Uchwała Senatu w sprawie ustawy o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry.

UCHWAŁA

SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

z dnia 16 października 2025 r.

w sprawie ustawy o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry

Senat, po rozpatrzeniu uchwalonej przez Sejm na posiedzeniu w dniu 26 września 2025 r. ustawy o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry, wprowadza do jej tekstu następujące poprawki:

1) w art. 2 dodaje się pkt 3a w brzmieniu:

„3a)w art. 11 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:

„1a. W otulinie dopuszcza się realizację przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie lub na jego zlecenie zadań w zakresie: utrzymywania śródlądowych dróg wodnych w sposób zapewniający bezpieczną żeglugę i inwestycji w tym zakresie, bezpiecznej eksploatacji urządzeń wodnych wraz z infrastrukturą towarzyszącą oraz zapobiegania i zwalczania zagrożeń dla życia lub zdrowia ludzi oraz środowiska wodnego.”;”;

2) w art. 5:

a)w ust. 1 po wyrazie „zmieniane” dodaje się wyrazy „w granicach określonych w art. 19 ust. 5 albo art. 22 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 2”,

b)w ust. 2 po wyrazie „zmieniane” dodaje się wyrazy „w granicach określonych w art. 19 ust. 6 ustawy zmienianej w art. 2”.

MARSZAŁEK SENATU

Małgorzata KIDAWA-BŁOŃSKA

Uzasadnienie

Na posiedzeniu w dniu 16 października 2025 r. Senat rozpatrzył ustawę o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry i uchwalił do niej 2 poprawki.

Przyjmując poprawkę nr 1, Senat opowiedział się za wprowadzeniem do treści ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, przepisu dopuszczającego wykonywanie w otulinach parków narodowych przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie lub na jego zlecenie, zadań w zakresie: utrzymywania śródlądowych dróg wodnych w sposób zapewniający bezpieczną żeglugę i inwestycji w tym zakresie, bezpiecznej eksploatacji urządzeń wodnych wraz z infrastrukturą towarzyszącą oraz zapobiegania i zwalczania zagrożeń dla życia lub zdrowia ludzi oraz środowiska wodnego. Propozycja dodania omawianej regulacji do ustawy o ochronie przyrody znajdowała się w pierwotnym rządowym przedłożeniu zawartym w druku sejmowym nr 1721, z projektu ustawy została ona usunięta na etapie prac legislacyjnych w Sejmie.

Przyjmując poprawkę nr 1, Senat podzielił przedstawiane w trakcie prac nad ustawą stanowiska, że omawiana regulacja jest konieczna, do tego aby, po pierwsze wyeliminować występujące w przestrzeni publicznej obawy w kwestii możliwego ograniczenia i utrudnienia żeglowności na Odrze – w wyniku utworzenia Parku, i po wtóre, zapewnić bezpieczne funkcjonowanie śródlądowych dróg wodnych znajdujących się potencjalnie w granicach projektowanego Parku i jego otuliny.

Art. 5 ustawy przewiduje, że dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 19 ust. 5 i art. 22 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody oraz akty prawa miejscowego wydane na podstawie art. 19 ust. 6 tej ustawy zachowują moc do końca okresu, na który zostały wydane, i mogą być w tym czasie zmieniane. Przedmiotowa regulacja utrzymuje w mocy dotychczasowe plany ochrony i zadania ochronne dla parków narodowych oraz plany ochrony rezerwatów przyrody, na okres ich obowiązywania.

Należy zauważyć iż, zgodnie z § 34 Zasad techniki prawodawczej nie nowelizuje się aktu wykonawczego zachowanego czasowo w mocy przez nową ustawę, chyba że ustawa ta wyraźnie przewiduje taką możliwość. Natomiast jeżeli wyjątkowo ustawodawca zachowuje w mocy akty wykonawcze zmienianej ustawy, licząc się z potrzebą ich znowelizowania, powinien sformułować przepis upoważniający do ich zmiany zgodnie z art. 92 Konstytucji (musi z niego wynikać: organ wydający, zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne) oraz wymaganiami § 63 Zasad techniki prawodawczej. Przepisy art. 5 ustawy, w obecnym brzmieniu, nie określają granic kompetencji prawotwórczej w zakresie nowelizowania dotychczasowych aktów wykonawczych do ustawy (rozporządzeń, zarządzeń), pozostawiając de facto ich określenie uznaniu wydającego akt, czego nie da się pogodzić z konstytucyjną instytucją szczegółowego upoważnienia. Konstytucja nie dopuszcza formułowania upoważnień blankietowych. Wskazując zakres spraw i wytyczne, w ramach których może być nowelizowany zachowany czasowo w mocy akt wykonawczy, jest dopuszczalne, by uczynić to poprzez odesłanie do zakresu spraw i wytycznych określonych w uchylanym lub zmienianym przepisie upoważniającym. Mając powyższe na uwadze, Senat wprowadził poprawkę nr 2, w postaci uzupełnienia brzmienia omawianego przepisu przejściowego, w którym wskazano granice upoważnienia i granice kompetencji prawotwórczej.