Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w 370. rocznicę złożenia Ślubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza.

SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja

SPRAWOZDANIE

KOMISJI KULTURY, DZIEDZICTWA NARODOWEGO I ŚRODKÓW PRZEKAZU

o poselskim projekcie uchwały w 370. rocznicę złożenia Slubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza (druk nr 2365)

Marszałek Sejmu, zgodnie z art. 37 ust. 1 i art. 40 ust. 1 regulaminu Sejmu skierował w dniu 23 marca 2026 r. powyższy projekt uchwały do Komisji Kultury, Dziedzictwa

Narodowego i Środków Przekazu do pierwszego czytania.

Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu po przeprowadzeniu pierwszego czytania oraz rozpatrzeniu tego projektu uchwały na posiedzeniu w dniu

26 marca 2026 r.

wnosi:

Wysoki Sejm podjąć raczy załączony projekt uchwały.

Warszawa, dnia 26 marca 2026 r.

Sprawozdawca Przewodniczący Komisji

(-) Tomasz Zieliński (-) Piotr Adamowicz

= UCHWAŁA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia ... 2026 r.

w sprawie upamiętnienia 370. rocznicy złożenia Ślubów lwowskich przez króla Jana II

Kazimierza

I kwietnia 2026 roku przypada 370. rocznica Ślubów lwowskich, które król Polski Jan II Kazimierz złożył przed obrazem Matki Bożej Łaskawej w katedrze Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie: z przysięgi króla Jana II Kazimierza: „Ciebie dziś za Patronkę moją i za Królową państw moich obieram. (...) Skoro zaś z wielką serca mego żałością wyraźnie widzę, że za jęki i ucisk kmieci spadły w tym siedmioleciu na Królestwo moje z rąk Syna Twojego, sprawiedliwego Sędziego, plagi: powietrza, wojny i innych nieszczęść, przyrzekam ponadto i ślubuję, że po nastaniu pokoju wraz ze wszystkimi stanami wszelkich będę używał środków, aby lud Królestwa mego od niesprawiedliwych ciężarów i

ucisków wyzwolić.*”.

Rzeczpospolita Obojga Narodów w połowie XVII wieku znajdowała się w bardzo trudnej sytuacji wewnętrznej 1 międzynarodowej. Bunt Chmielnickiego i wojny z Kozakami przyczyniły się do agresji Moskwy. Większość Litwy i wschodnie tereny Korony znalazły się pod okupacją moskiewską. W 1655 roku rozpoczął się potop szwedzki, czyli atak Szwecji na Polskę. Większość wojsk koronnych i litewskich, a także znaczna część ówczesnego społeczeństwa, porzuciły Jana II Kazimierza i oddały się pod protekcję króla szwedzkiego.

Prawie cały kraj został opanowany przez Szwedów, zaś król Polski udał się na Śląsk.

Jednym z przełomowych momentów w toczącej się wojnie była skuteczna obrona przed Szwedami klasztoru na Jasnej Górze. Atak najeźdźcy na powszechnie czczone miejsce kultu wywołał ogromne poruszenie i stał się punktem zwrotnym. W Sokalu hetmani koronni wydali uniwersał, w którym wezwali naród do walki ze Szwedami, a w Tyszowcach zawiązano konfederację. W całym kraju rozpoczęła się wojna partyzancka, w której wzięły udział

wszystkie stany polskiego narodu.

Odpowiadając na próbę zdobycia klasztoru jasnogórskiego i liczne akty profanacji kościołów oraz pragnąc zachęcić mieszczan i chłopów do walki ze Szwedami, 1 kwietnia 1656

roku król Jan II Kazimierz złożył uroczyste ślubowanie, w którym ogłosił Matkę Bożą Królową

Korony Polskiej i powierzył jej opiece mieszkańców Rzeczypospolitej. Śluby lwowskie Jan II

Kazimierz złożył w obecności nuncjusza papieskiego i przedstawicieli wszystkich stanów.

Śluby lwowskie stały się jednym z najważniejszych aktów polityczno-religijnych w historii Polski. Ogłoszenie Matki Bożej Królową Polski miało wpływ na budowanie tożsamości narodowej i upowszechnienie kultu maryjnego, pozwoliło także skonsolidować społeczeństwo w walce przeciwko wspólnym wrogom. Śluby Jana II Kazimierza miały duże znaczenie dla dalszych losów naszej Ojczyzny, odwoływano się do nich w chwilach klęsk i w czasach kolejnych niewoli. W ich trzechsetlecie więziony przez komunistów kardynał Stefan Wyszyński napisał Jasnogórskie Śluby Narodu Polskiego, które zostały uroczyście złożone 26

sierpnia 1956 roku na Jasnej Górze.

Sejm Rzeczypospolitej Polskiej niniejszą uchwałą upamiętnia 370. rocznicę złożenia

Ślubów lwowskich przez króla Jana II Kazimierza.