Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.

Warszawa, 19 stycznia 2026 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Prezes Rady Ministrów RM-0610-3-26

Pan Włodzimierz Czarzasty Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku, na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przedstawiam Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej projekt ustawy

- o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Jednocześnie, mając na względzie konieczność ustalenia w I kwartale 2026 r. wysokości maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem szkół podstawowych i artystycznych w podręczniki, materiały edukacyjne i ćwiczeniowe, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 oraz ust. 2 regulaminu Sejmu przedstawiam wniosek o skrócenie postępowania z projektem ustawy, w szczególności, przez przystąpienie do: pierwszego czytania bez zachowania terminu określonego w art. 37 ust. 4 regulaminu Sejmu, drugiego czytania bez zachowania terminu określonego w art. 44 ust. 3 regulaminu Sejmu oraz trzeciego czytania bez kierowania projektu do komisji, w razie zgłoszenia w drugim czytaniu poprawek i wniosków. Do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Edukacji.

Z poważaniem Donald Tusk /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Projekt U S T AWA

z dnia

o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych

Art. 1. W ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2025 r. poz. 881 i 1019) w art. 22an ust. 4 otrzymuje brzmienie: „4. Podmiot, o którym mowa w ust. 3, wnosi opłatę w wysokości od 2800 zł do 14 000 zł.”.

Art. 2. W ustawie z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 439 i 1792 oraz z 2026 r. poz. 34) w art. 120 w ust. 1:

1) pkt 9 i 10 otrzymują brzmienie:

„9) w 2026 r. – 593 mln zł;

10) w 2027 r. – 625 mln zł;”;

2) dodaje się pkt 11–18 w brzmieniu:

„11) w 2028 r. – 469 mln zł;

12) w 2029 r. – 587 mln zł;

13) w 2030 r. – 617 mln zł;

14) w 2031 r. – 448 mln zł;

15) w 2032 r. – 548 mln zł;

16) w 2033 r. – 573 mln zł;

17) w 2034 r. – 408 mln zł;

18) w 2035 r. – 497 mln zł.”.

Art. 3. 1. W przypadku dokonania w 2026 r. weryfikacji, o której mowa w art. 55 ust. 7 ustawy zmienianej w art. 2, Rada Ministrów może określić maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy zmienianej w art. 2, zgodnie z art. 55 ust. 10 ustawy zmienianej w art. 2, z tym że Rada Ministrów dokonuje tego w terminie do dnia 30 marca 2026 r.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy zmienianej w art. 2, obowiązują od dnia 1 kwietnia 2026 r. Przepisu art. 55 ust. 8 ustawy zmienianej w art. 2 nie stosuje się.

Art. 4. Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1, który wchodzi w życie z dniem 1 czerwca 2026 r.

UZASADNIENIE

Celem projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, zwanego dalej „projektem ustawy”, jest stworzenie warunków do przygotowywania wysokiej jakości podręczników szkolnych, a także zapewnienie finansowania zadań państwa związanych z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe.

W związku z powyższym projekt ustawy przewiduje:

1) zmianę art. 22an ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2025 r. poz. 881 i 1019), zwanej dalej „ustawą o systemie oświaty”, w zakresie wysokości opłaty wnoszonej przez wydawców wraz z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika;

2) zmianę art. 120 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 439 i 1792 oraz z 2026 r. poz. 34), zwanej dalej „ustawą o finansowaniu zadań oświatowych”, polegającą na zmianie wysokości maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w 2026 r. i 2027 r. oraz określeniu nowych ww. limitów na kolejne 8 lat (2028–2035);

3) dodanie przepisu epizodycznego umożliwiającego wcześniejsze wydanie przez Radę Ministrów rozporządzenia w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, tj. w terminie do dnia 30 marca 2026 r., zamiast w terminie do końca sierpnia danego roku, tak aby nowe kwoty ww. dotacji celowej obowiązywały od dnia 1 kwietnia 2026 r.

1. Zmiana dotycząca zwiększenia wysokości opłat wnoszonych z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika

Jednym z kluczowych elementów systemu zapewniania jakości kształcenia jest procedura dopuszczania podręczników do użytku szkolnego, której celem jest zagwarantowanie, że są one zgodne z podstawą programową kształcenia ogólnego oraz spełniają wymagania poprawności merytorycznej, dydaktycznej i językowej. Procedura ta opiera się na opiniowaniu podręczników przez rzeczoznawców – ekspertów w danej dziedzinie, których opinie stanowią podstawę do wydania przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania decyzji o dopuszczeniu albo odmowie dopuszczenia podręcznika do użytku szkolnego.

Projekt ustawy przewiduje zmianę art. 22an ust. 4 ustawy o systemie oświaty, który reguluje minimalną i maksymalną wysokość opłat wnoszonych z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika. Po wejściu w życie ustawy minimalna wysokość opłaty będzie wynosić 2800 zł, natomiast maksymalna do 14 000 zł.

Obecnie wysokość tej opłaty wynosi od 800 zł do 6000 zł. W praktyce, w przypadku większości podręczników w postaci papierowej, opłata ta wynosi 4800 zł. W ramach prowadzonych postępowań o dopuszczenie do użytku szkolnego podręczników są zawierane umowy z rzeczoznawcami, wskazanymi do opiniowania poszczególnych podręczników. Przy obowiązku uzyskania trzech opinii rzeczoznawców oznacza to wynagrodzenie w wysokości 1600 zł brutto dla jednego rzeczoznawcy. Kwota ta jest nieadekwatna do zakresu czynności i odpowiedzialności związanej z przygotowaniem opinii przez rzeczoznawcę, która obejmuje szczegółową analizę merytoryczną, dydaktyczną i językową podręcznika. Warto dodać, że podręczniki liczą co najmniej około 100 stron, a najwięcej nawet około 500 stron (np. do liceum ogólnokształcącego i technikum w przypadku rozszerzonego zakresu kształcenia), a maksymalna stawka opłaty wnoszonej wraz z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego, w przypadku podręcznika w postaci papierowej wynosi 4800 zł. Stawka ta została ustalona ponad 20 lat temu i nie była od tego czasu zmieniana.

Po podwyższeniu wysokości opłat wnoszonych przez wydawców z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika zakłada się, że większość opłat wnoszonych przez wydawców z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika w postaci papierowej będzie wynosić około 11 000 zł. Maksymalna opłata w wysokości 14 000 zł będzie dotyczyć podręczników w postaci elektronicznej, dla których będzie wymagane uzyskanie pięciu opinii rzeczoznawców. Zaproponowany wzrost opłat wynika z waloryzacji uwzględniającej wzrost cen w okresie ostatnich 20 lat oraz z konieczności sfinansowania zwiększonej liczby opinii rzeczoznawców.

Podwyższenie wysokości opłaty wnoszonej wraz z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego pozwoli na zapewnienie rzeczoznawcom adekwatnego wynagrodzenia oraz przyczyni się do podniesienia jakości podręczników wykorzystywanych w szkołach.

W wyniku wprowadzenia zmiany w art. 22an ust. 4 ustawy o systemie oświaty jest planowane wprowadzenie zmian w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 października 2019 r. w sprawie dopuszczania do użytku szkolnego podręczników (Dz. U. poz. 2013), polegających na:

1) zmianie wysokości opłat wnoszonych w postępowaniu o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego, uwzględniając możliwość różnicowania tych opłat w zależności od rodzaju i postaci podręcznika, zakresu kształcenia, rodzaju zajęć edukacyjnych oraz etapu edukacyjnego;

2) zwiększeniu liczby wymaganych opinii rzeczoznawców z trzech do czterech opinii w przypadku podręczników w postaci papierowej oraz do pięciu opinii w przypadku podręczników w postaci elektronicznej – co dodatkowo uzasadnia konieczność podwyższenia wysokości opłaty wnoszonej wraz z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego.

2. Zmiana dotycząca zwiększenia wysokości i określenia nowych maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe

Projekt ustawy przewiduje również zmianę art. 120 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, polegającą na zmianie wysokości maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w 2026 r. i 2027 r. oraz określeniu nowych ww. limitów na kolejne 8 lat (2028–2035).

Obecnie w art. 120 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych są określone limity wydatków jedynie do 2027 r. Konieczne jest zatem ustalenie nowych limitów na kolejne lata, tj. na lata 2028– 2035, ale także zwiększenie limitów określonych na lata 2026 i 2027, co pozwoli na zapewnienie ciągłości finansowania tego zadania.

Projektowana zmiana realizuje obowiązek wynikający z art. 50 ust. 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.), zgodnie z którym Rada Ministrów jest zobowiązana do przedstawienia Sejmowi projektu zmiany ustawy określającej maksymalne limity wydatków jednostek sektora finansów publicznych, wyrażone kwotowo, na kolejne 10 lat budżetowych wykonywania ustawy.

Przy ustalaniu proponowanych limitów na lata 2026–2035 uwzględniono konieczność podwyższenia o 20 % maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, zwanej dalej „dotacją celową”, w związku ze wzrostem cen towarów i usług w ostatnich latach (skumulowany wzrost wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w latach 2015–2026 wyniósł 61,5 %), co przekłada się na wzrost kosztów produkcji podręczników. Wzięto również pod uwagę dotychczasowe podwyżki maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie ww. szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe na ucznia (o 20 % i 10 %).

Obecnie obowiązujące kwoty dotacji celowej są określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe (Dz. U. poz. 910). Zgodnie z ww. rozporządzeniem maksymalna kwota dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne wynosi 99 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

2) materiały ćwiczeniowe wynosi 55 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne wynosi:

a) 185 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

b) 238 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

c) 330 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;

4) materiały ćwiczeniowe wynosi 27,50 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII.

Zmiana wysokości maksymalnych limitów budżetu państwa na zadanie związane z wyposażeniem ww. szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe dla 2026 r. i 2027 r. oraz określenie nowych ww. limitów na lata 2028–2035 pozwoli w konsekwencji na procedowanie nowego rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, które określałoby podwyższone kwoty dotacji celowej na:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne, która w przypadku klas I–III wynosiłaby 119 zł na ucznia;

2) materiały ćwiczeniowe, która w przypadku klas I–III wynosiłaby 66 zł na ucznia;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne, która w przypadku:

a) klasy IV wynosiłaby 222 zł na ucznia,

b) klasy V i VI wynosiłaby 286 zł na ucznia,

c) klasy VII i VIII wynosiłaby 396 zł na ucznia;

4) materiały ćwiczeniowe, która w przypadku klas IV–VIII wynosiłaby 33 zł na ucznia.

3. Zmiana dotycząca możliwości wcześniejszego wydania przez Radę Ministrów rozporządzenia w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w celu obowiązywania nowych kwot dotacji celowej już od dnia 1 kwietnia 2026 r.

Zgodnie z art. 55 ust. 10 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych Rada Ministrów może określić maksymalne kwoty dotacji celowej w terminie do końca sierpnia roku, w którym była dokonana weryfikacja tych kwot, lecz zgodnie z art. 55 ust. 8 ww. ustawy nowo określone kwoty dotacji celowej obowiązują dopiero od roku budżetowego następującego po roku, w którym była dokonana ta weryfikacja, przy czym o dotację celową zgodnie art. 58 ust. 4 ww. ustawy można wnioskować od dnia 1 kwietnia danego roku.

W celu umożliwienia udzielania dotacji celowej w wyższych kwotach w tym samym roku budżetowym, w którym jest dokonana weryfikacja obecnych maksymalnych kwot dotacji celowej, (czyli już w 2026 r.) projekt ustawy przewiduje rozwiązanie umożliwiające wcześniejsze wydanie przez Radę Ministrów rozporządzenia w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe – tj. w terminie do dnia 30 marca 2026 r., zamiast w terminie do końca sierpnia danego roku. To rozwiązanie umożliwi udzielanie dotacji celowej w nowych wyższych kwotach już od dnia 1 kwietnia 2026 r.

Proponuje się, aby ustawa weszła w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem zmiany dotyczącej zwiększenia opłat wnoszonych przez wydawców wraz z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika, która powinna wejść w życie z dniem 1 czerwca 2026 r., co zapewni odpowiednie vacatio legis na przygotowanie się podmiotów zobowiązanych do ponoszenia podwyższonej opłaty. Pilne wejście w życie ustawy w pozostałym zakresie umożliwi wcześniejsze prace nad projektem przewidującym podwyższenie kwot dotacji celowej, tak aby organy prowadzące szkoły podstawowe i szkoły artystyczne realizujące kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej mogły już od dnia 1 kwietnia 2026 r. wnioskować o dotację celową w nowych wyższych kwotach na zakup podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych na rok szkolny 2026/2027, a dyrektorzy tych szkół mogli przekazywać swoim organom prowadzącym informacje niezbędne do ustalenia wysokości tej dotacji celowej w wyższych kwotach. Przewidywany termin wejścia w życie ustawy nie narusza zasad demokratycznego państwa prawnego.

Projekt ustawy nie zawiera przepisów technicznych i w związku z tym nie podlega procedurze notyfikacji aktów prawnych określonej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2024 r. poz. 597).

Przedmiot projektowanej ustawy nie jest objęty zakresem prawa Unii Europejskiej.

Projekt ustawy nie wymaga przedstawienia właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. Projekt ustawy nie podlega ocenie w zakresie oceny skutków regulacji w trybie § 32 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806 oraz z 2025 r. poz. 408).

Projektowana ustawa będzie miała wpływ na działalność mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, 1795 i 1826). Określenie nowych maksymalnych limitów wydatków budżetu państwa na zadanie związane z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej uwzględniających wzrost maksymalnych kwot dotacji celowej na podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe spowoduje wzrost przychodów przedsiębiorstw wydających podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe. Szacuje się, że nie przełoży się to na wzrost dochodów przedsiębiorców ze względu na obserwowany wzrost cen towarów i usług niezbędnych do wytworzenia podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych. Natomiast podniesienie opłaty wnoszonej przez wydawców wraz z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika spowoduje, że przedsiębiorcy wydający podręczniki będą zobowiązani do wnoszenia wyższych opłat, lecz mając na uwadze skalę sprzedaży podręczników oraz osiągane z tego tytułu przychody, podwyższenie tej opłaty nie będzie stanowiło istotnego obciążenia dla budżetów tych podmiotów, tym bardziej że maksymalna stawka opłaty wnoszonej wraz z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego (w przypadku podręcznika w postaci papierowej) została ustalona ponad 20 lat temu i nie była od tego czasu zmieniana.

Odnosząc się do § 12 pkt 1 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie „Zasad techniki prawodawczej” (Dz. U. z 2016 r. poz. 283), należy stwierdzić, że projekt ustawy uwzględnia regulacje, w stosunku do których nie ma możliwości, aby mogły być podjęte za pomocą alternatywnych środków.

Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2025 r. poz. 677) projekt został udostępniony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny. Data sporządzenia Nazwa projektu 2026-01-15 Ustawa o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych Źródło: Inicjatywa własna Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące Ministerstwo Edukacji Narodowej Nr w wykazie prac – UD353 Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza Stanu lub Podsekretarza Stanu Katarzyna Lubnauer – Sekretarz Stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu Anna Dakowicz-Nawrocka – zastępca dyrektora Departamentu Kształcenia Ogólnego, tel. (22) 34 74 467; email: anna.dakowicz-nawrocka@men.gov.pl OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Jaki problem jest rozwiązywany? Celem projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jest stworzenie warunków do przygotowywania wysokiej jakości podręczników szkolnych przez wprowadzenie zmian:

1) w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2025 r. poz. 881 i 1019), zwanej dalej „ustawą o systemie oświaty”, polegającej na podwyższeniu wysokości opłaty wnoszonej z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego przez podmiot posiadający autorskie prawa majątkowe do podręcznika lub inne prawa do korzystania z utworu będącego podręcznikiem;

2) w ustawie z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 439, 1792 i z 2026 r. poz. 34), zwanej dalej „ustawą o finansowaniu zadań oświatowych”, polegającej na zmianie wysokości limitów wydatków z budżetu państwa (w 2026 r. i 2027 r.) i ustaleniu nowych limitów wydatków z budżetu państwa (na lata 2028–2035) przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe. Ustalenie limitów na kolejny, ww. okres, jest realizacją obowiązku określonego w art. 50 ust. 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.). Konieczne jest zwiększenie limitów na lata 2026 i 2027 oraz ustalenie limitów na kolejne osiem lat. Przy ustalaniu wysokości limitów na lata 2026–2035 uwzględniono konieczność podwyższenia maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w związku ze wzrostem cen towarów i usług w ostatnich latach, co skutkuje wzrostem kosztów produkcji podręczników. Projekt ustawy przewiduje również rozwiązanie umożliwiające wydanie przez Radę Ministrów rozporządzenia w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe – w terminie do dnia 30 marca 2026 r., zamiast w terminie do końca sierpnia danego roku. Jednocześnie planuje się, aby nowe kwoty ww. dotacji celowej obowiązywały od dnia 1 kwietnia 2026 r.

2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji i oczekiwany efekt

1. Planowana zmiana w ustawie o systemie oświaty w zakresie dopuszczania podręczników do użytku szkolnego

Przewiduje się zmianę art. 22an ust. 4 ustawy o systemie oświaty, dotyczącą podwyższenia wysokości opłaty wnoszonej z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego przez podmiot posiadający autorskie prawa majątkowe do podręcznika lub inne prawa do korzystania z utworu będącego podręcznikiem. Obecnie wysokość tej opłaty wynosi od 800 zł do 6000 zł. Projekt ustawy przewiduje podwyższenie tej opłaty. Proponowana w projekcie ustawy opłata wynosi od 2800 zł do 14 000 zł. Wydatki związane z realizacją zadań w zakresie dopuszczania do użytku szkolnego podręczników są finansowane z budżetu państwa z części 30 – Oświata i wychowanie. Podmioty składające do ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania wnioski o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika wnoszą opłatę, która stanowi dochód budżetu państwa. W ramach prowadzonych postępowań o dopuszczenie do użytku szkolnego podręczników są zawierane umowy z rzeczoznawcami, wskazanymi do opiniowania poszczególnych podręczników. Powyższa zmiana będzie neutralna dla budżetu państwa. Zakłada się bowiem, że wydatki związane z realizacją umów zawartych z rzeczoznawcami do spraw podręczników nie będą przekraczać wysokości opłat wniesionych przez wydawców podręczników. W przypadku większości podręczników w postaci papierowej wysokość opłaty wynosi aktualnie 4800 zł, co przy podziale na 3 rzeczoznawców oznacza kwotę 1600 zł brutto. Taką kwotę wynagrodzenia (brutto) otrzymuje

rzeczoznawca opiniujący podręcznik i jest to obecnie kwota zdecydowanie nieadekwatna do zakresu i znaczenia pracy, jaka jest wymagana od rzeczoznawcy – eksperta (na podstawie opinii którego wydawana jest decyzja o dopuszczeniu bądź odmowie dopuszczenia podręcznika do użytku szkolnego przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania).

Po wprowadzeniu zmiany wysokości opłaty wnoszonej z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego minister właściwy do spraw oświaty i wychowania na podstawie art. 22aw ustawy o systemie oświaty, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat wnoszonych w postępowaniu o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego, uwzględniając możliwość różnicowania tych opłat w zależności od rodzaju i postaci podręcznika, zakresu kształcenia, rodzaju zajęć edukacyjnych oraz etapu edukacyjnego. Ponadto w ww. rozporządzeniu planuje się wprowadzić zmianę polegającą na zwiększeniu liczby wymaganych opinii rzeczoznawców (z 3 do 4) w przypadku podręczników w postaci papierowej, oraz zwiększeniu liczby wymaganych opinii rzeczoznawców, tj. do 5 opinii – w przypadku podręczników w postaci elektronicznej. Konieczne będzie zapewnienie odpowiedniego wynagrodzenia dla większej liczby rzeczoznawców. Podręczniki liczą od około 100 stron do nawet około 500 stron (np. do liceum ogólnokształcącego i technikum w przypadku rozszerzonego zakresu kształcenia). Ponadto maksymalna stawka opłaty wnoszonej wraz z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika w postaci papierowej do użytku szkolnego w wysokości 4800 zł została ustalona ponad 20 lat temu i nie była od tego czasu zmieniana, a biorąc pod uwagę tylko wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w tym okresie wysokość tej opłaty powinna być dwukrotnie wyższa.

2. Planowana zmiana w ustawie o finansowaniu zadań oświatowych polegająca na zmianie wysokości limitów wydatków z budżetu państwa (w 2026 r. i 2027 r.) i ustaleniu nowych limitów (na lata 2028–2035) wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe.

Obecnie w art. 120 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych są określone maksymalne limity wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe jedynie do 2027 r. W związku z powyższym konieczne jest określenie ww. limitów na kolejne lata. W art. 120 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych przewiduje się zmianę wysokości maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie wyposażenia publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w 2026 r. i 2027 r. oraz określeniu nowych ww. limitów na kolejne 8 lat (2028–2035). Określenie limitów na kolejne lata stanowi realizację obowiązku wynikającego z art. 50 ust. 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, zgodnie z którym Rada Ministrów przedstawia Sejmowi, trzy lata przed upływem dziesięcioletniego okresu, projekt zmiany ustawy określającej maksymalne limity wydatków jednostek sektora finansów publicznych, wyrażone kwotowo, na kolejnych 10 lat budżetowych wykonywania ustawy. Uwzględniając skumulowany wzrost wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w latach 2015–2026 (61,5 %), oraz biorąc pod uwagę dotychczasowe podwyżki maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe na ucznia (o 20 % i 10 %), proponuje się podwyższenie o 20 % maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe (Dz. U. poz. 910), a tym samym zwiększenie istniejących limitów wydatków na lata 2026–2027 oraz określenie nowych limitów na lata kolejne, tj. 2028–2035. Zgodnie z ww. rozporządzeniem maksymalna kwota dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne wynosi 99 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

2) materiały ćwiczeniowe wynosi 55 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne wynosi:

a) 185 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

b) 238 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

c) 330 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;

4) materiały ćwiczeniowe wynosi 27,50 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII. Zmiana wysokości ww. limitów w 2026 r. i 2027 r. oraz określenie nowych limitów na lata 2028–2035, a także określenie w projekcie ustawy przepisu umożliwiającego wcześniejsze wydanie ww. rozporządzenia Rady Ministrów (tj. w terminie do dnia 30 marca 2026 r. zamiast do końca sierpnia danego roku) po wcześniejszym dokonaniu przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania weryfikacji maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, pozwoli w konsekwencji na procedowanie nowego rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, które określałoby podwyższone kwoty dotacji celowej na:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne, która w przypadku klas I–III wynosiłaby 119 zł na ucznia;

2) materiały ćwiczeniowe, która w przypadku klas I–III wynosiłaby 66 zł na ucznia;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne, która w przypadku:

a) klasy IV wynosiłaby 222 zł na ucznia,

b) klasy V i VI wynosiłaby 286 zł na ucznia,

c) klasy VII i VIII wynosiłaby 396 zł na ucznia;

4) materiały ćwiczeniowe, która w przypadku klas IV–VIII będzie wynosiłaby 33 zł na ucznia.

3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? W większości krajów UE uczniowie szkół podstawowych mają zapewniony bezpłatny dostęp do podręczników. Sposób finansowania darmowych podręczników w krajach członkowskich OECD/UE jest zróżnicowany. W Niemczech część kosztów jest finansowana przez wspólnotę związaną z miejscem zamieszkania ucznia. W Słowacji zakup materiałów dydaktycznych jest w pełni finansowany z budżetu państwa, jedyne co szkoła musi zrobić, to zamówić odpowiednią liczbę danych typów podręczników, wypełniając formularz na wskazanej stronie internetowej. Nabyte tą drogą pomoce dydaktyczne stanowią własność danej placówki edukacyjnej i są jedynie wypożyczane uczniom na czas roku szkolnego. We Włoszech podręczniki dla uczniów szkół podstawowych są darmowe – finansowane przez władze lokalne. Natomiast materiały dydaktyczne dla uczniów na dalszych etapach kształcenia są nabywane we własnym zakresie. Dlatego też włoskie ministerstwo edukacji co roku ustala zakres cen podręczników, narzucając jednocześnie nieprzekraczalny limit wydatków na pełen zestaw książek. W Anglii, Walii, Irlandii Północnej podręczniki dla szkół publicznych, które są finansowane z budżetu państwa, pozostają własnością szkoły i są oddawane do użytku uczniom jedynie na czas roku szkolnego. W Czechach koszty nabycia podręczników zazwyczaj są pokrywane z budżetu państwa. Dzieci uczęszczające do klasy przygotowawczej oraz klasy I szkoły podstawowej dostają książki na własność, natomiast uczniowie starszych roczników są obowiązani oddać wypożyczone materiały najpóźniej do końca roku szkolnego.

4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie wydawcy 39 dane własne Ministerstwa Edukacji Konieczność ponoszenia podręczników Narodowej wyższych opłat z tytułu szkolnych złożenia wniosku o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika. Wzrost przychodów wydawców podręczników dla szkoły podstawowej w związku ze zwiększeniem maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa i określeniem nowych maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe. rzeczoznawcy 716 Wzrost wynagrodzenia z podręczników tytułu sporządzenia opinii szkolnych o podręczniku w związku z podwyższeniem wysokości opłaty wnoszonej z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego.

5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji W wyniku zawetowania w dniu 18 grudnia 2025 r. przez Prezydenta RP ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw konieczne jest pilne przygotowanie nowego projektu ustawy, zawierającego trzy zmiany, które były ujęte w ww. ustawie z dnia 21 listopada 2025 r., a które są konieczne do wprowadzenia jeszcze w I kwartale 2026 r.

Odstąpiono od przeprowadzenia uzgodnień, konsultacji publicznych i opiniowania, ponieważ materia objęta przedmiotowym projektem ustawy została już poddana temu procesowi w ramach procedowania ustawy z dnia 21 listopada 2025 r.

Projekt ustawy został zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Ministra Edukacji, zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2025 r. poz. 677), oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny, zgodnie z § 52 ust. 1 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806, z późn. zm.).

6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z 2025 Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] r.) 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 (2026–

2035) Dochody ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

pozostałe jednostki 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 (oddzielnie) Wydatki ogółem – 118,0 89,0 469,0 587,0 617,0 448,0 548,0 573,0 408,0 497,0 4.354,0

budżet państwa – 118,0 89,0 469,0 587,0 617,0 448,0 548,0 573,0 408,0 497,0 4.354,0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

pozostałe jednostki 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 (oddzielnie)

– - Saldo ogółem -118,0 -89,0 -469,0 -587,0 -617,0 -448,0 -548,0 573,0 -408,0 -497,0 -4.354,0

– - budżet państwa -118,0 -89,0 -469,0 -587,0 -617,0 -448,0 -548,0 573,0 -408,0 -497,0 -4.354,0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

pozostałe jednostki 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 (oddzielnie) Zmiany spowodują dodatkowe skutki finansowe dla sektora finansów publicznych, w tym budżetu państwa.

1. Źródłem finansowania kosztów związanych z dopuszczaniem do użytku szkolnego podręczników szkolnych jest budżet państwa w ramach części 30 – Oświata i wychowanie. Wydatki na ten cel w 2026 r. zostały zabezpieczone w ramach wyznaczonych limitów wydatków na 2026 r. dla Źródła części 30 – Oświata i wychowanie. finansowania 2. Źródłem finansowania kosztów związanych z dotacją celową na zadanie związane z zapewnieniem uczniom szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej bezpłatnego dostępu do podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych jest budżet państwa – rezerwa celowa w poz. 26 – Środki na wyrównywanie szans edukacyjnych dzieci i młodzieży, zapewnienie uczniom objętym obowiązkiem szkolnym dostępu do bezpłatnych podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych, a także programów rządowych oraz programów i przedsięwzięć ustanawianych w obszarze oświaty i wychowania na podstawie art. 90u i 90w ustawy o systemie oświaty oraz na dofinansowanie Branżowych Centrów Umiejętności. Kwoty wydatków na wymieniony cel, ujęte w rezerwie celowej w poz. 26 na 2026 r. oraz niezbędne do ujęcia w ramach przedmiotowej rezerwy w latach 2027–2035, wskazano w dalszej części OSR. Dodatkowe 1. Wzrost opłaty wnoszonej z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika informacje, w Wydatki związane z realizacją zadań w zakresie dopuszczania do użytku szkolnego podręczników są tym finansowane z budżetu państwa z części 30 – Oświata i wychowanie. Podmioty składające do ministra wskazanie właściwego do spraw oświaty i wychowania wnioski o dopuszczenie do użytku szkolnego źródeł danych podręcznika wnoszą opłatę, która stanowi dochód budżetu państwa. W ramach prowadzonych i przyjętych postępowań o dopuszczenie do użytku szkolnego podręczników są zawierane umowy z do obliczeń rzeczoznawcami do spraw podręczników szkolnych, wskazanymi do opiniowania poszczególnych założeń podręczników. Zakłada się, że wydatki związane z realizacją umów zawartych z rzeczoznawcami do spraw podręczników, tak jak dotychczas, nie będą przekraczać wysokości opłat wniesionych przez wydawców podręczników. Po wprowadzeniu ww. zmiany minister właściwy do spraw oświaty i wychowania na podstawie art. 22aw ustawy o systemie oświaty określi, w drodze rozporządzenia, m.in. wysokość opłat wnoszonych w postępowaniu o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego, uwzględniając możliwość różnicowania tych opłat w zależności od rodzaju i postaci podręcznika, zakresu kształcenia, rodzaju zajęć edukacyjnych oraz etapu edukacyjnego. Już obecnie w przypadku podręczników do wybranych zajęć (podręczniki do języków obcych nowożytnych, języków mniejszości narodowej lub etnicznej, języka regionalnego) łączna wysokość wynagrodzenia rzeczoznawców jest niższa niż kwota opłaty wniesionej wraz z wnioskiem o dopuszczenie tych podręczników do użytku szkolnego. Zmiana będzie zatem neutralna dla budżetu państwa. Zakłada się, że:

a) większość opłat wnoszonych przez wydawców z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika w postaci papierowej będzie wynosić 11 200 zł, co oznacza kwotę brutto na 1 rzeczoznawcę w wysokości 2800 zł (obecnie jest to 1600 zł brutto);

b) liczba składanych wniosków o dopuszczenie do użytku szkolnego podręczników będzie wynosić w kolejnych latach:  2026 r. – 300 wniosków, wysokość wnoszonych opłat 3,4 mln zł,  2027 r. – 300 wniosków, wysokość wnoszonych opłat 3,4 mln zł,  2028 r. – 300 wniosków, wysokość wnoszonych opłat 3,4 mln zł,  2029 r. – 250 wniosków, wysokość wnoszonych opłat 2,8 mln zł,  2030 r. – 250 wniosków, wysokość wnoszonych opłat 2,8 mln zł,  2031 r. i następne lata – 150 wniosków, wysokość wnoszonych opłat 1,7 mln zł.

Liczbę składanych wniosków oszacowano na podstawie liczby wniosków składanych podczas wdrażania zmienionych podstaw programowych kształcenia ogólnego w ramach ostatniej reformy systemu oświaty, tj. w latach 2017–2019 i następnych.

2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 Łącznie w latach 2026–2035 (0–10) Dochody budżetu 0,35 3,4 3,4 3,4 2,8 2,8 1,7 1,7 1,7 1,7 1,7 24,3 państwa Wydatki budżetu 0,35 3,4 3,4 3,4 2,8 2,8 1,7 1,7 1,7 1,7 1,7 24,3 państwa Saldo ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

2. Nowe maksymalne limity wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe Zgodnie z art. 50 ust. 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, Rada Ministrów przedstawia Sejmowi, trzy lata przed upływem dziesięcioletniego okresu, projekt zmiany ustawy określającej maksymalne limity wydatków jednostek sektora finansów publicznych, wyrażone kwotowo, na kolejnych 10 lat budżetowych wykonywania ustawy. Obecnie w art. 120 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych wskazano maksymalne limity wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe do 2027 r. Wynoszą one w:

a) 2026 r. – 475 mln zł,

b) 2027 r. – 536 mln zł.

Obowiązujące obecnie limity wydatków do roku 2027 zostały wyliczone z uwzględnieniem kwot dotacji celowej, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe. Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia maksymalna kwota dotacji celowej obliczanej i przyznawanej na wyposażenie publicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w:

a) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne wynosi 99 zł na ucznia – w przypadku klas I–III,

b) materiały ćwiczeniowe wynosi 55 zł na ucznia – w przypadku klas I–III,

c) podręczniki lub materiały edukacyjne wynosi:

– 185 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

– 238 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

– 330 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII,

d) materiały ćwiczeniowe wynosi 27,50 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII. Dotacja na zakup podręczników lub materiałów edukacyjnych dla wszystkich uczniów danej klasy ma powtarzalny charakter, jest udzielana co 3 lata (z zakupionych podręczników korzystają 3 kolejne roczniki uczniów danej klasy). Dotacja na zakup materiałów ćwiczeniowych jest udzielana corocznie. W przypadku podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych dla uczniów niepełnosprawnych, posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego (dotyczy uczniów: z niepełnosprawnością intelektualną, niesłyszących, słabosłyszących, z autyzmem, w tym zespołem Aspergera, niewidomych i słabowidzących) ww. kwoty dotacji są powiększane przez pomnożenie ich o wskaźniki, których wysokość została określona w przepisach wydanych na podstawie art. 61 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. W szacowaniu nowej wysokości limitów na lata 2026–2035 uwzględniono poniższe czynniki, tj.:

1) prognozowaną liczbę uczniów szkół podstawowych oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w kolejnych latach (dane SIO z dnia 31 stycznia 2025 r.);

2) liczbę uczniów z Ukrainy uczących się w szkołach podstawowych w polskim systemie oświaty, dla których podręczniki finansowano w 2023 r. oraz 2025 r. z Funduszu Pomocy. Od 2026 r. liczbę uczniów ukraińskich należy ująć w ogólnej liczbie uczniów, dla których przeznaczono dotację celową na podręczniki. Dla wyliczeń przyjęto, że liczba ta nie zmieni się w stosunku do obecnej (ok. 107 tys. uczniów) – dane na dzień 30 września 2024 r. (wg stanu bazy SIO na dzień 28 stycznia 2025 r.);

3) znaczny wzrost liczby uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, który w ostatnich latach jest dużo wyższy niż przewidywany jeszcze kilka lat temu. Zgodnie z danymi posiadanymi przez Ministerstwo Edukacji Narodowej (dane SIO z dnia 31 stycznia 2025 r.) liczba uczniów klasy I szkoły podstawowej posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego w latach 2019–2025 wzrosła o 95 % (z 2,54 % do 4,96 %). Prognozowany jest jej dalszy wzrost, który w perspektywie 2035 r. może osiągnąć ok. 10 % populacji uczniów (dane prognozowane są oparte na modelu wyliczeń Ministerstwa Edukacji Narodowej, który bierze pod uwagę wzrost liczby uczniów klas I z orzeczeniami oraz wzrost liczby uczniów z orzeczeniami w kolejnych klasach szkoły podstawowej);

4) skumulowany wzrost wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych, który w latach 2015–2026 wyniósł 61,5 %. Analizowano także wskaźnik inflacji dla produkcji papieru i wyrobów z papieru

– w latach 2015–2023, który wyniósł 34,0 % dla czasopism, gazet, książek oraz 37 % dla artykułów piśmiennych, kreślarskich, malarskich;

5) wskaźnik inflacji określony przez Ministra Finansów w „Wytycznych dotyczących stosowania jednolitych wskaźników makroekonomicznych będących podstawą oszacowania skutków finansowych projektowanych ustaw”, zaktualizowanych w lipcu 2025 r., tj.:

– dla roku 2026 – 3,0 %,

– dla roku 2027 – 2,6 %,

– dla roku 2028 – 2,5 %,

– dla roku 2029 – 2,4 %,

– od roku 2030 – 2,5 %;

6) 7 % rezerwę środków, która jest niezbędna ze względu na trudne do przewidzenia wahania liczby uczniów;

7) dotychczasowe podwyżki kwot dotacji celowej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe – w latach 2021 i 2023 dwukrotnie podnoszono maksymalne kwoty dotacji podręcznikowej na ucznia: w 2021 r. o 20 % i w 2023 r. o 10 %;

8) ograniczenia dotyczące planowanych wydatków wynikające z nałożenia na Polskę procedury nadmiernego deficytu (na mocy Decyzji Rady Unii Europejskiej 2024/2133 z dnia 26 lipca 2024 r.).

W konsekwencji, uwzględniając skumulowany wzrost wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych w latach 2015–2026 (61,5 %), po uwzględnieniu dotychczasowych podwyżek maksymalnych kwot dotacji podręcznikowej na ucznia (20 % i 10 %), proponuje się podwyższenie o 20 % maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół podstawowych oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, a tym samym zwiększenie istniejących limitów wydatków w 2026 r. i 2027 r. oraz zaprojektowanie limitów na lata kolejne, tj. 2028–2035. Biorąc pod uwagę powyższe, w art. 120 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych dla lat 2026– 2035 proponuje się w projekcie ustawy limity jak poniżej:

a) rok 2026 – jest: 475 mln zł, powinno być: 593 mln zł,

b) rok 2027 – jest: 536 mln zł, powinno być: 625 mln zł,

c) rok 2028 – 469 mln zł,

d) rok 2029 – 587 mln zł,

e) rok 2030 – 617 mln zł,

f) rok 2031 – 448 mln zł,

g) rok 2032 – 548 mln zł,

h) rok 2033 – 573 mln zł,

i) rok 2034 – 408 mln zł,

j) rok 2035 – 497 mln zł.

Poziom wydatków na zadanie wyposażenia publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe (w mln zł; ceny stałe) Łącznie Rok 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 2026– Aktualne limity określone w art. 120 ust. 1 362,0 475,0 536,0 - - - - - - - - - ustawy o finansowaniu zadań oświatowych Proponowany poziom wydatków na zadanie wyposażenia publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie

- 593,0 625,0 469,0 587,0 617,0 448,0 548,0 573,0 408,0 497,0 5.365,0 szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe – ujęte w przypadku 2026 r. / do ujęcia w kolejnych latach w rezerwie celowej w poz. 26 Zmiana wartości limitów:

a) w latach 2026 i 2027 – w porównaniu do obecnych limitów - +118,0 +89,0 -156,0 +118,0 +30,0 -169,0 +100,0 +25,0 -165,0 +89,0 +79

b) w latach 2028–2035 – w porównaniu do roku poprzedniego

7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców, oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie 0 1 2 3 5 10 Łącznie zmian (0–10) W ujęciu duże pieniężnym przedsiębiorstwa (w mln zł, sektor mikro-, -3,4 -3,4 -3,4 -2,8 -2,8 -1,7 -24,3 ceny stałe z małych i średnich 2025 r.) przedsiębiorstw rodzina, obywatele oraz gospodarstwa domowe W ujęciu duże niepieniężnym przedsiębiorstwa sektor mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw rodzina, Ustalenie nowych limitów wydatków z budżetu państwa na zadanie związane z obywatele oraz wyposażeniem szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały gospodarstwa ćwiczeniowe, które uwzględniają podwyższenie kwot dotacji celowej pozwoli w domowe dalszej perspektywie na zakup lepszej jakości podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych przez szkoły podstawowe oraz szkoły artystyczne realizujące kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej oraz poszerzy możliwości wyboru podręczników z oferty wydawniczej. osoby starsze Przez zwiększenie limitów wydatków z budżetu państwa na zadanie związane z oraz osoby wyposażeniem szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe niepełnosprawne zostanie zapewniony nieprzerwany bezpłatny dostęp niepełnosprawnych uczniów szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej do podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych dostosowanych do potrzeb tych uczniów, przeznaczonych do obowiązkowych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego. Nie wywiera wpływu na osoby starsze. Niemierzalne Nie dotyczy. Dodatkowe Wpływ na sektor mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw został oszacowany w odniesieniu do informacje, w zakładanej ogólnej liczby wniosków o dopuszczenie do użytku szkolnego podręczników. Do tym wykonania obliczeń założono, że większość wniosków o dopuszczenie do użytku szkolnego wskazanie podręczników będzie dotyczyć tak jak dotychczas podręczników w postaci papierowej, w przypadku źródeł danych których opłata wnoszona przez wydawcę z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego i przyjętych podręcznika wynosić będzie 11 200 zł. Wymienione w tabeli kwoty będą stanowić koszty dla małych do obliczeń i średnich przedsiębiorstw z tytułu podwyższenia opłat za dopuszczenie do użytku szkolnego założeń podręczników (kwoty te są równe dochodom budżetu państwa z tytułu tych opłat wskazanych w pkt 6 OSR w opisie pod tabelą). Projektowana ustawa będzie miała wpływ na działalność mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, z późn. zm.). Określenie nowych maksymalnych limitów wydatków budżetu państwa na zadanie związane z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej uwzględniających wzrost maksymalnych kwot dotacji celowej na podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe spowoduje wzrost przychodów przedsiębiorstw wydających podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe. Szacuje się, że nie przełoży się to na wzrost dochodów przedsiębiorców ze względu na obserwowany wzrost cen towarów i usług niezbędnych do wytworzenia podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych i w związku z tym nie jest możliwe wskazanie wzrostu dochodów przedsiębiorców. Natomiast podniesienie opłaty wnoszonej przez wydawców wraz z wnioskiem o dopuszczenie do użytku szkolnego podręcznika spowoduje, że przedsiębiorcy wydający podręczniki będą wprawdzie zobowiązani do wyższych opłat, ale mając na uwadze skalę sprzedaży podręczników oraz osiągane z tego tytułu przychody, podwyższenie tej opłaty nie będzie stanowiło istotnego obciążenia dla budżetów tych podmiotów tym bardziej, że maksymalna stawka opłaty wnoszonej wraz z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego (w przypadku podręcznika w postaci papierowej) została ustalona ponad 20 lat temu i nie była od tego czasu zmieniana.

8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej nie tabeli zgodności). nie dotyczy

zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:

Wprowadzane obciążenia są przystosowane do tak ich elektronizacji. nie nie dotyczy Komentarz: Brak.

9. Wpływ na rynek pracy Wejście w życie projektowanej regulacji nie będzie miało wpływu na rynek pracy.

10. Wpływ na pozostałe obszary środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój mienie państwowe zdrowie regionalny inne: sądy powszechne, administracyjne lub wojskowe Omówienie Nie dotyczy. wpływu

11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Wykonanie przepisów ustawy nastąpi po ich wejściu w życie. Proponuje się, aby ustawa weszła w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1, który wejdzie w życie z dniem 1 czerwca 2026 r.

12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Efektem realizacji projektu ustawy są:

1) podwyższenie wysokości opłaty wnoszonej z wnioskiem o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego stanowiące jednocześnie wynagrodzenia (brutto) rzeczoznawców opiniujących podręczniki. Wynagrodzenia rzeczoznawców staną się bardziej adekwatne do zakresu i wagi ich pracy;

2) zmiana limitów wydatków w 2026 r. i 2027 r. oraz określenie nowych limitów wydatków przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, co wynika z art. 50 ust. 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Przy ustaleniu proponowanych limitów na lata 2026–2035 uwzględniono konieczność podwyższenia maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w związku ze wzrostem cen towarów i usług w ostatnich latach, co skutkuje wzrostem kosztów produkcji podręczników. Pozwoli to na zakup lepszej jakości podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych przez szkoły podstawowe oraz szkoły artystyczne realizujące kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej oraz poszerzy możliwości wyboru podręczników z oferty wydawniczej.

13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Brak. Projekt

ROZPORZĄDZENIE

RADY MINISTRÓW

z dnia

w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe

Na podstawie art. 55 ust. 10 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 439 i 1792 oraz z 2026 r. poz. 34 i …) zarządza się, co następuje:

§ 1. Maksymalna kwota dotacji celowej obliczanej i przyznawanej na wyposażenie publicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne wynosi 119 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

2) materiały ćwiczeniowe wynosi 66 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne wynosi:

a) 222 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

b) 286 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

c) 396 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;

4) materiały ćwiczeniowe wynosi 33 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII.

§ 2. W przypadku gdy w roku szkolnym 2025/2026 szkoła podstawowa i szkoła artystyczna realizująca kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej zapewniła uczniom podręczniki, materiały edukacyjne lub materiały ćwiczeniowe, które zostały zakupione w 2025 r. oraz od dnia 1 stycznia 2026 r. do dnia 20 maja 2026 r. zgodnie z art. 57 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, których koszt podlega refundacji ze środków dotacji celowej na 2026 r., wysokość maksymalnej kwoty na:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne wynosi 99 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

2) materiały ćwiczeniowe wynosi 55 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne wynosi:

a) 185 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

b) 238 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

c) 330 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;

4) materiały ćwiczeniowe wynosi 27,50 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII.

§ 3. Traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe (Dz. U. poz. 910).

§ 4. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 2026 r.

PREZES RADY MINISTRÓW

UZASADNIENIE

Projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe jest wykonaniem upoważnienia ustawowego zawartego w art. 55 ust. 10 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 439 i 1792 oraz z 2026 r. poz. 34 i …), zwanej dalej „ustawą”.

Zgodnie z art. 55 ust. 7 ustawy maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy, mogą podlegać weryfikacji. Rada Ministrów na podstawie art. 55 ust. 8 i 10 ustawy, może określić, w drodze rozporządzenia (do końca sierpnia roku, w którym jest dokonywana weryfikacja), maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy, które będą obowiązywały od roku budżetowego następującego po roku, w którym została dokonana weryfikacja. Zgodnie z art. 3 projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (UD353) – w przypadku dokonania w 2026 r. weryfikacji, o której mowa w art. 55 ust. 7 ustawy, Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy, w terminie do dnia 30 marca 2026 r. co ma na celu, aby nowe wyższe kwoty dotacji celowej obowiązywały od dnia 1 kwietnia 2026 r., a nie dopiero od roku budżetowego następującego po roku, w którym została dokonana weryfikacja.

Od momentu wprowadzenia w 2015 r. dotacji celowej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe dwukrotnie podnoszono maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy, tj. w:

1) 2021 r. – rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 26 czerwca 2020 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki i materiały edukacyjne (Dz. U. poz. 1137) – o 20 %;

2) 2023 r. – rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe (Dz. U. poz. 910) – o 10 %.

Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania dokonując w 2026 r., zgodnie z art. 55 ust. 7 ustawy, weryfikacji maksymalnych kwot dotacji celowej uwzględnił:

1) wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w latach 2015–2025 wynoszący 61,5 % (wskaźnik skumulowany),

2) wskaźnik inflacji dla produkcji papieru i wyrobów z papieru w latach 2015–2023 wynoszący 34,0 %, a dla czasopism, gazet, książek oraz artykułów piśmiennych, kreślarskich, malarskich – 37 %.

Uwzględniając skumulowany wzrost wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (61,5 %) i dotychczasowe podwyżki maksymalnych kwot dotacji celowej na ucznia (o 20 % i 10 %), w wyniku dokonanej weryfikacji za niezbędne uznano podwyższenie maksymalnych kwot dotacji celowej o 20% w stosunku do kwot obecnie obowiązujących. W związku z powyższym w projekcie rozporządzenia przewidziano następujące maksymalne kwoty dotacji celowej na wyposażenie szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne, która w przypadku klas I–III będzie wynosić 119 zł na ucznia;

2) materiały ćwiczeniowe, która w przypadku klas I–III będzie wynosić 66 zł na ucznia;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne, która w przypadku:

a) klasy IV będzie wynosić 222 zł na ucznia,

b) klas V i VI będzie wynosić 286 zł na ucznia,

c) klas VII i VIII będzie wynosić 396 zł na ucznia;

4) materiały ćwiczeniowe, która w przypadku klas IV–VIII będzie wynosić 33 zł na ucznia.

Ponadto w projekcie rozporządzenia przewidziano utrzymanie dotychczasowych wysokości maksymalnych kwot dotacji celowej w przypadku, gdy w roku szkolnym 2025/2026 szkoła podstawowa i szkoła artystyczna realizująca kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej zapewniła uczniom podręczniki, materiały edukacyjne lub materiały ćwiczeniowe, które zostały zakupione w 2025 r. oraz od dnia 1 stycznia 2026 r. do dnia 20 maja 2026 r. zgodnie z art. 57 ust. 5 i 6 ustawy, a których koszt będzie podlegać refundacji ze środków dotacji celowej na 2026 r. w kwotach obowiązujących do dnia 1 kwietnia 2026 r. Wysokość maksymalnych kwot dotacji celowej na:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne będzie wynosić 99 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

2) materiały ćwiczeniowe będzie wynosić 55 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne będzie wynosić:

a) 185 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

b) 238 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

c) 330 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;

4) materiały ćwiczeniowe będzie wynosić 27,50 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII.

Proponuje się aby rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 kwietnia 2026 r.

Projekt rozporządzenia nie zawiera przepisów technicznych w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597) i w związku z tym nie podlega notyfikacji.

Przedmiot regulacji nie jest objęty zakresem prawa Unii Europejskiej.

Projekt rozporządzenia nie wymaga przedstawienia właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia konsultacji, albo uzgodnienia.

Projekt rozporządzenia nie podlega ocenie w zakresie oceny skutków regulacji w trybie § 32 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806 oraz z 2025 r. poz. 408).

Projektowane rozporządzenie będzie miało wpływ na działalność mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, 1795 i 1826). Wzrost maksymalnych kwot dotacji celowej na podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe spowoduje wzrost przychodów przedsiębiorstw wydających podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe. Szacuje się, że nie przełoży się to na wzrost dochodów przedsiębiorców ze względu na obserwowany wzrost cen towarów i usług niezbędnych do wytworzenia podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych. Odnosząc się do § 12 pkt 1 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie „Zasad techniki prawodawczej” (Dz. U. z 2016 r. poz. 283), należy stwierdzić, że rozporządzenie uwzględnia regulacje, w stosunku do których nie ma możliwości, aby mogły być podjęte za pomocą alternatywnych środków.

Data sporządzenia Nazwa projektu 31 grudnia 2025 r. Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały Źródło: edukacyjne i materiały ćwiczeniowe Upoważnienie ustawowe – art. 55 ust. 10 Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące ustawy z dnia 27 października 2017 r. o Ministerstwo Edukacji Narodowej finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 439 i 1792 oraz z 2026 poz. 34 i …) Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza Stanu lub Podsekretarza Stanu Nr w wykazie prac - Katarzyna Lubnauer – Sekretarz Stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu Natalia Łęczycka, starszy specjalista – Departament Kształcenia Ogólnego, adres e-mail: natalia.leczycka@men.gov.pl, tel. 22 34 74 706 OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Jaki problem jest rozwiązywany? W projekcie ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (UD353) przewidziano podwyższenie maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa przeznaczonych na zadanie związane z wyposażeniem publicznych oraz niepublicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w latach 2026 i 2027. Jednocześnie, w celu realizacji obowiązku wynikającego z art. 50 ust. 1c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1483, 1844 i 1846), określono wysokość maksymalnych limitów na kolejne lata, tj. aż do 2035 r. Od momentu wprowadzenia w 2015 r. dotacji celowej na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe dwukrotnie podnoszono maksymalne kwoty dotacji celowej na ucznia, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, zwanej dalej „ustawą”, tj. w:

1) 2021 r. – rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 26 czerwca 2020 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki i materiały edukacyjne (Dz. U. poz. 1137) – o 20%;

2) 2023 r. – rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 maja 2023 r. w sprawie maksymalnych kwot dotacji celowej udzielanej na wyposażenie szkół w podręczniki i materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe (Dz. U. poz. 910) – o 10%. Środki te nie pokryły wzrostu kosztów przygotowania i wydania podręczników w tym okresie. Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania dokonując w 2026 r., zgodnie z art. 55 ust. 7 ustawy, weryfikacji maksymalnych kwot dotacji celowej uwzględnił:

1) wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w latach 2015–2025 wynoszący 61,5 % (wskaźnik skumulowany);

2) wskaźnik inflacji dla produkcji papieru i wyrobów z papieru w latach 2015–2023 wynoszący 34,0 %, a dla czasopism, gazet, książek oraz artykułów piśmiennych, kreślarskich, malarskich – 37 %. W związku z powyższym w projektowanym rozporządzeniu przewidziano podwyższenie o 20 % maksymalnych kwot dotacji celowej w stosunku do kwot obecnie obowiązujących. Należy zaznaczyć, że 20 % wzrost stawek dotacji celowej z 2021 r. dotyczył tylko podręczników i materiałów edukacyjnych. Stawki dotacji celowej na materiały ćwiczeniowe wzrosły tylko raz – w 2023 r. o 10 %. Uwzględniając skumulowany wzrost wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (61,5 %) i dotychczasowe podwyżki maksymalnych kwot dotacji celowej na ucznia (o 20 % i 10 %) minister właściwy do spraw oświaty i wychowania dokonał weryfikacji maksymalnych kwot dotacji celowej zgodnie z art. 55 ust. 7 ustawy.

2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt Zgodnie z art. 55 ust. 7 ustawy maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy mogą podlegać weryfikacji. Rada Ministrów na podstawie art. 55 ust. 8 i 10 ustawy, może określić, w drodze rozporządzenia (do końca sierpnia roku, w którym jest dokonywana weryfikacja) maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy, które będą obowiązywały od roku budżetowego następującego po roku, w którym została dokonana weryfikacja. Jednakże zgodnie z art. 3 projektu ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (UD353), w przypadku dokonania w 2026 r. weryfikacji, o której mowa w art. 55 ust. 7 ustawy, Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, maksymalne kwoty dotacji celowej, o których mowa w art. 55 ust. 5 ustawy, w terminie do dnia 30 marca 2026 r., co ma na celu, aby nowe wyższe kwoty dotacji celowej obowiązywały od dnia 1 kwietnia 2026 r., a nie dopiero od roku budżetowego następującego po roku, w którym dokonana została weryfikacja.

Projektowane rozporządzenie przewiduje zwiększenie maksymalnych kwot dotacji celowej na wyposażenie publicznych szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne, które w przypadku klas I–III będą wynosić 119 zł na ucznia;

2) materiały ćwiczeniowe, które w przypadku klas I–III będą wynosić 66 zł na ucznia;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne, które w przypadku:

a) klasy IV będą wynosić 222 zł na ucznia,

b) klasy V i VI będą wynosić 286 zł na ucznia,

c) klasy VII i VIII będą wynosić 396 zł na ucznia;

4) materiały ćwiczeniowe, które w przypadku klas IV–VIII będą wynosić 33 zł na ucznia.

Ponadto w projekcie rozporządzenia przewidziano utrzymanie dotychczasowych wysokości maksymalnych kwot dotacji celowej w przypadku, gdy na rok szkolny 2025/2026 szkoła podstawowa i szkoła artystyczna realizująca kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej zapewniła uczniom podręczniki, materiały edukacyjne lub materiały ćwiczeniowe, które zostały zakupione w 2025 r. oraz od dnia 1 stycznia 2026 r. do dnia 20 maja 2026 r. zgodnie z art. 57 ust. 5 i 6 ustawy, których koszt będzie podlegać refundacji ze środków dotacji celowej na 2026 r. w kwotach obowiązujących do dnia 1 kwietnia 2026 r. Wysokość maksymalnych kwot dotacji celowej na:

1) podręczniki do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, podręczniki do zajęć z zakresu danego języka obcego nowożytnego lub materiały edukacyjne będzie wynosić 99 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

2) materiały ćwiczeniowe będzie wynosić 55 zł na ucznia – w przypadku klas I–III;

3) podręczniki lub materiały edukacyjne będzie wynosić:

a) 185 zł na ucznia – w przypadku klasy IV,

b) 238 zł na ucznia – w przypadku klas V i VI,

c) 330 zł na ucznia – w przypadku klas VII i VIII;

4) materiały ćwiczeniowe będzie wynosić 27,50 zł na ucznia – w przypadku klas IV–VIII.

Zgodnie z art. 22ab ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2025 r. poz. 881, z późn. zm.) dyrektor szkoły, na podstawie propozycji zespołów nauczycieli, ustala zestaw podręczników lub materiałów edukacyjnych obowiązujący we wszystkich oddziałach danej klasy przez co najmniej trzy lata szkolne oraz materiały ćwiczeniowe obowiązujące w poszczególnych oddziałach w danym roku szkolnym – po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej i rady rodziców. Ustalane przez dyrektorów szkół zestawy różnią się między sobą, ponieważ nauczyciele mają możliwość samodzielnego wyboru podręczników spośród całej oferty dopuszczonej do użytku szkolnego. Nauczyciele poszczególnych przedmiotów kierują się przy tym własnymi kryteriami, co powoduje, że nie istnieje jednolity zestaw podręczników dla danego poziomu klas. Zestawy te mogą zawierać podręczniki różnych wydawców, a do tego istnieje możliwość korzystania przez nauczycieli z materiałów edukacyjnych. W związku z powyższym jest niemożliwe precyzyjne oszacowanie kosztów podręczników i materiałów edukacyjnych przeznaczonych dla konkretnych klas szkoły podstawowej.

3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? W większości krajów UE uczniowie szkół podstawowych mają zapewniony bezpłatny dostęp do podręczników. Sposób finansowania darmowych podręczników w krajach członkowskich OECD/UE jest zróżnicowany. W Niemczech część kosztów jest finansowana przez wspólnotę związaną z miejscem zamieszkania ucznia. W Słowacji zakup materiałów dydaktycznych jest w pełni finansowany z budżetu państwa, jedyne co szkoła musi zrobić, to zamówić odpowiednią liczbę danych typów podręczników, wypełniając formularz na wskazanej stronie internetowej. Nabyte tą drogą pomoce dydaktyczne stanowią własność danej placówki edukacyjnej i są jedynie wypożyczane uczniom na czas roku szkolnego. We Włoszech podręczniki dla uczniów szkół podstawowych są darmowe – finansowane przez władze lokalne. Natomiast materiały dydaktyczne dla uczniów na dalszych etapach kształcenia są nabywane we własnym zakresie. Dlatego też włoskie ministerstwo edukacji co roku ustala zakres cen podręczników, narzucając jednocześnie nieprzekraczalny limit wydatków na pełen zestaw książek. W Anglii, Walii, Irlandii Północnej podręczniki dla szkół publicznych, które są finansowane z budżetu państwa, pozostają własnością szkoły i są oddawane do użytku uczniom jedynie na czas roku szkolnego. W Czechach koszty nabycia podręczników zazwyczaj są pokrywane z budżetu państwa. Dzieci uczęszczające do klasy przygotowawczej oraz klasy I szkoły podstawowej dostają książki na własność, natomiast uczniowie starszych roczników są obowiązani oddać wypożyczone materiały najpóźniej do końca roku szkolnego.

4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie minister właściwy do spraw 1 – możliwość dokonania podziału środków oświaty i wychowania budżetu państwa na województwa, z uwzględnieniem zwiększonych kwot dotacji celowej minister właściwy do spraw 1 – możliwość zwiększenia wydatków w części finansów publicznych budżetu państwa, której dysponentem jest wojewoda, z uwzględnieniem zwiększonych kwot dotacji celowej minister właściwy do 1 – możliwość zapewnienia podręczników, spraw kultury i ochrony materiałów edukacyjnych i materiałów dziedzictwa narodowego ćwiczeniowych z uwzględnieniem zwiększonych kwot dotacji celowej uczniom szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej, prowadzonych przez ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego lub osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego lub osoby fizyczne wojewodowie 16 – możliwość udzielania dotacji celowej, z uwzględnieniem zwiększonych kwot dotacji celowej, jednostkom samorządu terytorialnego na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe jednostki samorządu 28091 dane Głównego Urzędu możliwość zapewnienia podręczników, terytorialnego Statystycznego według materiałów edukacyjnych i materiałów stanu na 1stycznia 2025 r. ćwiczeniowych z uwzględnieniem zwiększonych kwot dotacji celowej uczniom szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej, prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego dyrektorzy szkół 2253 dane systemu informacji możliwość zapewnienia podręczników, podstawowych i szkół oświatowej według stanu na materiałów edukacyjnych i materiałów artystycznych realizujących dzień 30 września 2025 r. ćwiczeniowych z uwzględnieniem kształcenie ogólne w zwiększonych kwot dotacji celowej uczniom zakresie szkoły szkół podstawowych i szkół artystycznych podstawowej, realizujących kształcenie ogólne w zakresie prowadzonych przez osoby szkoły podstawowej, prowadzonych przez prawne niebędące osoby prawne niebędące jednostkami jednostkami samorządu samorządu terytorialnego lub osoby fizyczne terytorialnego lub osoby fizyczne wydawcy podręczników 39 dane własne Ministerstwawzrost przychodów wydawców; utrzymanie szkolnych Edukacji Narodowej równowagi konkurencyjnej na rynku wydawniczym w segmencie podręczników szkolnych

5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji Projekt rozporządzenia zostanie skierowany do zaopiniowania przez reprezentatywne organizacje związkowe w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 440 i 1661), reprezentatywne organizacje pracodawców w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 23 maja 1991 r. o organizacjach pracodawców (Dz. U. z 2025 r. poz. 423) i partnerów społecznych w terminie 30 dni, tj. przez:

1) Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”;

2) Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych;

3) Forum Związków Zawodowych;

4) Chrześcijański Związek Zawodowy „Solidarność” im. Ks. Jerzego Popiełuszki; W liczbie 2809 znajdują się: 16 województw, 314 powiatów i 2479 gmin

5) Komisję Krajową Federacji Regionów i Komisji Zakładowych „Solidarność 80”;

6) Komisję Krajową NSZZ „Solidarność”;

7) Komisję Krajową NSZZ „Solidarność 80”;

8) Krajową Sekcję Nauki NSZZ „Solidarność”;

9) Sekcję Krajową Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”;

10) Sekcję Oświaty KNSZZ „Solidarność 80”;

11) Wolny Związek Zawodowy „Solidarność-Oświata”;

12) Wolny Związek Zawodowy „Sierpień 80” Komisję Krajową;

13) Związek Nauczycielstwa Polskiego;

14) Związek Zawodowy Pracowników Oświaty i Wychowania „Oświata”;

15) Związek Zawodowy „Rada Poradnictwa”;

16) Business Centre Club;

17) Konfederację Lewiatan;

18) Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej;

19) Związek Rzemiosła Polskiego;

20) Alians Ewangeliczny w RP;

21) Federację Inicjatyw Oświatowych;

22) Fundację Instytut Nowoczesnej Edukacji;

23) Fundację Rozwoju Systemu Edukacji;

24) Fundację Rzecznik Praw Rodziców;

25) Instytut Spraw Publicznych;

26) Krajowe Forum Oświaty Niepublicznej;

27) Krajowe Porozumienie Rodziców i Rad Rodziców;

28) Ogólnopolskie Stowarzyszenie Kadry Kierowniczej Oświaty;

29) Polską Izbę Książki;

30) Polską Radę Ekumeniczną

31) Polski Związek Logopedów;

32) Polski Związek Niewidomych Zarząd Główny;

33) Polskie Stowarzyszenie na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym;

34) Polskie Towarzystwo ADHD;

35) Polskie Towarzystwo Dysleksji;

36) Sekretariat Konferencji Episkopatu Polski;

37) Stowarzyszenie Rzecznik Praw Rodziców;

38) Towarzystwo Rozwijania Inicjatyw Oświatowych;

39) Unię Metropolii Polskich;

40) Unię Miasteczek Polskich;

41) Związek Gmin Wiejskich RP;

42) Związek Miast Polskich;

43) Związek Powiatów Polskich.

Projekt rozporządzenia zostanie również przekazany do zaopiniowana przez:

1) Komisję Wspólną Rządu i Samorządu Terytorialnego;

2) Komisję Wspólną Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych;

3) Rzecznika Praw Dziecka;

4) Rzecznika Praw Obywatelskich;

Projekt rozporządzenia wraz z uzasadnieniem i oceną skutków regulacji zostanie udostępniony w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Edukacji Narodowej, zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2025 r. poz. 677), oraz w Biuletynie Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji w zakładce Rządowy Proces Legislacyjny, zgodnie z § 52 ust. 1 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806 oraz z 2025 r. poz. 408).

Podsumowanie konsultacji publicznych i opiniowania zostanie opisane w raporcie z konsultacji publicznych i opiniowania.

6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z …… r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0-10) Dochody ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 pozostałe jednostki (oddzielnie) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Wydatki ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 pozostałe jednostki (oddzielnie) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Saldo ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

pozostałe jednostki (oddzielnie) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Zadania związane z zapewnieniem bezpłatnego dostępu do podręczników, materiałów Źródła finansowania edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych zostaną sfinansowane w ramach środków zaplanowanych w budżecie państwa w rezerwie celowej poz. 26. Dodatkowe informacje, Omówienie skutków rozwiązań zaproponowanych w projekcie rozporządzenia: w tym wskazanie źródeł danych i W projekcie ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań przyjętych do obliczeń oświatowych (UD353) przewidziano zmianę polegającą na określeniu limitów dotacji celowej na założeń wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w 2026 r. i 2027 r. oraz określeniu nowych ww. limitów na kolejne 8 lat (2028–2035). W OSR do ww. projektu ustawy określono skutki finansowe związane ze zmianą limitów i podwyższeniem stawek dotacji celowej. W związku z powyższym jest możliwe określenie nowych, podwyższonych o 20 %, maksymalnych kwot dotacji celowej. Szacowane wydatki na dotację celową na wyposażenie szkół w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe w kolejnych latach, uwzględniające podwyższone maksymalne kwoty dotacji celowej, będą mieścić się w projektowanych limitach.

Kwoty dotacji celowej na podręczniki i materiały edukacyjne: Obecnie Zwiększona Klasa obowiązująca o 20 % I–III 99 zł 119 zł IV 185 zł 222 zł V–VI 238 zł 286 zł VII–VIII 330 zł 396 zł

Kwoty dotacji celowej na materiały ćwiczeniowe: Obecnie Zwiększona Klasa obowiązująca o 20 % I–III 55 zł 66 zł IV–VIII 27,50 zł 33 zł

Spodziewany poziom wydatków z budżetu państwa na dotację celową po uwzględnieniu 20% wzrostu maksymalnych stawek dotacji celowej oraz limitów wydatków budżetu państwa zaprojektowanych na lata 2026–2035: Rok Dotacja Dotacja Dotacja Dotacja Refundacja Środki na zakup Razem dotacja Proponowany celowa na celowa na celowa na celowa z podręczników, celowa limit w podręczniki i materiały dodatkowe tytułu wzrostu materiałów projekcie materiały ćwiczeniowe zestawy liczby uczniów edukacyjnych i ustawy edukacyjne zgodnie z ćwiczeniowych, (w mln zł) liczbą w tym na ich oddziałów klas magazynowanie i dystrybucję do szkół i szkół polskich, o których mowa w art. 8 ust. 5 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. c ustawy – Prawo oświatowe

2026 352 088 419 98 563 128 22 653 746 44 247 800 1 081 729 2 640 000 521 274 822 593 2027 381 549 502 96 175 862 25 111 981 44 605 207 1 150 245 2 640 000 551 232 797 625 2028 212 960 809 106 967 979 14 279 020 77 279 930 880 570 2 640 000 415 008 308 469 2029 350 127 159 94 699 634 23 142 665 47 516 306 1 092 816 2 640 000 519 218 580 587 2030 379 956 427 88 670 099 25 857 648 46 070 375 1 153 103 3 100 000 544 807 652 617 2031 198 993 709 97 446 681 13 891 820 89 977 143 853 785 3 100 000 395 263 138 448 2032 325 956 630 83 636 904 22 347 283 46 748 777 1 031 961 3 100 000 482 821 555 548 2033 352 356 784 79 429 362 24 984 989 43 965 416 1 086 510 3 100 000 504 923 061 573 2034 172 810 432 89 870 534 12 426 386 80 291 493 787 916 3 100 000 359 286 761 408 2035 289 170 564 77 658 176 20 319 784 45 133 018 943 890 3 100 000 436 325 432 497

Poniższa tabela przedstawia zmiany w wydatkach budżetowych związanych z projektem ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (UD353), tj. różnicę między wielkością wydatków obliczonych z uwzględnieniem podwyższenia maksymalnych kwot dotacji celowej o 20 % a wielkością wydatków obliczonych według obecnie obowiązujących maksymalnych kwot dotacji celowej (mln zł):

Kwota różnicy Szacowane koszty obsługi Proponowany limit w Rok w zakresie dotacji zadania – 1 % przekazanej ustawie celowej kwoty dotacji celowej

2026 98,65 593 5,93 2027 104,56 625 6,25 2028 78,69 469 4,69

2029 97,69 587 5,87 2030 103,64 617 6,17 2031 75,24 448 4,48 2032 91,78 548 5,48 2033 96,12 573 5,73

2034 68,64 408 4,08 2035 83,28 497 4,97

7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0-10) W ujęciu duże przedsiębiorstwa 97,67 103,51 77,90 96,72 177,09 336,42 889,31 pieniężnym sektor mikro-, małych i 0 0 0 0 0 0 0 (w mln zł, średnich ceny stałe z przedsiębiorstw 2025 r.) rodzina, obywatele oraz 0 0 0 0 0 0 0 gospodarstwa domowe osoby starsze oraz 0 0 0 0 0 0 0 osoby niepełnosprawne W ujęciu duże przedsiębiorstwa Nie wywiera wpływu. niepieniężnym sektor mikro-, małych i Nie wywiera wpływu. średnich przedsiębiorstw rodzina, obywatele oraz Umożliwi zapewnienie bezpłatnego dostępu uczniów szkół podstawowych i gospodarstwa domowe szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej do podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych przeznaczonych do obowiązkowych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego. osoby starsze oraz Umożliwi zapewnienie bezpłatnego dostępu niepełnosprawnym uczniom szkół osoby niepełnosprawne podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej do podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych przeznaczonych do obowiązkowych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego. Nie wywiera wpływu na osoby starsze. Niemierzalne - -

- - Dodatkowe informacje, Podniesienie wysokości kwot dotacji celowej pozwoli na zakup lepszej jakości podręczników, w tym wskazanie materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych przez szkoły podstawowe oraz szkoły źródeł danych i artystyczne realizujące kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej oraz poszerzy przyjętych do obliczeń możliwości wyboru podręczników z oferty wydawniczej. założeń Wzrost maksymalnych kwot dotacji celowej na podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe spowoduje wzrost przychodów przedsiębiorstw wydających podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe, jednak szacuje się, że nie przełoży się to bezpośrednio na wzrost ich dochodów, ze względu na obserwowany wzrost kosztów usług i produktów niezbędnych do wytworzenia podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych. W związku z powyższym jest trudne oszacowanie wpływu projektu rozporządzenia na ww. przedsiębiorstwa. Powyżej przedstawiono wielkość spodziewanego wzrostu przychodów ww. przedsiębiorstw, który obliczono odejmując od kwoty stanowiącej wzrost wydatków budżetowych w związku z podwyższeniem maksymalnych kwot dotacji celowej, kwotę stanowiącą wzrost kosztu obsługi zadania, o którym mowa w art. 55 ust. 1 i 2 ustawy, stanowiący 1% przekazanej kwoty dotacji celowej. Wskazany 1 % przekazanej kwoty dotacji celowej jest wydatkowany przez jednostki samorządu terytorialnego. Podniesienie wysokości dotacji celowej na zakup podręczników przyczyni się natomiast do utrzymania równowagi konkurencyjnej na rynku wydawniczym w segmencie podręczników szkolnych. Obecnie na rynku funkcjonuje kilka dużych wydawnictw, w których dzięki efektowi skali, koszty jednostkowe mogą być niższe. Mniejsze wydawnictwa, ze względu na ograniczoną skalę produkcji, ponoszą wyższe koszty wytworzenia, co przekłada się na wyższe ceny ich publikacji. Zwiększenie poziomu dotacji celowej będzie sprzyjać wyrównaniu warunków konkurencji między podmiotami, a przede wszystkim przeciwdziałać nadmiernej koncentracji rynku wydawniczego w tym segmencie.

8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej tabeli nie zgodności). nie dotyczy

zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:

Wprowadzane obciążenia są przystosowane do ich tak elektronizacji. nie nie dotyczy

Komentarz:

9. Wpływ na rynek pracy Wejście w życie projektowanej regulacji nie będzie miało wpływu na rynek pracy.

10. Wpływ na pozostałe obszary środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój regionalny mienie państwowe zdrowie sądy powszechne, administracyjne inne: lub wojskowe Omówienie wpływu

11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Proponuje się, aby rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 kwietnia 2026 r.

12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Corocznie dokonuje się pomiaru procentowego wykonania zadania pn.: „Odsetek szkół, w których uczniom został zapewniony dostęp do bezpłatnych podręczników lub materiałów edukacyjnych oraz materiałów ćwiczeniowych przeznaczonych do obowiązkowych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego”. Wzrost kwot dotacji celowej na podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe umożliwi w kolejnych latach realizację zadania związanego z wyposażeniem szkół podstawowych i szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej w podręczniki, materiały edukacyjne i materiały ćwiczeniowe.

13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Brak.