Senacki projekt ustawy o zmianie ustawy o obronie Ojczyzny.

Warszawa, 29 października 2025 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Marszałek Senatu BPS.DPS.030.18.2025

Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku,

zgodnie z art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. mam zaszczyt przekazać Panu Marszałkowi podjętą przez Senat na

44. posiedzeniu w dniu 29 października 2025 r. uchwałę w sprawie wniesienia do Sejmu projektu ustawy

- o zmianie ustawy o obronie Ojczyzny wraz z projektem tej ustawy.

Jednocześnie pragnę poinformować, że Senat upoważnił pana senatora Mirosława Różańskiego do reprezentowania Senatu w dalszych pracach nad tym projektem.

Z poważaniem

(-) Małgorzata Kidawa-Błońska projekt U S T AWA

z dnia

o zmianie ustawy o obronie Ojczyzny

Art. 1. W ustawie z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2025 r. poz. 825, 1014 i 1080) w art. 37 ust. 1 otrzymuje brzmienie: „1. Minister Obrony Narodowej na podstawie szczegółowych kierunków przebudowy i modernizacji technicznej Sił Zbrojnych, o których mowa w art. 36, oraz stosownie do zasad planowania obronnego w Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego wprowadza, w drodze zarządzenia, program rozwoju Sił Zbrojnych, zwany dalej „programem”, po zasięgnięciu opinii komisji sejmowej i senackiej właściwych w sprawach obrony państwa.”.

Art. 2. Do programu rozwoju Sił Zbrojnych, nad którym prace rozpoczęto przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i nie zakończono wydaniem zarządzenia, o którym mowa w przepisie art. 37 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się ten przepis.

Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

UZASADNIENIE

1. Cel i przedmiot projektowanej ustawy

Celem ustawy jest uwzględnienie Senatu w procedurze opiniowania programu rozwoju Sił Zbrojnych. Senat jako drugi, obok Sejmu, organ sprawujący władzę ustawodawczą w Rzeczypospolitej Polskiej powinien bowiem uczestniczyć w procedurze opiniowania tak istotnego dokumentu z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa, a więc dokumentu określającego w szczególności: 1 zadania dotyczące modernizacji wyposażenia Sił Zbrojnych;

2) zamierzenia w zakresie:

a) systemów obronnych Sił Zbrojnych,

b) zobowiązań wynikających z umów lub porozumień międzynarodowych,

c) gromadzenia i utrzymywania zapasów środków bojowych i materiałowych dla Sił Zbrojnych,

d) szkolenia Sił Zbrojnych,

e) dyslokacji jednostek wojskowych,

f) rozwoju infrastruktury wojskowej,

g) polityki kadrowej, rekonwersyjnej, kształcenia kadr w systemie szkolnictwa wojskowego;

3) liczebność oraz skład bojowy poszczególnych elementów Sił Zbrojnych.

Określone ustawą zadanie Senat będzie realizować przez swój organ właściwy w sprawach obrony państwa. Jest nim senacka Komisja Obrony Narodowej, której przedmiotem działania, zgodnie z Regulaminem Senatu, jest obronność i bezpieczeństwo państwa, przemysł zbrojeniowy oraz działalność i funkcjonowanie Sił Zbrojnych.

Cel ustawy zostanie zapewniony przez zmianę art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, nakładającą na Ministra Obrony Narodowej obowiązek zasięgnięcia opinii senackiej komisji właściwej w sprawach obrony państwa do programu rozwoju Sił Zbrojnych. Minister będzie wykonywać ten obowiązek przed wprowadzeniem programu do realizacji, a więc przed wydaniem w tym zakresie stosownego zarządzenia.

Z informacji posiadanych przez Senat wynika, że obecnie w Ministerstwie Obrony Narodowej rozpoczęto prace wewnątrzresortowe nad opracowaniem nowego programu Sił Zbrojnych. Mając powyższe na uwadze, w tym wymagania określone w § 30 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie „Zasad techniki prawodawczej”, co do konieczności zamieszczania w ustawie przepisów przejściowych dotyczących stosunków powstałych pod działaniem dotychczasowej ustawy bez względu na to, czy do tych stosunków zamierza się stosować przepisy dotychczasowe, przepisy nowe, czy przepisy regulujące ten wpływ w sposób odmienny od przepisów dotychczasowych i przepisów nowych, w projektowanej ustawie zamieszczono regulację zapewniającą, że komisja senacka właściwa w sprawach obrony państwa weźmie udział w opiniowaniu przedmiotowego programu nawet jeżeli po dniu wejścia w życie ustawy zostanie on już zaopiniowany przez właściwą w tych sprawach komisję sejmową, ale nie zostanie jeszcze wprowadzony, w drodze zarządzenia, do realizacji przez Ministra Obrony Narodowej.

2. Różnice między obowiązującym, a projektowanym stanem prawnym

Obowiązujący obecnie przepis art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny stanowi, że Minister Obrony Narodowej na podstawie szczegółowych kierunków przebudowy i modernizacji technicznej Sił Zbrojnych, o których mowa w art. 36 tej ustawy, oraz stosownie do zasad planowania obronnego w Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego wprowadza, w drodze zarządzenia, program rozwoju Sił Zbrojnych, po zasięgnięciu opinii komisji sejmowej właściwej w sprawach obrony państwa. Po wejściu w życie proponowanej zmiany art. 37 ust. 1 analogiczne uprawnienie, jak w przypadku komisji sejmowej, będzie przysługiwało komisji senackiej właściwej w sprawach obrony państwa. Proponowaną zmianę należy rozpatrywać wyłącznie z perspektywy korzyści. Opinia komisji senackiej (Senatu) nie jest bowiem wiążąca dla Ministra Obrony Narodowej, ale daje możliwość przekazania przez Senat merytorycznych uwag i propozycji, które mogą wpłynąć pozytywnie na ostateczny kształt programu rozwoju Sił Zbrojnych.

3. Konsultacje i notyfikacja

Nadesłane w ramach konsultacji opinie i uwagi zostały zamieszczone na senackiej stronie internetowej. Oczekiwane skutki społeczne, gospodarcze i finansowe oraz wyniki konsultacji zostały przedstawione w Ocenie Skutków Regulacji.

4. Oświadczenie o zgodności z prawem Unii Europejskiej

Zakres przedmiotowy projektowanej ustawy nie jest objęty prawem Unii Europejskiej.

5. Termin wejścia w życie

Ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, zachowując w tym zakresie wymagania określone w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych.

Tytuł projektu: ustawa o zmianie ustawy o obronie Ojczyzny Data sporządzenia: 29 października 2025 r.

Przedstawiciel wnioskodawcy: senator Mirosław Różański Źródło: komisja senacka

Osoby odpowiedzialne za projekt w Biurze Legislacyjnym: Sławomir Szczepański, główny legislator, tel. 22 694 94 12 Nr druku: 420, 420 S w zakresie OSR: Katarzyna Majewska, główny ekspert, tel. 22 694 92 59

OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Jaki problem jest rozwiązywany?

Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny Minister Obrony Narodowej na podstawie szczegółowych kierunków przebudowy i modernizacji technicznej Sił Zbrojnych oraz stosownie do zasad planowania obronnego w Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego wprowadza, w drodze zarządzenia, program rozwoju Sił Zbrojnych, po zasięgnięciu opinii komisji sejmowej właściwej w sprawach obrony państwa. Program ten określa w szczególności zadania dotyczące modernizacji wyposażenia Sił Zbrojnych, zamierzenia w zakresie: systemów obronnych Sił Zbrojnych, zobowiązań wynikających z umów lub porozumień międzynarodowych, gromadzenia i utrzymywania zapasów środków bojowych i materiałowych dla Sił Zbrojnych, szkolenia Sił Zbrojnych, dyslokacji jednostek wojskowych, rozwoju infrastruktury wojskowej, polityki kadrowej, rekonwersyjnej, kształcenia kadr w systemie szkolnictwa wojskowego, a także liczebność oraz skład bojowy poszczególnych elementów Sił Zbrojnych. Pomimo istoty dokumentu, z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa, program nie jest opiniowany przez senacką Komisję Obrony Narodowej, której przedmiotem działania, zgodnie z Regulaminem Senatu, jest obronność i bezpieczeństwo państwa, przemysł zbrojeniowy oraz działalność i funkcjonowanie Sił Zbrojnych. Ponadto senacka Komisja Obrony Narodowej odgrywa zasadniczą rolę w trakcie realizacji tego programu na poziomie parlamentu, m.in. w uchwalaniu budżetu państwa w zakresie Obrony Narodowej oraz w pracach legislacyjnych w zakresie ustaw dotyczących obronności.

2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt

Rekomendowanym rozwiązaniem jest nowelizacja art. 37 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny poprzez dodanie uprawnienia w zakresie opiniowania programu rozwoju Sił Zbrojnych, przysługującemu, analogicznie jak w przypadku komisji sejmowej, komisji senackiej właściwej w sprawach obrony państwa. Oczekiwanym efektem regulacji będzie uwzględnienie Senatu w procedurze opiniowania programu rozwoju Sił Zbrojnych, co pozwoli na przekazanie przez Senat merytorycznych uwag i propozycji, które mogą przyczynić się do ulepszenia ostatecznego kształtu programu rozwoju Sił Zbrojnych.

3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE?

Ze względu na specyfikę problemu nie zachodzi konieczność dokonania porównania międzynarodowego.

4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie Komisja senacka właściwa Wyrażenie opinii w sprawie programu w sprawach obrony państwa rozwoju Sił Zbrojnych.

Minister Obrony Narodowej Obowiązek zasięgnięcia (niewiążącej) opinii senackiej komisji właściwej w sprawach obrony narodowej.

5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji

Projekt ustawy w dniu 6 sierpnia 2025 r. został przesłany do zaopiniowania Ministrowi Obrony Narodowej, Kancelarii Prezydenta, Związkowi Żołnierzy Wojska Polskiego, Związkowi Oficerów Rezerwy Rzeczypospolitej Polskiej – z terminem nadsyłania opinii do dnia 29 sierpnia 2025 r. W dniu 16 września 2025 r. projekt ustawy został przesłany do zaopiniowania Kierownikowi Katedry Bezpieczeństwa Narodowego Instytutu Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Jagiellońskiego, Dziekanowi Wydziału Bezpieczeństwa, Logistyki i Zarządzania Wojskowej Akademii Technicznej, Dziekanowi Wydziału Bezpieczeństwa Narodowego Akademii Sztuki Wojennej, Dziekanowi Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej – z terminem nadsyłania opinii do dnia 3 października 2025 r. oraz w dniu 29 września 2025 r. – Rektorowi Komendantowi Lotniczej Akademii Wojskowej, Rektorowi Akademii Marynarki Wojennej, Rektorowi Akademii Wojsk Lądowych im. Tadeusza Kościuszki – z terminem nadsyłania opinii do dnia 13 października 2025 r. Minister Obrony Narodowej poinformował, że „mając na uwadze stan zaawansowania prac nad obecną edycją [Programu] (2025 – 2039), ewentualne włączenie senackiej komisji obrony narodowej w przedmiotowy proces mogłoby nastąpić od kolejnego cyklu planistycznego, tj. w trakcie opracowania Programu na lata 2029-2043.” Związek Żołnierzy Wojska Polskiego „nie zgłasza zastrzeżeń do zaproponowanego projektu.” Związek Oficerów Rezerwy Rzeczypospolitej popiera projektowaną regulację. W opinii Związku projektowana ustawa jest bardzo zasadna i doprowadzi do wzbogacenia i doprecyzowania programu rozwoju Sił Zbrojnych. Niepokojący zdaniem Związku jest jedynie zapis, zgodnie z którym Senat z nowego uprawnienia będzie mógł skorzystać dopiero przy opracowaniu programu Sił Zbrojnych następującym po zrealizowanym obecnie programie Sił Zbrojnych na lata 2021-

2035. Związek proponuje rozważenie skrócenia w kolejnej perspektywie czasowej 14-letniego dotąd okresu programowania rozwoju Sił Zbrojnych. Kancelaria Prezydenta RP nie ma zastrzeżeń co do kierunku projektowanych zmian, o ile udział senackiej Komisji Obrony Narodowej w procedurze opiniowania programu rozwoju Sił Zbrojnych nie wydłuży procedury wprowadzenia tego dokumentu. Na wspólnym posiedzeniu w dniu 14 października 2025 r. Komisja Obrony Narodowej oraz Komisja Ustawodawcza rozpatrzyły projekt i przyjęły go bez wprowadzania poprawek.

6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z 2023 r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0-

10) Dochody ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Wydatki ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Saldo ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Źródła finansowania Dodatkowe informacje, Projektowana regulacja nie będzie miała bezpośredniego wpływu na sektor finansów w tym wskazanie publicznych. Projekt zakłada, że Minister Obrony Narodowej wprowadzi, w drodze źródeł danych i zarządzenia, program rozwoju Sił Zbrojnych, po zasięgnięciu opinii również senackiej komisji przyjętych do obliczeń właściwej w sprawach obrony państwa, przy czym opinia ta nie będzie wiążąca. założeń

7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0-

10) W ujęciu duże przedsiębiorstwa 0 0 0 0 0 0 0 pieniężnym (w mln zł, sektor mikro-, małych i ceny stałe z średnich 0 0 0 0 0 0 0 2023 r.) przedsiębiorstw rodzina, obywatele oraz 0 0 0 0 0 0 0 gospodarstwa domowe Dodatkowe informacje, Projektowana regulacja nie będzie miała wpływu na funkcjonowanie przedsiębiorstw, w tym w tym wskazanie klasyfikowanych w sektorze mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw, a także na rodzinę, źródeł danych i obywateli oraz gospodarstwa domowe. przyjętych do obliczeń założeń

8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu

☒ nie dotyczy

9. Wpływ na rynek pracy Brak wpływu.

10. Wpływ na pozostałe obszary

☐ środowisko naturalne ☐ demografia ☐ informatyzacja ☐ sytuacja i rozwój regionalny ☐ mienie państwowe ☐ zdrowie ☒ inne: obrona narodowa, bezpieczeństwo Państwa

Projektowana regulacja poprzez uwzględnienie Senatu w procedurze opiniowania programu Omówienie wpływu rozwoju Sił Zbrojnych, pozwoli na przekazanie przez Senat merytorycznych uwag i propozycji, które mogą przyczynić się do ulepszenia ostatecznego kształtu programu rozwoju Sił Zbrojnych.

11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Projektowana ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Z uwagi na materię projektowanej ustawy nie zachodzi konieczność przeprowadzenia ewaluacji.

13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.)

Brak.