Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.

Warszawa, 14 października 2025 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Prezes Rady Ministrów RM-0610-199-25

Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku, na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przedstawiam Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej projekt ustawy

- o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Jednocześnie, z uwagi na bezpośredni wpływ rozwiązań zawartych w projekcie ww. ustawy na proces przygotowania uchwał budżetowych jednostek samorządu terytorialnego na rok 2026, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 Regulaminu Sejmu przedstawiam wniosek o skrócenie postępowania z projektem ustawy przez przystąpienie do pierwszego czytania projektu bez zachowania terminu określonego w art. 37 ust. 4 Regulaminu Sejmu. Do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Finansów i Gospodarki.

Z poważaniem Donald Tusk /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Projekt U S T AWA

z dnia

o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Art. 1. W ustawie z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. poz. 1572 i 1717) wprowadza się następujące zmiany:

1) po art. 80 dodaje się art. 80a w brzmieniu:

„Art. 80a. 1. W celu obliczenia na rok 2026 przeliczeniowej liczby mieszkańców jednostki samorządu terytorialnego przyjmuje się dla poszczególnych kategorii jednostek samorządu terytorialnego następujące obszary wydatkowe i wartości ich wag, determinanty wpływające na potrzeby wydatkowe w danym obszarze wydatkowym oraz wysokość współczynników regresji dla poszczególnych determinant: Wysokość Kategoria Wartość wagi Determinanty wpływające współczynników jednostki obszaru na potrzeby wydatkowe w Obszar wydatkowy regresji dla samorządu wydatkowego danym obszarze poszczególnych terytorialnego (𝜆f) wydatkowym determinant (𝛽) iloczyn liczby mieszkańców i relacji administracja przeciętnego miesięcznego 0,24 1 publiczna wynagrodzenia brutto w danym powiecie do średniej krajowej oświata i gminy liczba oddziałów w wychowanie – 0,17 1 szkołach podstawowych szkoły liczba dzieci oświata i uczęszczających do wychowanie – 0,19 przedszkoli, oddziałów 1 wychowanie przedszkolnych w szkołach przedszkolne podstawowych i innych form wychowania przedszkolnego prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego oraz osoby fizyczne liczba gospodarstw domowych korzystających polityka społeczna 0,12 1 ze środowiskowej pomocy społecznej ilość wody dostarczonej i gospodarka ścieków bytowych komunalna i ochrona 0,07 1 odprowadzonych siecią środowiska kanalizacyjną [dam3] liczba mieszkańców w transport i łączność 0,06 1 wieku 20–64 iloczyn liczby mieszkańców i relacji kultura i ochrona przeciętnego miesięcznego dziedzictwa 0,07 1 wynagrodzenia brutto w narodowego danym powiecie do średniej krajowej pozostałe 0,08 liczba mieszkańców 1 transport i łączność 0,18 liczba pracujących ogółem 1 iloczyn liczby miasta na mieszkańców i relacji prawach administracja 0,15 przeciętnego miesięcznego 1 powiatu publiczna wynagrodzenia brutto do średniej krajowej liczba oddziałów w oświata i szkołach podstawowych, wychowanie – 0,15 1 ponadpodstawowych i szkoły policealnych liczba dzieci uczęszczających do przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych i innych oświata i form wychowania wychowanie – przedszkolnego 0,17 1 wychowanie prowadzonych przez przedszkolne jednostki samorządu terytorialnego, osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego oraz osoby fizyczne liczba osób korzystających ze środowiskowej pomocy 0,8065 społecznej polityka społeczna 0,15 (łącznie z filiami) liczba bezrobotnych 0,1935 zarejestrowanych suma powierzchni parków spacerowo-wypoczynkowych, gospodarka zieleńców i terenów zieleni komunalna i ochrona 0,05 1 osiedlowej oraz średniej środowiska powierzchni objętej utrzymaniem czystości i porządku przez gminy w okresie letnim i powierzchni objętej utrzymaniem czystości i porządku przez gminy w okresie zimowym – będąca w gestii miasta [w ha] iloczyn liczby kultura i ochrona mieszkańców i relacji dziedzictwa 0,06 przeciętnego miesięcznego 1 narodowego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej pozostałe 0,09 liczba mieszkańców 1 iloczyn liczby mieszkańców i relacji administracja 0,40 przeciętnego miesięcznego 1 publiczna wynagrodzenia brutto do średniej krajowej liczba mieszkańców zakładów stacjonarnych pomocy społecznej 0,3712 polityka społeczna 0,25 podległych samorządowi powiatu (łącznie z filiami) powiaty liczba bezrobotnych 0,6288 zarejestrowanych długość dróg powiatowych o nawierzchni twardej 0,1632 transport i łączność 0,12 [w km] liczba mieszkańców w 0,8368 wieku 20–64 oświata i liczba oddziałów w wychowanie – 0,16 1 szkołach szkoły ponadpodstawowych i policealnych pozostałe 0,07 liczba mieszkańców 1 suma długości dróg wojewódzkich o transport i łączność 0,36 nawierzchni twardej i 1 długości linii kolejowych eksploatowanych [w km] iloczyn liczby mieszkańców i relacji administracja 0,24 przeciętnego miesięcznego 1 publiczna wynagrodzenia brutto do średniej krajowej województwa ochrona zdrowia 0,05 liczba mieszkańców 1 suma liczby bezrobotnych zarejestrowanych i liczby polityka społeczna 0,08 1 osób w wieku poprodukcyjnym iloczyn liczby kultura i ochrona mieszkańców i relacji dziedzictwa 0,16 przeciętnego miesięcznego 1 narodowego wynagrodzenia brutto do średniej krajowej pozostałe 0,11 liczba mieszkańców 1

2. W przypadku gdy na dzień 31 maja 2025 r. wartości determinant wpływających na potrzeby wydatkowe w danym obszarze wydatkowym były objęte tajemnicą statystyczną do obliczenia przeliczeniowej liczby mieszkańców jednostek samorządu terytorialnego na rok 2026 przyjmuje się posiadane przez Główny Urząd Statystyczny i ostatnio dostępne wartości determinant, które nie były objęte tą tajemnicą w dniu 30 czerwca 2025 r.”;

2) po art. 93 dodaje się art. 93a w brzmieniu:

„Art. 93a. Do obliczenia dochodów jednostek samorządu terytorialnego na rok 2026 z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, podatku dochodowym od osób prawnych i subwencji ogólnej, przyjmuje się:

1) kwoty dochodów za 2025 r. z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, podatku dochodowym od osób prawnych i subwencji ogólnej oraz środków z rezerwy, o których mowa w art. 89 ust. 2 i 3, obliczone w sposób określony w niniejszej ustawie, przy czym:

a) do obliczenia dochodu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych przyjmuje się kwotę dochodów podatników podatku dochodowego od osób prawnych, o których mowa w art. 12, ustaloną na podstawie danych, według stanu na dzień 30 czerwca 2025 r.,

b) do obliczenia kwoty rocznego dochodu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób prawnych za lata 2024 i 2025 przyjmuje się kwotę należnego podatku dochodowego od osób prawnych i wskaźnik udziału należnego podatku dochodowego od osób prawnych od podatników posiadających siedzibę na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego w ogólnej kwocie należnego podatku, ustalone, w przypadku lat 2021 i 2022, na podstawie danych, według stanu na dzień 30 czerwca 2025 r.,

c) do obliczenia kwoty kalkulacyjnej za rok 2025 przyjmuje się dochody jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych, obliczone z uwzględnieniem danych, o których mowa w lit. a i b,

d) w zakresie potrzeb oświatowych za rok 2025 przyjmuje się dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego kwoty przekazane przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych do dnia 31 maja 2025 r.,

e) do obliczenia potrzeb wyrównawczych i uzupełniających oraz korekty z tytułu zamożności za rok 2025 przyjmuje się dane, o których mowa w lit. a i b, oraz potrzeby oświatowe, o których mowa w lit. d;

2) wskaźnik, o którym mowa w art. 31 ust. 2, ustalony jako iloraz dochodów jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych na rok 2026 i dochodów tej jednostki z tych tytułów za rok 2025, obliczonych z uwzględnieniem danych, o których mowa w pkt 1 lit. a.”.

Art. 2. Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

UZASADNIENIE

Potrzeba i cel uchwalenia ustawy

Projekt ustawy o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego ma na celu wykorzystanie zaktualizowanych danych podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych do obliczenia dochodów jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. poz. 1572 i 1717), wprowadzającymi reformę dochodów jednostek samorządu terytorialnego (dalej: JST), dochody JST z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych na rok 2025 zostały ustalane na podstawie danych zawartych w złożonych za rok 2022 zeznaniach podatkowych, według stanu na dzień 10 marca 2024 r. (art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego). Na etapie opracowania projektu ustawy przyjęto dane, które były wówczas dostępne w bazach danych. W związku z aktualizacją danych będących podstawą naliczenia dochodów JST z tytułu udziału w podatku CIT na rok 2025 oraz aktualizacją kwot potrzeb oświatowych dokonaną przez Ministra Edukacji, zasadne jest wykorzystanie tych zaktualizowanych danych do obliczenia dochodów JST na rok 2026, w zakresie, w jakim przewiduje to ustawa z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego – co zapewni właściwą, zgodną z danymi alokację środków do jednostek. Dochody samorządów z tytułu udziału w PIT czy CIT na rok 2026 będą naliczane zgodnie z obowiązującą ustawą o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, tj. na podstawie danych podatkowych za rok 2024. Natomiast naliczenie subwencji ogólnej dla JST na rok 2026 opiera się na ustaleniu przyrostów (potrzeb finansowych oraz kwoty kalkulacyjnej) zachodzących między rokiem 2026 a rokiem 2025. Na rok 2026 potrzeby finansowe JST będą naliczane według ustawy, zaś aktualizacja, o której mowa wyżej, dotyczyć będzie wyłącznie roku 2025, będącego podstawą ustalenia przyrostu. Wykorzystanie, wygenerowanych przez systemy informatyczne, zaktualizowanych danych o dochodach podatników CIT, pozwalając na precyzyjne przypisanie dochodów osiąganych przez poszczególnych podatników do właściwej JST, umożliwi zatem ustalenie dochodów subwencyjnych JST na rok 2026, w oparciu o aktualne dane. Projekt wprowadza więc rozwiązania o charakterze technicznym, nie ingerując w metodologię ustalania dochodów JST.

Ponadto przedłożenie projektu ustawy wynika również z potrzeby przedłużenia na rok 2026 parametrów służących ustaleniu przeliczeniowej liczby mieszkańców. Przeliczeniowa liczba

mieszkańców jest istotnym elementem przy naliczeniu potrzeb wyrównawczych i korekt z tytułu zamożności, dlatego też utrzymanie obowiązujących zasad konstrukcji systemu dochodów zapewni stabilność dochodów JST i pozwoli na dokonanie w 2026 r. ewaluacji systemu dochodów samorządowych w sposób adekwatny i obiektywny. Proponowane rozwiązanie, będące kontynuacją metody obliczeniowej zastosowanej w 2025 r., zostało uzgodnione ze stroną samorządową Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Dlatego też koniecznym jest wprowadzenie proponowanych rozwiązań, aby prawidłowo ustalić dochody JST na rok 2026. Projekt wprowadza więc rozwiązania o charakterze incydentalnym, które będą wykorzystane do obliczenia dochodów na rok 2026.

Należy też wyjaśnić, że wejście w życie projektowanych przepisów nie wymaga wprowadzenia przepisów przejściowych, w szczególności w zakresie informowania jednostek samorządu terytorialnego o kwotach dochodów na 2026 r. Dochody na 2026 r., o których jednostki samorządu terytorialnego zostaną poinformowane w terminie do 15 października 2025 r., będą aktualne.

Szczegółowy zakres projektowanych zmian

W art. 1 projektowanej ustawy wprowadza się następujące zmiany w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego:

1) dodanie art. 80a Zgodnie z ustaleniami ze stroną samorządową KWRiST, do ustalenia przeliczeniowej liczby mieszkańców na rok 2026 proponuje się utrzymanie obszarów wydatkowych JST i wartości ich wag, determinant wpływających na potrzeby wydatkowe w danym obszarze wydatkowym oraz wysokości współczynników regresji dla poszczególnych determinant z roku 2025. Dodatkowo, zgodnie z ustaleniami, w celu doprecyzowania proponuje się dookreślenie, że obszar oświata i wychowanie – wychowanie przedszkolne, uwzględnia dzieci uczęszczające do przedszkoli i innych form wychowania przedszkolnego prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego oraz osoby fizyczne. Ponadto w ust. 2 uregulowano przypadek parametrów objętych tajemnicą statystyczną, o której mowa w ustawie z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1799). W takiej sytuacji będą przyjmowane ostatnio dostępne wartości determinant, które nie były objęte tajemnicą.

2) dodanie art. 93a Regulacja ta umożliwi ustalenie dochodów JST na rok 2026 z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, udziału w podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej z budżetu państwa, uwzględniając dochody za rok 2025 obliczone z wykorzystaniem dostępnych danych. W projektowanym art. 93a w:

– pkt 1 lit. a i b proponuje się przyjęcie do obliczeń przewidzianych w ustawie z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego danych o wysokości dochodów podatników podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2022 oraz o należnym podatku dochodowym od osób prawnych w zakresie lat 2021–2022, według stanu na dzień 30 czerwca 2025 r. Lata te były podstawą naliczenia dochodów JST na rok 2025,

– pkt 1 lit. c, z uwagi na naliczenie dochodów JST z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych na podstawie zaktualizowanych danych, przewiduje się aktualizację kwoty kalkulacyjnej na rok 2025, będącej podstawą ustalenia subwencji ogólnej z budżetu państwa,

– pkt 1 lit. d proponuje się przyjęcie zaktualizowanych danych w zakresie potrzeb oświatowych, naliczonych przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania, o których informacje zostały przekazane ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych do dnia 31 maja 2025 r.,

– pkt 1 lit. e proponuje się, w związku z aktualizacją dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych oraz potrzeb oświatowych, przeliczenie potrzeb wyrównawczych i potrzeb uzupełniających, a także korekty z tytułu zamożności za rok 2025,

– pkt 2 przewiduje się ustalenie wskaźnika służącego do naliczenia kwoty kalkulacyjnej na rok 2026, z wykorzystaniem dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 2025, obliczonych na podstawie zaktualizowanych danych w zakresie tych dochodów.

W art. 2 projektu ustawy określono termin wejścia w życie ustawy, tj. z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Zaproponowany termin wejścia w życie ustawy pozwoli na naliczenie dochodów JST na rok 2026 zgodnie z proponowanymi rozwiązaniami według poprawnych danych oraz przekazanie do samorządów, możliwie szybko, informacji o wysokości ich dochodów w związku z prowadzonymi przez JST pracami nad budżetami samorządowymi na rok 2026. Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) w uzasadnionych przypadkach akty normatywne mogą wchodzić w życie w terminie krótszym niż czternaście dni, a jeżeli ważny interes państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego i zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, dniem wejścia w życie może być dzień ogłoszenia tego aktu w dzienniku urzędowym. Charakter przepisów zawartych w omawianym projekcie uzasadnia zastosowanie wyżej wymienionego terminu wejścia w życie.

Projekt ustawy nie jest objęty prawem Unii Europejskiej. Projekt ustawy nie wymaga przedstawienia właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. Projekt ustawy nie podlega notyfikacji zgodnie z przepisami dotyczącymi funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych, stosownie do § 27 ust. 3 pkt 4 lit. b uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806, z późn. zm.). Projekt ustawy nie dotyczy majątkowych praw i obowiązków przedsiębiorców lub praw i obowiązków przedsiębiorców wobec organów administracji publicznej i nie wpływa na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców. Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2025 r. poz. 677) projekt został udostępniony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji, w serwisie „Rządowy Proces Legislacyjny”. Nie ma możliwości podjęcia alternatywnych w stosunku do projektu ustawy działań umożliwiających osiągnięcie zamierzonego celu. Nazwa projektu Data sporządzenia Projekt ustawy o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu 2025-10-10 terytorialnego Źródło: Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące inne Ministerstwo Finansów Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza Nr w Wykazie prac legislacyjnych i Stanu lub Podsekretarza Stanu programowych Rady Ministrów: Hanna Majszczyk, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów UD304 Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu Marek Wiewióra, Dyrektor Departamentu Finansów Samorządu Terytorialnego, tel. 22 694 34 16, e-mail: sekretariat.st@mf.gov.pl OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Jaki problem jest rozwiązywany? Zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. poz. 1572 i 1717), wprowadzającymi reformę dochodów jednostek samorządu terytorialnego (dalej: JST), dochody JST na rok 2025 ustalane były m.in. na podstawie danych zawartych w złożonych za lata 2021–2022 zeznaniach podatkowych, według stanu na dzień 10 marca 2024 r. Na etapie opracowania projektu ustawy przyjęto dane, które były wówczas dostępne w bazach danych. W związku z aktualizacją danych będących podstawą naliczenia dochodów JST z tytułu udziału w podatku CIT oraz aktualizacją kwot potrzeb oświatowych dokonaną przez Ministra Edukacji Narodowej, zasadne jest wykorzystanie tych zaktualizowanych danych do obliczenia dochodów JST na rok 2026, w zakresie w jakim przewiduje to ustawa z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego – co zapewni właściwą, zgodną z danymi alokację środków do jednostek. Dochody samorządów z tytułu udziału w PIT czy CIT na rok 2026 będą naliczane zgodnie z obowiązującą ustawą o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, tj. na podstawie danych podatkowych za rok 2024. Natomiast naliczenie subwencji ogólnej dla JST na rok 2026 opiera się na ustaleniu przyrostów (potrzeb finansowych oraz kwoty kalkulacyjnej) zachodzących między rokiem 2026 a rokiem 2025. Na rok 2026 potrzeby finansowe JST będą naliczane według ustawy, zaś aktualizacja, o której mowa wyżej, dotyczyć będzie wyłącznie roku 2025, będącego podstawą ustalenia przyrostu. Wykorzystanie, wygenerowanych przez systemy informatyczne, zaktualizowanych danych o dochodach podatników CIT, pozwalając na precyzyjne przypisanie dochodów osiąganych przez poszczególnych podatników do właściwej JST, umożliwi zatem ustalenie dochodów subwencyjnych JST na rok 2026 w oparciu o aktualne dane. Projekt wprowadza więc rozwiązania o charakterze technicznym, nie ingerując w metodologię ustalania dochodów JST. Ponadto, zgodnie z art. 24 i art. 25 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, potrzeby wyrównawcze danej JST ustala się m.in. biorąc pod uwagę obszary wydatkowe JST i wartości ich wag, determinanty wpływające na potrzeby wydatkowe w danym obszarze wydatkowym oraz wysokości współczynników regresji dla poszczególnych determinant. W obowiązującym stanie prawnym powyższe parametry zostały określone wyłącznie do ustalenia potrzeb wyrównawczych na rok 2025. Brak tych parametrów uniemożliwi obliczenie przeliczeniowej liczby mieszkańców jednostek samorządu terytorialnego, a w konsekwencji potrzeb wyrównawczych i korekty z tytułu zamożności na 2026 r. Dlatego też, w celu ustalenia potrzeb wyrównawczych i korekty z tytułu zamożności JST na rok 2026, koniecznym jest określenie ww. parametrów.

2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt

1. W projekcie ustawy proponuje się zastosowanie zaktualizowanych terytorialnie danych w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oraz potrzeb oświatowych. W efekcie wprowadzenia proponowanego rozwiązania dochody JST na 2026 r. zostaną obliczone z wykorzystaniem najbardziej aktualnych danych. Skutkiem tego będzie precyzyjne przypisanie dochodów osiąganych przez poszczególnych podatników do właściwej JST.

2. W zakresie dochodów JST proponuje się pozostawienie na rok 2026, co do zasady, wag obszarów wydatkowych i determinant potrzeb wyrównawczych obowiązujących na rok 2025. Wprowadzenie proponowanych rozwiązań umożliwi obliczenie potrzeb wyrównawczych JST na 2026 r., które stanowią element kalkulacyjny dochodów tych jednostek. Ponadto zastosowanie w kolejnym roku wag obszarów wydatkowych i determinant potrzeb wyrównawczych obowiązujących w roku 2025 da pełniejszy obraz systemu wyrównawczego i tym samym pozwoli w sposób adekwatny i obiektywny przeprowadzić ewaluację systemu dochodów samorządowych.

3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? Brak informacji.

4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie Jednostki samorządu  16 województw, Dane MSWiA  Uwzględnienie w terytorialnego  314 powiatów, Stan na dzień 1 stycznia 2025 r. dochodach JST

 66 miast na prawach zaktualizowanych danych powiatu, w zakresie dochodów z  2413 gmin tytułu udziału w podatku CIT oraz potrzeb oświatowych.  Uwzględnienie w systemie dochodów JST zróżnicowanych potrzeb wydatkowych.

5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji Projektowane rozwiązania w zakresie wag obszarów wydatkowych i determinant potrzeb wyrównawczych poprzedzone były prekonsultacjami z przedstawicielami strony samorządowej Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Zgodnie z ustaleniami ze stroną samorządową, w roku 2026 w ww. zakresie będą obowiązywały rozwiązania przyjęte na rok 2025. Projekt ustawy został przekazany do opinii Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Na posiedzeniu w dniu 24 września 2025 r. Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego pozytywnie zaopiniowała projekt ustawy. Jednocześnie Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego zaapelowała o szybkie wypełnienie obowiązków informacyjnych w zakresie dochodów planowanych na rok 2026 oraz o rozpoczęcie prac nad kryteriami podziału rezerwy na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego w obszarze drogowym na 2026 r. Projekt ustawy został zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny zgodnie z uchwałą nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806, z późn. zm.). Z uwagi na konieczność naliczenia dochodów JST na rok 2026 zgodnie z proponowanymi rozwiązaniami oraz przekazania do samorządów, możliwie szybko, informacji o wysokości ich dochodów w związku z prowadzonymi przez JST pracami dotyczącymi przygotowania budżetów samorządowych na rok 2026, projekt ustawy nie był przedmiotem uzgodnień międzyresortowych, konsultacji publicznych i opiniowania.

6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z …… r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0–10) Dochody ogółem budżet państwa JST pozostałe jednostki (oddzielnie) Wydatki ogółem budżet państwa JST pozostałe jednostki (oddzielnie) Saldo ogółem budżet państwa JST pozostałe jednostki (oddzielnie)

Źródła finansowania Dodatkowe Ustawa nie wprowadza zmian w systemie dochodów JST, przewiduje natomiast wykorzystanie informacje, w tym zaktualizowanych danych do obliczenia potrzeb finansowych i dochodów JST za 2025 r., które wskazanie źródeł będą uwzględniane do obliczenia dochodów JST na rok 2026, w sposób określony w ustawie z danych i przyjętych do dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Skutkiem tego obliczeń założeń będzie precyzyjne dopasowanie dochodów osiąganych przez poszczególnych podatników do właściwej JST. Wprowadzenie proponowanych rozwiązań dotyczących wag obszarów wydatkowych i determinant potrzeb wyrównawczych umożliwi ustalenie potrzeb wyrównawczych JST na 2026 r., które stanowią element kalkulacyjny dochodów tych jednostek. Brak projektowanych rozwiązań uniemożliwi obliczenie potrzeb wyrównawczych na 2026 r., które w 2025 r. wynoszą 18 034 mln zł.

7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców, oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0–10) W ujęciu duże przedsiębiorstwa pieniężnym sektor mikro-, małych i (w mln zł, średnich ceny stałe przedsiębiorstw z …… r.) rodzina, obywatele oraz gospodarstwa domowe W ujęciu duże przedsiębiorstwa Brak wpływu. niepieniężnym sektor mikro-, małych i Brak wpływu. średnich przedsiębiorstw rodzina, obywatele Brak wpływu. oraz gospodarstwa domowe Niemierzalne Dodatkowe informacje, w tym Projektowane regulacje nie będą miały wpływu na sytuację osób starszych oraz osób wskazanie źródeł niepełnosprawnych. danych i przyjętych do obliczeń założeń

8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej nie tabeli zgodności). nie dotyczy

zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:

Wprowadzane obciążenia są przystosowane do ich tak elektronizacji. nie nie dotyczy

Komentarz:

9. Wpływ na rynek pracy Brak wpływu.

10. Wpływ na pozostałe obszary

środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój regionalny mienie państwowe zdrowie sądy powszechne, inne: administracyjne lub wojskowe

Omówienie wpływu Brak wpływu.

11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Wykonanie przepisów nastąpi po wejściu w życie projektowanych regulacji, czyli z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Ocena proponowanych rozwiązań będzie dokonywana na podstawie przekazywanych przez jednostki samorządu terytorialnego sprawozdań budżetowych w procesie stałego monitorowania sytuacji finansowej samorządu terytorialnego.

13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Brak.