazu osób zwolnionych od 1 9 grudnia 2023 r. z podaniem przyczyny ich zwolnienia, kwoty ewentualnych odpraw i daty złożenia oświadczenia dotyczącego każdego zwolnienia; dostarczenia wykazu osób zatrudnionych w spółkach od dnia 1 9 grudnia 2023 z podaniem daty i powodu ich zatrudnienia oraz kwoty wynagrodzenia każdej nowo zatrudnionej osoby. • W piśmie z 1 2 lutego 2024 r. wezwał spółki mediów publicznych do przekazania powodów wzrostu wydatków na wynagrodzenia w grudniu 2023 r. w porównaniu do listopada 2023 r. • 22 lutego 2024 r. wezwał p1semme wszystkie spółki mediów publicznych do przekazania szczegółowych informacji dotyczących zbycia i planów zbycia po 1 9 grudnia 2023 r. maj ątku spółek o wartości równej lub przekraczającej równowartość 30 tys. euro. • 5 kwietnia 2024 r. skierował do spółek mediów publicznych pismo z żądaniem przekazywania KRRiT w terminie do 1 5 dnia każdego miesiąca przed miesiącem, którego dotyczyć ma wypłata środków podchodzących z wpływów z opłat abonamentowych, oświadczeń sporządzonych zgodnie z wzorami określonymi przez Przewodniczącego KRRiT (obowiązek sprawozdawczy nałożony przez uchwałę m 40/2024, warunkujący wypłatę środków). • W piśmie z dnia 1 8 kwietnia 2024 r. adresowanym do wszystkich spółek mediów publicznych zażądał od nich informacji, czy udzielone im zostało dofinansowanie przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z przeznaczeniem na realizację zadań misyjnych Geśli tak, to kiedy i w jakiej wysokości, czy dofinansowanie zostało otrzymane na mocy umowy bądź na innej podstawie prawnej i czy zostało zgłoszone do UOKiKjako pomoc publiczna).

(Dowody: uchwała KRRiT nr 13/2024 z 23 stycznia 2024 r. na okoliczność wezwania spółek publicznej radiofonii i telewizji do udzielenia informacji wykraczających poza ich ustawowe obowiązki sprawozdawcze; pismo Macieja Świrskiego do Telewizji Polskiej S.A z 12 lutego 2024 r. (DMP. 91. 2. 3. 2024) na okoliczność wezwania Telewizji Polskiej S.A. do udzielenia informacji wykraczających poza jej ustawowe obowiązki sprawozdawcze; pisma Macieja Świrskiego do spółek mediów publicznych z: 1 9 stycznia 2024 r. (DMP. 91. 2. 2024), 22 stycznia 2024 r. (DMP.91. 2. 1 .2024), 23 stycznia 2024 r. (DMP. 071 . 1 0.2024), 8 lutego 2024 r. (DMP. 071.13.2024), 8 lutego 2024 r. (DMP. 071. 14. 2024), 12 lutego 2024 r. (DPM 91. 6.26. 2024), 14 lutego 2024 r. (DMP. 91. 4 7.2024), 22 lutego 2024 r. (DMP. 316. 4. 2024), 5 kwietnia 2024 r. (DMP 91. 71. 2024), 12 kwietnia 2024 r. (DMP.3 1 6.5. 2024), 18 kwietnia 2024 r. (DMP. 316. 6.2024)).

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej pragme zauważyć, że na jednostce publicznej radiofonii i telewizji ciążą obowiązki sprawozdawcze dwojakiego rodzaju: z j ednej strony ogólne obowiązki sprawozdawcze w zakresie przedstawienia sprawozdania finansowego, które spoczywają na wszystkich dostawcach usługi medialnej (art. 3 7a URT), a z drugiej - obowiązki sprawozdawcze związane z realizacją misji publicznej (art. 3 1 a-3 1 c URT). Co do pierwszej kategorii, zakresu informacji żądanych przez Przewodniczącego KRRiT nie da się pogodzić z przedmiotowym ograniczeniem kontroli, do której przeprowadzania upoważnia go art. 1 0 ust. 2 ustawy. Jednostki publicznej radiofonii i telewizji nie są ustawowo zobowiązane do przedstawiania innych dokumentów i w innych terminach niż wynikające z art. 37a. Jeśli chodzi o obowiązki związane z realizacj ą misji publicznej , określenie sposobu sporządzenia sprawozdania ustawodawca delegował na KRRiT, która wydaje w tej sprawie rozporządzenie (art. 3 1 a ust. 3). Nie budzi wątpliwości, że KRRiT nie może działać poza granicami delegacji ustawowej i określać dowolnie wzorów oświadczeń w tym zakresie, a następnie wymagać od jednostek publicznej radiofonii i telewizji ich przedstawiania. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 22 nie jest dopuszczalne podejmowanie decyzji w sprawach działalności j ednostek publicznej radiofonii i telewizji w przypadkach innych niż przewidzianych ustawami. Wobec braku podstawy ustawowej dla formułowanych przez Przewodniczącego KRRiT żądań należy uznać, że ponownie doszło do działania z naruszeniem art. 7 Konstytucji RP.

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej ustaliła, że likwidator spółki Telewizja Polska S.A. kilkakrotnie odpowiadał pisemnie na żądania Macieja Świrskiego, wskazując na brak podstawy prawnej działań (dowód: pisma Daniela Gorgosza do Macieja Świrskiego z: 1 3 lutego 2024 r., 22 lutego 2024 r. (TVP-BSK-LS/072-32/2024(340)), 7 marca 2024 r., 1 5 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/072-40/2024), 23 kwietnia 2024 r. (TVP/BSK-LS/0 72-5 7/2024(148)). Przewodniczący KRRiT wszczął wobec Daniela Gorgosza postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 54 ust. 2 w zw. z rzekomym naruszeniem art. 1 0 ust. 2 URT (zawiadomienie z 27 lutego 2024 r.). Na mocy decyzji Nr 6/DPz/2024 z dnia 25 marca 2024 r. Maciej Świrski nałożył na Daniela Gorgosza karę pieniężną w wysokości 1 45 200 zł. Jako podstawa decyzji zostały wskazane postanowienia art. 54 ust. li2w zw. z art. 1 0 ust. 2 URT. Nałożenie kary za niewykonanie nałożonego niezgodnie z prawem obowiązku zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej w oczywisty sposób pogłębia stan bezprawności i jest działaniem naruszającym art. lO ust 2 w zw. z art. 22 URT oraz art. 7 Konstytucji RP.

Podobne pisma do Przewodniczącego KRRiT kierował Paweł Majcher - likwidator spółki Polskie Radio S.A., podnosząc niemożność natychmiastowego przekazania wszystkich żądanych informacji i kwestionując podstawę prawną żądań (dowód: pisma Pawła Majchera do Macieja Świrskiego z: 5 lutego 2024 r. (LPM-301/2024), 12 lutego 2024 r. (LPM-352/2024 i LPM-35312024), 1 5 lutego 2024 r. (LPM-3 71/2024), 19 lutego 2024 r. (LPM-391/2024), 23 lutego 2024 r. (LPM-468/2024), 1 5 kwietnia 2024 r. (LPM-82 7/2024) i 23 kwietnia 2024 r. (LPM-936/2024)). Ponadto Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej ustaliła, że podobna korespondencja była przesyłana pomiędzy Przewodniczącym KRRiT a likwidatorami rozgłośni regionalnych Polskiego Radia S.A. Wprawdzie Maciej Świrski wyjaśnił, że wnioski o udzielenie tych informacji były podyktowane wymogami sprawozdawczości wynikającymi z przepisów prawa europejskiego (dowód: wyjaśnienia Macieja Świrskiego, protokół 1 6. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 3 grudnia 2024 r., s. 78), jednak zauważyć należy, iż liczba wniosków od Przewodniczącego KRRiT o udzielenie informacji w r. 2024 była znacząco wyższa w porównaniu do 2023 r., stąd też za uprawniony można uznać pogląd, iż likwidatorzy byli nękani tymi wnioskami (dowód: zeznania Eweliny Kosałki-Passia, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 6, s. 8-9; zeznania Mirosława Kasprzaka, protokół 20. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 21 stycznia 2025 r., załącznik nr 1 1, s. 7). Podkreślić również trzeba, iż kara nałożona na likwidatora Daniela Gorgosza przez Przewodniczącego KRRiT została uchylona przez sąd, orzeczenie nie jest jeszcze prawomocne (dowód: zeznania Daniela Gorgosza, protokół 1 6. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 3 grudnia 2024 r., s. 32).

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że zarówno zarzuty, jak i ich uzasadnienie zawarte w pkt 4-5 wniosku grupy posłów na Sejm RP z dnia 23 maja 2024 r. o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej Macieja Świrskiego przed Trybunałem Stanu są całkowicie zasadne, bo znalazły potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym.

4. Zarzuty dotyczące postępowania wobec prywatnych dostawców medialnych

W ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej zgromadzony materiał dowodowy potwierdza dyskryminacyjny charakter działania Macieja Świrskiego jako członka i Przewodniczącego KRRiT wobec niezwiązanych z rządem Zjednoczonej Prawicy mediów: nadawców programów TVN i TVN24 (TVN S.A.), Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne (Inforadio Sp. z o.o.) oraz Radio ZET (Eurozet Radio Sp. z o.o.), którzy emitowali materiały krytyczne wobec obozu Zjednoczonej Prawicy. Po przeprowadzeniu analizy wniosku wstępnego i zebranego w sprawie materiału dowodowego Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej me ma wątpliwości, iż podejmowane przez Przewodniczącego KRRiT czynności o charakterze represyjnym, nakierowane na wywołanie efektu mrożącego, noszą wyraźne znamiona naruszenia Konstytucji RP oraz ustaw.

a) Przewlekłe prowadzenie postępowań rekoncesyjnych - zarzut z pkt 6 wniosku

Zarzut z pkt 6 zawarty we wniosku wstępnym polega na tym, iż w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie Maciej Świrski jako organ właściwy do prowadzenia postępowania koncesyjnego odpowiadał za nieuzasadnioną przewlekłość postępowań w sprawie przedłużenia koncesji dla niezależnych mediów: programów spółki TVN S.A.: TVN, TVN INTERNATIONAL, TVN TURBO i TVN STYLE oraz programu spółki Inforadio Sp. z o.o. Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne, co stanowiło naruszenie art. 8 i art. 1 2 KPA, a także art. 2 Konstytucji RP.

Wskazać należy, iż przepis art. 31 URT uzależnia możliwość rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych, z wyjątkiem programów publicznej radiofonii i telewizji, od uzyskania koncesji. Organem właściwym w sprawach wydawania koncesji jest Przewodniczący KRRiT (ust. 3). Decyzję w tym przedmiocie podejmuje na podstawie uchwały KRRiT i jest ona ostateczna (ust. 4). Ustawa reguluje proces rekoncesyjny, polegający na tym, że nadawca posiadający koncesję może złożyć wniosek o jej udzielenie na kolejny okres nie później niż 1 2 miesięcy przed wygaśnięciem posiadanej koncesji (art. 35a ust. 1 ). Odmowa udzielenia koncesji możliwa jest wyłącznie, gdy w stosunku do nadawcy zachodzi którakolwiek z enumeratywnie wymienionych okoliczności, takich jak na przykład rażące naruszanie przez nadawcę warunków określonych w ustawie lub koncesji lub jeżeli rozpowszechnianie programu powoduje zagrożenie interesów kultury narodowej , bezpieczeństwa i obronności państwa lub narusza normy dobrego obyczaju (zob. art. 38 ust. l i 2 w zw. z ar .t 35a u st. 2). W wnio sku wst ępny m wsk azy wano, i ż według an alizy dot ychcza so wej pr ak tyki w t ym zakre sie sporządzonej przez Rzec znika Pra w Oby watel skich, w wi ęk szo ści przypadkó wdecyzja o przedłu żeniu konce sji n ast ępuje pra wie auto matycznie 16 • Prz yj muje si ę, że intere s publiczny, które mu słu ży in st ytucja konce sji, je st bo wie m wy starczająco zabezpieczony ju ż przed samo jednor azo we spełn ienie przez n ad awc ę wa runkó wjej uzy skania 1 7 •

Wocenie Ko mi sji Odpo wiedzi alno ści Kon st ytucyjnej zgro madzony w spr awie materiał do wodow y pot wierdza, iżwo kre sie, w który m Maciej Ś wir ski z aj muje stano wi sko Prze wodniczącego K R Ri T, za istniał y me ma jące żadnego uz asadnienia przypadki prze wlekło ści po st ępo wani a rekonce syjnego. Wydanie decyzji w spr awie przedłu żenia konce sji dl a spółki TVN S .A. n anada wanie progra mó w: TVN, TVN INTE R NA TIONA L oraz TVN TUR BO na stąpiło po 1 1 mie siąc ach od zło żeni a przez spółk ę TVN wnio skó w w ty m przed miocie (wnio ski zło żono w styczniu 2023r ., K R Ri T podj ęł auch wał ę wli stopadzie tego samego roku ). Ko mi sja Odpo wiedzialno ści Kon st ytucyjnej nie podzieliła argu mentacji obrony, jakoby długotr wało ść po st ępo wani a dotyczącego przedłu żenia konce sji dl a TVN S.A . był a z wiązana jedynie z rzeko mą konieczno ścią pro wadzeni a an aliz st rukt ury wła ściciel skiej tej spółki .

Prze słuchany w ch arakterzeświadk a członek K R Ri T prof. T adeu sz Ko wal ski pot wierdził swoje wcze śniej sze medialne wypo wiedzi 18 , i żzabieg ał wielok rotnie o zaj ęcie si ę spr awą przedłu żenia konce sji na po siedzeni ach K R R iT, a jego wnio ski były odrzuc ane, najcz ęściej bez podani aprzyczyny. Ś wiadek zeznał, i żMaciej Świr ski cza sami wskazy wał na rzeko me nieja sno ści dot yczące st ruktury wła ściciel skiej TVN S.A. jako prz yczyn ę długot rwało ści po st ępo wani a. Ś wiadek wskazy wał jednak, że z zape wnień Depa rt amentu Prawnego Biura K R Ri T i o ficjalnego doku mentu z 7 lipca 2023 r . wynikało, że info rm acje wy sta wione na pod sta wie u sta wy radio wo-tele wizyjnej oraz rozporządzenia z 4 stycznia 2007 r . w spra wie z awa rto ści wnio sku o udzielenie konce sji or az szczegóło wego t rybu po st ępo wania

1 6 Rzecznik Praw Obywatelskich, "TVN24 już półtora roku czeka na przedłużenie koncesji. Interwencja RPO w KRRiT. [AKTUALIZACJA] Ogólna odpowiedź KRRiT" , 22 lipca 202 1 r., https://bip.brpo.gov.pllpl/content/rpo­ pyta-krrit-przedluzenie-koncesji-tvn24, dostęp: 4 maja 2024 r. 17 G. Lubeńczuk, [w:] A. Niewęgłowski (red.), Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Warszawa 202 1 , art. 35(a). 13 T. Kowalski, "TVN skarży się do sądu na bezczynność KRRiT" , WirtualneMedia.pl, 5 maja 2023 r., https://www.wirtualnemedia.pl/artykul/tvn-brak-koncesja-skarga-sad-bezczynnosc-krrit, dostęp: 2 maja 2024 r. Należy zarazem podkreślić, że ustawodawca nie sformułował wymogów względem struktury właścicielskiej spółki, od której zależny jest nadawca - tylko względem nadawcy. Innymi słowy, nie ma podstaw do odmowy przedłużenia koncesji na podstawie zastrzeżeń co do struktury spółki matki nadawcy. w ramach udzielania i cofania koncesji na rozpowszechnianie i rozprowadzanie programów,

zarówno na etapie ubiegana się o koncesję, j ak i w czasie j ej wykonywania w oparciu o wyżej

wymienione przepisy, dotyczą bezpośrednich udziałów akcj onariuszy i koncesjonariuszy, a nie

dalszych poziomów struktury własnościowej . Świadek zeznał również, że we wnioskach

formalnych o zaj ęcie się sprawą koncesji dla TVN S .A. wskazywał również na wyroki sądów,

m.in. na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z marca 2023 r. (sygn. II GSK 2282/22),

w którym potwierdzono odpowiedzialność Przewodniczącego KRRiT za prowadzone

postępowanie z rażącą bezczynnością we wcześniej szym postępowaniu rekoncesyj nym

dotyczącym programu TVN7. Ś wiadek zeznał, iż w jego ocenie postępowanie koncesyjne

wobec TVN S .A. było prowadzone rażąco przewlekle i de facto stanowiło tzw. recydywę

przewlekłego prowadzenia pastepowania koncesyjnego wobec programów TVN. Ś wiadek

wskazywał, iż w jego ocenie Przewodniczący KRRiT nie miał podstaw, by żądać od TVN S .A.

przedstawienia pełnej dokumentacj i na temat całej struktury własnościowej TVN S.A. Świadek

wskazywał również, iż stanowisko Przewodniczącego KRTiT w pewnym monecie nagle uległo

zmianie i koncesj a została ostatecznie udzielona mimo braku wpływu nowych dokumentów

czy opinii, co świadczy o braku konsekwencji działania ze strony Przewodniczącego KRRiT

(dowód: zeznania Tadeusza Kowalskiego, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności

Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 80-81, 95, 9 7; protokoły z posiedzeń KRRiT z okresu od 10 października 2022 r. do 8 maja 2024 r. ; materiały medialne: Alicja Podskoczy, " Jest " " decyzja w sprawie koncesji dla TVN. Stacja czekała blisko rok , " Rzeczpospolita , 9 listopada 2023 r., https:llwww. rp.pl/media/art39383491-jest-decyzja-w-sprawie-koncesji-dla-tvn­ stacja-czekala-blisko-rok; Rafał Wójcik, " TVN z koncesją. Uchwała KRRiT przeszła " " jednogłośnie , " Gazeta Wyborcza , 9 listopada 2023 r., https :1/wyborcza.pl/7, 75398, 3 03 8669 7, tvn-z-koncesja-uchwala-krrit-przesjednoglosnie. html; " KRRiTprzedłuża koncesję naziemną TVN. «Pięć głosów za», WirtualneMedia.pl, l O listopada 2023 r., https :l/www. wirtualnemedia.pl/artykul/nowa-koncesja-tvn-krrit-jak-odbierac­ naziemna-telewizja-cyfrowa-tvn-international-tvn-turbo; Michał Niedbalski, " KRRiT nie " przedłużyła koncesji TVN Style. Wykryła odchylenia od norm programowych , Press, 22 lutego 2024 r., https:llwww.press.pl/tresc/80545, krrit-nie-przedluzyla-koncesji-tvn-style_-wykryla­ odchylenia-od-norm-programowych).

Inforadio Sp. z o.o., nadawca programu Radio TOK FM - Pierwsze Radio

Informacyjne, na rozpatrzenie wniosku w sprawie przedłużenia koncesji czekał natomiast od

października 2022 r. do lipca 2023 r. W podobnej sytuacji znaj dował się inny program spółki TVN S.A. - TVN STYLE, w jego przypadku wniosek został złożony w lipcu 2023 r., a decyzja w sprawie przedłużenia koncesji została podjęta dopiero w dniu 12 czerwca 2024 r. G uż po złożeniu wniosku wstępnego w niniej szej sprawie).

Należy zgodzić się, że specyfika postępowania przed Przewodniczącym KRRiT w tym obszarze nie pozwala na traktowanie go jak standardowego postępowania administracyjnego, w którym przewiduje się załatwienie sprawy nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 ust. 2 KP A). W orzecznictwie zostało potwierdzone, że nie prowadzi to jednak do wyłączenia ogólnych zasad postępowania administracyjnego, które znajdują wyraz w art. 8 (zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej) i art. 1 2 (zasada wnikliwego i szybkiego działania) KPA19•

Warto w tym miej scu odwołać się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej : NSA) z dnia 28 marca 2023 r. (sygn. II GSK 2280/22), który został wydany w sprawie o stanie faktycznym podobnym do opisanych przypadków nieuzasadnionej przewlekłości procesów rekoncesyjnych. W tym wypadku NSA oceniał proces rozpatrywania wniosku o przyznanie ponownej koncesji dla programu TVN S.A. - TVN 7. Postępowanie trwało ponad rok i koncesja została przedłużona zaledwie na sześć dni przed upływem jej terminu ważności. NSA stwierdził, że Przewodniczący KRRiT pozostawał w bezczynności, której można przypisać cechę rażącego naruszenia prawa. Warto dodać, iż również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w związku z innym postępowaniem rekoncesyjnym, dla TVN Style, nałożył na Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Macieja Świrskiego 60 000 zł grzywny2°. Przewodniczący KRRiT został ukarany za "rażącą i oczywistą bezczynność" przy przedłużaniu koncesji satelitarnej TVN Style21 . W przedmiotowym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie argumentował w następujący sposób: "W piśmie z 7 czerwca 2024 r. (wraz z komunikatem Organu) skierowanym przez Przewodniczącego KRRiT do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie str. 3 (k. 1 74 akt sądowych) wskazano, że na posiedzeniu KRRiT w dniu ( . . . ) maja 2024 r. poddano pod głosowanie koncesje ( . . . ), jednakże Przewodniczący KRRiT i inni członkowie KRRiT głosowali przeciwko jej udzieleniu Stronie, bowiem Przewodniczący stwierdził, że należy jeszcze zbadać strukturę własnościową Spółki, choć te kwestię już jednoznacznie rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku II GSK 2280/22 z dnia 28 marca 2023 r. W związku

19 Wyrok NSA z 28 marca 2023 r. (sygn. II GSK 2280/22). Wyrok WSA w Warszawie z 1 3 czerwca 2024 r. (VI SAB/Wa 3 7/24). Zob. https://www.pap.pl/aktualnoscilszef-krrit-ukarany-ws-koncesji-dla-tvn-style. z powyższym wbrew wywodom Organu pozostaj e on nadal w bezczynności. Zarządzenie pierwszego głosowania nad uchwałą po l O miesiącach od dnia złożenia wniosku przez Stronę w żaden sposób nie usprawiedliwia niewydania decyzj i w terminie ustawowym i nie mogło mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Przewodniczący KRRiT, co jeszcze raz należy podkreślić, odpowiada za cały proces koncesyjny, w tym za zgodność postępowania z prawem i terminowość załatwienia sprawy. Głosowanie koncesji, które zależało tylko od j ego decyzji, dopiero po l O miesiącach od daty j ego złożenia świadczy jedynie o niedbalstwie Organu i braku staranności w prowadzeniu postępowania. Potwierdza też zarzuty Strony. Sądowi z urzędujest wiadome, że nie jest to pierwsza skarga na bezczynność Organu wniesiona przez stację ( . . . ). W Woj ewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie zapadły już dwa wyroki uznające zasadność wniesionych skarg na bezczynność i podkreślające rażące naruszenia przepisów prawa przez Przewodniczącego KRRiT, w niemalże identycznych sprawach, VI SAB!Wa 20 1/2 1 z 27 kwietnia 2022 r. oraz wyrok z dnia 1 3 września 2022 r.VI SAB/Wa 41122, co do którego NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu I instancj i, że bezczynność Przewodniczącego KRRiT miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast co do wyroku z dnia 27 kwietnia 2022 r. VI SAB/Wa 20 1 122, Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił jedynie stanowiska Sądu I instancji, iż bezczynność Przewodniczącego KRRiT miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Odrębną kwestią pozostaje natomiast sposób liczenia terminów załatwiania spraw przedstawiony przez Naczelny Sąd Administracyjny, o czym będzie mowa niżej . Mimo to do chwili obecnej koncesja nie została wydana. Podkreślić należy, że w obecnym postępowaniu organ nie wskazał ani razu, jaka jest konkretna przyczyna braku decyzji udzielającej koncesję. Można zatem stwierdzić, że nie istnieją żadne racjonalne powody, aby organ wstrzymywał się z jej wydaniem. Tym bardziej że zgodnie z art. 79a § l k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest do wskazania przesłanek zależnych od Strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Oznacza to, że wyjąwszy rutynowe procedury wewnętrzne, dla których przeprowadzenia KRRiT i Przewodniczący KRRiT potrzebują jedynie standardowych konsultacji z Departamentami Biura KRRiT, przez ponad 1 1 miesięcy postępowanie stoi w miejscu, a wniosek Spółki nie jest realnie rozpatrywany. Samo w sobie narusza to prawo Spółki do załatwienia sprawy w rozsądnym terminie (prawo do dobrej administracji). Nie jest również usprawiedliwieniem dla nieudzielenia koncesji Stronie przyjęte błędnie przez Organ stanowisko, że skoro nie ma uchwały, to Przewodniczący KRRiT nie pozostaje w bezczynności lub przewlekłości. W tym zakresie Sąd podziela pogląd Skarżącej . Oznaczałoby to bowiem, że nikt mógłby nie odpowiadać za zbyt długi sposób wydawania decyzj i Przewodniczącego KRRiT poprzedzonych uchwałami KRRiT - jak w niniejszej sprawie. Z jednej bowiem strony Przewodniczący KRRiT mógłby usprawiedliwiać się brakiem możliwości podj ęcia decyzji z uwagi na brak uchwały KRRiT , a z drugiej Strona nie mogłaby skarżyć bezczynności KRRiT na wydanie uchwały, gdyż - jak wskazano powyżej - jest to akt prawa wewnętrznego KRRiT, a bezczynność na wydanie takiego aktu nie podlega kognicj i sądu administracyjnego. Z kolei KRRiT jako taka mogłaby powoływać się na niezależność swoich członków j ako na przyczynę niezawinionego przez organ braku możliwości podjęcia uchwały. Z punktu widzenia zasad legalizmu czy też z punktu widzenia zaufania do państwa prawa byłoby to rozwiązanie proceduralne niemożliwe do zaakceptowania. Sąd zgadza się ze Skarżącą, że strona postępowania administracyjnego nie może ponosić negatywnych skutków problemów organizacyjnych oraz wzajemnych zależności między poszczególnymi członkami organu kolegialnego" (vide: wyrok WSA w Warszawie z 1 3 czerwca 2024 r., sygn . . VI SAB/Wa 37/24) Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej w pełni podziela ustalenia i zapatrywania prawne wyrażone w tym orzeczeniu. Powyższe orzeczenie potwierdza nielegalne działania (a raczej zaniechania) Przewodniczącego K.RRi T przy postępowaniach koncesyjnych dla mediów niezwiązanych z Zjednoczoną Prawicą.

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej podobnie jak WSA w wyżej wymienionym orzeczeniu - stoi zatem na stanowisku, iż nie istniały żadne obiektywne przesłanki uzasadniaj ące tak długotrwałe prowadzenie postępowań rekoncesyjnych wobec programów TVN czy wobec nadawcy programu Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne. Należy bowiem zauważyć, iż postępowanie koncesyjne wobec nadawcy programu Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne również było prowadzone przewlekle, mimo że wobec tego nadawcy nie były przecież sygnalizowane wątpliwości dotyczące struktury własnościowej". Z tych względów powoływanie się przez Macieja " Świrskiego na konieczność analizy struktury własnościowej spółki TVN S.A. Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej traktuje jedynie jako linię obrony zmierzającą do uniknięcia odpowiedzialności za delikt konstytucyjny. Co więcej, świadek Tadeusz Kowalski wskazywał na zapewnienia Departamentu Prawnego Biura KRRiT i oficj alny dokument z 7 lipca 2023 r., z którego wynikał obowiązek badania bezpośrednich udziałów akcjonariuszy koncesj onariuszy, a nie dalszych poziomów struktury własnościowej podmiotu, który ubiega się o koncesję. Na marginesie warto zauważyć, iż skomplikowana struktura właścicielska nie stanowiła przeszkody dla szybkiego postępowania koncesyjnego na przykład dla Telewizj i Republika. Z informacji zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, iż jedynym ujawnionym udziałowcem spółki Srebrna Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (KRS 0000069050) j est fundacja działająca pod nazwą Instytut Imienia Lecha Kaczyńskiego (KRS 0000 1 7366 1 ). Srebrna Sp. z o.o. j est udziałowcem m.in. Słowa Niezależnego Sp. z o.o. (KRS: 0000246403), a Słowo Niezależne Sp. z o.o. jest wydawcą portalu Niezalezna.pl. Słowo Niezależne Sp. z o.o. jest akcjonariuszem Telewizji Republika S.A. (K.RS: 0000446368) - wydawcy Telewizji Republika (numer koncesji: 53 7/K/2022-T). Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej pragnie zatem zauważyć, iż taki skomplikowany fragment struktury własnościowej Telewizji Republika nie stanowił dla KRRiT przeszkody do szybkiego przeprowadzenia postępowania koncesyjnego.

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej podkreśla fundamentalne znaczenie konstytucyjnie chronionej wartości wolności słowa dla urzeczywistnienia zasady demokratycznego państwa prawnego, którą gwarantuje art. 2 Konstytucji RP. Jak wskazano we wstępnym wniosku na s. 3 1 , jedną z cech ustroju demokratycznego jest m.in. pluralizm w sferze informacji i głoszenia poglądów. W literaturze podnosi się, że dla funkcjonowania " demokratycznego państwa prawnego składnikiem koniecznym ( . . . ) są istniejące w sposób możliwie niezależny, zwłaszcza od władzy publicznej , środki społecznego przekazu"22. Warto również w tym kontekście przywołać cytowaną we wstępnym wniosku tezę z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 201 1 r. (sygn. akt K 911 1 ), w którym Trybunał Konstytucyjny wyróżnił wolność wyrażania poglądów jako zasadę organizacji i " funkcjonowania «społeczeństwa demokratycznego»". Nieuzasadniona przewlekłość postępowań rekoncesyjnych w przypadku niezależnych mediów, zestawiona z odmiennym traktowaniem mediów przychylnych wobec obozu władzy Zjednoczonej Prawicy lub z nim powiązanych (objętego zakresem zarzutu w pkt 9 wniosku wstępnego) świadczy bardzo jednoznacznie i dobitnie o działaniu wymierzonym przeciwko temu pluralizmowi, a zatem naruszaj ącym art. 2 Konstytucji RP.

Prawdą jest, że decyzja Przewodniczącego KRRiTjest uzależniona od wydania uchwały przez KRRiT (zob. wyrok NSA z 27 lutego 20 1 8 r., sygn. II GSK 1412/ 1 6). Nawet jeśli jego wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie uchwały jest ograniczony, ponieważ jego głos ma

22 L. Garlicki, P. Samecki, P. Sokolewicz, W. Trzciński, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, t. II, Warszawa 2003, s. 3. wagę taką samą jak głosy innych członków KRRiT, nie może prowadzić to do konkluzj i, że może on uwolnić się na tej podstawie od odpowiedzialności za sposób prowadzenia postępowania koncesyjnego (rekoncesyjnego ). Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej stoi na stanowisku, iż to Przewodniczący KRRiT jako organ prowadzący takie postępowanie odpowiada za terminowość załatwienia sprawy koncesyjnej . Posiada pewną samodzielność w tym zakresie, która - jak podkreślił NSA w przytaczanym powyżej wyroku z dnia 28 marca 2023 r. (sygn. II GSK 2280/22) "wynika z posiadanych uprawnień prawno-organizacyjnych" .

b) Nakładanie kar na media i prowadzenie ich przedwczesnej egzekucji

(i) Nakładanie kar - zarzut z pkt 7 wniosku

Kolejnym postawionym we wniosku wstępnym zarzutem było nakładanie kar administracyjnych za materiały krytyczne dla obozu Zjednoczonej Prawicy lub w inny sposób dla niego niewygodne. Kary te nakładane były jednoosobowo, z pominięciem pozostałych członków KRRiT. Wnioskodawcy zarzucili Maciejowi Świrskiemu, iż w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w Warszawie, wydając decyzje administracyjne o nałożeniu kar na prywatnych nadawców w postaci decyzji nr 6/DPz/2023 z dnia 28 kwietnia 2023 r. o nałożeniu kary na Inforadio Sp. z o.o., decyzj i nr 8/DPz/2023 z dnia 1 1 sierpnia 2023 r. o nałożeniu kary na Burozet Radio Sp. z o.o. oraz decyzji nr 4/Dpz/2024 z dnia 4 marca 2024 r. o nałożeniu kary na TVN SA, w sposób arbitralny wykorzystywał swoje kompetencje penalne określone w art. 1 8 URT, nakładaj ąc kary na niezależne media: nadawców programów TVN i TVN24 (TVN S.A.), Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne (Inforadio Sp. z o.o.) oraz Radio ZET (Eurozet Radio Sp. z o.o.), co stanowiło naruszenie art. 1 8 URT oraz art. 2, art. 9, art. 54 ust. l i art. 2 1 3 ust. l Konstytucji RP. W decyzjach jako podstawa wymierzenia kary wskazywany jest w szczególności art. 1 8 ust. l URT, zgodnie z którym audycje lub inne przekazy nie mogą propagować działań sprzecznych z prawem, z polską racj ą stanu oraz postaw i poglądów sprzecznych z moralnością i dobrem społecznym, w szczególności nie mogą zawierać treści nawołujących do nienawiści lub dyskryminujących ze względu na rasę, niepełnosprawność, płeć, wyznanie lub narodowość. Przesłuchany w charakterze świadka Tadeusz Kowalski potwierdził swoje medialne

wypowiedzi23, iż Przewodniczący KRRiT, nakładając kary indywidualnie, nie informował

pozostałych członków Rady o swoich działaniach, a większość członków KRRiT dopiero z

mediów dowiadywała się o tym, że została nałożona jakaś kara, i najczęściej takie nałożenie

kary nie było przedmiotem dyskusji, nie była przedmiotem żadnej wymiany argumentów i była

to wyłącznie inicjatywa Przewodniczącego KRRiT (dowód: zeznania Tadeusza Kowalskiego,

protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 84, protokoły posiedzeń KRRiT z okresu od 1 0 października 2022 r. do 8 maja 2024 r. ).

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej w pełni podziela twierdzenia zawarte we

wniosku wstępnym, iż sposób wykładni i zastosowania tego przepisu przez Przewodniczącego

KRRiT w inkryminowanych decyzjach cechowała arbitralność oraz opresyjność - przepis ten

był (i nadal jest) przez Przewodniczącego KRRiT jawnie wykorzystywany jako instrument

wymierzony przeciwko mediom nieprzychylnym dla Zjednoczonej Prawicy. Nieuzasadnione

represyjne działania Przewodniczącego KRRiT, obj ęte zakresem wniosku wstępnego, polegały

na tym, iż:

• 28 kwietnia 2023 r. nałożył karę na luforadio Sp. z o.o., nadawcę Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne za opinie niezależnych dziennikarzy o podręczniku HiT

Wojciecha Roszkowskiego, które padły w programie Piotra Maślaka "Pierwsze

śniadanie w TOK-u" w czerwcu 2022 r. Gospodarz programu, oceniając podręcznik

jako formę propagandy, porównał jego lekturę do lektury podręcznika dla Hitlerjugend.

Uznano, że audycja została przygotowana w sposób nierzetelny i poniżała oraz

naruszyła ona godność ofiar II wojny światowej , w tym Żydów4•

• 1 1 sierpnia 2023 r. nałożył karę w wysokości 476 000 zł na spółkę Eurozet Sp. z o.o. za emisj ę na antenie Radia ZET materiału o okolicznościach przejazdu prezydenta Ukrainy

przez terytorium Polski. Przekaz na temat braku zaangażowania polskich służb w tej

23 Tak na przykład w sprawie przedstawionej poniżej decyzji o nałożeniu kary na spółkę Eurozet prof. Tadeusz Kowalski wyjawił w wypowiedzi prasowej, że była ona rezultatem samodzielnego dochodzenia " przewodniczącego" , podczas gdy " Rada się tym nie zajmowała ani razu, ta sprawa nie była przedmiotem dyskusji, jakiejkolwiek wymiany zdań"; zob. A. Kublik, "Windykator Świrski. Nie czeka na rozstrzygnięcie, ściąga pieniądze od Eurozet", Gazeta Wyborcza" , 30 kwietnia 2024 r., " https://wyborcza.pV7,7 5 398,3093 3919,windykator-swirski-nie-czeka-na-rozstrzygniecie-sciaga­ pieniadze.html?do w= 1 67&do_v=973&do_st=RS&do sid=995&do a=995#S.related-K.C-B . 1 -L. 1 .zw, dostęp: 2 _ _ _

maja 2024 r. 24 Dodatkowo uznano, że w związku z podaniem informacji, iż prof. Roszkowski był europarlamentarzystą z poparciem Prawa i Sprawiedliwości, negatywne opinie o podręczniku są obraźliwe dla tej partii orazjej wyborców. operacji został oceniony przez Macieja Świrskiego j ako dezinformuj ący opinię

publiczną.

• W marcu 2024 r. nałożył karę w wysokości 550 000 zł na spółkę TVN S .A. za emisję

reportażu "Franciszkańska 3 " . Reportc;tż Marcina Gutowskiego, oparty w znacznym

stopniu na zeznaniach ofiar księży pedofilów, dotyczył nadużyć w kurii krakowskiej w

okresie, gdy j ej metropolitą był Karol Wojtyła. Działania Macieja Świrskiego, który

zarzucił materiałowi "nierzetelność, użycie technik manipulacji, ahistoryzm" , cieszyły

się zdecydowanym poparciem posłów Zjednoczonej Prawicy.

(Dowód: zeznania Tadeusza Kowalskiego, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 84; protokoły z posiedzeń KRRiT z okresu od 1 0 października 2022 r. do 8 maja 2024 r. ; materiały medialne: Piotr Pacewicz,

" Świrski ukarał TOK FM 80 tys. zł za naruszenie godności Roszkowskiego, PiS i Żydów [DOKUMENTY} ", OKO.press, 8 maja 2023 r., https://oko.press/swirski-ukaral-tok-fm-80-tys­ zl-za-naruszenie-godnosci-roszkowskiego-pis-i-zydow-dokumenty; Maciej Kozielski, " Świrski znów uderza w Tok FM wysoką karą. «Świrski uważa się za jednoosobowy sąd» ", Press, 25 stycznia 2024 r., https://www.press.pl/tresc/80122, Swirski-znow-uderza-w-tok-fm_-_Swirski­ uwaza-sie-za-jednoosobowy-sad; Adrian Gąbka/Oatryk Pallus, " TVN wygrał w sądzie z szefem KRRiT Nie zapłaci za wpadkę reklamową w «Faktach» ", WirtualneMedia.pl, 18 kwietnia 2024 r. , https:llwww. wirtualnemedia.pllartykul/tvn-wyrok-sad-kara-blok-reklamowy-fakty-tvn­ cena-kara; Tomasz Gzell, " Sądowa porażka szefa KRRiT ws. wstrzymania wypłat z abonamentu RTV", " " Rzeczpospolita , 5 maja 2024 r., https:/lwww. rp.pl/prawo-dla­ ciebie/art40296501-sadowa-porazka-szefa-krrit-ws-wstrzymania-wyplat-z-abonamentu-rtv).

Wskazane powyżej decyzj e administracyjne Maciej Świrski wydał jako

Przewodniczący KRRiT . Jako podstawę ich wydania wskazał on art. 53 ust. l w zw. z art. 1 8

ust. l i 2 URT oraz art. l 04 i art. l 07 KPA. W ocenie Komisj i Odpowiedzialności

Konstytucyjnej zarzucone przez Macieja Świrskiego rzekome naruszenie art. 1 8 URT w tych

wypadkach sprowadzało się do j ego arbitralnego zastosowania, prowadzącego do

umotywowanych politycznie ograniczeń konstytucyjnie chronionej wolności wypowiedzi. Co

prawda przepis art. 1 8 zawiera w istocie liczne zwroty niedcokreślone (przez co spotkał się z

dość surową krytyką przedstawicieli doktryny25), nie oznacza to jednak pełnej dowolności w

25 A Matlak, Radiofonia i telewizja, [w:] J. Barta, R. Markiewicz, A Matlak (red.), Prawo mediów, Warszawa 2005, pkt 6.3; J. Sobczak, Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Zakamycze 200 1 , s. 250. j ego stosowaniu, co znaj duje potwierdzenie w literaturze i orzecznictwie. Mianowicie można

wręcz stwierdzić, że ze względu na poważne ryzyko z kolizj ą wolności rozpowszechniania

poglądów tym większemu rygorowi powinno być podporządkowanie podejmowanie

rozstrzygnięć w tym zakresie. Przede wszystkim konieczne j est ważenie chronionych wartości

z uwzględnieniem zasady proporcjonalności26. Należy podkreślić, że potencj alne naruszenie

art. 1 8 powinno być oceniane w świetle "potrzeby nadania i znaczenia danej treści w

określonym programie, audycj i, kontekście i sposobie przedstawienia, z punktu widzenia

wkładu w procesy swobodnego kształtowania opinii publicznej 'm. Sąd Apelacyjny w

Warszawie w wyroku z dnia 29 grudnia 2008 r. (sygn. VI Aca 797/08) wskazał w tym

kontekście, że "przedmiotem oceny programu telewizyjnego z punktu widzenia przesłanek

uzasadniających nałożenie na nadawcę kary pieniężnej za naruszenie art. 1 8 ust. l -Sb ( . . . )

powinien być nie tylko emitowany obraz ale całość przekazu, z komentarzami prowadzącego i

uczestników włącznie"28. Przedstawiony wzór postępowania pozwala doj ść do konkluzj i, że w

przypadku kar nakładanych przez Macieja Świrskiego rozstrzygaj ącym kryterium pozostawała

zgodność danego przekazu z narracj ą obozu Zjednoczonej Prawicy. Jakkolwiek wolność

rozpowszechniania poglądów może być ograniczana ze względu na interes publiczny pod

pewnymi warunkami, Maciej Świrski jako członek i Przewodniczący KRRiT utożsamił błędnie

interes publiczny z interesem partyjnym.

W ślad za orzecznictwem zgromadzonym na gruncie art. l 04 KPA należy wskazać:

"Organy administracji bowiem załatwiają sprawę przez wydanie decyzji, o których mowa w art. 1 04 k.p.a., ale tylko «w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych» (art. l § l pkt l k.p.a.), co znaczy, że forma działania organów ma wynikać

z prawa m aterialnego"29 . Z powyższym koresponduje również orzeczenie NSA, w którym zostało wprost wskazane: "Nie można domniemywać stosowania władczej i jednostronnej

formy działania, j aką j est decyzj a administracyjna, tylko z okoliczności sprawy lub z samego

przepisu art. l 04 k.p.a., ani też z art. 7 u. s. g. lub art. 6 u. s. w., lecz podstawę do jej wydania

trzeba wyprowadzić z powszechnie obowiązujących przepisów prawa materialnego"30.

26 S. Piątek (red.), Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Warszawa 20 14, s. 52. 2 7 K. Wojciechowski, [w:] S. Piątek (red.), Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Warszawa 2014, art. 1 8 . 2 8 Podobnie wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie - VI Wydział Cywilny z 9 kwietnia 20 1 5 r. (sygn. VI ACa 744/14). 29 Wyrok NSA we Wrocławiu z 7 września 1 982 r. (sygn. SA/Wr 363/82, ONSA 1 982/2, poz. 82). 30 Wyrok NSA z 1 8 lipca 20 1 2 r. (sygn. II GSK 911111 ). Należy podkreślić, iż wolność wypowiedzi nadawcy audycj i lub innego przekazu

gwarantuj ą przepisy art. 1 4 i 54 ust. l Konstytucj i RP oraz art. 1 0 Europej skiej konwencji praw

człowieka. Wolność prasy i innych środków społecznego przekazu została zapewniona

każdemu w Konstytucj i RP wraz z wolnością wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania

i rozpowszechniania informacj i. Równocześnie Konwencj a o ochronie praw człowieka i

podstawowych wolności gwarantuj e każdemu prawo do swobody wypowiedzi, obejmuj ące

wolność posiadania poglądów oraz otrzymywania i przekazywania informacji i idei bez

ingerencj i władz publicznych i bez względu na granice państwowe3 1 • Mając na uwadze rolę

mediów oraz swobodę wypowiedzi w funkcj onowaniu demokratycznego społeczeństwa,

należy wskazać, iż ingerencja państwa w wolność wypowiedzi medialnej dozwolona j est

wyj ątkowo i musi być należycie uzasadniona. Konstytucj a RP pozwala na wprowadzenie

ograniczeń w korzystaniu w tej wolności przez nadawców telewizyj nych. Art. 1 8 ust. l URT

wprowadza ograniczenia, zgodnie z którymi audycj e lub inne przekazy nie mogą propagować

działań sprzecznych z prawem, z polską racj ą stanu oraz podstaw i poglądów sprzecznych z

moralnością i dobrem społecznym, w szczególności nie mogą zawierać treści nawołuj ących do

nienawiści lub dyskryminuj ących ze względu na rasę, niepełnosprawność, płeć, wyznanie lub

narodowość32•

Jednocześnie należy wskazać, iż propagowaniem jest każde zachowanie polegające na

publicznym prezentowaniu faszystowskiego lub innego totalitarnego ustroju państwa w

zamiarze przekonania do niego33• Z uwagi na fakt, iż zakaz propagowania działań sprzecznych

z polską racj ą stanu jest trudny do sprecyzowania w praktyce, jest on kontrowersyjny, a

niniej sza przesłanka jest wysoce ocenna. Z uwagi na ów ocenny charakter w doktrynie

wskazuje się, iż kary nakładane przez Przewodniczącego KRRiT muszą być uzasadnione i nie

powinny być arbitralne34. Dla Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej oczywistym jest, iż

Maciej Świrski nakładaj ąc przedmiotowe kary, działał jednak całkowicie arbitralnie, kieruj ąc

się przesłankami stricte politycznymi.

Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej wyżej wymienione postępowanie

Przewodniczącego KRRiT Macieja Świrskiego wobec prywatnych dostawców usług

31 D. Ossowska-Salamonowicz, [w:] A. Niewęgłowski (red.), Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Warszawa 202 1 , art. 1 8 . 3 2 Ibidem. 33 Zob. uchwałę SN z 2 8 marca 2002 r. (sygn. I KZP 5/02); wyrok SR w Legionowie z 4 marca 201 6 r. (sygn. II K 477/ 1 5). 3 4 D. Ossowska-Salamonowicz, op.cit. medialnych należy ocenić jako wymierzone bezpośrednio przeciwko konstytucyjnie

gwarantowanej wolności rozpowszechniania poglądów.

We wniosku wstępnym słusznie podniesiono, że działania podej mowane w stosunku do

niezależnych mediów modelowo spełniaj ą kryteria tzw. SLAPP-ów (strategicznych pozwów

przeciwko partycypacji publicznej) j ako nakierowane na podważenie kompetencji i

wiarygodności dziennikarzy niezależnych mediów, nałożenie na nich znacznych obciążeń

finansowych i nękanie koniecznością obrony przed zarzutami oraz kosztami obsługi prawnej i

wywołanie efektu mrożącego polegaj ącego na zniechęceniu do poruszania wrażliwych

politycznie tematów35. Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej praktyka karania

prywatnych dostawców medialnych w wykonaniu Macieja Świrskiego nie tylko ma

dyskryminacyjny charakter, ale również bezpośrednio godzi w swobodę rozpowszechniania

informacji przez represjonowane podmioty i zarazem prawo obywateli do pozyskiwania tych

informacji.

Przedstawione postępowanie Przewodniczącego K.RRiT należy ocenić również z

perspektywy normy ustrojowej wyrażonej w art. 2 1 3 Konstytucji RP. Rolą KRRiT j est m.in.

stanie na straży wolności słowa i prawa do informacji. W doktrynie utożsamia się zakres

znaczeniowy "wolności słowa" z prawem do swobody wypowiedzi, który gwarantuj e art. 54

Konstytucji RP, odnosząc go do trzech wolności: wyrażania swoich poglądów, pozyskiwania

informacji oraz ich rozpowszechniania36. Opresyjne środki podej mowane przez Maciej a

Świrskiego względem niezależnych mediów w rażący sposób sprzeniewierzają się wartościom,

do których ochrony Przewodniczący KRRiT został powołany.

Trzeba zaznaczyć, że art. 9 Konstytucji RP nakłada na organy władzy publicznej

obowiązek przestrzegania wiążącego Rzeczpospolitą Polskę prawa międzynarodowego37• W

tym kontekście w szczególności należy zwrócić uwagę na art. 1 0 Europej skiej konwencji o

ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, której ust. l stanowi: "Każdy ma prawo

do wolności wyrażania opinii. Prawo to obejmuje wolność posiadania poglądów oraz

otrzymywania i przekazywania informacji i idei bez ingerencj i władz publicznych i bez

35 P. Pacewicz, " Świrski ukarał TOK FM. 80 tys. zł za naruszenie godności Roszkowskiego, PiS i Żydów [DOKUMENTY]" , OKO.press, 8 maja 2023, r.; https://oko.press/swirski-ukaral-tok-fm-80-tys-zl-za-naruszenie­ godnosci-roszkowskiego-pis-i-zydow-dokumenty, dostęp: 2 maja 2024 r. 36 J. Sadomski, [w:] M. Safjan, L. Bosek (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 20 1 6, art. 2 1 3 . 37 Zob. B. Banaszak (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskżej. Komentarz, Warszawa 20 12, art. 9 : "Ze sformułowania głoszącego, że RP przestrzega prawa międzynarodowego, wynika, iż muszą to czynić wszystkie organy państwowe RP" względu na granice państwowe" 38. Wykładni tego przepisu należy dokonywać z

uwzględnieniem rozbudowanego orzecznictwa Europej skiego Trybunału Praw Człowieka

(dalej : ETPCz), który stwierdził, że ochroną obj ęte są nie tylko "« informacj e » lub «idee»

odbierane przychylnie lub postrzegane j ako nieszkodliwe lub obojętne, ale także takie, które

obrażaj ą, szokują lub niepokoją [ . . . ] takie są wymagania pluralizmu, tolerancji i otwartości,

bez których nie istniej e demokratyczne społeczeństwo"39. Według formuły Handyside, ugruntowanej w orzecznictwie ETPCz, przedmiotem ochrony j est również forma prowadzonej

debaty; dopuszcza się niekiedy posłużenie przesadą, prowokacj ą, a nawet inwektywą,

zwłaszcza gdy debata dotyczy kwestii kontrowersyjnych, a wypowiedź ma charakter

polemiczny40. Co więcej , w innym kluczowym orzeczeniu w tym przedmiocie trybunał w

Strasburgu podkreślił, że przedmiotem ochrony na gruncie art. l O jest prawo publiczności do

otrzymywania rzetelnej informacji41 . W wyroku z dnia 1 7 września 2009 r. sprawie Manole i

in. przeciwko Mołdawii (skarga 1 3936/02) ETPCz, chociaż odnosząc się bezpośrednio do mediów publicznych, potwierdził rolę państwa jako gwaranta pluralizmu w mediach i wskazał,

że na gruncie art. 1 0 j ego obowiązkiem j est "zapewnić, poprzez prawo i praktyk�, że publicznośĆ ma za pośrednictwem telewizj i i radia dostęp do niezależnej i rzetelnej informacji

oraz do spektrum opinii i komentarzy odzwierciedlających m.in. różnorodność perspektyw

politycznych w kraju oraz że dziennikarze i inni pracownicy mediów audiowizualnych nie są

powstrzymywani od przekazywania takich informacji i komentarzy ( . . . ) "42• Chociaż prawa na

gruncie konwencj i nie mają charakteru bezwzględnego, możliwość wprowadzania ograniczeń

jest poddana ścisłym ograniczeniom43 . Jeżeli organ władzy państwowej podejmuj e działania

bezpośrednio wymierzone w pluralizm mediów, takie jak działania Maciej a Świrskiego opisane

38 Podobną rolę odgrywa art. 1 9 Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych, ratyfikowanego przez Polskę 1 8 marca 1 977 r. w brzmieniu: "Każdy człowiek ma prawo do swobodnego wyrażania opinii; prawo to obejmuje swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru" . 39 Sprawa Handyside przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, wyrok ETPCz z 7 grudnia 1 976 r. (skarga Nr 5493/72), par. 49. 40 Ibidem. Zob. też: J. Sadom ski, op.cit., art. 54. 41 Sprawa Sunday Tzmes przeciwko Wielkiej Brytanii, wyrok ETPCz z 26 kwietnia 1 979 r. (skarga nr 6548/74). 42 Sprawa Manole i inni przeciwko Mołdawii, wyrok ETPCz z 1 7 września 2009 r. (skarga nr 1 3936/02), par. 108. 43 Zob. art. 1 0 ust. 2: Korzystanie z tych wolności pociągających za sobą obowiązki i odpowiedzialność może " podlegać takim wymogom formalnym, warunkom, ograniczeniom i sankcjom, jakie są przewidziane przez ustawę i niezbędne w społeczeństwie demokratycznym w interesie bezpieczeństwa państwowego, integralności terytorialnej lub bezpieczeństwa publicznego ze względu na konieczność zapobieżenia zakłóceniu porządku lub przestępstwu, z uwagi na ochronę zdrowia i moralności, ochronę dobrego imienia i praw innych osób oraz ze względu na zapobieżenie ujawnieniu informacji poufnych lub na zagwarantowanie powagi i bezstronności władzy sądowej" . powyżej , wbrew zobowiązaniom Rzeczpospolitej Polskiej na gruncie prawa

międzynarodowego, należy uznać, że dopuszcza się naruszenia art. 9 Konstytucj i RP .

Należy również podkreślić istotny związek ochrony wartości chronionych na gruncie

art. 54 i213z art. 2 Konstytucj i RP (zasada demokratycznego państwa prawnego). W doktrynie wskazuj e się bowiem, że "cechą ustroju demokratycznego jest pluralizm w różnych dziedzinach " życia, w tym także w sferze informacj i i głoszenia poglądów 44. Podobnie wskazał Trybunał

Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 201 1 r. (sygn. K 9/1 1 ), gdzie odniósł się do dwoistego

charakteru wolności wyrażania poglądów: w aspekcie mikro przej awia się ona jako element

godności i autonomii j ednostki, natomiast w aspekcie makro stanowi "zasadę organizacj i i " funkcjonowania « społeczeństwa demokratycznego» 45 . Zdaniem Komisj i Odpowiedzialności

Konstytucyjnej tym samym przedstawione działania należy zarazem uznać za naruszenie art. 2

Konstytucj i RP.

(ii) Egzekwowanie kar - zarzut z pkt 8 wniosku

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej podziela opinię, iż również sam sposób

egzekwowania wyżej wymienionych kar był działaniem naruszającym prawo, bowiem mimo

faktu, iż stacj a TVN odwołała się od decyzj i w sprawie nałożenia kary za reportaż pt.

"Franciszkańska 3", a zatem decyzja pozostawała nieprawomocna, Przewodniczący KRRiT

podjął decyzję o windykacji należności na rzecz Skarbu Państwa w związku z nieuiszczeniem

kary pieniężnej w wyznaczonym terminie. W podobny sposób zadecydował o ściągnięciu kary

w wysokości 88 000 zł od nadawcy Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne oraz kary

w wysokości 476 000 zł od nadawcy Radia ZET mimo złożenia w terminie odwołań wniesionych odpowiednio przez spółkę luforadio Sp. z o.o. oraz Burozet Sp. z o.o.46 (dowód:

materiały medialne: Agnieszka Kublik, " Sąd nie zgadza się na depozyt. Świrski chciał w nim zamrozić pieniądze dla mediów ", " Gazeta Wyborcza ", l marca 2024 r., https ://wyborcza.pl/7, 75398,3 O 754 732,sad-nie-zgadza-sie-na-depozyt-swirski-chcial-w-nim­ zamrozic. html; Jakub Czermiński, " Skarbówka ściągnęła z TVN wysoką karę KRRiT za

44 B. Banaszak, op.cit., art. 2 1 3 . 45 TK odniósł się w tym miejscu do: L . Garlicki, Uwaga do art. 1 0 konwencji, [w:] L . Garlicki (red.), Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, t. l , Warszawa 20 l O . 46 Całkowicie na marginesie Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej podziela zapatrywanie wnioskodawców, iż istnieje sprzecmość w postępowaniu Macieja Świrskiego: z jednej strony w jego ocenie przekazanie środków z opłat abonamentowych do jednostek publicmej radiofonii i telewizji powinno nastąpić dopiero po uprawomocnieniu się wpisów nowych władz spółek do KRS, a z drugiej strony na uprawomocnienie się decyzji nie należy czekać w przypadku egzekucji kar wymierzonych na nadawców. reportaż o Karolu Wojtyle ", " " Rzeczpospolita , 17 kwietnia 2024 r., https:l/www. rp.pl/biznes/art40184801-skarbowka-sciagnela-z-tvn-wysoka-kare-krrit-za­ reporaz-o-karolu-wojtyle; " Jest decyzja szefa KRRiT w sprawie kary dla Radia ZET ", TVN24, 30 kwietnia 2024 r., https://tvn24.pllbizneslz-krajulkara-dla-radia-zet-maciej-swirski­ przewodniczacy-krajowej-rady-radiofonii-i-telewizji-zdecydowal-o-przekazaniu-do­ windykacji-kary-st7894864).

Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyj nej Przewodniczący KRRiT podjął

ponownie działania bez podstawy prawnej (naruszenie art. 7 Konstytucj i RP), odwołując się

błędnie do przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1 997 r. - Ordynacj a podatkowa47 (dalej :

Ordynacj a podatkowa). Nie sposób uznać, że na gruncie niniej szej sprawy winny być

zastosowane przepisy Ordynacji podatkowej , gdyż zakres zastosowania przedmiotowej ustawy

został określony w j ej art. 2. Nie określa on j ednak kategorii zagadnień, które zostały w niej

uregulowane, tylko wymienia - w sposób pozytywny w § l i 2 oraz negatywny w § 4 - rodzaj e

świadczeń pieniężnych i innych spraw, do których ma ona zastosowanie. Katalog ten ma

charakter zamknięty na poziomie ustawowym.

Natomiast przepis art. 53 URT przewiduj e sankcję administracyjnoprawną w postaci

kary pieniężnej za naruszenie enumeratywnie wskazanych przepisów URT lub aktów

wykonawczych wydanych w drodze delegacji ustawowet8• Odnośnie do wykonalności decyzj i

o nałożeniu kary przez Przewodniczącego KRRiT należy wskazać w pierwszej kolejności na

orzecznictwo sądów powszechnych, wedle którego "W ocenie Sądu Okręgowego nie zachodzą

podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzj a ta bowiem nie jest

prawomocna, a zatem również natychmiast wykonalna. Decyzji Przewodniczący Rady

Radiofonii i Telewizji nie opatrzył także rygorem natychmiastowej wykonalności"49• Z

powyższego postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie wynika j ednoznacznie, iż w

przypadku złożenia odwołania przez podmiot, na który nałożona została kara administracyjna,

decyzja Przewodniczącego KRRiT wydana na podstawie art. 53 URT nie jest wykonalna do

czasu rozstrzygnięcia sprawy (a zatem skierowany do sądu wniosek o wstrzymanie

wykonalności takiej decyzj i byłby co do zasady bezprzedmiotowy).

47 T.j . Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm. 48 T. Demendecki, [w:] A. Niewęgłowski (red.), Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Warszawa 202 1 , art. 53. 4 9 Postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z 13 lipca 20 1 1 r. (sygn. XX GC 278/ 1 1). W ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej decyzja o karze nakładanej przez

Przewodniczącego KRRiT j ako karze administracyjnej podlega tymczasem egzekucji

administracyjnej zgodnie z art. 2 § l pkt 5 ustawy z dnia 1 7 czerwca 1 966 r. o postępowaniu

egzekucyjnym w administracji50• Termin zapłaty administracyjnej kary pieniężnej określaj ą

właściwe przepisy prawa materialnego. W ustawie o radiofonii i telewizji termin taki nie został

określony, a i Przewodniczącemu KRRiT nie przysługuje kompetencja do jego wyznaczenia.

W tej sytuacji termin zapłaty powinien zostać określony na zasadach ogólnych wykonania

decyzji, które zostały sformułowane w art. 1 3 0 KP A5 1 • Zgodnie z brzmieniem tego przepisu

przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu (§ 1 ), a

wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji (§ 2).

Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z art. 1 30 KPA wynika reguła, iż

przed upływem terminu wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu, w konsekwencj i

czego przepis ten ustanawia zakaz wykonania decyzji nieostatecznej . W związku z powyższym

organ administracji publicznej nie może przed upływem terminu wniesienia odwołania

skutecznie żądać od strony wykonania decyzji ani też przystąpić do przymusowego jej

wykonania52• Reguła, wedle której wniesienie odwołania wstrzymuje wykonanie decyzj i (art.

1 30 § 2 KPA), ma zastosowanie w sytuacji, gdy przynajmniej jedna ze stron przystąpiła do wykonania decyzji przed upływem terminu wniesienia odwołania, a inna ze stron złożyła w

tym terminie odwołanie. Na stronie wykonującej decyzj e spoczywa obowiązek zaprzestania j ej

wykonania w dniu, w którym otrzymała zawiadomienie organu administracj i publicznej o

wniesieniu odwołania przez inną stronę (inne strony)53• W ślad za orzecznictwem NSA należy

wskazać, iż "wstrzymanie wykonania decyzji w rozumieniu art. 1 30 § 2 k.p.a. oznacza, że

decyzja ta nie wywołuje skutków prawnych, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia

nieważności kwestionowanej decyzj i, decyzja ta nie jest wyeliminowana z obrotu, ponieważ

decyzja stwierdzająca j ej nieważność jest niewykonalna i nie wywołuje skutków w postaci

wyeliminowania decyzji kwestionowanej " 54•

Powyższa zasada niewykonalności (niewykonywania) decyzji przez upływem terminu

do wniesienia odwołania oraz zasada bezwzględnej suspensywności odwołania, czyli

50 T.j . Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 z późn. zm. ; W. Dziomdziora, [w:] S. Piątek (red.), Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz, Warszawa 20 14, art. 54. 51 Tak też: B. Adamiak (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2022, art. 1 89i. 52 Por. W. Dawidowicz, Ogólne postępowanie administracyjne. Zarys systemu, Warszawa 1 962, s. 203. 53 A. Wróbel, [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2025, art. 130. 54 Wyrok NSA z 1 4 września 2006 r. (sygn. II OSK 1 062/05). wstrzymania z mocy prawa wykonania decyzji, od której wniesiono odwołanie w terminie, nie

mają zastosowania wyłączenie w sytuacji, gdy decyzji został nadany rygor natychmiastowej

wykonalności (art. 1 09 KPA) czy też jeżeli decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu z

mocy ustawy. Jednocześnie zgodnie z orzecznictwem NSA "Ponadto decyzja podlega

wykonaniu, co nie oznacza, że jest ona ostateczna, przed upływem terminu do wniesienia

odwołania, gdy j est zgodna z żądaniem wszystkich stron (art. 1 3 0 § 4 k.p.a.)" 55. B iorąc pod

uwagę, że wyżej wymienione spółki medialne, na które nałożono kary, wniosły w terminie

odwołanie, przedmiotowe decyzj e nie były wykonalne. W konsekwencj i zlecenia przez

Przewodniczącego KRRiT Macieja Świrskiego dokonania egzekucji kar administracyjnych

nałożonych na niezależne media bez oczekiwania na uprawomocnienia się decyzj i doszło nie

tylko do naruszenia art. 1 30 § l i 2 KPA, ale również art. 7 Konstytucji RP .

Art. 7 Konstytucj i RP statuuj e zasadę legalizmu (praworządności), zgodnie z którą wszystkie organy władzy publicznej powinny działać na podstawie prawa i w j ego granicach.

Celem niniejszej zasady j est przeciwdziałanie dowolności i arbitralności działania organów

państwa oraz poddanie tego działania kontroli w oparciu o kryterium zgodności z

obowiązującym prawem. Adresatami zasady legalizmu są wszystkie organy władzy

publicznej 56. Równocześnie art. 7 Konstytucj i RP stanowi ważną dyrektywę interpretacyjną

zakazuj ącą rozszerzaj ącej wykładni przepisów kompetencyjnych oraz domniemywania

kompetencji organów władzy publicznej . Niemożliwym jest więc działanie organów władz

publicznych bez odpowiedniego przyzwolenia przez prawo. Organ, realizując kompetencj ę,

musi uwzględniać treść normy upoważniającej i nie może poszukiwać analogii w innych

przepisach prawa odnoszących się do innych lub podobnych regulacj i w ramach przyznanych

mu przez ustawodawcę kompetencj i57•

c) Przychylność wobec mediów powiązanych z obozem Zjednoczonej Prawicy - zarzut z pkt 9 wniosku

Zachowanie Macieja Świrskiego opisane w pkt 9 wniosku wstępnego jest de facto

lustrzanym odbiciem działania opisanego w pkt 6 i 7. Mianowicie w pkt 9 wniosku wstępnego

Przewodniczącemu KRRiT zarzucono, iż w okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w

Warszawie, prowadząc postępowania w sprawie udzielenia koncesj i i wykonując swoj e

55 Wyrok NSA z 1 2 stycznia 2017 r. (sygn. II GSK 1 34 111 5). 56 M. Florczak-Wątor, [w:] P. Tuleja (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2023' art. 7. 57 Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 23 lipca 202 1 r. (sygn. II SA/Łd 203/2 1 ). kompetencje penalne określone w art. 1 8 URT, w jednoznaczny sposób dyskryminował niezależne media, okazując daleko idącą przychylność wobec mediów powiązanych z obozem Zjednoczonej Prawicy lub przychylnych wobec niego, co stanowiło naruszenie art. 8 KPA oraz art. 2, art. 9, art. 32, art. 54 ust. l i art. 2 1 3 ust. l Konstytucji RP.

W ocenie Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej rue da s1ę rue podzielić argumentacji zawartej we wniosku wstępnym, iż działanie Macieja Świrskiego jako Przewodniczącego KRRiT w stosunku do mediów nieprzychylnych Zjednoczonej Prawicy było zupełnie odmienne od działania skierowanego wobec mediów prawicowych, tj . powiązanych z obozem Zjednoczonej Prawicy lub temu obozowi przychylnych. Nawiązując zatem do wcześniej sformułowanych w niniej szym sprawozdaniu zarzutów dyskryminacji dotyczących nierównego traktowania poszczególnych nadawców, należy podkreślić, że tak jak w wypadku karania mediów Maciej Świrski działa w sposób niekonsekwentny, by nie powiedzieć - wybiórczy.

W pierwszej kolejności należy zatem zwrócić uwagę na nierówne traktowanie poszczególnych nadawców obszarze udzielania koncesji (rekoncesji). Wniosek o przedłużenie koncesji dla nadawania programu POLSAT Telewizji Polsat Sp. z o.o. wpłynął w zbliżonym czasie co wniosek spółki TVN S.A. (tj . styczeń 2023 r.), jednak uchwała KRRiT przyjęta została już w kolejnym miesiącu (początek lutego). Za kadencji poprzedniego Przewodniczącego KRRiT można było również zaobserwować podobną praktykę - w przypadku Telewizji Trwam wniosek o przedłużenie koncesji wpłynął w styczniu 2022 r. i postępowanie zakończyło się już po sześciu miesiącach. Daje się tu zauważyć bardzo wyraźna prawidłowość - KRRiT działa opieszale wtedy, gdy postępowania dotyczą przedłużenia koncesji niezależnym mediom, które emitowały materiały krytyczne wobec rządów i działań obozu Zjednoczonej Prawicy. Przypominając o zastosowaniu ogólnych zasad KPA do postępowania rekoncesyjnego, należy zaznaczyć, że zgodnie z przywoływanym już art. 8 KPA organy administracji publicznej powinny kierować się m.in. zasadą bezstronności i równego traktowania. Co więcej, art. 32 Konstytucji RP zobowiązuje władze publiczne do równego traktowania wszystkich i zakazuje dyskryminowania kogokolwiek w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

Zdaniem Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z zebranego materiału dowodowego wynika, iż Przewodniczący KRRiT faktycznie nie zdecydował się na nałożenie kar (mimo istnienia ku temu obiektywnych podstaw) m.in. w następujących przypadkach dotyczących mediów związanych z obozem ówcześnie rządzącej Zjednoczonej Prawicy: • W grudniu 2022 r. programy Radio Szczecin (nadawca: Radio Szczecin S.A.) oraz TVP INFO (nadawca: Telewizja Polska S.A.) poinformowały o skazaniu w poprzednim roku byłego urzędnika Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego za czyny pedofilskie, opisując jego ofiarę w sposób, który umożliwiał identyfikację jej jako syna posłanki Koalicji Obywatelskiej Magdaleny Filiks. Nadawcy kolportowali narrację, jakoby postępowanie nie było nagłaśniane w celu ochrony interesów partyjnych (proces odbywał się z wyłączeniem jawności ze względu na dobro pokrzywdzonych dzieci). Na początku lutego 2023 r. syn posłanki, 1 5-letni Mikołaj Filiks, popełnił samobój stwo. Po trwaj ącym około roku postępowaniu KRRiT wystosowała komunikat, w którym poinformowała, że nadawcy nie zostaną ukarani. Stwierdzono, że w materiałach dziennikarskich nie ujawniono w bezpośredni sposób danych osobowych ofiar pedofila. Co więcej , powielono stygmatyzującą ofiary retorykę, wskazując, iż "w toku postępowania ustalono, że upublicznienie problemu pedofilii wśród osób wykonujących ważne zadania administracji państwowej zmierzało do realizacji ochrony społecznie uzasadnionego interesu, jakim niewątpliwie jest wykrywanie przestępstw tego rodzaju, ich nagłaśnianie i napiętnowanie, tym bardziej " jeśli zaistniały nieprawidłowości takie jak przemilczanie tego tematu . • W grudniu 2023 r. Jan Pietrzak w programie Telewizji Republika nadawanym przez spółkę Telewizj a Republika S.A. stwierdził, że "Polacy są przygotowani [na migrantów] bo mamy baraki ( . . . ) w Auschwitz, w Majdanku, w Treblince, w " Stutthofie . Maciej Świrski w mediach odniósł się do tej wypowiedzi nader pobłażliwie, " stwierdzaj ąc, że satyryk ma prawo powiedzieć, " co mu się żywnie podoba 58. • Innego przykładu dostarcza zupełny brak reakcji na skargi wielokrotnie składane przez Fundację Basta, która zajmuje się monitorowaniem mediów pod kątem mowy nienawiści wymierzonej przeciwko społeczności LGBT+. Przewodniczący KRRiT nie podjął postępowania w sprawie żadnej ze skarg dotyczących audycji w TVP Info, TV Trwam oraz Radiu Maryja, w których przedstawiano treści homofobiczne i transfobiczne. Maciej Świrski ograniczył się do pisemnego powiadomienia wnioskodawców, że nie dopatrzył się żadnych naruszeń w audycjach będących przedmiotem skarg. Sądy administracyjne uwzględniły skargi przedstawicieli fundacji, uznając, że Przewodniczący KRRiT powinien zająć się tymi sprawami; skarga

58 " Słowa Pietrzaka o «barakach dla migrantów». Świrski: nie ma mowy o wykroczeniu" , Trójka Polskie Radio, 1 5 kwietnia 2024, https://trojka.polskieradio.pl/artykul/3365093,slowa-pietrzaka-o-barakach-dla-migrantow­ swirski-nie-ma-mowy-o-wykroczeniu, dostęp: 2 maja 2024 r. kasacyjna została oddalona w lutym 2024 r. (sygn. II GSK 1 773/23, II GSK 1 774/23, I I

GSK 1 775/23, II GSK 2028/23, I I GSK 2057/23).

• Przewodniczący KRRiT nie zdecydował o nałożeniu kary na Telewizj ę Polską S.A.

również, gdy wpłynęła do niego skarga na materiał z udziałem "przypadkowego

przechodnia" . W wyemitowanym w lipcu 2023 r. materiale w formule ulicznej sondy

rozmówcą reportera Adriana Boreckiego był zatrudniony aktor KrzysztofRydzelewski,

który wypowiedział się krytycznie o grupie protestuj ących przeciwko manipulacj om

TVP. Nadawcy zarzucono w skardze nierzetelność i stronniczość, a także emitowanie

treści dyskryminuj ących ze względu na przekonania i poglądy polityczne. Maciej

Świrski uznał jednak skargę za bezpodstawną. Podobnie braku rzetelności nie dopatrzył

się w sposobie transmitowania marszu partii staj ących w opozycj i do rządu

Zjednoczonej Prawicy, który odbył się 4 czerwca 2023 r. Mimo skali wydarzenia (udział

blisko pół miliona protestuj ących) widzowie TVP Info nie zobaczyli relacj i na żywo,

pokazano natomiast hasztag #MarszNienawiści oraz takie paski jak: " 3 1 . rocznica

zdrady Polski przez Tuska i komunistów" i "Marsz nienawiści. Agresja i pogarda

celebrytów opozycji " 59• Maciej Świrski uznał skargę w tym przedmiocie za

bezzasadną60•

Przesłuchany w charakterze świadka Tadeusz Kowalski potwierdził, iż działania

Przewodniczącego KRRiT w zakresie przyznawania koncesji świadczyły o nierównym

traktowaniu różnych podmiotów. Świadek potwierdził, iż z w czasie przewlekle prowadzonych

postępowań koncesyjnych na przykład wobec TVN decyzj e dotyczące konkurencyjnych stacji

były podejmowane w szybko i bez specjalnego rozstrzygania spraw, a nawet były

podejmowane w porządku ekstraordynaryjnym. Świadek j ako przykład takiego

59 Zob. A. Kub lik, "KRRiT odpowiada na skargę «Wyborczej». Marsz 4 czerwca? To TVP go pokazała rzetelnie" , " "Gazeta Wyborcza , 23 października 2023 r., https://wyborcza.pl/7,75398,30332124,swirski-odpowiada-na­ skarge-wyborczej-tydzien-po-zwyciestwie.htrnl, dostęp: 2 maja 2024 r. 6° Komisja podziela pogląd, iż Maciej Świrski formułował przychylne oceny mediów publicznych w okresie sprawowania rządów przez Zjednoczoną Prawicę, wspierając ich upolitycznienie. Twierdził, że przedstawiały one obiektywnie polityków rządu i opozycji w latach 201 5-2023 mimo analiz, które jednoznacznie wykazywały, że w roku wyborczym (2023) ówczesny obóz władzy otrzymał od TVP aż 78,72% czasu antenowego. Już w 20 1 9 r. 54 członków Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy przyjęło deklarację, w której pojawia się sformułowanie, że media publiczne "pozostają propagandowym kanałem partii rządzącej " (zob. Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy, The role ofthe Polish National Television in the upcoming elections, deklaracja nr 629, Doc. 14979, 2 października 20 1 9 r.). OBWE formułowała zarzuty co do stronniczości mediów publicznych zarówno w kontekście wyborów prezydenckich w 2020 r. (zob. OBWE, Rzeczpospolita Polska - wybory prezydenckie, druga tura, 12 lipca 2020 r. Stanowisko w sprawie wstępnych wniosków i ustaleń), jak i parlamentarnych w 2023 r. (zob. OBWE, Rzeczpospolita Polska, Jt.Ybory parlamentarne, 15 października 2023 r. Stanowisko w sprawie wstępnych wniosków i podsumowań). ekstraordynaryjnego działania wskazał na szybkie rozpatrzenie sprawy udzielenia miej sca na

finale MUX-8 stacji Telewizja Republika na nagłym, nieoczekiwanym i ekstraordynaryjnym

posiedzeniu, na którym Przewodniczący KRRiT łączył się zdalnie, będąc za granicą (dowód:

zeznania Tadeusza Kowalskiego, protokół 18. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 1 7 grudnia 2024 r., s. 84; materiały medialne: Kamila Ceran, " Czy KRRiT szuka pretekstu do nieodnowienia koncesji Radia TOK FM? Oświadczenie redaktor naczelnej ", Radio TOK FM Pierwsze Radio Informacyjne, 8 maja 2023 r., https :1lwww. tokfm.pl/Tokfin/7, l 03 085, 29 73 5468, czy-krrit-szuka-pretekstu-do-nieodnowienia­ koncesji-radia-tok. html; Karolina Lewicka, " Nieprawda, że wszystkie podmioty są traktowane tak samo przez KRRiT ", Radio TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne, 14 czerwca 2023 r., https :l/audycje. tokfin.pllpodcast/141545, -Nieprawda-ze-wszystkie-podmioty-sa-traktowane­ tak-samo-przez-KRRiT; Agnieszka Kublik, " KRRiT odpowiada na skargę «Wyborczej». Marsz 4 czerwca? To TVP go pokazała rzetelnie ", " Gazeta Wyborcza ", 23 października 2023 r., https :1/wyborcza.pl/7, 75398,3 03 32124,swirski-odpowiada-na-skarge-wyborczej-tydzien-po­ zwyciestwie. html; " Nowe szczegóły skandalu TVP. Nie będzie kary za «przypadkowego przechodnia», Onet, 26 października 2023 r., https://ku/tura.onet.pl/telewizja/aktualnosci/nowe-szczegoly-skandalu-tvp-nie-bedzie-kary-za­ przypadkowego-przechodnialkngw3 79; " KRRiT nie nałoży kary na Radio Szczecin. Decyzja w sprawie syna posłanki Magdaleny Fi/iks ", " " Rzeczpospolita , 1 9 stycznia 2024 r., https:/lwww. rp.pllpolitykalart39 719091-krrit-nie-nalozy-kary-na-radio-szczecin-decyzja-w­ sprawie-syna-poslanki-magdaleny-.filiks; " Rok bez decyzji szefa KRRiT ws. «Siły kłamstwa» TVN. Kowalski: Nie możnajuż nałożyć kary finansowej ", WirtualneMedia.pl, 19 stycznia 2024 r., https:llwww. wirtualnemedia.pllartykul/maciej-swirski-krrit-sila-klamstwa-piotr-swierczek­ tvn-postepowanie-decyzja; Adrian Gąbka, " Maciej Świrski znów ukarał TVN24. Za wulgaryzm sprzed li miesięcy ", WirtualneMedia.pl, lO kwietnia 2024 r., https://www. wirtualnemedia.pl/artykullkrrit-kara-tvn24-szklo-kontaktowe-kara-krzysztof­ daukszewicz-piotr-jacon-wulgaryzm-osoby-transseksualne; " Pietrzak mówił o barakach Auschwitz dla migrantów. Świrski: Wolność słowa, miał prawo ", " Rzeczpospolita ", 1 5 kwietnia . 2024 r., https:/lwww. rp.pl/spoleczenstwolart40165141-pietrzak-mowil-o-barakach­ auschwitz-dla-migrantow-swirski-wolnosc-slowa-mial-prawo).

Przepis art. 8 KPA zawiera zasadę pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej , określaj ąc wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Bowiem z powyższej zasady wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygania sprawy przez organ administracji

publicznej , o czym tak naprawdę stanowi również zasada praworządności. Bowiem tylko

postępowanie prowadzone wedle wyżej wymienionych wymogów i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do władzy publicznej .

Również w orzecznictwie podkreśla się, iż w celu realizacj i wyżej wymienionej zasady

konieczne j est "przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie

dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i

twierdzeń stron oraz uwzględniania w decyzj i zarówno interesu społecznego, jak i słusznego

interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa"62 .

Niewątpliwie zasadom tym nie odpowiada takie prowadzenie postępowania administracyjnego,

w którym występują sprzeczne interesy stron, gdy organy prowadzące postępowanie bez

wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy uwzględniają tylko jeden z wchodzących w

grę interesów, nie ustosunkowuj ąc się do zgłaszanych w toku postępowania twierdzeń i

wniosków stron reprezentuj ących inne interesy 63 , z czym bezsprzecznie mieliśmy do czynienia

w toku prowadzenia postępowań wobec mediów publicznych przez Maciej a Świrskiego jako

członka i Przewodniczącego KRRiT.

Jednocześnie podkreślenia wymaga fakt, iż zasada zaufania obywateli do organów

państwa nie odnosi się wyłączenie do stosowania prawa, ale także wiąże organy państwowe w

procesie j ego stanowienia, co łączy tę zasadę konstytucyjną, wynikającą z art. 2 Konstytucj i

RP, z zasadą praworządności. Również w ugruntowanym w tym przedmiocie orzecznictwie wskazuj e się na konieczność realizacj i zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący

zaufanie j ego uczestników do władzy publicznej . Przykładowo w wyroku NSA wskazano: " W

celu realizacj i zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie j ego uczestników

do władzy publicznej konieczne j est przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza

w zakresie dokładnego wyj aśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do

żądań i twierdzeń stron oraz uwzględniania w decyzj i zarówno interesu społecznego, j ak i słusznego interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa" .

Podkreślenia wymaga przede wszystkim fakt wskazanej przez NSA równości obywateli wobec

prawa. Natomiast jak wykazano na początku niniej szego wniosku, działania Macieja

61 A. Wróbel, op.cit., art. 8 . 62 NSA w wyroku z 7 grudnia 1 984 r. (sygn. III SA 729/84, ONSA 1 9 84/2, poz. 1 1 7). 63 A. Wróbel, op.cit., art. 8. 64 Wyrok NSA z 18 kwietnia 2024 r. (sygn. II GSK 1 850/23). Świrskiego j ako członka i Przewodniczącego KRRiT wprost dyskryminują niezależne

(nieprzychylne Zjednoczonej Prawicy) media, czym w sposób oczywisty naruszaj ą zasadę

pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej , a także stoją w sprzeczności z zasadą

równości wobec prawa.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że zarówno zarzuty, jak i ich uzasadnienie

zawarte w pkt 6-9 wniosku grupy posłów na Sej m RP z datowanego na dzień 23 maja 2024 r.

o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej Macieja Świrskiego przed Trybunałem

Stanu są całkowicie zasadne, albowiem znalazły potwierdzenie w zebranym w sprawie

materiale dowodowym.

5. Zarzuty związane z brakiem realizacji wymaganych badań statystycznych i naruszeniem dyscypliny fmansów publicznych - zarzuty z pkt l Oi11 wniosku

Dwa ostatnie zarzuty zawarte we wniosku wstępnym polegały na tym, że Maciej

Świrski:

1 0) w okresie styczeń 2023 r. - I kwartał 2024 r. w Warszawie nie przeprowadził badania

statystycznego odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej ,

co stanowiło naruszenie art. 20 ust. 3 w zw. z art. 1 8 i art. 20 ust. 2 ustawy o statystyce

publicznej oraz art. 7 Konstytucji RP;

1 1 ) w okresie styczeń 2023 r. - I kwartał 2024 r. w Warszawie środki publiczne z budżetu KRRiT przeznaczone na realizację badania statystycznego odbioru sygnału stacji telewizyjnych

w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej wykorzystał w celu pozyskania wyników badań

przeprowadzanych przez podmioty prywatne, co stanowiło naruszenie art. 44 ustawy o

finansach publicznych i art. 7 Konstytucji RP.

Zgodnie z ustaleniami Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej badanie na

podstawie ścieżki zwrotnej (Return Path Data, dalej : RPD) to metoda zbierania danych o

oglądalności programów telewizyjnych polegaj ąca na analizie danych przesyłanych przez

odbiorców do operatora telewizyjnego. Dostęp do tych danych jest możliwy dzięki dekoderom,

które rejestrują informacje o wyborze programu, czasie oglądania i innych parametrach. RPD

jest metodą pasywną, co oznacza, że nie wymaga od odbiorców żadnych specjalnych działań. Dane są zbierane z dekoderów, które są urządzeniami służącymi do dekodowania sygnału telewizyjnego i jego wyświetlania na ekranie.

Na marginesie niniejszego uzasadnienia wskazać należy, że stosownie do przeważających opinii organizacji społecznych wydawanych jeszcze na etapie konsultacji wprowadzanej metody pomiaru przeważał pogląd, że dane RPD są informacjami pełnymi (typu cenzusowego), poprzez które mierzona jest konsumpcja treści dla wszystkich podłączonych dekoderów - i w tym kontekście ich wartość dla działalności gospodarczej operatora przewyższa dane typu losowego. Ponadto zakres przekazywanych danych wiąże się z niebezpieczeństwem ingerencji w relacje handlowe operatora z nadawcami programów telewizyjnych obecnych w jego ofercie poprzez chociażby pozyskiwanie w wyniku przekazywania tych danych informacji o oglądalności kanałów nadawców zagranicznych czy też o oglądalności kanału telewizyjnego, co znacząco wykracza poza stosowane standardy rynkowe badań telemetrycznych.

Art. 1 8 ustawy o statystyce publicznej określa procedury dotyczące programów badań

statystycznych statystyki publicznej . Rada Ministrów ustala corocznie program badań w formie rozporządzenia, określając dla każdego badania jego temat, organ prowadzący, cykliczność, cel, zakres podmiotowy i przedmiotowy, źródła danych oraz podmioty przekazujące dane.

Stosownie do treści art. 20 ust. 2 "Rada Ministrów, na wniosek Rady, może w programie badań statystycznych ustalić, że badanie statystyczne będzie prowadzone przez inny wskazany naczelny lub centralny organ administracji państwowej albo Narodowy Bank Polski, o ile badanie to wymaga wiedzy specj alistycznej, którą dysponuje ten organ, albo jeżeli jest on w posiadaniu danych zgromadzonych w innym celu" .

Niezależnie od treści wyżej wymienionego przepisu treść art. 20 ust. l ustawy o statystyce publicznej prowadzi do wniosku, że w okolicznościach opisanych we wniosku wstępnym zamawiający przy udzielaniu wskazanego zamówienia winien zastosować wyłączenie określone w art. l O ust. 2 Ustawy - Prawo zamówień publicznych z dnia 30 sierpnia 2024 r.65 (dalej : PZP). Należy przy tym zaznaczyć, że prawidłowości tego stanowiska nie jest w stanie podważyć treść art. 20 ust. 2 ustawy o statystyce publicznej, która przewiduje, że niekiedy Rada Ministrów może w programie badań statystycznych wskazać inny podmiot/inne podmioty do przeprowadzenia badania statystycznego. Po pierwsze, należy bowiem podkreślić,

65 Dz. U. z 2024 r. poz. 1 320. że podmioty wskazane w tym przeplSle na gruncie PZP będą mieć również status zamawiaj ących publicznych. Po drugie, wykładnia celowościowa art. l O ust. 2 PZP wydaje się prowadzić do wniosku, że winien być on stosowany w przedmiotowej sprawie pomimo obowiązywania art. 20 ust. 2 ustawy o statystyce publicznej .

Niezależnie od powyższego stosownie do art. 25a w zw. z art. 20 ust. 3 ustawy o statystyce publicznej organ wskazany przez akt wykonawczy Prezesa Rady Ministrów nakłada na ten organ obowiązek tożsamy z obowiązkiem ciążącym na Prezesie Głównego Urzędu Statystycznego, a to z odpowiednią modyfikacj ą w odniesieniu do Prezesa KRRiT : "Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, wykonując zadania określone w ustawie, kieruje się zasadami niezależności zawodowej, bezstronności, rzetelności i odpowiedzialności za wysoką jakość statystyk krajowych i międzynarodowych, zgodnie z europejskim kodeksem praktyk statystycznych, o którym mowa w art. 1 1 rozporządzenia Parlamentu Europej skiego i Rady (WE) nr 223/2009 z dnia 1 1 marca 2009 r. w sprawie statystyki europejskiej oraz uchylającego rozporządzenie Parlamentu Europej skiego i Rady (WE, Euratom) nr 1 1 0 112008 w sprawie przekazywania do Urzędu Statystycznego Wspólnot Europej skich danych statystycznych objętych zasadą poufności, rozporządzenie Rady (WE) nr 322/97 w sprawie statystyk Wspólnoty oraz decyzj ę Rady 89/382/EWG, Euratom w sprawie ustanowienia Komitetu ds. Programów Statystycznych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE L 87 z 3 1 .03 .2009, str. 1 64), zwanego dalej «rozporządzeniem nr 223/2009))" .

W rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 października 2022 r. w sprawie badań statystyki publicznej na rok 202366 ustalono program badań statystycznych statystyki publicznej na rok 2023, który nałożył na Przewodniczącego KRRiT obowiązek prowadzenia badania 1 .43 . 1 9( 1 1 8) odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na podstawie RPD. Tożsame badanie zostało ponownie ujęte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2023 r. w sprawie programu badań statystycznych statystyki publicznej na rok 202467, tym razem pod symbolem 1 .43 . 1 9(1 22). Badanie ma charakter cykliczny. Zgodnie z programem badań wynikowe informacje statystyczne powinny być udostępniane w formie publikacji internetowej pod tytułem "Badanie odbioru programów telewizyjnych w Polsce" publikowanej na stronach internetowych KRRiT za każdy kwartał roku w ostatnim dniu roboczym miesiąca następującego po danym kwartale.

66 Dz. U. z 2022 r. poz. 2453. 67 D z . U. z 2023 r. poz. 2747. W toku przeprowadzonego przez Komisję Odpowiedzialności Konstytucyjnej

postępowania ustalono, iż Maciej Świrski wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie

zrealizował badania. Na stronie internetowej KRRiT opublikowane zostały cztery kwartalne

raporty za rok 2023 r. oraz j eden raport roczny za rok 2023 r., j ednak nie wspominaj ą one o

RPD jako źródle danych, przywołuje się w nich j edynie panel telemetryczny Nielsena i tzw.

badanie założycielskie. Raport za I kwartał 2024 r. nie został zamieszczony na stronie KRRiT

w chwili złożenia wniosku wstępnego, mimo że powinno było to nastąpić w dniu 30 kwietnia

2024 r. Należy uznać, że przeprowadzone w inkryminowanym okresie badania nie zostały zrealizowane metodą RPD, lecz stanowią one zaledwie opracowanie badań realizowanych

komercyjnie przez AGB Nielsen Media Research.

AGB Nielsen Media Research Sp. z o.o. była j edną z dwóch firm (obok OBOP)

dostarczaj ących dane telemetryczne dla polskiej telewizji. Dawniej występowała pod nazwą

AGB Polska. Od l maja 201 0 r. działa pod nazwą Nielsen Audience Measurement. Zmiana

podyktowana została zmianami właścicielskimi pomiędzy AGB Nielsen Media Research a The

Nielsen Company. Wyżej wymieniony podmiot j est wyspecj alizowanym przedsiębiorstwem,

posiadaj ącym własne zaplecze techniczne (na przykład sieć ankieterską, wyposażenie i

oprogramowanie do badań CATI i CAPI, studia do realizacj i zogniskowanych wywiadów

grupowych), a także własne narzędzia badawcze (na przykład techniki zbierania wskaźników i

ich interpretacji) oraz badaczy, którzy zajmuje się realizacją badań rynku lub badań opinii.

Niezależnie jednak od powyższego wyżej wymieniony podmiot j est podmiotem prywatnym.

Po zebraniu materiału dowodowego i przeprowadzonej analizie prawnej pomimo braku

realizacji ciążącego na Przewodniczącemu KRRiT obowiązku przeprowadzenia badania

Komisj a Odpowiedzialności Konstytucyjnej doszła do wniosku, iż nie sposób jest uznać za

zasadny zarzut w pkt l O wniosku wstępnego. W ocenie Komisji Odpowiedzialności

Konstytucyjnej z zebranego materiału dowodowego, w tym z zeznań świadków, wynika, iż

przeprowadzenie przez KRRiT badania odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na

podstawie RPD w okolicznościach niniej szej sprawy było niemożliwe. Przeprowadzenie

wymagałoby współpracy ze strony prywatnych podmiotów, które nie były prawnie

zobligowane do takiej współpracy (współpraca była dobrowolna) (dowód: zeznania Patryka

Juhre, protokół 29. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 26 marca 2025 r. ; zeznania Łukasza Bielaka, protokół 29. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 26 marca 2025 r. ; zeznania Lidii Zamęckiej, protokół 29. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 26 marca 2025 r.; zeznania Ewy Szejner, protokół 21. posiedzenia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z 4 lutego 2025 r. ).

Nadto już chociażby w samym wniosku wstępnym wskazano, że "na bazie dostępnych informacji można powziąć wątpliwość co do tego, czy KRRiT ma na chwilę obecną dostęp do infrastruktury niezbędnej do przeprowadzenia danych z użyciem metody RPD". Co prawda we wniosku wyjaśniono, iż "Istotną rolę w przygotowaniu takiej infrastruktury miał odgrywać Krajowy Instytut Mediów (instytucję gospodarki budżetowej powołanej przez Przewodniczącego KRRiT jako instytucja gospodarki budżetowej) w związku z uruchomieniem projektu Telemetria Polska (Zob. KRRiT, Projekt Telemetria Polska: O Projekcie, dostęp: <https://www.gov.pl/weblkrrit/o-projekcie>, 4 maja 2024 r.). Chociaż Krajowy Instytut Mediów organizował w 202 1 r. przetarg na zbudowanie systemu prowadzenia i obróbki badań, który miał wykorzystywać RPD, w organizowanych w późniejszych latach przetargach na prowadzenie kolej nych edycji tzw. badania założycielskiego brak jest dalszych zamówień związanych z RPD. W 202 1 KRRiT zleciła NASKowi przygotowanie i wdrożenie infrastruktury umożliwiaj ącej pozyskiwanie i przetwarzanie danych RPD, jednak brak j est informacji na temat kontynuacji projektu po przeprowadzeniu pilotażu". Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej zauważa jednak, iż brak posiadania przez KRRiT dostępu do infrastruktury niezbędnej do przeprowadzenia danych z użyciem metody RPD (co spowodowało niemożliwość samodzielnej realizacji badania zgodnego z rozporządzeniem Rady Ministrów) można rozważać ewentualnie jako zawinione zaniedbanie również ze strony Przewodniczącego KRRiT, jednakże ten stan nie jest objęty zakresem zarzutu zawartego we wniosku wstępnym, w związku z czym nie może być on przedmiotem wniosku o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej w sprawozdaniu Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej. Z tych względów wniosek o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej przed Trybunałem Stanu w zakresie zarzutu z pkt l O wniosku wstępnego nie znajduje podstaw faktycznych. Powyższe nie powoduje jednak zwolnienia Komisji Odpowiedzialności Konstytucyjnej z obowiązku oceny prawnej zachowania opisanego w zarzucie w pkt 1 1 . Badanie, o którym mowa na wstępie niniej szego uzasadnienia, do którego wykonania w myśl art. 1 8 w zw. z art. 20 ust. 2 i 3 ustawy o statystyce publicznej zobowiązany był jako organ Przewodniczący KRRiT, sfinansowane zostało z budżetu KRRiT. Jego koszt został wskazany w OSR dla programu badań statystyki publicznej na rok 2023 jako 4 95 1 586 zł, natomiast dla programu na rok 2024 - 7358 971 zł. Środki finansowe na cel zrealizowania badania zostały przez KRRiT przekazane i zostały wydatkowane niezgodnie z celami określonymi w programie badań

statystycznych, albowiem zostały ostatecznie przeznaczone na nabywanie wyników badań od

ABG Nielsen Media Research. Z całą rozciągłością zlecenie badania tej j ednostce z

pominięciem procedur przewidzianych w ustawie o finansach publicznych już w samo w sobie

stanowi naruszenie art. 44 ustawy o finansach publicznych, a dodatkowo efekt badań przeprowadzonych przez AGB Nielsen Media Research nie spełniał ustawowo określonych

wymogów dla badań w systemie RPD.

Zasada legalizmu w uj ęciu art. 7 Konstytucji RP powstała w wyniku przekształcenia i

odkształcenia zasady tzw. praworządności socjalistycznej , sformułowanej w art. 8 Konstytucji

PRL, w redakcji z 1 976 r. Zachowuj ąc obowiązek działania organów państwa na podstawie przepisów prawa oraz przestrzegania prawa, w toku prowadzonej działalności zasadę

odkształcono, rezygnuj ąc z aspektu materialnego odpowiadaj ącego aksjologii państwa tzw.

dyktatury proletariatu (prawo wyrazem interesów i woli ludu pracującego) oraz przekształcono,

wiążąc z obowiązkiem przestrzegania prawa tylko przez organy państwowe; natomiast nakaz

praworządności adresowany do obywateli zachowano wprawdzie j ako ich konstytucyjny

obowiązek, ale niestanowiący elementu zasady ustroj owej68.

Legalizmem działania organów władzy publicznej nazywamy stan, w którym po

utworzeniu w drodze prawnej rozwij aj ą one aktywność na podstawie i w granicach prawa, zaś

prawo określa ich zadania i kompetencj e oraz tryb postępowania; postępowanie to prowadzi do

wydawania rozstrzygnięć w przepisanej przez prawo formie, na należytej podstawie prawnej i

w zgodności z wiążącymi dany organ przepisami materialnymi69• Stan taki ma wynikać z

sytuacji, w której każde działanie organu władzy publicznej jest oparte na ustawowym

upoważnieniu: l ) do podjęcia działania w danej kwestii; 2) do zajęcia się sprawą w danej formie; 3) do nadania rozstrzygnięciu określonej szaty prawnef0.

Z brzmienia art. 7 Konstytucji RP wynika wprost ustrojowa zasada prawna

(konstytucyjna) legalizmu nakładaj ąca określone obowiązki zarówno na organy władzy

publicznej stosuj ące prawo, jak i te, które je tworzą, też zresztą w oparciu o odpowiednie

przepisy kompetencyjne, proceduralne i materialne. Obowiązkiem każdego organu władzy Zob. art. 3 i art. 90 Konstytucji PRL w brzmieniu noweli z 1 989 r. Por. W. Skrzydło, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1990 r. Komentarz, Warszawa 20 1 3 , s . 2 1 ; P. Winczorek, Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1 99 7 r. , Warszawa 2008, s. 28-29; E. Morawska, Klauzula państwa prawnego w Konstytucji RP na tle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, Toruń 2003, s. 4 1-42. 70 Zob. A. Błaś, [w:] J. Boć (red.), Konstytucje Rzeczypospolitej oraz Komentarz do Konstytucji RP z 1 997 roku, Wrocław 1 998, s. 27-28. publicznej jest działanie na podstawie i w granicach prawa, zaś obowiązkiem prawodawcy (najczęściej - ustawodawcy) jest określenie zarówno podstaw, jak i granic działania organów władzy71 .

Przez organy władzy publicznej , do których jest bezpośrednio zaadresowana zasada legalizmu, należy rozumieć organy dysponujące z mocy ustawy kompetencjami władczymi (imperium), będące czy to organami państwa, czy samorządu terytorialnego72, w wyjątkowych przypadkach - jeśli ustawa przekaże im takie kompetencje - mogą to być także organy innych niż terytorialny samorządów bądź organizacji (zrzeszeń) obywatelskich lub związków wyznaniowych. Adresatami są wszystkie organy państwowe bez względu na ich klasyfikację jako organów sprawujących władzę ustawodawczą, wykonawczą lub sądowniczą czy pozostawanie poza trójpodziałem, a także niezależnie od posiadania właściwości ogólnopaństwowej czy terytorialnie ograniczonej. Nie ma przy tym znaczenia, czy j est to organ jednoosobowy, czy kolegialny. Zasada legalizmu, jak podkreślono w orzecznictwie TK, obowiązuje organy państwowe w odniesieniu do wypełnianej przez nie funkcji nadzoru nad jednostkami samorządu terytorialnego, co jest oczywiste, jeśli weźmiemy pod uwagę odrębność ustrojową i prawnie chronioną samodzielność tych jednostek73• "Działanie na podstawie prawa" oznacza wymóg legitymacji prawnej dla wszelkiej aktywności polegającej na sprawowaniu władzy publicznej , przy czym legitymacja ta powinna obejmować co najmniej ustalenie kompetencji organu poprzez określenie zakresu, form i trybu działania74• W powyższym rozumieniu zasada legalizmu pokrywa się częściowo z formułowaną w doktrynie prawa administracyjnego zasadą kompetencyjności, której istotą jest postulat działania organów administracji na podstawie i w ramach kompetencji im i tylko im przyznanej dla rozstrzygnięcia danej kwestii75. "Działanie w granicach prawa" - oznacza konstytucyjny obowiązek nałożony na organy władzy publicznej , aby w swojej działalności ściśle przestrzegały prawa określającego ich zadania i kompetencje, lecz także wszelkich innych przepisów prawnych normujących funkcjonowanie podmiotów prawa publicznego bądź wszelkich podmiotów76• Działanie w granicach prawa stanowi więc konstytucyjny obowiązek

71 Zob. postanowienie TK z 9 maja 2005 r. (sygn. Ts 2 1 6/04). 72 Zob. P. Winczorek, op.cit., s. 28. 7 3 Por. wyrok TK z 1 8 lutego 2003 r. (sygn. K 24/02).

74 Por. Z. Witkowski, [w:] Z. Witkowski (red.), Prawo lwnstytucyjne, Toruń 2006, s. 76; M. Kordela, Formalna

interpretacja klauzuli demokratycznego państwa prawnego w orzecznictwie TK, [w:] S . Wronkowska (red.), Zasada demokratycznego państwa prawnego w Konstytucji RP, Warszawa 2006, s. 1 44. 75 Zob. Z. Rybicki, [w:] Z. Rybicki, S. Piątek, Zarys prawa administracyjnego i nauki administracji, Warszawa

1 984, s. 247-248. 76 Zob. wypowiedź J. Madeja, Biuletyn KKZN" nr XIII, s. 53 . " organów władzy publicznej , co dotyczy nie tylko respektowania wprowadzonych przez prawo zakazów, ale także stosowanie się do wynikaj ących z prawa nakazów77.

Każde władcze działanie organu władzy publicznej bez podstawy prawnej lub wbrew ustawowemu obowiązkowi musi być oceniane w perspektywie naruszenia zasady legalizmu78•

Art. 44 ustawy o finansach publicznych ustanawia generalne zasady dokonywania wydatków przez jednostki SFP, z których większość została zabezpieczona sankcj ą za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (posiada swą normę sankcjonującą w ustawie z dnia 1 7 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych79). W odniesieniu do wydatków budżetu państwa zasady te zostały uszczegółowione w art. 1 62 pkt 2-4 ustawy o finansach publicznych, zaś w odniesieniu do wydatków budżetu JST - w art. 254 pkt 2-4 ustawy o finansach publicznych. Z wymienionych przepisów wynika, że w zakresie dokonywania wydatków publicznych obowiązują następujące zasady:

l ) zasada planowania finansowego oraz dokonywania wydatków zgodnie z planem finansowym (art. 44 ust. l ustawy o finansach publicznych);

2) zasada zachowywania limitów wydatków i legalności zmian w planie wydatków (art. 44 ust. l , art. 1 62 pkt 3, art. 254 pkt 3 ustawy o finansach publicznych);

3) zasada dokonywania wydatków zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych rodzaj ów wydatków (art. 44 ust. 2 ustawy o finansach publicznych);

4) zasada dokonywania wydatków w wysokości i terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań (art. 44 ust. 3 pkt 3 ustawy o finansach publicznych);

5) zasada celowości, oszczędności i efektywności wydatków (art. 44 ust. 3 pkt l , art. 1 62 pkt 3, art. 254 pkt 3 ustawy o finansach publicznych);

6) zasada pełnej i terminowej realizacji zadań (art. 44 ust. 3 pkt 2-3, art. 1 62 pkt 2, art. 254 pkt 2 ustawy o finansach publicznych);

7) zasada wyboru najkorzystniej szej oferty przy zlecaniu zadań (art. 44 ust. 4, art. 47, art. 1 62 pkt 4, art. 254 pkt 4 ustawy o finansach publicznych).

77 L. Garlicki, M. Zubik (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, t. I, wyd. II, Warszawa 2016. 78 M. Zubik, Lexfundamentalis semper reformanda (Rzecz o niebanalności stabilności tekstu ustawy zasadniczej), [w:] R. Chruściak (red.), Problemy zmiany konstytucji, Warszawa 20 1 6 . 7 9 Dz. U. z 2024 r. poz. 1 04. Przy dokonywaniu wydatków ustawodawca w komentowanym art. 44 ust. l ustawy o finansach publicznych kluczową rolę przyznał m.in. ustawie budżetowej, uchwale budżetowej JST i planom finansowym jednostek SFP. Rola ta sprowadza się do tego, że ustawa budżetowa (w odniesieniu do dysponentów części budżetu państwa), uchwała budżetowa JST (w odniesieniu do organu wykonawczego JST) oraz plany finansowe (w odniesieniu do j ednostek SFP) stanowią podstawę zarówno zaciągania zobowiązań (zob. komentarz do art. 46 ustawy o finansach publicznych), jak i ponoszenia wydatków. Innymi słowy, możliwości zaciągnięcia zobowiązania i związanego z jego realizacją dokonania wydatku uwarukowane są wprowadzeniem odpowiedniego limitu wydatkowego do budżetu i planu finansowego. Należy jednak podkreślić, że sama kwota wydatku ujęta w budżecie i planie finansowym jednostki SFP nie stanowi jeszcze wystarczającej podstawy prawnej do jego dokonania. Zgodnie bowiem z regułą określoną w art. 44 ust. 2 ustawy o finansach publicznych wydatki powinny być ponoszone zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych rodzajów wydatków. Oznacza to, że wydatek musi mieć umocowanie prawne w innych aktach, które regulują podstawy (tytuły) oraz szczegółowe regulacje ponoszenia tych wydatków80 •

Ustawa o finansach publicznych nie zawiera definicji tego pojęcia, jednak przyjmuje się, że wydatek należy definiować zgodnie z ekonomicznym rozumieniem tego terminu, czyli jako rozchód środków pieniężnych z kasy lub z rachunku bankowego, tj . rzeczywisty wypływ środków z jednostki. Wydatkowanie środków publicznych oznacza ponoszenie wydatków publicznych i dokonywanie rozchodów budżetowych na podstawie planów finansowych jednostek sektora finansów publicznych oraz w wysokości i trybie właściwym dla poszczególnych tytułów wydatków lub rozchodów, zgodnie z mechanizmem budżetowym lub pozabudżetowym. Wydatkowanie oznacza podejmowanie przez dysponenta środków publicznych decyzji o ich przeznaczeniu w określonej wysokości i na określony cel. Art. 44 ustawy o finansach publicznych jest zatem uniwersalną regulacją mającą zastosowanie do dysponowania środkami publicznymi przeznaczonymi na wydatki publiczne, które mogą być dokonywane zarówno z budżetu państwa, budżetu JST, jak i przez inne JSFP8 1 •

Wskazać jednak należy, że przepisy budżetu i planu finansowego JSFP me są wystarczającą podstawą do dokonania wydatku. Zawierają one upoważnienie do dokonania wydatku w określonym celu, wyrażonym poprzez ujęcie wydatku w odpowiedniej podziałce klasyfikacyjnej , oraz w określonej wysokości. Jest ono niezbędne, ale nie jest wystarczające.

80 J.M. Salachna, M. Tyniewicki (red.), Finanse publiczne. Komentarz, Warszawa 2024. Z. Ofiarski (red.), Ustawa o finansach publicznych. Komentarz, Warszawa 2020. Ustawa i uchwała budżetowa oraz plan finansowy JSFP są określane jako planistyczna podstawa dokonania wydatku. Obok niej jednak musi istnieć podstawa merytoryczna, wynikająca z przepisów prawa materialnego, którymi mogą być zarówno przepisy prawa powszechnie obowiązującego, j ak i zgodne z nimi przepisy prawa wewnętrznego, określające zasady przyznawania na przykład zasiłków, stypendiów czy innych świadczeń, zasady wypłaty wynagrodzeń czy dokonywania wydatków innego rodzaju82.

Zasady określone w przepisach o zamówieniach publicznych określa Prawo zamówień publicznych. W rozdziale 2 działu I PZP sformułowano zasadę uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości (art. 1 6 PZP), jawności (art. 1 8 PZP), zachowania pisemnej formy postępowania (art. 20 PZP), a także powszechności, wyrażaną m.in. powszechnym obowiązkiem stosowania przepisów o zamówieniach publicznych przez JSFP. Nieprzestrzeganie zasad określonych w PZP podlega odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych83•

Zasada legalności wydatków wskazuje, że dokonywanie wydatków musi być oparte na przepisach prawa wskazujących w sposób jednoznaczny zakres oraz sposób realizacji zadań finansowych. Należy przez to rozumieć normy materialnoprawne zawarte w odrębnych przepisach, które ze względu na bardzo szeroki katalog oraz zakres zostały uregulowane na wielu płaszczyznach84.

Reguły wydatkowania środków publicznych realizujące zadania z tego zakresu podlegają bowiem - jak to już wyżej stwierdzono - zasadom wynikającym m.in. z art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych, wobec czego wszelkie ich działania w omawianym zakresie winny być oceniane z punktu widzenia celowości ich podejmowania z uwzględnieniem potrzeby urzeczywistnienia tychże reguł w konkretnych i zindywidualizowanych uwarunkowaniach. Tymczasem przyjęty przez Przewodniczącego KRRiT sposób wydatkowania środków jest nie do pogodzenia z dyrektywą gospodarowania środkami publicznymi w sposób celowy i godzi bezpośrednio w zasadę nakazującą kierowanie się zasadą oszczędności, celowości zasadności i legalizmu w tym względzie. To zaś prowadzi do stwierdzenia, że Maciej Świrski w tym zakresie dopuścił się naruszenia prawa, przede wszystkim maj ącego w tym przypadku podstawowe znaczenie art. 44 ust. 1 -3 ustawy o

82 Ibidem. 83 Ibidem. 84 H. Dzwonkowski, G. Gołębiowski, Ustawa ofinansach publicznych. Komentarz prawno-finansowy, Warszawa 20 1 4. finansach publicznych, co nie może pozostać bez wpływu na ocenę sposobu wydatkowania

środków opisanych we wniosku wstępnym datowanym na dzień 23 maj a 2024 r.

Jednostki sektora finansów publicznych maj ą ponosić wydatki z zachowaniem zasad:

celowości, oszczędności, skuteczności, efektywności, terminowości (art. 44 ust. 3 ustawy o

finansach publicznych), wykorzystuj ąc do tego celu PZP.

Jednostki sektora finansów publicznych nie mogą kierować się w zakresie ponoszenia

wydatków swobodnym decydowaniem, gdyż muszą uwzględnić zasadę celowości,

skuteczności, efektywności, terminowości. Racj onalność dokonywania wydatków publicznych

najściślej odpowiada celowości, skuteczności, efektywności, terminowości i oszczędności, o

których mowa w art. 44 ust. 3 ustawy o finansach publicznych85 .

Należy również spojrzeć na zasady zamówień publicznych w kontekście zasad finansów

publicznych (art. 44 ust. 3 pkt l lit. a i b, pkt 2 i 3 ustawy o finansach publicznych), tj . wydatki

publiczne powinny być dokonywane: w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad

uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, optymalnego doboru metod i środków

służących osiągnięciu założonych celów, w sposób umożliwiaj ący terminową realizacj ę zadań

oraz w wysokości i terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań. Jest to

spowodowane brzmieniem art. 44 ust. 4 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym

,jednostki sektora fmansów publicznych zawierają umowy, których przedmiotem są usługi,

dostawy lub roboty budowlane, na zasadach określonych w przepisach o zamówieniach

publicznych o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej "86.

Biorąc pod uwagę powyższe, należy j ednocześnie wskazać, że ustawa PZP nie powinna

być stosowana i interpretowana j edynie przez pryzmat zasady równej konkurencj i

wykonawców, w oderwaniu od innego celu jej regulacji, j akim j est zapewnienie dokonywania

racjonalnych i celowych zakupów. Nie powinna być również stosowana w swoistej próżni

legislacyjnej , nieuwzględniaj ącej zasad wyrażonych w innych przepisach, w szczególności

zasad wyrażonych w ustawie o finansach publicznych, które dotyczą racjonalnego

wydatkowania środków budżetowych.

Z tych względów w ocenie Komisj i Odpowiedzialności Konstytucyjnej postępowanie

Przewodniczącego KRRiT, który środki publiczne z budżetu KRRiT przeznaczone na

85 P. Bielarczyk, W. Gonet, A. Wój towicz-Dawid, Zamówienia publiczne, Warszawa 202 1 . 86 J. Olszewska-Stompel, J. Rokicki, Zamówienia publiczne. Zarządzanie organizacją, ludźmi i problemami, Warszawa 20 10. realizacj ę badania statystycznego odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na podstawie

ścieżki zwrotnej wykorzystał w celu pozyskania wyników innego rodzaju badań

przeprowadzanych przez podmioty prywatne, stanowi o naruszeniu art. 44 ustawy o finansach

publicznych i art. 7 Konstytucj i RP.

Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej wskazuje, iż sądem właściwym do

rozpoznania wniosku j est Trybunał Stanu.

Sprawozdawca

( ) Zdzisław Gawlik - Warszawa, 1 2 czerwca 2025 r.

Wniosek mniejszości

Na podstawie art. 9g ust. 4 ustawy o Trybunale Stanu składamy wniosek o umorzenie postępowania w sprawie Macieja Sergiusza Świrskiego.

UZASADNIENIE

l ) l O stycznia 2024 r. uczestniczył w podj ęciu Uchwały KRRiT nr 8/2024 dokonującej bezpodstawnego przesunięcia terminu przekazania środków z opłat abonamentowych dla jednostek publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenia art. 6 ust. 2 i art. 8 ust. 1 -3 ustawy z dnia 2 1 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (dalej jako: UOA), art. 9 ustawy z dnia 29 grudnia 1 992 r. o radiofonii i telewizji (dalej : URT), art. l O i art. 12 ustawy z dnia 6 marca 201 8 r. - Prawo przedsiębiorców (dalej : PP) oraz art. i 7 Konstytucji RP.

Odpowiedź: uczestniczenie j est ustawowym 1 konstytucyjnym obowiązkiem Przewodniczącego. Stosownie do § 6 ust. 2 zd. l Regulaminu prac KRRiT: Obecność członków Krajowej Rady jest obowiązkowa. Uczestniczenie w podjęciu uchwały stanowiło realizację ustawowej kompetencji KRRiT wynikającej z art. 8 ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych przyznającego KRRIT kompetencję do ustalania sposobu przekazania środków pochodzących z wpływów z opłat abonamentowych. Nie mogło dojść do naruszenia prawa poprzez uczestniczenie w wykonywaniu ustawowej kompetencji KRRiT. Uczestnictwo w posiedzeniu w następstwie którego podjęto uchwałę nie stanowi zatem znamion jakiegokolwiek czynu zabronionego ani nie jest naruszeniem przepisów Konstytucji lub ustaw. Uchwała była poprzedzona opiniami prawnymi, które dyskwalifikują zarzut względem Przewodniczącego, jak i innych członków Rady. Uchwała nie została wyeliminowana z obrotu prawnego przez sądy. Ponadto z art. 8 ust. 2 Ustawy o opłatach abonamentowych wynika kompetencja KRRiT do swobodnego ustalenia zarówno terminów jak i sposobów wypłaty środków pochodzących z

wpływów z opłat abonamentowych. Nie mogło zatem doj ść do naruszenia prawa poprzez uczestniczenie w wykonaniu ustawowej kompetencji KRRiT. Uchwała ta miała na celu przede wszystkim zagwarantować celowe i zgodne z prawem wykorzystanie środków pochodzących z wpływów ze środków abonamentowych. l O stycznia 2024 roku istniały uzasadnione wątpliwości co do tego, czy spółki tworzące media publiczne w Polsce są w stanie likwidacji. W konsekwencji zachodził spór co do tego, kto jest uprawniony do reprezentacji spółek medialnych - likwidator czy też zarząd. Ponadto z uwagi na celowy charakter środków pochodzących z wpływów z opłat abonamentowych niedopuszczalnajest sytuacja, w której wpływy z abonamentu faktycznie zostaną przeznaczone na pokrycie kosztów likwidacji spółki, do których m.in. można zaliczyć: wynagrodzenie likwidatora, koszty sporządzenia opinii i ekspertyz szacujących wartość majątku spółki, natychmiastową spłatę długów spółek tworzących media publiczne w szczególności wynikających z obligacji lub innych papierów dłużnych. Nadto przed wydaniem uchwały, tj . dnia 1 4 grudnia 2023 r. Trybunał Konstytucyjny (sygn. akt: K 29/23) udzielił zabezpieczenia poprzez zobowiązanie Skarbu Państwa reprezentowanego przez ministra uprawnionego do wykonywania praw z akcji jednostek publicznej radiofonii i telewizji do powstrzymania się od dokonywania jakichkolwiek czynności faktycznych lub prawnych zmierzających do likwidacji lub wszczęcia likwidacji oraz rozwiązania spółek kapitałowych stanowiących jednostki publicznej radiofonii i telewizji oraz mających na celu zmiany w zarządach. Działania podjęte przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego wprost naruszyły powyższe postanowienie, co tym bardziej uzasadniało podjęcie przez KRRIT wskazywanej uchwały. Pozorność likwidacji: l . w uchwałach o otwarciu likwidacji nie wskazano powodów postawienia spółki w stan likwidacji (Miłosz Matemiak Przewodniczący RN Radia Wrocław w likwidacji; Mariusz Bartkowicz, wiceprzewodniczący RN Radia Olsztyn S.A. w likwidacji; Michał Król Przewodniczący RN Radia Poznań - zeznał, że likwidacja jest fikcyjna; Piotr Głogowski, członek RN Radio Gdańsk S.A. w likwidacji - RN wprost wskazała na

pozomość likwidacji; Paweł Pachoł - RN Radio Kraków - likwidacja jest pozorna; Jakub Roszkowski wiceprzewodniczący RN Radia dla Ciebie - wprost wskazał na pozomość likwidacji, zeznał, że żadne działania zmierzające do likwidacji nie są realizowane), Iikwidada w ogóle sie nie odbywa - Marcin Taracha - członek RN Radio Lublin S.A. w likwidacji; Anna Borówko - sekretarz RN Radio Kraków; Ryszard Stryjski - członek RN Radia Poznań; Marcin Józefowicz - członek RN Polskiego Radia

Rzeszów S.A. w likwidacji; Tadeusz Żmuda - przewodniczący RN Radia Kielce S.A. w likwidacji; Jacek Barski - wiceprzewodniczący RN Polskie Radio Rzeszów w likwidacji; Marcin Poczobutt Przewodniczący RN Radia Olsztyn - brak czynności likwidacyjnych, RN nie udzieliła absolutorium pierwszemu likwidatorowi, który w ogóle się nie pojawiał w spółce ani na posiedzeniach RN, a nadto odmówił wykonania polecenia RN co do uiszczenia opłaty sądowej od pozwu,

2. RN podejmowały uchwały o zaskarżeniu uchwał o odwołaniu zarządu. rozwiazaniu spółek i postawieniu spółek w stan likwidacji . jednakże likwidator odmawiał uiszczenia opłaty sądowej, co potwierdzili: Romuald Łanczkowski - Przewodniczący RN Radia Białystok (złożono również zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa ­ umorzone), Marek Bobel - wiceprzewodniczący RN Radia Białystok w likwidacji, Maciej Marczak - członek RN Radia Pomorza i Kujaw (pozew złożony, sąd omówił zwolnienia z opłaty, której uiszczenia odmówił likwidator), Jacek Barski - wiceprzewodniczący RN Polskie Radio Rzeszów (pozew zwrócony jako nieopłacony), Marcin Poczobutt

Przewodniczący RN Radia Olsztyn (pozew zwrócony jako nieopłacony), Michał Pająk Przewodniczący RN Radia Opole (pozew zwrócony jako nieopłacony), -> Sąd Okręgowy w Katowicach XIII Wydział Gospodarczy postanowieniem z dnia 25.01 .2024 r. (sygn. akt : XIII GCo 47/24/BŁ) udzielił Piotrowi Pietraszowi zabezpieczenia roszczenia o stwierdzenie nieważności lub uchylenie uchwał NWZ Akcj onariuszy Spółki Polskie Radio - Regionalnej Rozgłośni w Katowicach "Radio Katowice" S .A. w likwidacji w sprawie odwołania zarządu, rozwiązania spółki i otwarcia jej likwidacji i ustanowienia likwidatora poprzez wstrzymanie skuteczności uchwał i zawieszenie postępowania rejestrowego,

- > postępowanie sądowe w toku przed Sądem Okręgowym we Wrocławiu X GC 407/24 (Miłosz Materniak przewodniczący RN Radia Wrocław w likwidacji), -> złożony pozew, uzyskane zwolnienie od kosztów - Sąd Okręgowy w Szczecinie (Janusz Karp - członek RN Radia Szczecin S.A. w likwidacj i); Katarzyna Falkowska­ Gołębiewska, RN Radio Kraków, Anna Borówko - sekretarz RN Radio Kraków, -> Sąd Apelacyjny w Poznaniu - rozpoznawana w II instancji kwestia zwolnienia od kosztów - Michał Król Przewodniczący RN Radia Poznań, -> pozew złożony, Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznaje wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych (Jakub Roszkowski - wiceprzewodniczący RN Radia dla Ciebie) 3 . brak finansowego uzasadnienia dla otwarcia likwidacji:

- audytor identyfikował "nadpłynność", bardzo dobrą sytuację finansową spółki (Miłosz Materniak przewodniczący RN Radia Wrocław w likwidacji)

- były środki na rachunku bankowym (ponad 845 tys.), likwidator wezwał wierzycieli do zgłoszenia wierzytelności, ale brak było zgłoszeń ze strony wierzycieli - Radio Opole wypełniało wszystkie zobowiązania (Michał Pająk Przewodniczący RN Radia Opole w likwidacji),

- nie było potrzeby finansowej lub korporacyjnej dla otwarcia likwidacji spółki: Marek Bobel - wiceprzewodniczący RN Radia Białystok w likwidacji,

- dobra sytuacja finansowa w dacie otwarcia likwidacji - Piotr Pietrasz (Przewodniczący RN Radia Katowice w likwidacji),

- dodatni wynik finansowy (Piotr Głogowski, członek RN Radio Gdańsk S.A. w likwidacji)

- Marek Pietrzak (Przewodniczący RN Radia dla Ciebie S.A. w likwidacj i)

4. świadkowie, członkowie RN zeznawali, że likwidator nie sygnalizował konieczności otwarcia restrukturyzacji spółek lub powołania nadzorcy sadowego (m. in. Jacek Barski wiceprzewodniczący RN Polskie Radio Rzeszów, Michał Pająk Przewodniczący RN Radia Opole, Grzegorz Bonk - członek RN Radia Gdańsk S.A. w likwidacji, Romuald Łanczkowski - Przewodniczący RN Radia Białystok S.A. w likwidacj i, Piotr Pietrasz, Przewodniczący RN Radia Katowice S.A. w likwidacj i)

5. motywem likwidacji było usunięcie dotychczasowego zarządu (Grzegorz Bonk - członek RN Radia Gdańsk S.A. w likwidacji: pierwszy likwidator w piśmie do załogi wprost wskazał na "możliwość cofnięcia procesu likwidacji ", sytuacja finansowa spółki pogorszyła się przez postawienie w stan likwidacji z uwagi na odpływ reklamodawców, likwidator zabronił przekazywania RN listy płac, a średnia wynagrodzeń istotnie wzrosła. Likwidator zastąpił prezesa, nie sporządził planu likwidacji, likwidacja spowodowała zmniejszenie dochodów z reklam (Janusz Jagiełski - sekretarz RN Radia Szczecin S.A. w likwidacji)

6. likwidator informuje, że nie przewiduje zakończenia likwidacji w naj bliższym czasie, RN nie otrzymała planu likwidacji:

- Grzegorz Bonk - członek RN Radia Gdańsk S.A. w likwidacji

- Piotr Głogowski, członek RN Radio Gdańsk S.A. w likwidacji

7. wynagrodzenie likwidatora zostało podwyższone w stosunku do wynagrodzenia pobieranego dotychczas przez prezesa zarządu:

- Grzegorz Bonk - członek RN Radia Gdańsk: (Kwartalnie pan Chmielecki pobierał 52.845 zł, natomiast w jednym z kwartałów pan Lodziński pobierał 66. 778 zł. Gdyby istniały ekonomiczne przesłanki do likwidacji, to na pewno właściciel nie podwyższałby wynagrodzenia dla likwidatora),

- Piotr Głogowski, członek RN Radio Gdańsk S.A. w likwidacji (likwidator zarabia 5 tys. więcej niż prezes,

8. brak szkody związanej z przesunięciem harmonogramu przekazywania środków z opłat abonamentowych:

- Piotr Głogowski, członek RN Radio Gdańsk S.A. w likwidacji - w momencie wpływu środków abonamentowych spółka miała taką nadwyżkę, że spółka miała problem z rozliczeniem dotacji i ostatecznie częściowo ją zwróciła,

- Karol Draus (członek RN Polskiego Radia Rozgłośni Regionalnej w Rzeszowie) - sytuacja finansowa była na tyle dobra, że wykorzystali oszczędności ( 1 .5 mln na koniec

2023) w czasie braku otrzymywania środków z opłat;

- Mariusz Bartkowicz, wiceprzewodniczący RN Radia Olsztyn S.A. w likwidacji zeznał, że to samo postawienie w stan likwidacji spowodowało problemy a nie kwestia przesunięcia terminu przekazania środków z opłat abonamentowych (bank wypowiedział umowę kredytu obrotowego (Radio Kraków) i postawił w stan wymagalności całą kwotę - tożsama sytuacja w Radiu Kraków zgodnie z zeznaniami Anny Borówko sekretarza RN Radia Kraków S.A. w likwidacji,

- Michał Król Przewodniczący RN Radia Poznań S.A. w likwidacji - brak zagrożenia dla płynności ani sytuacji finansowej radia.

- Mateusz Powązka - członek RN Radia Kielce S.A. w likwidacji, brak problemów z wypłacalnością, wpływy abonamentowe nie zawsze są wypłacane kwartalnie.

Wobec niejasności sytuacji prawnej spółek tworzących media publiczne zarówno w dacie powzięcia uchwały z l O stycznia 2024 r., jak i 7 lutego 2024 r. i obawy wykorzystania środków niezgodnie z ustawowym przeznaczeniem - w tym przypadku na likwidacje mediów publicznych, KRRIT była w pełni uprawniona do podjęcia wskazywanej w zarzucie uchwały, na mocy której jedynie nieznacznie przesunięto termin wypłaty środków (z 1 1 .01 .2024 r. i 22.01 .2024 r. na 1 2.02.2024 r.). Sądy w większości przypadków zgodziły się na rejestrację likwidatorów (poza zabezpieczeniem orzeczonym przez Sąd Okręgowy w Katowicach), jednak żaden ze sporów o uchylenie uchwał właścicielskich nie zakończył się prawomocnym wyrokiem, co ukazuje

słabość wymiaru sprawiedliwości. Minister Sienkiewicz powoływał się w swoich zeznaniach na jeden wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie, który jest nieprawomocny. Zeznania reprezentantów organów nadzoru (niejednokrotnie kwalifikowanych prawników, włącznie doświadczoną radcą Prokuratorii Generalnej SP z Krakowa) dyskwalifikują intencje (art. 65 par. 2 k.c.) organu właścicielskiego względem otwarcia likwidacji. Oczywista pozomość instrumentalna, jako taka aktualizuje po stronie dystrybutora środków publicznych ostrożność i poszukiwanie instrumentów ochrony sądowej w ich "zaliczkowym przekazywaniu" .

2) 7 lutego 2024 r. uczestniczył w podjęciu Uchwały KRRiT m 4/2024 upoważniającej jej Przewodniczącego do stworzenia nowego harmonogramu wypłat środków z v..'Qływów z opłat abonamentowych i przewidującej , że do czasu prawomocnego stwierdzenia przez sąd rozwiązania każdej spółki będącej jednostką publicznej radiofonii i telewizji, rozpoczęcia procesu jej likwidacji oraz związanego z tym sposobu reprezentacji spółki wypłata środków ma być kierowana do depozytu sądowego, co stanowiło naruszenie art. 9 ust. l w zw. z art. 2 1 ust. l, art. 3 1 ust. 4 i art. 3 1 b URT, art. l i art. 8 ust. 1 -3 UOA, art. lO i art. 1 2 PP oraz art. 2 i 7 Konstytucji RP.

Odpowiedź: Uchwała nie została wyeliminowana z obrotu prawnego przez sądy. Nie sposób uznać, że sam udział w posiedzeniu KRRiT może w ogóle być kwalifikowany jako delikt konstytucyjny. Jednocześnie na dzień 7 lutego 2024 roku w dalszym ciągu niejasna była sytuacja prawna spółek tworzących media publiczne. Referendarze sądowi odmówili dokonania wpisu w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego otwarcia likwidacji TVP S.A. oraz Polskiego Radia S.A. Z kolei wpisy likwidacji rozgłośni regionalnych zostały zaskarżone. W przypadku części spółek medialnych członkowie zarządu wnieśli pozwy o ustalenie nieistnienia, ewentualnie stwierdzenie nieważności lub uchylenie uchwał o rozwiązaniu spółki. Odosobnione przypadki świadków serwilistów w swojej argumentacji absolutnie nie przekonały. Nadto wyrokiem z dnia 1 8 stycznia 2024 r., sygn. akt: K 29/23 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że: l. art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1 992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2022 r. poz. 1 722) w zakresie, w jakim pomija literalne wskazanie art. 459-478 ustawy z dnia 1 5 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1 8), jako wyjątków od stosowania przepisów ustawy - Kodeks spółek handlowych do jednostek publicznej radiofonii i telewizji, poprzestaj ąc na stwierdzeniu, że ustawę - Kodeks spółek handlowych stosuje się do nich z zastrzeżeniem art. 27-30 ustawy o radiofonii i telewizji, mimo że wobec treści wszystkich pozostałych przepisów systemu prawa, w tym art. 27-30 ustawy o radiofonii i telewizji,

jednostki publicznej radiofonii i telewizji nie mogą zostać rozwiązane i zlikwidowane, jest

niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

2. Art. 459-478 ustawy - Kodeks spółek handlowych o rozwiązaniu i likwidacji spółki akcyjnej , rozumiane w ten sposób, że swoim zakresem regulacyjnym, z mocy samej ustawy - Kodeks

spółek handlowych, obej mują także jednostki publicznej radiofonii i telewizji, w rozumieniu

ustawy o radiofonii i telewizji, są niezgodne z art. 2 Konstytucji. ***

ZARZUTY 3 - 1 1 : stosownie do dyspozycj i art . 198 ust. l Konstytucji RP i art . l ust. l pkt. 5

ustawy o Trybunale Stanu Maciej Świrski podlega kognicji Trybunału Stanu jedynie w

.zakresie, w jakim wykonuje funkcję członka KRRiT. Niedopuszczalne jest pociągnięcie

Macieja Świrskiego za rzekome naruszenia Konstytucji RP lub ustaw w związku z

wykonywaniem kompetencji Przewodniczącego KRRiT. W konsekwencj i Trybunał Stanu nie

posiada kognicji w zakresie czynów opisanych w punktach od 3 do 1 1 wstępnego wniosku o

pociągnięcie Macieja Świrskiego do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu.

3) W okresie luty - kwiecień 2024 r. w wykonaniu Uchwały KRRiT nr 40/2024 nie przekazywał środków z opłat abonamentowych do uprawnionych do nich j ednostek

publicznej radiofonii i telewizji, co stanowiło naruszenia art. 8 ust. 3 UOA, art. 3 1 ust.

l pkt. l URT oraz art. 7 Konstytucji RP .

Odpowiedź: Po pierwsze przepis stanowi o konieczności przekazywania

zaliczkowego" co skrupulatnie pominięto w zarzucie. Jak sama nazwa wskazuje " "zaliczkowość" nie czyni wymagalności a fakultatywność. Uchwała wydana na podstawie art.

8 ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych była wiążąca dla Przewodniczącego KRRiT, który nie mógł przekazywać środków niezgodnie z jej treścią. Środki zostały złożone do depozytu,

co jest równoznaczne ze spełnieniem świadczenia w sposób zastępczy. Trzy ośrodki Sądowe

(w Olsztynie, Lublinie

i Białymstoku) potwierdziły swoimi orzeczeniami słuszność koncepcji realizacj i świadczenia

za pośrednictwem depozytu sądowego do mediów pozornie likwidowanych. Świadek Jakub

Roszkowski - wiceprzewodniczący RN Radia dla Ciebie S.A. w likwidacji zeznał, że jako RN

za każdym razem monitowała likwidatora by wystąpił o zwolnienie środków z depozytu, co

jednakże nie następowało. Co więcej świadek Jakub Roszkowski potwierdził zasadność

składania środków do depozytu wobec zmian likwidatora co dwa tygodnie, nieorientowania się

likwidatora w sytuacji spółki i zatrudniania przez likwidatora nowych osób niemających nic

wspólnego z rozgłośnią ani radiem.

Niejednolitość orzecznictwa sądów ma znaczenie dla dyskwalifikacji tego zarzutu. Depozyt sądowy j est instrumentem prawnym mogącym służyć zwolnieniu się przez dłużnika ze zobowiązania lub zabezpieczeniu roszczeń. Złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego w niniej szej sprawie uzasadniał przepis z art. 467 pkt 2i4k.c. w zw. z art. 44 ust. l ustawy o finansach publicznych, art. 4 ust. l pkt l ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, a to wobec nonn art. 5 - 1 8 lit. c ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji do czasu rozstrzygnięcia sporów o uchylenie uchwał Nadzwyczajnych Walnych Zgromadzeń Spółek Akcyjnych - spółek Skarbu Państwa lub stwierdzenie ich nieważności w ramach ogólnej zasady ostrożności i dbałości o finanse publiczne nie mógł przekazać zaliczkowo żadnych środków publicznych tego typu podmiotom, zatem zarzut objęty wnioskiem wstępnym j est całkowicie chybiony już nie tylko z powodu pominięcia w jego treści okoliczności "zaliczkowości" ustawowej (a zatem braku wymagalności z racji istoty definicj i legalnej zaliczki), a z powodu braku zawinienia wobec zastosowanej weryfikacji sądowej prawidłowości świadczenia. Biorąc pod uwagę wskazane wątpliwości co do możliwości wykonywania przez media w likwidacji misji publicznej, konieczność zabezpieczenia środków pochodzących z wpływów z opłat abonamentowych przed wykorzystaniem w sposób niezgodny z przeznaczeniem, oraz uzasadnione wątpliwości co do otwarcia likwidacji spółek publicznej radiofonii i telewizji, oraz treść uchwały KRRIT Przewodniczący KRRiT nie miał innej możliwości aniżeli złożyć środki pochodzące z wpływów z opłat abonamentowych do depozytu sądowego.

4) W okresie styczeń - kwiecień 2024 r. kierował do jednostek publicznej radiofonii i telewizji żądania przekazania informacji poza granicami jego kompetencji kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. l O ust. 2 i art. 31bw związku z art. 22 URT oraz art. 7 Konstytucji RP.

Odpowiedź: Na żądanie Przewodniczącego KKRiT odpowiedziały wszystkie jednostki publicznej radiofonii i telewizji oprócz likwidatora Telewizji Polskiej S.A. Z zeznań świadków - członków RN spółek wynika, że likwidatorzy nie zgłaszali problemów ze sprawozdawczością do KRRIT (Michał Pająk Przewodniczący RN Radia Opole S.A. w likwidacji, Anna Gorzka-Augustynowicz, członek RN Radia PiK w Bydgoszczy, Marek Bobel - wiceprzewodniczący RN Radia Białystok S.A. w likwidacj i, Romuald Łanczkowski - Przewodniczący RN Radia Białystok S.A. w likwidacji, Jarosław Czuba -

członek RN Radia Zachód S.A. w likwidacj i w Zielonej Górze, Janusz Karp - członek RN

Radia Szczecin S .A. w likwidacji, Tadeusz Żmuda - przewodniczący RN Radia Kielce S .A.

w likwidacji).

Czyniąc KRRiT strażnikiem ładu w zakresie radiofonii i telewizj i w Polsce (art. 2 1 3 ust. l

Konstytucji RP) Ustawa przyznaJ e także szczególne uprawruema kontrolne

Przewodniczącemu KRRiT określone m.in. w art. l O ust. 2. Przepis ten daje Przewodniczącemu KRRiT prawo żądania od dostawcy usługi medialnej "przedstawienia

materiałów, dokumentów oraz udzielenia wyjaśnień w zakresie niezbędnym dla kontroli

zgodności działania tego dostawcy lub podmiotu z przepisami ustawy, warunkami koncesji,

regulaminem świadczenia usługi lub wiążącymi go aktami samoregulacji. " Trudno

oczekiwać od Przewodniczącego należytego nadzoru nad mediami, pozbawiając go

jednocześnie kompetencj i kontrolnych (sprzeczność oczywista dyskwalifikuje zarzut).

Zdaniem wnioskodawców Przewodniczący KRRiT w ogóle nie miał prawa do korzystania

z ustawowych kompetencji kontrolnych co jest twierdzeniem zaprzeczaj ącym istniejącemu

porządkowi prawnemu w Polsce i pozbawionym jakichkolwiek podstaw prawnych. Istota

uprawnienia z art. l O ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych sprowadza się do przyznania Przewodniczącemu KRRiT uprawnień kontrolnych aby niezwłocznie

zweryfikować wątpliwości co do zgodności działania dostawcy usługi medialnej z ustawą.

Gdyby tego nie mógł robić i jak twierdzą Wnioskodawcy w swoich działaniach mógł

opierać się tylko na ustawowych dokumentach sprawozdawczych i na nie oczekiwać ­

byłoby to wprost sprzeczne z art. l O ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych.

Z uwagi na faktyczne zmiany organizacyjne i ryzyko utraty możliwości realizacji miSJI

publicznej nie sposób przyj ąć za nieproporcj onalne i nadmierne nałożenie na media publiczne

obowiązku wykorzystywania środków wyłącznie na realizację misji publicznej oraz

raportowania o wydatkach.

5) 25 marca 2024 r. nałożył karę na likwidatora spółki Telewizj a Polska S.A. za nieudzielenie informacji na żądanie sformułowane poza granicami j ego kompetencji

kontrolnych, co stanowiło naruszenie art. l O ust. 2 w związku z art. 22 URT oraz art. 7

Konstytucj i RP.

Odpowiedź: Przewodniczący j est uprawniony do nakładania kar administracyjnych zgodnie

z art. 54 ust. 2 u.r.t., ustawodawca przewidział, że od decyzji o nałożeniu kary służy odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie. To zatem wskazany sąd powszechny, a nie

Trybunał Stanu jest uprawniony do badania prawidłowości decyzj i Przewodniczącego

KRRiT. Spór sądowy o słuszność kary nie aktualizuj e j akichkolwiek znamion czynu

zabronionego po stronie piastuna organu kontrolnego.

Decyzj a została zaskarżona w trybie przewidzianym przepisami obowiązuj ącego prawa

- i to j est tryb właściwy do kwestionowania rozstrzygnięć władczych organów administracji

publicznej w Polsce (w tym KRRiT i Przewodniczącego KRRiT), a nie postępowanie przed

Trybunałem Stanu. W innym przypadku - każde władcze rozstrzygnięcie piastunów organów wskazanych w art. l Ustawy o Trybunale Stanu, które zostałoby zaskarżone w

trybie administracyjnym, sądowoadministracyjnym lub sądowym - kończyć się powinno

wnioskiem o ich postawienie przed Trybunałem Stanu. Taka interpretacj a nie znaj duje

jakiegokolwiek uzasadnienia w obowiązującym w Polsce systemie prawa.

6) W okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. jako organ właściwy do prowadzenia postepowania koncesyjnego odpowiadał za nieuzasadnioną przewlekłość postępowań w sprawie przedłużenia koncesji dla niezależnych mediów: programów spółki TVN S.A. : "TVN", "TVN INTERNATIONAL" , "TVN TURBO" i "TVN

STYLE" oraz programu spółki Inforadio Sp. z o. o. "TOK FM - Pierwsze Radio

Informacyjne", co stanowiło naruszenie art. 8. i art. 1 2 ustawy z dnia 1 4 czerwca 1 960

r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako: KPA), a także art. 2 Konstytucji RP.

Odpowiedź: Sąd nie stwierdził przewlekłości rażącej Przewodniczącego. Fakt złożoności

struktury właścicielskiej tego medium oraz braku możliwości rozpoznania zgodności z polskim

prawem przyznania i przedłużenia koncesji został jednoznacznie wykazany w toku

postępowania (patrz wyjaśnienia Przewodniczącego z dokumentem grafu struktury

właścicielskiej TVN). Przewodniczący wydaje decyzje w sprawie koncesji na podstawie

uchwał KRRiT, nie może on wydać takiej decyzj i, dopóki KRRiT nie podejmie odpowiedniej

uchwały, uprawniającej go do jej wydania - podjęcie uchwały jest warunkiem koniecznym

wydania decyzji w sprawie koncesj i, a wydanie jej bez takiej uchwały skutkowałoby jej

nieważnością.

W toku postępowania koncesyj nego uregulowanego w przepisach u.r.t. Przewodniczący nie mógł być zatem ściśle związany terminami załatwienia sprawy określonymi w art. 3 5 k.p.a.

Spór sądowy o przewlekłość postępowania, która zakończyła się wydaniem decyzji

administracyjnej w granicach ustawowych nie aktualizuj e jakichkolwiek znamiOn czynu

zabronionego po stronie piastuna organu kontrolnego.

7) W okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. w sposób arbitralny wykorzystywał swoje kompetencje penalne określone w art. 18 URT, nakładając kary na

niezależne media: nadawców programów "TVN" i "TVN24 " (TVN S .A.), " TOK FM ­

Pierwsze Radio Informacyjne" (Inforadio Sp. z o. o.) oraz "Radio ZET" (Eurozet Radio

Sp. z o.o.), co stanowiło naruszenie art. 1 8 URT oraz art. 2, art. 9, art. 54 ust. l i art. 2 1 3

ust. l Konstytucji RP.

Odpowiedź: Dla oceny arbitralności nie przeprowadzono żadnego dowodu oskarżenia. To samo

tyczy się niezależności. Żadne orzeczenie Sądu nie wskazuje na dowolność (arbitralność) oceny

Organu. Przewodniczący KRRiT ma obowiązek nałożyć karę administracyjną, zawsze

w przypadku naruszenia przez nadawcę art. 1 8 u.r.t., o czym stanowi art. 53 ust. l u.r.t.

Wykonywanie obowiązku nie może być poczytywane jako naruszenie prawa. We wniosku

wyliczono kary jakie zdaniem autora wniosku nie powinny być nałożone - to świadczy właśnie

o politycznym podłożu tego wniosku a nie o racjonalnej ocenie zachowania piastuna Organu

względem przepisów prawa. Tymczasem prawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w decyzji

Przewodniczącego KRRiT i zaistnienie ustawowych przesłanek do nałożenia kary pieniężnej

na nadawcę jest każdorazowo przedmiotem ustaleń sądu powszechnego w ramach

dwuinstancyjnego postępowania - w razie wniesienia przez nadawcę odwołania, a następnie

apelacji. Zarzut opiera się na kwestionowaniu kompetencji sankcyjnych, które są domeną

organu konstytucyjnego. Kontrola sądowa bynajmniej nie wskazała na bezprawność czynności,

a polemizowała ze słusznością, co nie ma jakiegokolwiek przełożenia na znamiona czynu

zabronionego.

8) W okresie kwiecień - maj 2024 r. zlecił dokonanie egzekucji kar administracvjnych

nałożonych na niezależne media nadawców programów "TVN" i "TVN24" (TVN

S.A.), "TOK FM - Pierwsze Radio Informacyjne" (Inforadio Sp. z o. o.) oraz "Radio

ZET" (Eurozet Radio Sp. z o.o.) bez oczekiwania na uprawomocnienie się decyzj i w

tym zakresie, co stanowiło naruszenie art. 1 3 0 § l i 2 KPA oraz art. 7 Konstytucji RP.

Odpowiedź: W przypadkach, w których upłynął określony w takiej decyzji i wynikający z art.

47 § l o.p. termin, Przewodniczący był uprawniony oraz zobowiązany do przesłania zobowiązanym upomnień w trybie przepisów u.p.e.a. oraz do wystawienia tytułów

wykonawczych i zainicjowania administracyjnego postępowania egzekucyjnego zgodnie z

przepisami tej ustawy, j eżeli zapłata należności nie nastąpiła w sposób dobrowolny. Termin

płatności administracyjnej kary pieniężnej nakładanej przez Przewodniczącego na podstawie

art. 53-54 u.r.t., wynoszący 1 4 dni od dnia doręczenia stronie postępowania decyzji ustalającej

wysokość tej kary zgodnie z art. 47 § l o.p., stanowi termin, w którym decyzja ta powinna zostać wykonana niezależnie od tego, czy jest ona ostateczna, tj . czy służy od niej odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 1 6 § l zd. l k.p.a.). Kontrola sądowa bynajmniej nie wskazała na bezprawność czynności, a polemizowała ze słusznością, co nie ma jakiegokolwiek przełożenia na znamiona czynu zabronionego.

9) W okresie październik 2022 r. - kwiecień 2024 r. prowadząc pastepowania w sprawie udzielenia koncesji i wykonując swoje kompetencje penalne określone w art. 1 8 URT w j ednoznaczny sposób dyskryminował niezależne media, okazując daleko idącą przychylność wobec mediów powiazanych z obozem Zjednoczonej Prawic) lub przychylnych wobec niego, co stanowiło naruszenie art. 8 KPA oraz art. 2, art. 9, art. 32, art. 54 ust 1 i art. 2 1 3 ust. 1 Konstytucji RP.

Odpowiedź: Przewodniczący wydaj e decyzje w sprawie koncesji na podstawie uchwał KRRiT, nie może on wydać takiej decyzji, dopóki KRRiT nie podejmie odpowiedniej uchwały, uprawniającej go do jej wydania - podjęcie uchwały jest warunkiem koniecznym wydania decyzji w sprawie koncesji, a wydanie jej bez takiej uchwały skutkowałoby jej nieważnością. W toku postępowania koncesyjnego uregulowanego w przepisach u.r.t. Przewodniczący nie mógł być zatem ściśle związany terminami załatwienia sprawy określonymi w art. 35 k.p.a. Dla wykazania pojęć ocennych dyskryminacji oraz przychylności nie przeprowadzono żadnego dowodu oskarżenia, zdaniem obrony nie jest możliwe przeprowadzenie takiego dowodu Gaki biegły na takie pojęcie miałby złożyć opinię?). Żadne orzeczenie Sądu nie wskazuje na dyskryminację osoby prawnej oceny Organu. Odczucie przychylności obozowi politycznemu jest zarzutem opartym na wewnętrznych odczuciach autora wniosku wstępnego, niedopuszczalnych dla oceny kwalifikowanego naruszenia prawa a tym bardziej znamwn czynu zabronionego.

l O) W okresie styczeń 2023 r. - pierwszy kwartał 2024 r. nie przeprowadził badania statystycznego odbioru sygnału stacji telewizyjnych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej, co stanowiło naruszenie art. 20 ust. 3 w związku z art. 1 8 i art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1 995 r. o statystyce publicznej (dalej : ustawa o statystyce publicznej) oraz art. 7 Konstytucji RP.

Odpowiedź: Zarzut został całkowicie zdyskwalifikowany przesłuchaniami licznych świadków reprezentantów Organów i spółek związanych z koncepcją wykonania tychże badań

statystycznych. Niezrealizowanie badania nie było w żaden sposób ani celowe, ani zawinione przez Przewodniczącego KRRi T Macieja Świrskiego, który kontynuował współpracę z KIM i wszelkimi możliwymi działaniami zmierzał do realizacji badania, którego wykonanie z przyczyn obiektywnych i niezależnych od Przewodniczącego KRRi T nie było możliwe. Błąd legislacyjny bynajmniej nie aktualizuje kwalifikowanego naruszenia prawa lub znamion czynu zabronionego po stronie Organu, który dążył wszelkimi możliwymi metodami do wypełnienia obowiązku prawnego zrealizowania badań, które były możliwe do realizacji, ale napotkały obiektywne przeszkody. KRRIT nie posiadał danych objętych badaniem w dacie kiedy polecono przeprowadzenie badań statystycznych, były w wyłącznym posiadaniu operatora telewizyjnego, dane mogły być pozyskane tylko od operatorów, tylko 2 operatorów wyraziło zgodę na przekazanie danych i to pod koniec roku. Dane od dwóch operatorów nie pozwalały na przeprowadzenie badania statystycznego (badanie nie byłoby reprezentatywne, publikacja danych nawet na poziomie województwa mogłaby prowadzić do identyfikacji operatorów), co potwierdziła Dyrektor KIM Ewa Szejner. Operatorzy, którzy odmówili przekazania danych sygnalizowali niezgodność przekazania danych z prawem telekomunikacyjnym i ochroną danych osobowych, operatorzy podtrzymali swoje stanowisko w tym zakresie pomimo pozytywnych opinii Prezesa UODO i UKE, nadto powodem odmowy przekazania danych były kwestie finansowe (w rozporządzeniu nie przewidziano odpłatności przekazania przedmiotowych danych) - Patryk Juhre (Dyrektor Departamentu Multimediów w Biurze KRRiT ), Katarzyna Furman (dyrektor wydziału statystyki w KIM) Przewodniczący KRRiT wnioskował do GUS o zmtanę zapisów w kolejnych rozporządzeniach - Katarzyna Furman (dyrektor wydziału statystyki w KIM). Netia S .A., Cyfrowy Polsat, P4 Sp. z o.o. j ako odbiorcy danych nie wyrazili zgody na udział w badaniu - udział był dobrowolny, mieli zastrzeżenia natury prawnej, dane objęte tajemnicą telekomunikacyjną, KRRiT nie mogła pozyskać przedmiotowych danych w inny sposób niż od operatora, udział w badaniu generowałby koszty (Lidia Zamecka doradca zarządu do spraw regulacji Cyfrowy Polsat, Beata Iracka dyrektor departamentu prawnego i nadzoru właścicielskiego Cyfrowy Polsat, Izabela Małkowiez-Warchoł radca prawny Cyfrowy Polsat, Łukasz Bielak dyrektor działu prawnego i regulacji Netia S .A., Michał Strzelecki P4 Sp. z o.o.). Prezes GUS podjął decyzję o usunięciu przedmiotowego badania w założonej formule po otrzymaniu wniosku przedstawiciela MKiDN (wskazuj ącego, że dalsze prowadzenie badania w proponowanej fonnie nie znajduje uzasadnienia) i stanowiska 5 izb, że nie mają woli

uczestniczenia w badaniu (Alicja Koszela, Dyrektor Departamentu Programowania,

Koordynacj i B adań i Rej estrów GUS).

Konferencja uzgodnieniowa, na której byli reprezentacj i KRRiT miała miej sce w czasie

kadencji poprzedniego Przewodniczącego KRRiT Witolda Kołodziejskiego (Romualda

Grądziel GUS).

UODO swoim stanowiskiem niejednoznacznie odbieranym przez świadków wykluczyło

badania przez posiadaczy dekoderów z numerem IP. Jeżeli zatem obowiązkiem nałożony ustawą j est niewykonalny obiektywnie, to nie można czynić zarzutu organowi

kwalifikowanego naruszenia prawa.

1 1 ) W okresie styczeń 2023 r. - pierwszy kwartał 2024 r. środki publiczne z budżetu KRRiT przeznaczone na realizację badania statystycznego odbioru sygnału stacj i

telewizyjnych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej wykorzystał w celu pozyskania

wyników badań przeprowadzonych przez podmioty prywatne, co stanowiło naruszenie art. 44 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej :

ustawa o finansach publicznych) i art. 7 Konstytucj i RP.

Odpowiedź: Umowy realizowane przez firmę Nielsen były planowane w budżecie KRRiT

i przeprowadzane zgodnie z procedurą zamówień publicznych. Budżet KRRiT był

kontrolowany przez organy do tego uprawnione (m.in. przez NIK) które nie wniosły zastrzeżeń.

Komisj a Odpowiedzialności Konstytucyjnej nie jest uprawniona do podważania ustaleń

Najwyższej Izby Kontroli. Wydatki na realizację "badania statystycznego odbioru sygnału

stacj i telewizyj nych w Polsce na podstawie ścieżki zwrotnej " są planowane i realizowane z

innych części planu finansowego niż załączone do "Wstępnego wniosku" anąlizy i badania

firmy AGB Nielsen Media Research Sp. z o.o. Z informacji zawartych w Sprawozdaniach oraz

Informacj ach z działalności KRRiT wynika, że badania od firmy AGB l AGB Nielsen Media

Research Sp. z o.o. były zamawiane od 1 996 r. zaś z zeznań świadków wynika wprost, że

podmiot ten j est uznanym na rynku operatorem danych statystycznych i medioznawcą. Zarzut

jest oparty na próbie wykazania, że doszło do naruszenia dyscypliny finansów publicznych

przez KRRiT, podczas gdy to nie KOK i TS j est uprawniony do badania tego zagadnienia, a

organy Ministerstwa Finansów. Żaden zarzut naruszenia dyscypliny finansów publicznych nie

został ogłoszony Panu Maciej owi Świrskiemu.

Obrona osoby obj ętej wnioskiem obiektywnie krytycznie oceniła tok postępowania przed

Komisj ą, czemu wielokrotnie dawała wyraz składaj ąc proceduralne wnioski. Brak zachowania

dwuinstancyjności postępowania, zagwarantowanej Konstytucją RP, wielokrotne naruszanie

prawa do sądu, w tym prawa do obrony, niweczy niestety wiarygodność materiału dowodowego

oraz sprawozdanie dla Sejmu RP. Dyskwalifikujące dla posła Tomczykiewicza są wypowiedzi

publiczne po posiedzeniu w dniu 30 kwietnia 2025 r. , jakoby zebrany materiał dowodowy

uzasadniał zarzuty, podczas gdy j ego całościowa, obiektywna ocena, prowadzi do wniosków

odwrotnych. Znamienne jest, że ten poseł nawet nie zapoznał się przed wypowiedzią z

zebranym materiałem dowodowym w postaci dokumentów (co wykazują kontrolki czytania akt

w sekretariacie), a nie był obecnym na wszystkich przesłuchaniach świadków.

Wypowiedzi zaś Przewodniczącego Gawlika oraz wielokrotne uchylania pytań, bez podstawy

prawnej , świadczą o słuszności wniosku o wyłączenie, którego rozpoznanie nie zostało

proceduralnie zakończone - nie odniósł się w II instancji to ukształtowania składu Komisji

Trybunał Stanu, bowiem Przewodniczący Gawlik świadomie i celowo naruszył obowiązek

ustawowy niezwłocznego przekazania akt, celem rozpoznania zażaleń obrony.