Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich.
Druk nr 3138 · strona druku w Sejmie · 3138.pdf · 3138-ustawa.docx · 3138-uzasadnienie.docx
Pełny tekst
Tekst wyodrębniony automatycznie z dokumentu źródłowego; wiążący jest oficjalny druk.
Warszawa, 23 września 2026 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Prezes Rady Ministrów RM-0610-162-26
Pan Włodzimierz Czarzasty Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku, na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przedstawiam Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej projekt ustawy
- o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich. Projekt ma na celu wykonanie prawa Unii Europejskiej. Do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Infrastruktury.
Z poważaniem Donald Tusk /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Projekt U S T AWA
z dnia
o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich
Art. 1. W ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846, 912 i 1123) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 17:
a) w ust. 1 pkt 26 otrzymuje brzmienie:
„26) dochody podmiotów zarządzających w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176 i …), z wyjątkiem dochodów z zysków kapitałowych – na zasadach określonych w art. 10a ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich;”,
b) dodaje się ust. 14 w brzmieniu: „14. W razie wydania przez dyrektora urzędu morskiego decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy publicznej, o której mowa w art. 10a ust. 12 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich, podatnik traci we wskazanym w decyzji zakresie prawo do zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 26, i jest obowiązany do zapłaty podatku należnego od dochodu w terminie właściwym do rozliczenia zaliczki za pierwszy okres przypadający do wpłaty zaliczki, o którym mowa w art. 25, następującym po miesiącu, w którym doręczono decyzję, a gdy utrata prawa nastąpi w ostatnim miesiącu roku podatkowego – w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1.”.
Art. 2. W ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176) wprowadza się następujące zmiany:
1) po art. 10 dodaje się art. 10a w brzmieniu:
„Art. 10a. 1. Do zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846, 912 i 1123), zwanego dalej „zwolnieniem”, kwalifikują się poniesione w danym roku podatkowym przez podmiot zarządzający wydatki na:
1) wykonywanie działalności, do której nie mają zastosowania reguły konkurencji określone w przepisach części trzeciej tytułu VII rozdziału I Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 202 z 07.06.2016, str. 1, z późn. zm.) (działalność niegospodarcza):
a) w zakresie kontroli i bezpieczeństwa ruchu morskiego,
b) w zakresie rozwoju infrastruktury zlokalizowanej poza terenem portu, która jest powszechnie dostępna nieodpłatnie dla użytkowników na równych i niedyskryminacyjnych warunkach,
c) związanej z ochroną przeciwpożarową, o której mowa w art. 7 ust. 3,
d) związanej z ochroną portów, o której mowa w art. 4 pkt 10 i 11 w związku z art. 63 pkt 3 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich (Dz. U. z 2024 r. poz. 597 oraz z 2026 r. poz. 815);
2) budowę, wymianę lub modernizację infrastruktury portowej lub infrastruktury zapewniającej dostęp do portów lub przystani morskich od strony morza lub lądu;
3) pogłębianie;
4) koszty planowania działań, o których mowa w pkt 2 i 3.
2. Wydatki, o których mowa w ust. 1 pkt 2–4, podlegają zwolnieniu do wysokości pomocy publicznej dla podmiotu zarządzającego dopuszczalnej zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem 651/2014”.
3. Warunkiem uwzględnienia wydatków na wykonywanie działalności niegospodarczej, o której mowa w ust. 1 pkt 1, przy korzystaniu ze zwolnienia jest prowadzenie przez podmiot zarządzający wyodrębnionej ewidencji rachunkowej dla tej działalności oraz prawidłowe przypisanie przychodów i kosztów na podstawie konsekwentnie stosowanych i mających obiektywne uzasadnienie metod, a także określenie w dokumentacji, o której mowa w art. 10 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2026 r. poz. 522, 640, 644 i 1206), zasad prowadzenia wyodrębnionej ewidencji rachunkowej dla tej działalności oraz metod przypisywania przychodów i kosztów.
4. Zwolnienie, w zakresie, w jakim jest związane z działalnością gospodarczą podmiotów zarządzających, stanowi pomoc publiczną, i przysługuje począwszy od miesiąca roku podatkowego, w którym podmiot zarządzający rozpoczął ponoszenie wydatków kwalifikowalnych, aż do momentu, gdy jego wysokość osiągnie maksymalną wielkość pomocy, o której mowa w art. 4 ust. 1 lit. ee i art. 56b ust. 4–6 rozporządzenia 651/2014, obliczonej jako ekwiwalent dotacji brutto zgodnie z zasadami określonymi w tym rozporządzeniu.
5. Za dzień udzielenia pomocy publicznej uznaje się dzień, w którym, zgodnie z ustawą z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, upływa termin złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1 tej ustawy.
6. Podmiotem właściwym w sprawie udzielania pomocy publicznej jest właściwy dyrektor urzędu morskiego.
7. Warunkiem udzielenia pomocy publicznej w postaci zwolnienia jest złożenie wniosku o weryfikację poprawności dokonanych wydatków pod kątem kwalifikowalności oraz spełnienia warunków dotyczących pomocy publicznej.
8. Podmiot zarządzający, w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, przedkłada właściwemu dyrektorowi urzędu morskiego wniosek, o którym mowa w ust. 7, do którego dołącza:
1) sprawozdanie za poprzedni rok podatkowy z poniesionych wydatków, o których mowa w ust. 1;
2) informacje, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2026 r. poz.
500);
3) sprawozdanie z weryfikacji spełnienia warunków uprawniających do korzystania ze zwolnienia sporządzone przez biegłego rewidenta;
4) kopię zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
9. Dyrektor urzędu morskiego dokonuje weryfikacji wniosku, o którym mowa w ust. 7, pod kątem zgodności z zasadami określonymi w niniejszej ustawie i w przepisach wydanych na podstawie ust. 20.
10. W terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 7, dyrektor urzędu morskiego może wezwać podmiot zarządzający do przedstawienia dodatkowych informacji potwierdzających spełnienie warunków uprawniających ten podmiot do korzystania ze zwolnienia. Termin na przedstawienie dodatkowych informacji przez podmiot zarządzający wynosi 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
11. Dyrektor urzędu morskiego w terminie do końca 10. tygodnia, licząc od końca tygodnia, w którym złożono wniosek, o którym mowa w ust. 7, wydaje decyzję potwierdzającą prawidłowość kwalifikacji wydatków oraz spełnienie warunków dotyczących pomocy publicznej – w przypadku pozytywnej weryfikacji tego wniosku, albo wydaje decyzję o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy publicznej.
12. Dyrektor urzędu morskiego wydaje decyzję o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy publicznej w przypadku:
1) gdy pomoc publiczna została udzielona niezgodnie z zasadami określonymi w niniejszej ustawie lub w przepisach wydanych na podstawie ust. 20;
2) wydania przez Komisję Europejską decyzji o obowiązku zwrotu pomocy, o której mowa w art. 16 rozporządzenia Rady (UE) nr 2015/1589 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 248 z 24.09.2015, str. 9), zwanego dalej „rozporządzeniem 2015/1589”, oraz decyzji, o których mowa w art. 11, art. 13 i art. 20 tego rozporządzenia.
13. W decyzji, o której mowa w ust. 12, dyrektor urzędu morskiego określa kwotę pomocy publicznej podlegającą zwrotowi pomniejszoną odpowiednio o kwotę podatku należnego, o którym mowa w art. 17 ust. 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
14. Do kwoty pomocy publicznej podlegającej zwrotowi dolicza się odsetki liczone od dnia udzielenia pomocy publicznej do dnia ich zwrotu, obliczone z zastosowaniem stopy oprocentowania – stosowanej do zwrotu pomocy – określonej zgodnie z rozdziałem V rozporządzenia Komisji (WE) nr 794/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Rady (UE) nr 2015/1589 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 140 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.).
15. Należności z tytułu nienależnie uzyskanej pomocy publicznej ulegają przedawnieniu z upływem 10 lat.
16. Podmiot zarządzający korzystający ze zwolnienia jest obowiązany do przechowywania ksiąg rachunkowych i dokumentów dotyczących wyodrębnionej ewidencji rachunkowej do czasu upływu terminu przedawnienia roszczeń związanych ze zwrotem pomocy publicznej określonego w ust. 15.
17. Do postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w ust. 11, stosuje się ustawę z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691).
18. Dyrektor urzędu morskiego przekazuje Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej oraz naczelnikowi urzędu skarbowego właściwego dla podmiotu zarządzającego w sprawach podatku dochodowego kopię wydanej decyzji, o której mowa w ust. 11, w terminie 14 dni, licząc od dnia, w którym decyzja stała się prawomocna.
19. Postępowanie przed dyrektorem urzędu morskiego nie wpływa na uprawnienie podmiotu zarządzającego do korzystania ze zwolnienia.
20. Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz szczegółowe zasady obliczania wysokości zwolnienia, mając na uwadze zapewnienie zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym.
21. W sprawach nieuregulowanych w ustawie do monitorowania pomocy publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej.”;
2) w art. 23 ust. 2 otrzymuje brzmienie: „2. Do zarządzania portami i przystaniami morskimi, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 7 ust. 1, 2a i 2b, art. 8, art. 9, art. 10a oraz art. 12.”.
Art. 3. 1. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się do dochodów uzyskanych do dnia 31 grudnia 2026 r.
2. Podatnicy, których rok podatkowy rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2027 r. i zakończy się po dniu 31 grudnia 2026 r., stosują przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym do końca przyjętego przez nich roku podatkowego.
3. Warunkiem korzystania z pomocy publicznej, o której mowa w art. 10a ust. 4 ustawy zmienianej w art. 2, jest rozpoczęcie prac w rozumieniu art. 2 pkt 23 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1, z późn. zm.) po wejściu w życie niniejszej ustawy.
Art. 4. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2027 r.
UZASADNIENIE
Cel projektu ustawy
Celem projektu ustawy jest:
1) doprecyzowanie zasad przyznawania pomocy publicznej w postaci zwolnienia od podatku od osób prawnych (CIT) dla podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi oraz zapewnienie zgodności z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającym niektóre kategorie pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1, z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem 651/2014”, oraz
2) uniknięcie ryzyka zwrotu pomocy niezgodnej z prawem w rozumieniu rozporządzenia Rady (UE) 2015/1589 z dnia 13 lipca 2015 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 248 z 24.09.2015, str. 9), zwanego dalej „rozporządzeniem 2015/1589”.
Przyjęcie rozwiązań planowanych w projekcie ustawy pozwoli na zachowanie konkurencyjnej pozycji polskich portów morskich oraz zagwarantuje ich dalszy rozwój przez stworzenie warunków dla inwestycji.
Od 2013 r. Komisja Europejska (KE) prowadzi dochodzenie w sprawie SA.38401 – Opodatkowanie osób prawnych w Rzeczypospolitej Polskiej, mające zastosowanie do portów (ang. Corporate taxation of ports in Poland).
Aktualnie z CIT są zwolnione dochody podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi w części przeznaczonej na budowę, rozbudowę i modernizację infrastruktury portowej oraz na realizację zadań określonych w art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o portach”.
KE stwierdziła, że przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o CIT”, zwolnienie podatkowe dla podmiotów zarządzających portami i przystaniami morskimi stanowi pomoc publiczną niezgodną z rynkiem wewnętrznym i wezwała Rzeczpospolitą Polską do usunięcia ww. zwolnienia. Władze polskie zdecydowały jednak o dostosowaniu ww. zwolnienia podatkowego do wymogów prawa Unii Europejskiej (UE) w zakresie pomocy
państwa przez zapewnienie jego zgodności z rozporządzeniem 651/2014. KE została poinformowana o takim rozwiązaniu.
KE rozpoczęła działania w sprawie obowiązującego zwolnienia podatkowego pod koniec upływu trzyletniego okresu przejściowego liczonego od dnia przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do UE (w dniu 24 kwietnia 2007 r.). W dniu 3 lipca 2013 r. KE skierowała do polskich władz kwestionariusz dotyczący funkcjonowania i opodatkowania portów. Władze polskie odpowiedziały na ww. kwestionariusz w dniu 1 października 2013 r. Następnie KE kierowała do polskich władz pytania uzupełniające w dniu 31 stycznia 2014 r., a także w dniach 4 września 2014 r. i 27 kwietnia 2017 r., na które władze polskie udzieliły odpowiedzi w dniach: 20 marca 2014 r., 1 października 2014 r. i 9 czerwca 2017 r. Pismem z dnia 31 lipca 2020 r. KE poinformowała polskie władze, że w ramach trwającego dochodzenia w sprawie opodatkowania organów portowych KE wznowiła dochodzenie w sprawie opodatkowania osób prawnych, mającego zastosowanie do organów portowych w Rzeczypospolitej Polskiej.
KE stwierdziła, że polskie podmioty zarządzające portami i przystaniami morskimi mogą prowadzić działalność, która będzie charakteryzowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zwanego dalej „TFUE”.
W tym kontekście zwolnienie ma zastosowanie do wszystkich źródeł dochodów podmiotów zarządzających, w tym do dochodów z działalności gospodarczej. Środek zwalnia z podatku dochodowego od osób prawnych niektóre dochody podmiotów zarządzających, zmniejszając tym samym wydatki, które normalnie są zawarte w kosztach operacyjnych tych podmiotów. W związku z tym KE wstępnie uznała, że przedmiotowy środek przynosi tym podatnikom korzyść gospodarczą (poprawia ich sytuację finansową).
KE wskazała również, że polskie podmioty zarządzające mogą konkurować z organami zarządzającymi portami znajdującymi się w innych państwach członkowskich, w szczególności portami położonymi na wybrzeżu Morza Bałtyckiego. W związku z tym KE wstępnie uznała, że podmioty zarządzające są zaangażowane w handel wewnątrzunijny, a zatem korzyści dla nich mogą wpływać na handel wewnątrz UE i zakłócać konkurencję.
W konsekwencji zwolnienie z art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT zostało zaklasyfikowane przez KE jako pomoc publiczna w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE.
Jednocześnie KE zaznaczyła, że nie widzi podstaw do uznania, że zwolnienie podatkowe w aktualnym kształcie normatywnym może zostać uznane za zgodne z rynkiem wewnętrznym. Zgodnie z ustaleniami poczynionymi w toku dyskusji z KE, w celu rozwiania wyrażonych przez ten organ zastrzeżeń, zwolnienie podatkowe przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT musi zostać dostosowane do przepisów prawa unijnego określających warunki zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym albo zniesione. W przypadku braku podjęcia odpowiednich działań legislacyjnych KE zaznaczyła, że podejmie dalsze działania, które mogą nawet skutkować obowiązkiem zwrotu przez podatników korzyści podatkowych, jakie uzyskali od 2007 r. na mocy art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT.
Dotychczas KE nie wszczęła formalnego postępowania w przedmiotowej sprawie.
Projektowana ustawa eliminuje zagrożenie związane ze zwrotem pomocy publicznej oraz zapewnia rozwiązania korzystne dla podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi. Porty morskie realizują inwestycje portowe o wysokiej kapitałochłonności, długim okresie zwrotu i strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa polskiego, logistyki, handlu zagranicznego oraz transformacji energetycznej, w tym dla rozwoju offshore. Całkowite odebranie zwolnienia wynikającego z CIT lub pozostawienie stanu niepewności prawnej realnie osłabiałoby zdolność portów do finansowania infrastruktury portowej i mogłoby pogorszyć ich konkurencyjność wobec portów zagranicznych korzystających z różnych form wsparcia publicznego zgodnego z prawem UE.
Proponowane rozwiązania zostały przygotowane we współpracy z portami o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej.
Osiągnięcie celów projektowanej ustawy nie jest możliwe za pomocą innych środków.
Obecny stan prawny
Aktualnie ustawa o CIT przewiduje wyjątki od ogólnych zasad opodatkowania dochodów osób prawnych. Jednym z takich odstępstw jest przepis, który stanowi, że wolne od podatku są dochody podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi w części przeznaczonej na budowę, rozbudowę i modernizację infrastruktury portowej oraz na realizację zadań określonych w art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o portach.
Podmiotami uprawnionymi do korzystania ze zwolnienia są podmioty zarządzające portami lub przystaniami morskimi, czyli podmioty zarządzające portami o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej powołane na podstawie art. 13 ust. 1–3 ustawy o portach, a także podmioty zarządzające innymi portami i przystaniami powołane w trybie art. 23 ust. 1 ustawy o portach, tj. dla których formę prawno-organizacyjną zarządzania określa gmina, w granicach której jest położona większa część nieruchomości gruntowych, z wyłączeniem gruntów pokrytych wodami, znajdujących się w granicach portu lub przystani morskiej.
Aktualnie do podmiotów zarządzających należą1):
1. Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A.;
2. Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A.;
3. Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A.;
4. Zarząd Portu Morskiego Hel Koga sp. z o.o.;
5. Szkuner sp. z o.o.;
6. Zarząd Portu Morskiego Elbląg sp. z o.o.;
7. Zarząd Portu Morskiego w Ustce sp. z o.o.;
8. Zarząd Morskiego Portu Police sp. z o.o.;
9. Zarząd Portu Morskiego Dziwnów;
10. Marina Kamień Pomorski sp. z o.o.;
11. Zarząd Portu Morskiego Mrzeżyno;
12. Międzyzdrojskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o.o.;
13. Zarząd Portu Morskiego Kołobrzeg sp. z o.o.;
14. Zarząd Portu Morskiego Darłowo sp. z o.o.;
15. Zarząd Przystani Morskiej w Międzyzdrojach sp. z o.o.;
16. Ośrodek Sportu i Rekreacji WYSPIARZ w Świnoujściu;
17. Przystań Morska Wolin sp. z o.o.
Przedmiotem zwolnienia są dochody podmiotów zarządzających przeznaczone na działania wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT i w art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o portach, czyli budowa, rozbudowa i modernizacja infrastruktury portowej, a także prognozowanie, programowanie i planowanie rozwoju portu oraz pozyskiwanie nieruchomości na potrzeby rozwoju portu.
Projektowane zmiany
Projektowana ustawa przewiduje zachowanie dotychczasowego zakresu podmiotowego zwolnienia.
1) Zgodnie z dokumentami: „Wykaz portów i przystani morskich w obszarze właściwości terytorialnej Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni oraz informacja o podmiotach zarządzających” (stan na dzień 14 marca 2023 r., https://www.umgdy.gov.pl/instrukcja-bip/wykaz-portow-i-przystani/) oraz „Wykaz portów i przystani morskich w kompetencjach terytorialnych Dyrektora Urzędu Morskiego w Szczecinie oraz informacja o podmiotach zarządzających” (stan na dzień 27 czerwca 2024 r., https://www.ums.gov.pl/informator-urzedowy/wykaz-portow-i-przystani) Zmiana w ustawie o CIT polega na zastąpieniu obowiązującego zwolnienia rozwiązaniem polegającym na powiązaniu preferencji z ponoszeniem wydatków na działalność podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi na zasadach określonych w ustawie o portach (mechanizm zwolnienia dochodów od podatku – do wysokości wynikającej z przepisów o pomocy publicznej).
Proponowane rozwiązania porządkują relację między prawem podatkowym a prawem pomocy publicznej i wprowadzają model, w którym zwolnienie podatkowe nie funkcjonuje już jako preferencja o charakterze ogólnym, lecz jako instrument wsparcia poddany warunkom materialnym i proceduralnym. W praktyce oznacza to przejście od prostego modelu „dochód przeznaczony na inwestycje równa się zwolnienie” do modelu, w którym będzie konieczne badanie rodzaju działalności, kwalifikowalności kosztów, dostępnego limitu pomocy, kumulacji z innymi środkami wsparcia oraz prawidłowości dokumentacji.
Planowane do wprowadzenia zwolnienie podatkowe obejmuje dwa zasadnicze obszary aktywności podmiotów zarządzających:
1) obszar działalności charakteryzowany jako działalność niegospodarcza, tj. wykonywanie działalności, do której nie mają zastosowania reguły konkurencji określone w przepisach części trzeciej tytułu VII rozdziału I Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz
2) obszar działalności charakteryzowany jako działalność gospodarcza, tj. m.in. budowa, wymiana lub modernizacja infrastruktury portowej lub infrastruktury zapewniającej dostęp do portów lub przystani morskich od strony morza lub lądu, a także pogłębianie oraz planowanie ww. działań.
Projektowane rozwiązanie w zakresie, w jakim odnosi się do działalności o charakterze gospodarczym, stanowi pomoc państwa, dlatego powinno odbywać się zgodnie z procedurami przewidzianymi w prawie UE.
Proponuje się w tym zakresie skorzystanie z możliwości, jakie daje rozporządzenie 651/2014.
Rozporządzenie 651/2014 ustanawia warunki dotyczące pomocy krajowej, która nie wymaga uprzedniego zatwierdzenia przez KE. Wśród kategorii pomocy, do których rozporządzenie 651/2014 znajduje zastosowanie, wymieniono „pomoc na rzecz portów”. W związku z korzystaniem ze zwolnienia dojdzie do dostosowania zasad księgowania konkretnych kosztów kwalifikowalnych, aby mogły one być uznane za pomoc zgodną z rynkiem wewnętrznym na podstawie rozporządzenia 651/2014. Możliwość udzielenia pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego dla podmiotów zarządzających oraz ogólne warunki mające na celu zapewnienie zgodności udzielanego wsparcia z przepisami unijnego prawa pomocy publicznej będą regulowane na poziomie ustawowym.
Jednocześnie przewiduje się wydanie rozporządzenia określającego szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz szczegółowe zasady obliczania wysokości zwolnienia.
Projektowana ustawa wzmacnia transparentność wydatkowania środków przez podmioty zarządzające portami i przystaniami morskimi przez obowiązek prowadzenia wyodrębnionej ewidencji rachunkowej, obowiązek przedstawiania dokumentów potwierdzających przeznaczenie dochodów na wydatki kwalifikowalne oraz formalne potwierdzanie prawidłowości zwolnienia. Takie rozwiązanie zwiększa pewność prawa, ułatwia kontrolę zgodności z zasadami pomocy publicznej i ogranicza ryzyko wykorzystania zwolnienia w sposób oderwany od celu, dla którego zostało przewidziane.
Projektowana ustawa rozszerza zakres przedmiotowy zwolnienia podatkowego, ponieważ umożliwia wykorzystanie dochodów podmiotów zarządzających zwolnionych z podatku od osób prawnych na budowę, wymianę lub modernizację infrastruktury zapewniającej dostęp do portów lub przystani morskich. Zgodnie z art. 2c ustawy o portach budowa, modernizacja i utrzymanie infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich są finansowane ze środków budżetu państwa, w wysokości określonej w ustawie budżetowej, oraz mogą być finansowane lub dofinansowane z innych źródeł, w szczególności z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. W przypadku finansowania lub dofinansowania budowy, modernizacji i utrzymania infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich z innych niż budżet państwa źródeł, zasady finansowania, w szczególności wysokość kosztów inwestycji oraz kosztów utrzymania, określa porozumienie zawierane z właściwym dyrektorem urzędu morskiego.
Zmiany w ustawie o CIT (art. 1 projektu ustawy)
Zmiany w ustawie o CIT stanowią odejście od dotychczasowego rozwiązania, polegającego na zwolnieniu dochodów podmiotów zarządzających w części przeznaczonej na cele wskazane w art. 17 ust. 1 pkt 26 tej ustawy i realizację zadań określonych w art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o portach, w którym termin przeznaczenia i wydatkowania dochodu na te cele był czasowo nieograniczony (art. 17 ust. 1f ustawy o CIT). W miejsce tego rozwiązania proponuje się model, szczegółowo uregulowany w dodanych nowelizacją przepisach ustawy o portach, w którym zwolnieniu podlegają dochody wydatkowane w konkretnym roku podatkowym i których kwalifikowalność i zgodność z przepisami jest weryfikowana przez dyrektora urzędu morskiego w oparciu o szczegółowy wniosek i sprawozdanie złożone przez podmiot zarządzający. Nowa regulacja łączy zatem zwolnienie z konkretnymi wydatkami, które na bieżąco podlegają weryfikacji pod kątem zgodności z ustawą i zasadami udzielania pomocy publicznej.
Przepis art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT, zmieniany proponowaną nowelizacją, odsyła w zakresie zasad i warunków korzystania ze zwolnienia do nowego art. 10a ustawy o portach i dlatego to w ustawie o portach są zawarte zasadnicze regulacje dotyczące tego zwolnienia.
Szczegółowe zmiany w ustawie o CIT:
1. W art. 17 w ust. 1 w pkt 26 zaproponowano doprecyzowanie, że zwolnione dochody podmiotów zarządzających nie obejmują dochodów z zysków kapitałowych, a zwolnienie podlega zasadom określonym w ustawie o portach. Jednocześnie modyfikacji uległ zakres przedmiotowy zwolnienia, który został uregulowany w projektowanych przepisach ustawy o portach.
2. W art. 17 w ust. 14 określono konsekwencje wydania decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy publicznej. Określono w tym przypadku, że zwrot pomocy polega na uwzględnieniu dochodu do opodatkowania, który uprzednio był zadeklarowany jako zwolniony z podatku w kalkulacji zaliczki za miesiąc wydania decyzji lub zeznaniu rocznym, jeżeli decyzja zostanie wydana w grudniu. Zapłata podatku w tych terminach nie wiąże się z powstaniem zaległości podatkowej.
Zmiany te stanowią istotę dotrzymania przez Rzeczpospolitą Polską zobowiązania wobec KE do uchylenia przepisów, które są niezgodne z przepisami UE w zakresie pomocy publicznej.
Zmiany w ustawie o portach (art. 2 projektu ustawy)
1. W art. 10a w ust. 1 wskazano podstawowy warunek korzystania ze zwolnienia – dochody podmiotów zarządzających muszą być wydatkowane w danym roku podatkowym. W przepisie tym określono także ogólny katalog wydatków, które kwalifikują się do zwolnienia. Katalog ten dzieli się na dwie zasadnicze części:
1) wydatki na działalność niegospodarczą, czyli działalność, do której nie mają zastosowania reguły konkurencji;
2) wydatki na działalność gospodarczą obejmującą budowę, wymianę lub modernizację infrastruktury portowej i infrastruktury dostępowej, pogłębianie oraz koszty planowania tych działań, które podlegają zwolnieniu w ramach limitów pomocy publicznej. Do działalności niegospodarczej objętej zwolnieniem zalicza się działalność:
a) w zakresie kontroli i bezpieczeństwa ruchu morskiego,
b) w zakresie rozwoju infrastruktury zlokalizowanej poza terenem portu, która jest powszechnie dostępna nieodpłatnie dla użytkowników na równych i niedyskryminacyjnych warunkach,
c) związaną z ochroną przeciwpożarową, o której mowa w art. 7 ust. 3 ustawy o portach,
d) związaną z ochroną portów, o której mowa w art. 4 pkt 10 i 11 w związku z art. 63 pkt 3 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich (Dz. U. z 2024 r. poz. 597, z późn. zm.). Zadania wymienione w art. 10a ust. 1 pkt 1 lit. a, c i d są wykonywane przez podmioty zarządzające na podstawie odpowiednich ustaw i nie stanowią działalności gospodarczej w rozumieniu unijnych przepisów o pomocy publicznej, ponieważ dotyczą tych elementów infrastruktury, które są dostępne dla wszystkich potencjalnych użytkowników na równych i niedyskryminujących warunkach.
Art. 7 ust. 3 ustawy o portach nakłada na podmiot zarządzający obowiązek zapewnienia ochrony przeciwpożarowej od strony wody zarządzanych obiektów i terenów, a także ochrony przeciwpożarowej od strony wody statków i innych obiektów pływających znajdujących się na wodach portu, redy lub kotwicowiska portu. W świetle ww. przepisu działania z zakresu ochrony przeciwpożarowej są obecnie obowiązkiem portów, zarówno w zakresie ich realizacji, jak i finansowania.
Art. 4 pkt 10 i 11 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich nakłada na zarządzającego portem oraz na zarządzającego obiektem portowym obowiązki związane z ochroną żeglugi, portu i obiektów portowych. Są to obowiązki o charakterze publicznoprawnym, których koszty wykonania spoczywają, zgodnie z art. 63 ww. ustawy, na podmiotach zarządzających portami i podmiotach zarządzających obiektami portowymi. Zarządzający portem ma obowiązek ponoszenia kosztów ochrony żeglugi i portu w zakresie:
1) realizacji ochrony na obszarze portu, w sposób określony w ustawie i w planie ochrony portu;
2) wdrożenia planu ochrony portu;
3) współdziałania z organem ochrony portu i z oficerem ochrony portu;
4) współdziałania z Oficerem Ochrony Obiektu Portowego (PFSO), Oficerem Ochrony Armatora (CSO), Strażą Graniczną, Policją, Państwową Strażą Pożarną oraz Służbą Celno-Skarbową w celu realizacji, w sposób określony w ustawie, ochrony na obszarze portu oraz zapewnienia im warunków do wykonywania obowiązków służbowych. Zarządzający obiektem portowym ma obowiązek ponoszenia kosztów ochrony obiektu portowego w zakresie:
1) opracowania i wdrożenia planu ochrony obiektu portowego;
2) wyznaczania PFSO i zapewnienia mu ścisłej współpracy z oficerem ochrony portu;
3) wydania PFSO dokumentu identyfikacyjnego;
4) współdziałania z organami administracji morskiej, Strażą Graniczną, Policją, Państwową Strażą Pożarną oraz Służbą Celno-Skarbową w celu realizacji ochrony na obszarze obiektu portowego, w sposób określony w ustawie i w planie ochrony obiektu portowego;
5) zapewnienia technicznych i finansowych środków do realizacji zadań związanych z ochroną obiektu portowego, z uwzględnieniem wniosków wynikających z oceny stanu ochrony obiektu portowego.
Wymienione w art. 4 pkt 10 i 11 ww. ustawy czynności stanowią działalność niegospodarczą (w rozumieniu TFUE), ponieważ dotyczą tych elementów infrastruktury, które są dostępne dla wszystkich potencjalnych użytkowników na równych i niedyskryminujących warunkach. Na uwagę zasługuje fakt, że zarządzający portem i zarządzający obiektem portowym są wymienieni po ministrze właściwym do spraw gospodarki morskiej, ministrze właściwym do spraw wewnętrznych, Ministrze Obrony Narodowej, ministrze właściwym do spraw finansów publicznych, ministrze właściwym do spraw zagranicznych, Prezesie Państwowej Agencji Atomistyki, właściwym wojewodzie, dyrektorze właściwego urzędu morskiego i Morskim Ratowniczym Centrum Koordynacyjnym wchodzącym w skład Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa. Treść i cele przepisu art. 4 ww. ustawy przesądzają o publicznoprawnym i niegospodarczym (w rozumieniu TFUE) charakterze wskazanych czynności, a tym samym za zakwalifikowaniem wydatków na pokrycie kosztów tych czynności jako wydatków na działalność, do której nie mają zastosowania reguły konkurencji określone w przepisach części trzeciej tytułu VII rozdziału I TFUE. Zadania wymienione w art. 10a ust. 1 pkt 2 lit. b są wykonywane przez podmioty zarządzające dobrowolnie i również nie stanowią działalności gospodarczej w rozumieniu TFUE, ponieważ dotyczą tych elementów infrastruktury, które są dostępne dla wszystkich potencjalnych użytkowników na równych i niedyskryminujących warunkach.
Zarządy portów funkcjonują w złożonym ekosystemie miejskim, w ścisłym sąsiedztwie terenów należących do samorządów. W praktyce oznacza to, że inwestycje na terenie portu często wymuszają przebudowę okolicznej infrastruktury publicznej, np. zmianę układu dróg dojazdowych, przebudowę wiaduktów, budowę nowych chodników, ścieżek rowerowych, czy parkingów. W efekcie porty finansują inwestycje w tzw. majątek obcy. Spółki portowe nie są właścicielami tej infrastruktury, nie władają nią i nie czerpią z niej zysków, ponieważ jest ona w pełni ogólnodostępna. Porty z własnych budżetów wspierają państwo i samorządy w realizacji ich ustawowych zadań.
W art. 10a ust. 1 pkt 2–4 wskazano rodzaje wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą podmiotów zarządzających, które kwalifikują się do zwolnienia: budowę, wymianę lub modernizację infrastruktury portowej lub infrastruktury zapewniającej dostęp do portów lub przystani morskich od strony morza lub lądu, pogłębianie oraz koszty planowania tych działań. Katalog ten jest zgodny z art. 56b ust. 2 rozporządzenia 651/2014.
2. W art. 10a ust. 2 wskazano, że wysokość zwolnienia (przez odniesienie do wydatków kwalifikowalnych) jest limitowana wysokością dopuszczalnej pomocy dla danego podatnika wynikającą z rozporządzenia 651/2014. Przepis ten ma na celu spełnienie warunków, które postawiła KE, i zapewnienie zgodności pomocy z art. 5 ust. 2 lit. d rozporządzenia 651/2014, który stanowi, że za pomoc przejrzystą uznaje się pomoc w formie korzyści podatkowych, w której w ramach środka przewidziano pułap zapobiegający przekroczeniu obowiązującego progu.
3. W art. 10a w ust. 3 zaproponowano warunek uwzględnienia wydatków na wykonywanie działalności o charakterze niegospodarczym – prowadzenie wyodrębnionej ewidencji rachunkowej pozwalającej na jednoznaczne ustalenie dochodu, który może korzystać ze zwolnienia z opodatkowania.
4. W art. 10a w ust. 4 określono okres obowiązywania zwolnienia, które stanowi pomoc publiczną. Pomoc może być udzielona od roku podatkowego, w którym podmiot zarządzający rozpoczął ponoszenie wydatków kwalifikowalnych, do momentu wyczerpania dopuszczalnego limitu dla danego podatnika.
5. W art. 10a w ust. 5 zdefiniowano dzień udzielenia pomocy publicznej, którym będzie termin złożenia zeznania rocznego określony w ustawie o CIT.
6. W art. 10a w ust. 6 wskazano organ udzielający pomocy publicznej – właściwego dyrektora urzędu morskiego.
7. W art. 10a w ust. 7 określono warunek udzielania pomocy publicznej – złożenie wniosku o weryfikację poprawności dokonanych wydatków pod kątem kwalifikowalności oraz spełnienia warunków dotyczących pomocy publicznej.
8. W art. 10a w ust. 8–10 zaproponowano procedurę wydawania przez dyrektora urzędu morskiego decyzji potwierdzającej prawidłowość dokonanej przez podmiot zarządzający kwalifikacji dokonanych wydatków i spełnienie warunków dotyczących pomocy publicznej albo decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy publicznej. Zgodnie z proponowaną procedurą dyrektor urzędu morskiego weryfikuje czy podmiot zarządzający złożył kompletny wniosek, w tym: • sprawozdanie za poprzedni rok podatkowy z poniesionych wydatków na działalność gospodarczą i niegospodarczą, o których mowa w art. 10a ust. 1; • informacje, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, czyli informacje dotyczące wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacje o otrzymanej pomocy publicznej, zawierające w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia, formy i przeznaczenia, albo oświadczenia o nieotrzymaniu pomocy; • sprawozdanie z weryfikacji spełnienia warunków uprawniających do korzystania ze zwolnienia sporządzone przez biegłego rewidenta; • kopię zeznania rocznego, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
Jeżeli wniosek jest niekompletny, dyrektor urzędu morskiego w ciągu 30 dni od otrzymania wniosku wzywa podmiot zarządzający do uzupełnienia tego wniosku, czyli przedstawienia dodatkowych informacji potwierdzających spełnienie warunków uprawniających ten podmiot do korzystania ze zwolnienia. Podmiot zarządzający ma 14 dni na uzupełnienie wniosku.
9. W art. 10a w ust. 11 wskazano termin wydania decyzji (10 tygodni od końca tygodnia, w którym złożono wniosek) oraz jej charakter (decyzja deklaratoryjna), a także przesłankę wydania decyzji potwierdzającej prawidłowość kwoty zwolnienia oraz wysokość udzielonej pomocy publicznej (pozytywna weryfikacja wniosku).
10. W art. 10a w ust. 12 uregulowano przypadki, które stanowią podstawę do ustalenia i zwrotu nienależnej pomocy.
11. W art. 10a w ust. 13 zaproponowano odesłanie do ustawy o CIT w zakresie skutków wydania decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy wobec administracji skarbowej. W takim przypadku podatnik traci we wskazanym w decyzji zakresie prawo do zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT, i jest obowiązany do zapłaty podatku należnego od dochodu.
12. W art. 10a w ust. 14 uregulowano kwestie doliczania odsetek w przypadku zwrotu pomocy publicznej. Odsetki są liczone od dnia udzielenia pomocy publicznej do dnia zwrotu tych odsetek.
13. W art. 10a w ust. 15 określono zasady przedawnienia należności z tytułu nienależnie uzyskanej pomocy publicznej – okres przedawnienia wynosi 10 lat, licząc od dnia, w którym udzielono pomocy, zgodnie z art. 17 rozporządzenia 2015/1589.
14. W art. 10a w ust. 16 wskazano okres przechowywania ksiąg rachunkowych i dokumentów dotyczących wyodrębnionej ewidencji rachunkowej przez powiązanie tego terminu z terminem przedawnienia roszczeń z tytułu nienależnie uzyskanej pomocy.
15. W art. 10a w ust. 17 zaproponowano stosowanie trybu administracyjnego (tj. przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego) do procedury wydawania decyzji przez dyrektora urzędu morskiego.
16. W art. 10a w ust. 18 przewidziano sposób przekazywania decyzji wydanych przez dyrektora urzędu morskiego do administracji skarbowej w celu zachowania możliwości kontroli przez te organy.
17. W art. 10a w ust. 19 zaproponowano przepis, który ma zapewnić, że toczące się postępowanie przed dyrektorem urzędu morskiego nie ogranicza uprawnienia do korzystania ze zwolnienia. Jest to związane z faktem, że decyzja potwierdzająca, o której mowa w art. 10a ust. 11, ma charakter deklaratoryjny.
18. W art. 10a w ust. 20 zawarto delegację do wydania przez ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej rozporządzenia określającego szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz szczegółowe zasady obliczania wysokości zwolnienia. Przepisy rozporządzenia mają zapewnić zgodność udzielanej pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym, czyli przestrzeganie zasad określonych w art. 107 i 108 TFUE.
19. W art. 10a w ust. 21 zawarto odniesienie do ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, które ma zastosowanie w sprawach nieuregulowanych w ustawie do monitorowania pomocy publicznej.
20. W art. 23 w ust. 2 doprecyzowano zakres stosowania art. 10a, żeby potwierdzić, że podmiotem uprawnionym do korzystania ze zwolnienia jest każdy podmiot zarządzający portem lub przystanią morską, a nie tylko podmiot zarządzający portem o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej.
Poglądowy schemat postępowania w sprawie zwolnienia dochodów podmiotu zarządzającego portem lub przystanią morską z CIT przedstawiono w załączniku nr 1 do uzasadnienia.
Przepisy przejściowe (art. 3 projektu ustawy)
Dotychczasowe zwolnienie będzie miało zastosowanie do dochodów podmiotów zarządzających uzyskanych do końca 2026 r. lub do końca roku podatkowego przyjętego przez podatnika, którego rok podatkowy rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2027 r. i zakończy się po dniu 31 grudnia 2026 r. Jednocześnie przewidziano, że zwolnienie z opodatkowania na nowych zasadach ma zastosowanie pod warunkiem rozpoczęcia prac po wejściu w życie projektowanych przepisów.
Projektowana ustawa wprowadza środek w formie korzyści podatkowych działający na zasadach automatyzmu, bez konieczności każdorazowego wnioskowania o przyznanie pomocy publicznej ex ante, a jedynie potwierdzania ex post zgodności zastosowanego zwolnienia z prawem pomocy publicznej, w szczególności z rozporządzeniem 651/2024. Art. 6 ust. 4 tego rozporządzenia przewiduje, w przypadku pomocy w formie korzyści podatkowych, odstępstwo od ogólnych zasad spełniania efektu zachęty, co jest rozwiązaniem bardzo korzystnym dla portów. Biorąc pod uwagę fakt, że podmioty zarządzające będą mogły uzyskiwać pomoc głównie na mniejsze projekty realizowane ze środków własnych (projekty duże najczęściej uzyskują pomoc z innych programów i funduszy unijnych) oraz dużą liczbę tych drobnych projektów, korzystanie ze zwolnienia na zasadach automatyzmu jest rozwiązaniem prawidłowym, przyczyniającym się do znacznego uproszczenia procedur administracyjnych oraz umożliwiającym szybkie i sprawne korzystanie z tego zwolnienia.
Wejście w życie przepisów (art. 4 projektu ustawy)
Ustawa zacznie obowiązywać od dnia 1 stycznia 2027 r., żeby zachować spójność z polskim systemem podatkowym.
Pozostałe informacje
Projekt ustawy nie podlega procedurze notyfikacji aktów prawnych, określonej w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz.
597).
Projekt ustawy nie wymaga dokonania notyfikacji Komisji Europejskiej w zakresie pomocy publicznej zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2026 r. poz. 500).
Projekt ustawy nie wymaga przedłożenia właściwym instytucjom i organom UE, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji lub uzgodnienia, o których mowa w § 27 ust. 4 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2026 r. poz. 404). W szczególności zgodnie z art. 2 ust. 1 decyzji Rady 98/415/WE z dnia 29 czerwca 1998 r. w sprawie konsultacji Europejskiego Banku Centralnego udzielanych władzom krajowym w sprawie projektów przepisów prawnych (Dz. Urz. WE L 189 z 03.07.1998, str. 42 – Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 1, t. 1, str. 446), projekt ustawy nie podlega konsultacji z Europejskim Bankiem Centralnym.
Projekt ustawy nie zawiera wymogów nakładanych na usługodawców, których należy powiadomić za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym (IMI), w zakresie określonym w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1024/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym i uchylającym decyzję Komisji 2008/49/WE (rozporządzenie w sprawie IMI) (Tekst mający znaczenie dla EOG) (Dz. Urz. UE L 316 z 14.11.2012, str. 1, z późn. zm.). Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2026 r. poz. 936) projekt ustawy został udostępniony na stronach urzędowego informatora teleinformatycznego – Biuletynu Informacji Publicznej Ministerstwa Infrastruktury z dniem przekazania go do uzgodnień międzyresortowych. Żaden podmiot nie zgłosił zainteresowania pracami nad projektem ustawy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 tej ustawy.
Stosowanie do § 52 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r.
– Regulamin pracy Rady Ministrów projekt ustawy został zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji, w serwisie „Rządowy Proces Legislacyjny”, z dniem skierowania do uzgodnień międzyresortowych, konsultacji publicznych i opiniowania.
Projekt ustawy nie będzie miał negatywnych skutków społeczno-gospodarczych, ani nie będzie wywierał wpływu na działanie mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców. Regulacja jest zgodna z przepisami ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, z późn. zm.).
Projekt ustawy nie ma wpływu na sytuację ekonomiczną i społeczną osób niepełnosprawnych oraz osób starszych.
Projekt ustawy nie jest sprzeczny z prawem UE.
Projekt ustawy został zamieszczony w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów pod numerem UC134. Załącznik: Schemat postępowania w sprawie zwolnienia dochodów podmiotu zarządzającego portem lub przystanią morską z CIT Podmiot zarządzający Rozpoczęcie prac w rozumieniu rozporządzenia 651/2014 po wejściu w życie ustawy Zwolnienie dochodu wydatkowanego na działalność do 20. dnia każdego niegospodarczą lub działalność gospodarczą podmiotu miesiąca za miesiąc zarządzającego od zaliczki miesięcznej na podatek CIT poprzedni (art. 25 ust. 1a ustawy o CIT) Złożenie rocznego zeznania o wysokości osiągniętego dochodu do końca trzeciego (poniesionej straty) i należnego podatku dochodowego od osób miesiąca roku następnego prawnych (art. 27 ust. 1 ustawy CIT)
Dzień upływu terminu do złożenia zeznania równa się dzień udzielenia pomocy Złożenie do właściwego dyrektora urzędu morskiego wniosku, do końca pierwszego który zawiera: kwartału następującego
1) sprawozdanie za rok poprzedni z wydatków na projekty i bezpośrednio po końcu działania związane z wykonywaniem działalności roku podatkowego gospodarczej i działalności niegospodarczej w rozumieniu art. 10a ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796, z późn. zm.);
2) informacje, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2026 r. poz. 500);
3) sprawozdanie z weryfikacji spełnienia warunków uprawniających do korzystania ze zwolnienia sporządzone przez biegłego rewidenta;
4) kopię zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o CIT. Dyrektor urzędu Złożenie sprawozdania z udzielonej pomocy publicznej w aplikacji niezwłocznie po morskiego SHRIMP otrzymaniu wniosku Wezwanie podmiotu zarządzającego do przedstawienia 30 dni od dnia złożenia dodatkowych informacji potwierdzających spełnienie warunków wniosku uprawniających do korzystania ze zwolnienia. Podmiot zarządzający Przedstawienie dodatkowych informacji 14 dni od dnia doręczenia wezwania Dyrektor urzędu Wydanie decyzji potwierdzającej prawidłowość kwalifikacji do końca 10 tygodnia, morskiego wydatków oraz spełnienie warunków dotyczących pomocy licząc od końca tygodnia, publicznej w którym złożono wniosek albo
wydanie decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnej pomocy publicznej Ewentualna korekta sprawozdania z udzielonej pomocy niezwłocznie po publicznej w aplikacji SHRIMP uprawomocnieniu się decyzji Przekazanie Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej oraz 14 dni od dnia, w którym naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu dla siedziby decyzja stała się podmiotu zarządzającego w sprawach podatku dochodowego prawomocna kopii wydanej decyzji Data sporządzenia Nazwa projektu 2026-09-11 Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich Źródło: Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące Inne Ministerstwo Infrastruktury priorytet
Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza Stanu Nr w Wykazie prac legislacyjnych i lub Podsekretarza Stanu Pan Arkadiusz Marchewka, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury programowych Rady Ministrów
Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu UC134 Małgorzata Turalska – główny specjalista w Departamencie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, e-mail: malgorzata.turalska@mi.gov.pl, tel. 22 522 55 32 OCENA SKUTKÓW REGULACJI
1. Jaki problem jest rozwiązywany? Projekt nowelizacji stanowi odpowiedź na zastrzeżenia Komisji Europejskiej (KE), która w ramach toczącego się postępowania o numerze referencyjnym SA.38401 stwierdziła, że przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846, 912 i 1123), zwanej dalej „ustawą o CIT”, zwolnienie podatkowe stanowi niedozwoloną pomoc publiczną i wezwała Rzeczpospolitą Polską do usunięcia ww. zwolnienia. Władze polskie zdecydowały jednak o dostosowaniu ww. zwolnienia podatkowego do wymogów prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy państwa przez zapewnienie jego zgodności z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającym niektóre kategorie pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1, z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem 651/2014”. Komisja Europejska (KE) została poinformowana o takim rozwiązaniu.
Dochodzenie KE w sprawie obowiązującego zwolnienia podatkowego rozpoczęło się pod koniec upływu trzyletniego okresu przejściowego liczonego od dnia przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej (w dniu 24 kwietnia 2007 r.) i toczy się nadal. W dniu 3 lipca 2013 r. KE skierowała do polskich władz kwestionariusz dotyczący funkcjonowania i opodatkowania portów. Sprawa otrzymała numer SA. 38401 – Opodatkowanie osób prawnych w Rzeczypospolitej Polskiej, mające zastosowanie do portów (ang. Corporate taxation of ports in Poland). Władze polskie odpowiedziały na ww. kwestionariusz w dniu 1 października 2013 r. Następnie KE kierowała do polskich władz pytania uzupełniające w dniu 31 stycznia 2014 r., a także w dniach 4 września 2014 r. i 27 kwietnia 2017 r., na które władze polskie udzieliły odpowiedzi w dniach 20 marca 2014 r., 1 października 2014 r. i 9 czerwca 2017 r. Pismem z dnia 31 lipca 2020 r. KE poinformowała polskie władze, że w ramach trwającego dochodzenia w sprawie opodatkowania organów portowych KE wznowiła dochodzenie w sprawie opodatkowania osób prawnych, mającego zastosowanie do organów portowych w Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie KE zwróciła się do polskich władz o potwierdzenie, że informacje dostarczone przez polskie władze zachowały ważność i były aktualne w dniu otrzymania ww. pisma. Dotychczas KE nie wszczęła formalnego postępowania w przedmiotowej sprawie.
KE stwierdziła, że polskie podmioty zarządzające portami i przystaniami morskimi mogą prowadzić działalność, która będzie charakteryzowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 248 z 24.09.2015, str. 9).
W tym kontekście zwolnienie ma zastosowanie do wszystkich źródeł dochodów podmiotów zarządzających, w tym do dochodów z działalności gospodarczej. Środek zwalnia z podatku dochodowego od osób prawnych niektóre dochody podmiotów zarządzających, zmniejszając tym samym wydatki, które normalnie są zawarte w kosztach operacyjnych tych podmiotów. W związku z tym KE wstępnie uznała, że przedmiotowy środek przynosi tym podatnikom korzyść gospodarczą (poprawia ich sytuację finansową).
Ponadto KE uważa, że systemem odniesienia dla podatku dochodowego od osób prawnych są ogólnie obowiązujące przepisy ustawy o CIT. Zgodnie z przewodnią zasadą ustawy o CIT opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych podlegają wszystkie dochody. Zgodnie z ogólnymi zasadami ustawy o CIT przedmiotem (podstawy) opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych jest „dochód”, niezależnie od rodzaju źródła, z którego ten dochód uzyskano (art. 7 ust. 1 ustawy o CIT), a dochodem jest „nadwyżka sumy przychodów uzyskanych z tego źródła przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym” (art. 7 ust. 2 ustawy o CIT). Zwalniając z podatku dochodowego od osób prawnych część (do 100 %) dochodów podmiotów zarządzających, art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT stanowi odstępstwo od ogólnych zasad tej ustawy, zgodnie z którymi opodatkowaniu powinna podlegać całość dochodów. Z perspektywy celu ustawy o CIT, jakim jest opodatkowanie dochodów, podmioty zarządzające znajdują się w
takiej samej sytuacji prawnej i faktycznej jak inne przedsiębiorstwa będące podatnikami osiągającymi zyski, których dochody są opodatkowane w całości. W związku z tym KE wstępnie uznała, że środek wydaje się selektywny prima facie.
KE wskazała również, że polskie podmioty zarządzające mogą konkurować z organami zarządzającymi portami znajdującymi się w innych państwach członkowskich, w szczególności portami położonymi na wybrzeżu Morza Bałtyckiego. W związku z tym KE wstępnie uznała, że podmioty zarządzające są zaangażowane w handel wewnątrzunijny, a zatem korzyści dla nich mogą wpływać na handel wewnątrz UE i zakłócać konkurencję.
W konsekwencji zwolnienie z art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT zostało zaklasyfikowane przez KE jako pomoc publiczna w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE.
Jednocześnie KE zaznaczyła, że nie widzi podstaw do uznania, że zwolnienie podatkowe w aktualnym kształcie normatywnym może zostać uznane za zgodne z rynkiem wewnętrznym.
Zgodnie z ustaleniami poczynionymi w toku dyskusji z KE, w celu rozwiania wyrażonych przez ten organ zastrzeżeń, zwolnienie podatkowe przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT musi zostać albo dostosowane do przepisów prawa unijnego określających warunki zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym, albo zniesione. W przypadku braku podjęcia odpowiednich działań legislacyjnych KE zaznaczyła, że podejmie dalsze działania, które mogą nawet skutkować obowiązkiem zwrotu przez podatników korzyści podatkowych, jakie uzyskali od 2007 r. na mocy art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT.
Rząd Polski zobowiązał się względem KE, że zwolnienie podatkowe ujęte w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT zostanie dostosowane do wymogów unijnego prawa pomocy publicznej. Niniejszy projekt stanowi realizację tego zobowiązania.
W przypadku braku podjęcia niniejszej inicjatywy legislacyjnej po stronie podatników korzystających ze zwolnienia z art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT powstanie ryzyko zwrotu niedozwolonej pomocy publicznej.
2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt
Zgodnie z ustaleniami poczynionymi z KE w ramach postępowania o numerze referencyjnym SA.38401 możliwe do wprowadzenia są jedynie dwa rozwiązania – zniesienie zwolnienia podatkowego albo jego dostosowanie do wymogów unijnego prawa pomocy publicznej. Ze względu na ryzyko zakwestionowania aktualnie obowiązującego uregulowania jako niedozwolonej pomocy publicznej nie jest możliwe utrzymanie aktualnego stanu prawnego.
Skuteczne działanie portów wymaga racjonalnych inwestycji publicznych. Inwestycje te są konieczne w szczególności, aby dostosować infrastrukturę zapewniającą dostęp do portów oraz infrastrukturę portową do zwiększonej i bardziej złożonej floty, do wykorzystania infrastruktury paliw alternatywnych oraz do bardziej surowych wymogów dotyczących wpływu na środowisko.
Ze względu na znaczenie portów morskich dla gospodarki polskiej jest istotne zagwarantowanie mechanizmów wsparcia, które umożliwiają podmiotom zarządzającym dalszy rozwój portów. Źródła dochodów uzyskiwanych przez podmioty zarządzające są determinowane przepisami ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176), zwanej dalej „ustawą o portach”, i mają charakter sztywny. Dotychczasowe zwolnienie generowało istotne środki finansowe, które podmioty zarządzające mogły przeznaczyć na inwestycje w infrastrukturę portową. Biorąc pod uwagę 10 ostatnich lat podatkowych (2016–2025), łączna wysokość środków pozyskanych w ten sposób przez podmioty zarządzające portami o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej wyniosła 592,7 mln zł. W tym samym okresie zrealizowały one ze środków własnych inwestycje w infrastrukturę portową o łącznej wartości 3.763,6 mln zł, z tego ok. 16 % stanowiły środki, które mogły zostać wykorzystane w ramach istniejącego zwolnienia z podatku dochodowego. Z tej perspektywy jest istotne zagwarantowanie, że dotychczasowe źródła wsparcia będą dalej dostępne dla podmiotów zarządzających. W związku z tym modyfikacja obowiązującego zwolnienia podatkowego jest niezbędna.
Ponadto należy zaznaczyć, że inwestycje realizowane przez podmioty zarządzające generują istotne dochody po stronie Skarbu Państwa, ze względu na zwiększony wpływ różnego rodzaju należności publicznoprawnych. Realizacja inwestycji w ramach portów morskich pozostaje zatem istotna z perspektywy interesów oraz bezpieczeństwa państwa.
W kontekście stanowiska KE wszystkie przedstawione powyżej względy wskazują na konieczność dostosowania funkcjonującego obecnie mechanizmu wsparcia do wymogów unijnego prawa pomocy publicznej.
Rekomendowanym rozwiązaniem jest zatem modyfikacja obowiązującego zwolnienia podatkowego przez wprowadzenie jasnych zasad i warunków udzielania pomocy publicznej. Projektowana nowelizacja zakłada przy tym, że odliczeniu od dochodów zwolnionych z podatku podlegałyby wydatki na:
1) wykonywanie działalności, do której nie mają zastosowania reguły konkurencji określone w przepisach części trzeciej tytułu VII rozdziału I Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (działalności niegospodarczej):
a) w zakresie kontroli i bezpieczeństwa ruchu morskiego,
b) w zakresie rozwoju infrastruktury zlokalizowanej poza terenem portu, która jest powszechnie dostępna nieodpłatnie dla użytkowników na równych i niedyskryminacyjnych warunkach,
c) związanej z ochroną przeciwpożarową, o której mowa w art. 7 ust. 3 ustawy o portach,
d) związanej z ochroną portów, o której mowa w art. 4 pkt 10 i 11 w związku z art. 63 pkt 3 ustawy z dnia 4 września 2008 r. o ochronie żeglugi i portów morskich (Dz. U. z 2024 r. poz. 597 oraz z 2026 r. poz. 815);
2) budowę, wymianę lub modernizację infrastruktury portowej lub infrastruktury zapewniającej dostęp do portów lub przystani morskich od strony morza lub lądu,
3) pogłębianie,
4) koszty planowania działań, o których mowa w pkt 2 i 3.
Mimo modyfikacji warunków wsparcia wysokość spodziewanej korzyści podatkowej będzie analogiczna do tej, jaką obecnie uzyskują podatnicy w ramach art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT. Taki efekt jest niezbędny z perspektywy zadań inwestycyjnych, jakie w dającej się przewidzieć przyszłości będą realizowane przez podmioty zarządzające portami.
Projektowane zwolnienie w zakresie, w jakim odnosi się do działalności o charakterze gospodarczym, stanowi pomoc publiczną opartą na przepisach rozporządzenia 651/2014.
Rozporządzenie 651/2014 ustanawia warunki dotyczące pomocy krajowej, która nie wymaga uprzedniego zatwierdzenia przez KE. Wśród kategorii pomocy, do których rozporządzenie 651/2014 znajduje zastosowanie, wymieniono „pomoc na rzecz portów”. W związku z korzystaniem ze zwolnienia dojdzie do dostosowania zasad księgowania konkretnych kosztów kwalifikowalnych, aby mogły być one uznane za pomoc zgodną z rynkiem wewnętrznym na podstawie rozporządzenia 651/2014. Z tego względu proponowana nowelizacja zawiera warunek odrębnego księgowania środków pomocowych.
Warunkiem zwolnienia wydatków na wykonywanie działalności o charakterze niegospodarczym będzie prowadzenie przez podmiot zarządzający wyodrębnionej ewidencji rachunkowej dla tej działalności oraz prawidłowe przypisywanie przychodów i kosztów na podstawie konsekwentnie stosowanych i mających obiektywne uzasadnienie metod, a także określenie w dokumentacji, o której mowa w art. 10 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2026 r. poz. 522, 640 i 644) zasad prowadzenia wyodrębnionej ewidencji rachunkowej oraz metod przypisywania kosztów i przychodów.
W proponowanej nowelizacji nałożono na podmioty zarządzające portami lub przystaniami morskimi, które chcą korzystać ze zwolnienia podatkowego, obowiązek przedkładania właściwemu dyrektorowi urzędu morskiego (DUM) wniosku o weryfikację poprawności dokonanych wydatków pod kątem kwalifikowalności oraz spełnienia warunków dotyczących pomocy publicznej. Do wniosku należy dołączyć sprawozdanie za poprzedni rok podatkowy z poniesionych wydatków na projekty i działania związane z wykonywaniem działalności gospodarczej i niegospodarczej, które kwalifikują się do zwolnienia, informacje, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2026 r. poz. 500), sprawozdanie z weryfikacji spełnienia warunków uprawniających do korzystania ze zwolnienia sporządzone przez biegłego rewidenta oraz kopię zeznania rocznego o wysokości uzyskanego dochodu (poniesionej straty).
Jednocześnie projektowana nowelizacja nakłada na DUM obowiązek zweryfikowania, czy pozyskane przez podmiot zarządzający wsparcie zostało uzyskane poprawnie. DUM będzie wydawał decyzję dotyczącą spełnienia warunków uprawniających do skorzystania ze zwolnienia oraz prawidłowości ustalenia jego wysokości. DUM jako organ administracji morskiej posiada właściwą wiedzę i doświadczenie do merytorycznej oceny inwestycji prowadzonych przez podmioty zarządzające pod kątem właściwego zakwalifikowania tych inwestycji do odpowiedniego rodzaju działalności gospodarczej. W przypadku uznania przez DUM, że wsparcie zostało pozyskane z naruszeniem przepisów projektowana nowelizacja przyznaje DUM uprawnienie do wydania decyzji zobowiązującej podmiot zarządzający do zwrotu nieprawidłowo uzyskanej pomocy publicznej wraz z odsetkami.
Przedstawione powyżej przepisy zapewnią kontrolę nad udzieloną pomocą publiczną. W przypadku przekroczenia limitu kwot pomocy ramowej przewidzianych w rozporządzeniu 651/2014, przepisy będą miały zastosowanie pod warunkiem uzyskania przed udzieleniem pomocy pozytywnej decyzji KE.
Projektowane rozwiązanie obejmuje nowelizację przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich.
Możliwość udzielenia pomocy publicznej w formie zwolnienia dochodów podmiotów zarządzających oraz ogólne warunki mające na celu zapewnienie zgodności udzielanego wsparcia z przepisami unijnego prawa pomocy publicznej będą regulowane na poziomie ustawowym. Jednocześnie przewiduje się wydanie rozporządzenia określającego szczegółowe warunki korzystania z pomocy publicznej w formie zwolnienia dochodów od podatku dochodowego od osób prawnych.
Zaproponowane w projekcie nowelizacji rozwiązania legislacyjne, zakładające uregulowanie w ustawie konstrukcji mechanizmu wsparcia, przy jednoczesnym uregulowaniu w rozporządzeniu szczegółowych warunków zgodności z rozporządzeniem 651/2014, są powszechnie stosowane w Polsce w przypadku aktów prawnych regulujących możliwość udzielania pomocy publicznej w formie korzyści podatkowej. Znalazły one zastosowanie przykładowo na gruncie ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o wspieraniu nowych inwestycji (Dz. U. z 2025 r. poz. 469) oraz ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 707). W związku z tym, że takie rozwiązania funkcjonują od lat i dotychczas nie budziły wątpliwości, projektodawca uznał za zasadne skorzystanie z tego wzorca normatywnego.
Rekomendowane rozwiązanie zapewni zgodność zwolnienia podatkowego dla podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi z prawem Unii Europejskiej. Z tej perspektywy projektowana regulacja jest korzystna dla tych podmiotów.
Brak jest możliwości rozwiązania problemu w inny sposób niż przez regulację ustawową, ponieważ projekt ustawy dotyczy praw i obowiązków przedsiębiorców.
3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? Przeprowadzona przez KE analiza rozwiązań prawnych w zakresie zasad opodatkowania portów morskich w Unii Europejskiej spowodowała wszczęcie szeregu formalnych postępowań wyjaśniających. W ich efekcie państwa członkowskie, takie jak Włochy, Holandia, Hiszpania, Belgia czy też Francja, zostały zobowiązane do wprowadzenia zmian do swojego ustawodawstwa w celu albo wykluczenia występowania pomocy publicznej, albo też w celu zagwarantowania jej zgodności z art. 107 i 108 TFUE.
Przykładowo w Hiszpani w art. 38bis ustawy o podatku od osób prawnych (art. 38bis LIS) wprowadzono rozwiązanie, zgodnie z którym podmioty zarządzające portami są uprawnione do odliczenia od podatku wydatków związanych zarówno z działalnością niegospodarczą, jak i wydatków związanych z działalnością gospodarczą. W tym ostatnim wypadku znajdą zastosowanie przepisy prawa pomocy publicznej, a dokładniej art. 56b i art. 56c rozporządzenia 651/20141).
W innych państwach członkowskich postępowania prowadzone przez Komisję Europejską skutkowały objęciem portów ogólnymi przepisami podatku dochodowego od osób prawnych z jednoczesnym uruchomieniem innych mechanizmów wsparcia niż podatkowe. Ze względu na zróżnicowany charakter systemów prawnych w Unii Europejskiej wsparcie dla portów jest udzielane przez różne podmioty prawa publicznego i w różnych formach.
Z danych dostępnych w Scoreboard State aid data2) wynika, że od momentu wprowadzenia w 2017 r. do unijnego prawa pomocy publicznej art. 56b rozporządzenia 651/2014 państwa członkowskie udzieliły do końca 2024 r.3) na podstawie tego przepisu pomocy publicznej o wartości 3,2 mld EUR. Oprócz Polski z możliwości przewidzianych w tym przepisie skorzystało w sumie 17 państw członkowskich. Z danych dostępnych w Scoreboard wynika przy tym, że w latach 2017–2024 państwa członkowskie udzielały pomocy publicznej dla portów morskich w innych formach niż korzyści podatkowe (dotacje, dopłaty do oprocentowania, pożyczki, gwarancje, pomoc zwrotna, inne).
4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie urzędy morskie 3 rozporządzenie Ministra Wzrost liczby zadań (wydawanie Transportu i Gospodarki decyzji potwierdzającej Morskiej z dnia 7 października prawidłowość kwalifikacji 1991 r. w sprawie utworzenia wydatków i spełnienie urzędów morskich, określenia ich warunków dotyczących pomocy siedzib oraz terytorialnego publicznej lub decyzji o ustaleniu zakresu działania dyrektorów i zwrocie nienależnej pomocy urzędów morskich (Dz. U. z 2021 publicznej). r. poz. 1339, z późn. zm.).
1) Zob. Tax Agency: Deduction for investments made by port authorities (art. 38 bis LIS)
2) Zob. https://competition-policy.ec.europa.eu/state-aid/scoreboard/scoreboard-state-aid-data_en
3) Ostatnie dostępne dane pochodzą z 2024 r. podmioty zarządzające 17 wykaz portów i przystani Uzyskanie możliwości portem lub przystanią morskich w obszarze pozyskania wsparcia w celu morską właściwości terytorialnej rozwoju infrastruktury portowej Dyrektora Urzędu Morskiego w dzięki stosowaniu zwolnienia Gdyni oraz informacja o dochodów od podatku po podmiotach zarządzających (stan spełnieniu warunków na dzień 14 marca 2023 r.) oraz określonych w ustawie (złożenie wykaz portów i przystani rocznego sprawozdania z morskich w kompetencjach wydatków wraz ze terytorialnych Dyrektora Urzędu sprawozdaniem biegłego Morskiego w Szczecinie oraz rewidenta oraz informacji informacja o podmiotach dotyczących wnioskodawcy i zarządzających (stan na dzień 27 prowadzonej przez niego czerwca 2024 r.). działalności gospodarczej oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej).
5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji Projekt ustawy został skierowany do konsultacji publicznych, z 14-dniowym terminem zgłaszania uwag, do następujących podmiotów:
1) Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A.;
2) Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A.;
3) Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A.;
4) Zarząd Portu Morskiego Hel Koga sp. z o.o.;
5) Szkuner sp. z o.o.;
6) Zarząd Portu Morskiego Elbląg sp. z o.o.;
7) Zarząd Portu Morskiego w Ustce sp. z o.o.;
8) Zarząd Morskiego Portu Police sp. z o.o.;
9) Zarząd Portu Morskiego Dziwnów;
10) Marina Kamień Pomorski sp. z o.o.;
11) Zarząd Portu Morskiego Mrzeżyno;
12) Międzyzdrojskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o.o.;
13) Zarząd Portu Morskiego Kołobrzeg sp. z o.o.;
14) Zarząd Portu Morskiego Darłowo sp. z o.o.;
15) Zarząd Przystani Morskiej w Międzyzdrojach sp. z o.o.;
16) Ośrodek Sportu i Rekreacji WYSPIARZ w Świnoujściu;
17) Przystań Morska Wolin sp. z o.o.
Projekt ustawy został także, zgodnie z § 38 ust. 1 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2026 r. poz. 404), przekazany do opiniowania przez:
1) Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej;
2) Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów;
3) Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych;
4) Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców.
Projekt ustawy nie podlegał opiniowaniu przez Komisję Wspólną Rządu i Samorządu Terytorialnego, Radę Dialogu Społecznego, reprezentatywne organizacje związkowe i reprezentatywne organizacje pracodawców, ponieważ zakres regulacji projektu ustawy nie dotyczy jednostek samorządu terytorialnego oraz kwestii zatrudnienia i zabezpieczenia społecznego. Projekt ustawy nie wpływa na sytuację pracodawców w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz. U. z 2026 r. poz. 836). Projekt dotyczy reformy mechanizmów zwolnień podatkowych dla portów morskich (konkretnej kategorii podmiotów gospodarczych), a nie ogółu pracodawców. W ramach konsultacji publicznych projekt został przekazany do wszystkich podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi, których dotyczy regulacja. Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2026 r. poz.
936) projekt ustawy został udostępniony w Biuletynie Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji w zakładce Rządowy Proces Legislacyjny.
6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z 2025 r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0–10) Dochody ogółem - - - - - - - - - - - - budżet państwa - - - - - - - - - - - - JST - - - - - - - - - - - - pozostałe jednostki (oddzielnie) - - - - - - - - - - - - Wydatki ogółem - - - - - - - - - - - - budżet państwa - - - - - - - - - - - - JST - - - - - - - - - - - - pozostałe jednostki (oddzielnie) - - - - - - - - - - - - Saldo ogółem - - - - - - - - - - - - budżet państwa - - - - - - - - - - - - JST - - - - - - - - - - - - pozostałe jednostki (oddzielnie) - - - - - - - - - - - -
Spodziewany wpływ projektu ustawy na sektor finansów publicznych w perspektywie wieloletniej jest neutralny. Wydatki urzędów morskich zostaną pokryte w ramach obowiązujących limitów dla części 21 – gospodarka morska. Zadania dla urzędów morskich będą polegać na weryfikacji merytorycznej otrzymanych sprawozdań, pod kątem prawidłowej kwalifikacji inwestycji, zakończonej wydaniem Źródła finansowania decyzji, a także na ewentualnym wydaniu decyzji o zwrocie, w liczbie maksymalnie kilku rocznie. Urzędy morskie posiadają wiedzę ekspercką w zakresie kwalifikacji danej inwestycji jako podlegającej albo niepodlegającej przepisom projektowanej ustawy. Z tego powodu obciążenie urzędów morskich związane z wejściem w życie projektowanej ustawy nie będzie na tyle istotne, aby zwiększało koszty dla urzędów morskich.
Dodatkowe informacje, Zmiana mechanizmu (modyfikacja) zwolnienia nie wpłynie na poziom dochodów/wydatków sektora w tym wskazanie źródeł finansów publicznych, w tym budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego. Założono danych i przyjętych do bowiem, że modyfikacja (ograniczenie zwolnienia do wysokości wydatków kwalifikowalnych) będzie obliczeń założeń odpowiadać obecnej wysokości dochodów zwolnionych, których poziom w dochodach jest bliski 100 %. Wysokość zwolnienia na przykładzie podmiotów zarządzających portami o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej na przestrzeni 4 lat przedstawia poniższa tabela. 2021 2022 2023 2024
Dochód [zł] 288 530 743 596 253 214 773 789 048 795 099 946
Dochód 281 885 273 583 706 461 747 428 885 786 712 345 zwolniony [zł] Udział dochodu 98 % 98 % 97 % 99 % zwolnionego w dochodzie Źródło: dane MF (zeznania podatkowe) Na gruncie obecnie funkcjonującego zwolnienia podmioty zarządzające płacą bardzo niski podatek CIT. W wyniku zastosowania zwolnienia płacą go od niewielkiego procentu (do 3 %) swoich dochodów (na przestrzeni ostatnich 4 lat udział zapłaconego podatku w dochodach podmiotów zarządzających wahał się w przedziale 0,2 % – 0,6 %). Podmioty te zapłaciły za 2024 r. podatek CIT w kwocie 1,6 mln zł. Modyfikacja obecnego zwolnienia przedmiotowego, tj. uwarunkowanie zwolnienia poniesieniem wydatków kwalifikowalnych, nie zmienia podmiotu ją finansującego. Do wydawania przez DUM decyzji potwierdzającej prawidłowość kwoty zwolnienia oraz wysokość udzielonej pomocy publicznej na wniosek podmiotu zarządzającego portem lub przystanią morską będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1154, z późn. zm.). Opłacie skarbowej, zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, podlega między innymi dokonanie czynności urzędowej na wniosek w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej. Z części I pkt 53 załącznika do tej ustawy wynika, że stawka opłaty skarbowej w przypadku decyzji innej, niż wymienione w tym załączniku, do której mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, wynosi 10 zł. Wpływy z opłaty skarbowej, zgodnie z art. 4 pkt 3 lit. a oraz art. 5 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1572, z późn. zm.), stanowią dochody własne gmin oraz miast na prawach powiatu. Rocznie DUM będzie wydawał maksymalnie 17 takich decyzji, ponieważ podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi uprawnionych do korzystania ze zwolnienia jest aktualnie 17. W związku z powyższym przewiduje się wzrost dochodów jednostek samorządu terytorialnego o ok. 170 zł rocznie (10 zł x 17 = 170 zł).
W obecnym brzmieniu ustawy o portach nie wskazuje się podmiotu obligatoryjnie uprawnionego do finansowania infrastruktury dostępowej. Daje to możliwość finansowania tego rodzaju infrastruktury również przez podmioty zarządzające (co dałoby możliwość oszczędności w urzędach morskich). Jeżeli jednak chodzi o możliwości finansowe inwestowania w taką infrastrukturę przez podmioty zarządzające, to są one bardzo ograniczone, z uwagi na konieczność skupienia się na swoich zadaniach ustawowych, tj. finansowaniu inwestycji w infrastrukturę portową. Ponadto już obecnie podmioty zarządzające ponoszą w niewielkim zakresie koszty pogłębiania infrastruktury dostępowej, niezależnie od projektowanych zmian ustawowych. Proponowane zmiany ustawowe nie będą miały istotnego wpływu na ewentualne oszczędności w urzędach morskich.
7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców, oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0–10) W ujęciu duże przedsiębiorstwa - - - - - - - pieniężnym sektor mikro-, małych i - - - - - - - (w mln zł, średnich przedsiębiorstw ceny stałe z 2025 rodzina, obywatele oraz - - - - - - - r.) gospodarstwa domowe W ujęciu duże przedsiębiorstwa Nie ma możliwości podania żadnych wartości liczbowych. niepieniężnym sektor mikro-, małych i Nie ma możliwości podania żadnych wartości liczbowych. średnich przedsiębiorstw rodzina, obywatele oraz Nie ma możliwości podania żadnych wartości liczbowych. gospodarstwa domowe Niemierzalne Wpływ projektowanej regulacji na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców, jest pozytywny. Projektowana regulacja ma na celu zagwarantowanie, że mechanizm wsparcia podmiotów zarządzających będzie zgodny z prawem pomocy publicznej. Dzięki temu po stronie przedsiębiorców zostanie zniwelowane ryzyko zwrotu niedozwolonej pomocy publicznej.
Zapewnienie zgodności mechanizmu wsparcia z przepisami art. 107 i 108 TFUE spowoduje także, że zwolnienie podatkowe, w kształcie wynikającym z niniejszej nowelizacji, będzie mogło być stosowane do końca okresu obowiązywania rozporządzenia 651/2014.
Przedstawione powyżej efekty nowelizacji spowodują, że założone przez podmioty zarządzające inwestycje będą dalej mogły być realizowane.
Z perspektywy realizacji zamierzeń inwestycyjnych projektowane zmiany, ze względu na wymogi efektu zachęty, pozostaną obojętne względem inwestycji już realizowanych. W odniesieniu do inwestycji przyszłych planowane zmiany zapewnią środki finansowe na ich realizację.
Projektowana ustawa nie ma wpływu na osoby starsze i niepełnosprawne. Dodatkowe informacje, W pozycji „Skutki w ujęciu pieniężnym dla dużych przedsiębiorstw” nie ujęto korzyści finansowej dla w tym wskazanie źródeł podmiotów zarządzających, z uwagi na spodziewany neutralny wpływ projektu na ich budżety w danych i przyjętych do stosunku do obecnych rozwiązań. Szacunkowe koszty usług atestacyjnych i prowadzenia rozdzielności obliczeń założeń rachunkowej wyniosą około 0,1 mln zł rocznie (jednostkowy koszt usługi atestacyjnej to kwota rzędu kilku tysięcy złotych, należy ją pomnożyć przez maksymalnie 17, natomiast koszty prowadzenia wyodrębnionej ewidencji rachunkowej dla podmiotów zarządzających nie występują, ponieważ jest to standard dla realizacji projektów dofinansowywanych np. ze środków unijnych, zatem ta praktyka już obowiązuje). Koszty będą ponoszone tylko w latach, za które miałoby nastąpić zwolnienie, a ponadto mogą wystąpić lata, w których podatek nie będzie przez podmioty zarządzające płacony – czyli budżet podmiotu zarządzającego na tym zyska w stosunku do obecnych rozwiązań. W ten sposób te skutki finansowe projektu się niwelują.
Projektowana regulacja nie będzie miała wpływu na dochody podmiotów zarządzających z tytułu opłat za udostępnianie infrastruktury, ponieważ dochody te nie ulegną zmianie. W porównaniu do sytuacji utraty zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy o CIT, projektowana ustawa jest korzystna dla wszystkich podmiotów zarządzających portami o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej, ponieważ pozwoli uregulować mechanizm wsparcia w sposób zgodny z unijnym prawem pomocy publicznej. W ten sposób projektowana nowelizacja z jednej strony pozwoli uniknąć ryzyka zwrotu niedozwolonej pomocy publicznej, z drugiej pozwoli w sposób w pełni zgodny z prawem unijnym korzystać z mechanizmu wsparcia w kolejnych latach. W efekcie podatnicy objęci nowym mechanizmem wsparcia uzyskają pewność w zakresie źródeł finansowania, co pozwoli realizować przyjęte plany inwestycyjne bez obaw o źródło ich finansowania. Jest ona również korzystna dla podmiotów zarządzających pozostałymi portami i przystaniami morskimi, ponieważ wprowadza możliwość zwolnień od podatku dochodowego, a więc w konsekwencji pozyskania dodatkowych środków pieniężnych na wydatki inwestycyjne.
Należy zaznaczyć, że dzięki projektowanemu rozwiązaniu podmioty zarządzające przeznaczą więcej środków na inwestycje, które są konieczne:
a) z punktu widzenia zadań państwa,
b) aby utrzymać konkurencyjność w stosunku do innych portów europejskich, które dzięki otrzymywanej pomocy publicznej będą miały większe możliwości inwestycyjne niż porty polskie, gdy przywilej stracą – tymczasem to właśnie inwestycje są podstawowym wyznacznikiem zachowania konkurencyjności. Projekt ustawy nie dotyczy zasad podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej.
8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej tabeli nie zgodności). nie dotyczy
zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:
Wprowadzane obciążenia są przystosowane do ich tak elektronizacji. nie nie dotyczy
Komentarz: Podmioty zarządzające będą składać do właściwego dyrektora urzędu morskiego sprawozdanie roczne, informacje, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, sprawozdanie z weryfikacji spełnienia warunków uprawniających do korzystania ze zwolnienia sporządzone przez biegłego rewidenta oraz kopię zeznania rocznego o wysokości uzyskanego dochodu (poniesionej straty). Projekt ustawy nie nakłada na innych przedsiębiorców nowych obciążeń administracyjnych.
9. Wpływ na rynek pracy Wprowadzenie zwolnienia od podatku dochodowego zgodnego z prawem Unii Europejskiej, a zatem takiego, które będzie mogło być stosowane, będzie miało generalnie pozytywny wpływ na możliwość prowadzenia i wielkość inwestycji realizowanych przez podmioty zarządzające, a to oznacza także zatrudnienie dla pracowników, którzy takie inwestycje realizują.
10. Wpływ na pozostałe obszary
środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój regionalny mienie państwowe zdrowie sądy powszechne, administracyjne inne: lub wojskowe Projektowana ustawa pozytywnie wpłynie na rozwój regionalny obszarów nadmorskich, ponieważ przyczyni się do rozbudowy infrastruktury portowej, która wzmocni szeroko rozumiane Omówienie wpływu bezpieczeństwo regionu oraz całego kraju, tj. bezpieczeństwo gospodarcze, energetyczne, żywnościowe i militarne.
11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Zgodnie z ustaleniami poczynionymi z Komisją Europejską w ramach postępowania SA.38401 nowelizacja powinna wejść w życie jak najszybciej. Pierwotnie było planowane wprowadzenie obowiązywania nowych przepisów od dnia 1 stycznia 2026 r., jednak ze względu na konieczność zachowania spójności przepisów podatkowych w roku kalendarzowym aktualnie proponowana data wejścia w życie projektowanej ustawy to dzień 1 stycznia 2027 r.
12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Projekt ustawy wprowadza możliwość skorzystania ze zwolnienia od podatku, a jego stosowanie jest dobrowolne. Ewaluacja efektów projektu ustawy będzie możliwa na bieżąco przez analizę sprawozdań rocznych składanych przez podmioty zarządzające oraz decyzji wydanych przez właściwych dyrektorów urzędów morskich.
13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Brak. Raport z konsultacji publicznych i opiniowania
projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134)
Niniejszy raport został sporządzony na podstawie § 51 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M. P. z 2026 r. poz. 404), zwanej dalej „Regulaminem pracy Rady Ministrów”.
1. Omówienie wyników przeprowadzonych konsultacji publicznych i opiniowania
Projekt ustawy został poddany konsultacjom publicznym i opiniowaniu w terminie 29 kwietnia - 13 maja 2026 r.
W ramach konsultacji publicznych projekt został umieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny oraz został przesłany do następujących podmiotów:
1) Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A.;
2) Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A.;
3) Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A.;
4) Zarząd Portu Morskiego Hel Koga sp. z o.o.;
5) Szkuner sp. z o.o.;
6) Zarząd Portu Morskiego Elbląg sp. z o.o.;
7) Zarząd Portu Morskiego w Ustce sp. z o.o.;
8) Zarząd Morskiego Portu Police sp. z o.o.;
9) Zarząd Portu Morskiego Dziwnów;
10) Marina Kamień Pomorski sp. z o.o.;
11) Zarząd Portu Morskiego Mrzeżyno;
12) Międzyzdrojskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o. o.;
13) Zarząd Portu Morskiego Kołobrzeg sp. z o.o.;
14) Zarząd Portu Morskiego Darłowo sp. z o.o.;
15) Zarząd Przystani Morskiej w Międzyzdrojach sp. z o. o.;
16) Ośrodek Sportu i Rekreacji WYSPIARZ w Świnoujściu;
17) Przystań Morska Wolin sp. z o.o.
Uwagi do projektu przekazali: Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A, Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A., Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A. (wspólne stanowisko 3 zarządów portów).
Uwagi, które były zbieżne z uwagami zgłoszonymi przez Ministra Finansów i Gospodarki (w ramach uzgodnień międzyresortowych) oraz Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (w ramach opiniowania), zostały uwzględnione.
Ponadto uwzględniono dodanie działalności związanej z ochroną portów do katalogu rodzajów działalności, do której nie mają zastosowania reguły konkurencji określone w przepisach części 3 tytułu VII rozdziału I Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (działalność niegospodarcza).
Nie uwzględniono propozycji zmiany terminu na wydanie decyzji przez dyrektora urzędu morskiego z 10 tygodni na 2 miesiące, ponieważ w ocenie urzędów morskich skrócenie tego terminu nie jest możliwe. Nie uwzględniono także propozycji odwołania się do przepisów Ordynacji podatkowej, a nie Kodeksu postępowania administracyjnego, w zakresie wydawania decyzji przez dyrektora urzędu morskiego. Urzędy morskie nie są organami podatkowymi w rozumieniu przepisów art. 13 ustawy
Ordynacja podatkowa. Wobec tego, odwołanie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jest prawidłowe.
W ramach opiniowania projekt został zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny oraz został przesłany do następujących podmiotów:
1) Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej;
2) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów;
3) Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych;
4) Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców.
Uwagi do projektu przekazał Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Wszystkie uwagi i wnioski zostały uwzględnione lub wyjaśnione. Szczegóły znajdują się w tabeli Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania.
2. Przedstawienie wyników zasięgnięcia opinii, dokonania konsultacji albo uzgodnienia projektu z właściwymi organami i instytucjami Unii Europejskiej, w tym Europejskim Bankiem Centralnym.
Projekt nie wymagał zasięgnięcia opinii, dokonania konsultacji ani uzgodnienia z właściwymi organami i instytucjami Unii Europejskiej, w tym Europejskim Bankiem Centralnym.
3. Wskazanie podmiotów, które zgłosiły zainteresowanie pracami nad projektem w trybie przepisów o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa, wraz ze wskazaniem kolejności dokonania zgłoszeń albo informację o ich braku.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2026. r. poz. 936) oraz § 52 Regulaminu pracy Rady Ministrów, projekt został zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny. W toku prac nad projektem żaden podmiot nie zgłosił zainteresowania pracami w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa.
Załącznik:
Tabela uwag (opiniowanie)_UC134 - Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania.
Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania
L.p. Podmiot Jednostka Treść uwagi / propozycja zmian zapisu / uzasadnienie Stanowisko MI / sposób uwzględnienia uwagi zgłaszający redakcyjna, której uwaga dotyczy
1 UOKiK Art. 2 pkt 1 Ustawa przewiduje możliwość korzystania ze zwolnienia podatkowego Uwaga uwzględniona projektu - art. 10a począwszy od rozpoczęcia inwestycji aż do wyczerpania maksymalnej ust. 4 ustawy o dopuszczalnej pomocy. Zgodnie z art. 7 ust. 3 rozporządzenia 651/2014, pomoc Zasady dyskontowania kwoty pomocy portach, § 4 ust. 1 wypłacana w przyszłości, w tym pomoc wypłacana w kilku ratach, jest publicznej zostały określone w § 4 ust. 5 i 6 projektu dyskontowana do wartości w momencie jej przyznania. Wartość kosztów projektu rozporządzenia. rozporządzenia kwalifikowalnych jest dyskontowana do ich wartości w chwili przyznania pomocy. Stopą procentową stosowaną do dyskontowania jest stopa dyskontowa obowiązująca w momencie przyznania pomocy. Motyw 23 rozporządzenia 651/2014 zawiera dalsze wskazówki w tym zakresie, odnoszące się do pomocy przyznawanej w postaci korzyści podatkowych – zgodnie z nimi, raty pomocy powinny być dyskontowane na podstawie stóp dyskontowych obowiązujących w dniach, w których poszczególne korzyści podatkowe stają się skuteczne. W motywie tym Komisja wskazała również, że w przypadku korzyści podatkowych dotyczących podatków należnych w przyszłości obowiązująca stopa dyskontowa oraz dokładna wysokość rat pomocy mogą nie być znane z wyprzedzeniem. W takich przypadkach, ustalony z góry pułap wartości pomocy należy pomniejszyć o zdyskontowaną wartość każdej raty pomocy. W związku z powyższym, proponuję rozważyć wprowadzenie do projektowanych przepisów zasad w zakresie dyskontowania kwoty pomocy. 2 UOKiK Art. 2 pkt 1 Rozporządzenie 651/2014 stosuje się jedynie do pomocy, która wywołuje efekt Uwaga wyjaśniona. projektu - art. 10a zachęty. Uznaje się, że pomoc wywołuje efekt zachęty, jeżeli beneficjent złożył ust. 7 i 9 ustawy o do danego państwa członkowskiego pisemny wniosek o przyznanie pomocy W opinii Ministerstwa Infrastruktury portach, przed rozpoczęciem prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności. projektowane przepisy są zgodne z wyjątkiem
§ 10 projektu W związku z powyższym proponuję uzupełnić projektowane przepisy o określonym w art. 6 ust. 4 rozporządzenia rozporządzenia obowiązek składania wniosków o udzielenie zwolnienia przed rozpoczęciem 651/2014. Uzasadnienie zostało uzupełnione o prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności. te informacje. Alternatywnie, zwracam uwagę na art. 6 ust. 4 rozporządzenia 651/2014, który ustanawia wyjątek od ww. reguły składania wniosku przed rozpoczęciem prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności. Wskazuje on, że środki w formie korzyści podatkowych wywołują efekt zachęty również wówczas, jeżeli spełnione są następujące warunki: a. środek ustanawia prawo do uzyskania pomocy zgodnie z obiektywnymi kryteriami i bez dalszej ingerencji ze strony państwa członkowskiego; oraz Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania b. środek został przyjęty i obowiązuje przed przystąpieniem do realizacji projektu lub działania objętego pomocą, z wyjątkiem kolejnych wersji programów pomocy fiskalnej, jeśli dane działanie było już objęte poprzednimi programami w formie korzyści podatkowych. 3 UOKiK Art. 2 pkt 1 Z uwagi na fakt, że projekt ustawy przewiduje wydawanie przez dyrektorów Uwaga wyjaśniona. projektu - art. 10a urzędów morskich decyzji de facto udzielających zwolnienia, jako dzień ust. 5 i 9 ustawy o udzielenia pomocy należałoby wskazać dzień wydania ww. decyzji. W Zwolnienie stanowiące pomoc publiczną portach przypadku wprowadzenia zmian, o których mowa w pkt 2 powyżej, aktualny wynika z zeznania rocznego (pomoc sposób określenia dnia udzielenia pomocy nie wymaga korekty. automatyczna) i nie jest uzależnione od decyzji dyrektora urzędu morskiego. 4 UOKiK Art. 2 pkt 1 Pojęcie „termin przewidziany dla złożenia zeznania rocznego” jest nieprecyzyjny Uwaga uwzględniona. projektu - art. 10a i może budzić wątpliwości. Jeżeli termin złożenia dokumentów, o których mowa ust. 7 ustawy o w ww. przepisie, ma być tożsamy z terminem złożenia zeznania rocznego, W art. 10a ust. 8 otrzymuje brzmienie: portach proponuję jego odpowiednie przeformułowanie (np. „w terminie złożenia “8. Podmiot zarządzający, w terminie złożenia zeznania rocznego”). zeznania rocznego o wysokości uzyskanego Alternatywnie, proponuję zdefiniowanie tego pojęcia („termin przewidziany dla dochodu, przedkłada właściwemu terytorialnie złożenia zeznania rocznego”) lub wprowadzenie odwołania do ust. 5. dyrektorowi urzędu morskiego wniosek (…)” Przy tej okazji zwracam uwagę na fakt, że pomoc powinna być sprawozdana w terminie 7 dni od jej udzielenia – tak więc, w przypadku pozostawienia aktualnej Potwierdzamy, że dyrektor urzędu morskiego konstrukcji (nieuwzględnienia uwag z pkt 3) dyrektor urzędu morskiego niezwłocznie po otrzymaniu dokumentów od niezwłocznie po otrzymaniu dokumentów od podmiotu zarządzającego będzie podmiotu zarządzającego będzie zobowiązany zobowiązany do wprowadzenia kwoty pomocy wynikającej z przedłożonych do wprowadzenia kwoty pomocy wynikającej z dokumentów, a następnie po wydaniu decyzji udzielającej zwolnienia - w przedłożonych dokumentów, a następnie po przypadku, gdy odmiennie od podmiotu zarządzającego określi wielkość wydaniu decyzji potwierdzającej prawidłowość pomocy – będzie zobowiązany do skorygowania sprawozdanych wartości. zwolnienia – w przypadku, gdy odmiennie od podmiotu zarządzającego określi wielkość pomocy – będzie zobowiązany do skorygowania sprawozdanych wartości.
W art. 10a dodano ust. 21, który otrzymuje brzmienie: „21. W sprawach nieuregulowanych w ustawie do monitorowania pomocy publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. 2026 r., poz. 500).”. Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania 5 UOKiK Art. 2 pkt 1 Konieczne jest takie określenie wytycznych do wydania rozporządzenia, aby Uwaga uwzględniona. projektu - art. 10a zapewnić zgodność pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym, a nie ust. 17 ustawy o wyłącznie jej przejrzystość. Przejrzystość pomocy stanowi bowiem tylko jeden z W art. 10a ust. 20 otrzymuje brzmienie: portach warunków zgodności. „20. Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz zasady obliczania wysokości zwolnienia, mając na uwadze zapewnienie zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym.”.
6 UOKiK Art. 3 projektu Za OSR do projektu wynika, że „pierwotnie planowane było wprowadzenie Uwaga uwzględniona. obowiązywanie nowych przepisów od dnia 1 stycznia 2026 r., jednak ze względu na konieczność zachowania spójności przepisów podatkowych w roku Stosowne pismo wyjaśniające zostanie kalendarzowym aktualnie proponowana data wejścia w życie projektowanej przekazane do UOKiK. ustawy to dzień 1 stycznia 2027 r.” W związku z powyższym, o możliwości stosowania zwolnienia w brzmieniu dotychczasowym (potencjalnie niezgodnym z rynkiem wewnętrznym) również w 2026 r. a nawet w 2027 r., powinna zostać poinformowana Komisja Europejska, gdyż jest to niezgodne z zobowiązaniem władz polskich do zniesienia tego zwolnienia od dnia 1 stycznia 2026 r. 7 UOKiK § 4 ust. 4 i § 9 Ponieważ oba przepisy dotyczą tej samej kwestii, proponuję ich połączenie, tj. Uwaga uwzględniona. projektu zastąpienie treści § 4 ust. 4 – który przenosi na grunt przepisów krajowych tylko rozporządzenia jedną z kilku reguł kumulacji pomocy, o której mowa w art. 8 rozporządzenia Treść § 9 zastąpiła treść § 4 ust. 4. 651/2014, treścią § 9 – który to przepis w sposób poprawny i kompleksowy odnosi się zagadnienia kumulacji pomocy, odsyłając do ww. artykułu rozporządzenia 651/2014. 8 UOKiK 10 ust. 1 pkt 3 Zgodnie z tym przepisem, w ramach działalności w zakresie świadczenia usług Uwaga uwzględniona. projektu związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej, podmiot zarządzający rozporządzenia zapewnia w szczególności: Uzasadnienie zostało uzupełnione.
1) ochronę przeciwpożarową od strony wody zarządzanych obiektów i terenów;
2) ochronę przeciwpożarową od strony wody statków i innych obiektów pływających znajdujących się na wodach portu, redy lub kotwicowiska portu. W świetle ww. przepisu, uzasadnienie do ustawy proponuję uzupełnić o informacje wskazujące, iż ww. działania z zakresu ochrony przeciwpożarowej nie są obecnie obowiązkiem portów, zarówno w zakresie ich realizacji, jak i Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania finansowania. W sytuacji w której nie można tego wykazać, a projekt ustawy, tak jak obecnie, dopuszczałby możliwość zwolnienia kosztów związanych z ochroną przeciwpożarową od podatku od osób prawnych, takie zwolnienie stanowiłoby jednak pomoc publiczną. Tym samym zwolnienie to powinno byłoby być traktowane analogicznie jak zwolnienia działalności gospodarczych, o których mowa w projektowanym art. 10a ust. 2 pkt 2-4 ustawy o portach i przystaniach morskich. 9 UOKiK § 11 projektu Proponuję uzupełnić ww. przepis o obowiązek przedkładania w tym Uwaga uwzględniona rozporządzenia sprawozdaniu również informacji, które umożliwią przestrzeganie przepisów w zakresie: W projekcie zmiany ustawy o portach i
- kumulacji pomocy – konieczne wydaje się uzupełnienie o informacje na temat przystaniach morskich przewidziano w art. 10a innej pomocy publicznej, w tym pomocy de minimis, oraz innego finansowania ust. 9 pkt 2) obowiązek przedkładania udzielonego ze środków publicznych w odniesieniu do tych samych wydatków formularza informacji przedstawianych przy kwalifikowalnych; ubieganiu się o pomoc inną niż pomoc de
- maksymalnej dopuszczalnej kwoty pomocy oraz intensywności pomocy – minimis, w którym w części E zawarte są konieczne wydaje się uzupełnienie o informacje na temat pułapu informacje dot. kumulacji pomocy. Również zdyskontowanej wartości pomocy przysługującego w odniesieniu do danego w obecnym kształcie projektu rozporządzenia projektu (inwestycji), wysokości zwolnienia odnoszącego się do tych samych znajdują się już odniesienia do kumulacji wydatków kwalifikowalnych oraz łącznej zdyskontowanej wartości pomocy, pomocy (w § 4 ust. 4), maksymalnej uwzględniającej wysokość zwolnienia z CIT, z której podmiot zarządzający dopuszczalnej kwoty pomocy (w § 3), skorzystał w poprzednich latach; wysokości zwolnienia pozostałego do intensywności pomocy (w § 7 ust. 1-4) oraz wykorzystania; dyskontowania (pośrednio w § 7 ust. 6 i 9).
- dyskontowania pomocy – konieczne wydaje się uzupełnienie o informacje na Proponujemy wprowadzenie zmian tylko w temat zastosowanej stopy dyskontowej oraz zdyskontowanej wartości pomocy zakresie dyskontowania, ponieważ pozostałe w danym roku oraz łącznej zdyskontowanej wartości pomocy. zagadnienia znajdują się już w projekcie rozporządzenia. Pojęcie stopy dyskontowej zostało zdefiniowane w obowiązującym Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowego sposobu obliczania wartości pomocy publicznej udzielanej w różnych formach (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 461), należy przy pojęciu stopy dyskontowej zastosować bezpośrednio definicję z tego rozporządzenia, natomiast pozostałe parametry potrzebne do wyliczenia zysku operacyjnego ex ante zaczerpnąć z „Wytycznych dotyczących zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym hybrydowych na lata Zestawienie uwag do projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (UC134) zgłoszonych w ramach opiniowania 2021-2027”. Odpowiednie zmiany wprowadziliśmy do projektu rozporządzenia.
10 UOKiK uzasadnienie W uzasadnieniu do projektu ustawy wskazano, że „KE stwierdziła, że Uwaga uwzględniona. przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 522), zwanej dalej Uzasadnienie zostało przeformułowane. „ustawą o CIT”, zwolnienie podatkowe stanowi nielegalną pomoc publiczną i wezwała Rzeczpospolitą Polską do dostosowania zmienianego zwolnienia podatkowego dla podmiotów zarządzających portami i przystaniami morskimi do wymogów prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy państwa”. W związku z tym, że Komisja Europejska w ramach wstępnej oceny wskazała, że obecne zwolnienie nie jest zgodne z rynkiem wewnętrznym i wezwała władze polskie do jego usunięcia (nie wskazując na konieczność zastąpienia go zwolnieniem zgodnym z rynkiem wewnętrznym), proponuję następujące przeformułowanie brzmienia tego fragmentu uzasadnienia: „KE stwierdziła, że przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 522), zwanej dalej „ustawą o CIT”, zwolnienie podatkowe dla podmiotów zarządzających portami i przystaniami morskimi stanowi pomoc publiczną niezgodną z rynkiem wewnętrznym i wezwała Rzeczpospolitą Polską do usunięcia ww. zwolnienia. Władze polskie zdecydowały jednak o dostosowaniu ww. zwolnienia podatkowego do wymogów prawa Unii Europejskiej w zakresie pomocy państwa poprzez zapewnienie jego zgodności z rozporządzeniem 651/2014. Komisja Europejska została poinformowana o takim rozwiązaniu”. Projekt ROZPORZĄDZENIE
MINISTRAINFRASTRUKTURY1)
z dnia
w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych dochodów podmiotu zarządzającego
Na podstawie art. 10a ust. 20 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176 i …) zarządza się, co następuje:
§ 1. 1. Rozporządzenie określa szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz szczegółowe zasady obliczania wysokości zwolnienia.
2. Pomoc może być udzielana jako pomoc na rzecz portów morskich, do której mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem 651/2014”.
3. Pomocy nie przyznaje się w przypadkach, o których mowa w art. 1 ust. 4 lit. a-c oraz art. 56b ust. 1a rozporządzenia nr 651/2014.
§ 2. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1) infrastruktura portowa – infrastruktura portowa w rozumieniu art. 2 pkt 157 rozporządzenia 651/2014;
2) infrastruktura zapewniająca dostęp – infrastruktura zapewniająca dostęp w rozumieniu art. 2 pkt 159 rozporządzenia 651/2014;
3) intensywność pomocy – intensywność pomocy w rozumieniu art. 2 pkt 26 rozporządzenia 651/2014, z tym że nie uwzględnia się podatku od wartości dodanej naliczanego od kosztów lub wydatków kwalifikowalnych, który podlega zwrotowi;
4) pogłębianie – pogłębianie w rozumieniu art. 2 pkt 160 rozporządzenia 651/2014;
5) port morski – port morski w rozumieniu art. 2 pkt 155 rozporządzenia 651/2014;
1) Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej – gospodarka morska, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 2725).
6) projekt – wyodrębnione przedsięwzięcie realizowane przez podmiot zarządzający, składające się z powiązanych działań, realizowane w określonym czasie, z określonym celem i budżetem, na którego realizację ponoszone są wydatki kwalifikujące się do zwolnienia; za projekt uznaje się wszystkie prace pogłębiarskie przeprowadzone w ciągu roku kalendarzowego;
7) stopa dyskontowa – stopę oprocentowania równą stopie bazowej, będącej stopą oprocentowania okresowo ustalaną przez Komisję Europejską na podstawie obiektywnych kryteriów, publikowaną w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej oraz na stronie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, podwyższonej o 1 punkt procentowy;
8) zysk operacyjny – zysk operacyjny w rozumieniu art. 2 pkt 39 rozporządzenia 651/2014.
§ 3. 1. Warunkiem przyznania pomocy na rzecz portów morskich jest nieprzekroczenie progów wysokości wydatków kwalifikowalnych określonych w art. 4 ust. 1 lit. ee rozporządzenia 651/2014.
2. W przypadku przekroczenia progów wysokości wydatków kwalifikowalnych, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. ee rozporządzenia 651/2014, pomoc podlega notyfikacji indywidualnej Komisji Europejskiej i wymaga uzyskania opinii Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
§ 4. 1. Warunkiem przyznania pomocy jest jej obliczenie w odniesieniu do określonych wydatków kwalifikowalnych, o których mowa w art. 56b ust. 2 i 2a rozporządzenia 651/2014.
2. Maksymalna dopuszczalna wielkość pomocy publicznej udzielanej w formie zwolnienia, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846 i 912), jest liczona jako iloczyn maksymalnej intensywności pomocy określonej dla danej kategorii wydatków kwalifikowalnych wskazanej w art. 56b ust. 5 rozporządzenia 651/2014 oraz wartości wydatków kwalifikowalnych, o których mowa w art. 56b ust. 2 i 2a rozporządzenia 651/2014.
3. Warunkiem udzielania pomocy jest przestrzeganie zasad kumulacji pomocy, określonych w art. 8 rozporządzenia 651/2014.
4. Do udzielania pomocy stosuje się zasady określone w art. 7 rozporządzenia 651/2014.
§ 5. Do wydatków kwalifikowalnych, o których mowa w art. 56b ust. 2:
1) lit. a rozporządzenia 651/2014, zalicza się w szczególności koszty planowania i inwestycji związane z budową, wymianą lub modernizacją infrastruktury portowej oraz urządzeń służących do świadczenia usług portowych związanych z transportem, w tym miejsc postoju służących do cumowania statków, ścian nadbrzeży, mola, dryfujących pontonowych ramp na obszarach pływowych, basenów wewnętrznych, zasypek oraz osuszonego gruntu, oraz infrastruktury do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku;
2) lit. b rozporządzenia 651/2014, zalicza się w szczególności koszty planowania i inwestycji związane z budową, wymianą lub modernizacją wszelkiego rodzaju infrastruktury zapewniającej dostęp do portu od strony lądu lub morza i rzeki, lub znajdującej się w porcie, w tym drogi, tory kolejowe, kanały i śluzy;
3) lit. c rozporządzenia 651/2014, zalicza się w szczególności koszty planowania i inwestycji związane z usuwaniem osadów z dna wodnej drogi dostępowej do portu lub w porcie.
§ 6. Nie stanowią kosztów kwalifikowalnych koszty, o których mowa w art. 56b ust. 3 rozporządzenia 651/2014.
§ 7. 1. Warunkiem udzielania pomocy jest nieprzekroczenie odpowiednich dla danej kategorii pomocy intensywności lub wartości pomocy, o których mowa w art. 56b ust. 5 i 6 rozporządzenia 651/2014.
2. Do ustalania kwoty pomocy stosuje się zasady określone w art. 56b ust. 4 i 9 rozporządzenia 651/2014.
3. Koszty kwalifikowalne powinny być udokumentowane w sposób jasny, szczegółowy i aktualny.
4. Kalkulację zysku operacyjnego ex ante należy przeprowadzić na podstawie obowiązującej stopy dyskontowej oraz dla okresu odniesienia równego 25 lat.
5. Do kalkulacji, o której mowa w ust. 4, należy stosować obowiązujące wytyczne dotyczące zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych wydane przez ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego.
§ 8. 1. Warunkiem udzielenia pomocy jest zagwarantowanie przez podmiot zarządzający spełnienia zasad, o których mowa w art. 56b ust. 7 i 8 rozporządzenia 651/2014.
2. Warunkiem udzielenia pomocy przyznawanej na budowę, instalację lub modernizację infrastruktury tankowania dostarczającej wodór, amoniak lub metanol jest zobowiązanie się przez podmiot zarządzający do spełnienia warunków, o których mowa w art. 56b ust. 8a rozporządzenia 651/2014.
§ 9. W sprawozdaniu z wydatków podmiot zarządzający wskazuje:
1) nazwę i opis projektu;
2) kwotę dochodu wydatkowaną zgodnie z art. 56b ust. 2 i 2a rozporządzenia 651/2014;
3) wysokość poniesionych wydatków i ich przyporządkowanie do rodzaju kosztów kwalifikowalnych, o których mowa w art. 56b ust. 2 i 2a rozporządzenia 651/2014;
4) obliczenie intensywności pomocy, o której mowa w § 7 z uwzględnieniem § 4 ust. 3 i 4;
5) potwierdzenie spełnienia warunków, o których mowa w § 7 ust. 1 lub 2;
6) informacje potwierdzające spełnienie warunków określonych w § 8 ust. 1 lub 2;
7) informacje o innej pomocy, która podlega zasadom kumulacji pomocy, o której mowa w art. 8 rozporządzenia 651/2014;
8) wysokość poniesionych wydatków i ich przyporządkowanie do rodzaju działalności niegospodarczej, o której mowa w art. 10a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich.
§ 10. Poziom intensywności wsparcia dla działalności, o której mowa w art. 10a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich, wynosi 100 % wydatków związanych z tą działalnością.
§ 11. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
MINISTER INFRASTRUKTURY
UZASADNIENIE
1. Potrzeba i cel wydania rozporządzenia.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych dochodów podmiotu zarządzającego, zwane dalej „rozporządzeniem”, stanowi szczegółowy zbiór informacji, które są niezbędne do prawidłowego stosowania zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 26 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 554, 779, 846 i 912), zwanej dalej „ustawą o CIT”.
Rozporządzenie wydaje się na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 10a ust. 20 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176 i …), zwanej dalej „ustawą o portach”, zgodnie z którym minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz szczegółowe zasady obliczania wysokości zwolnienia, mając na uwadze zapewnienie zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym.
2. Aktualny stan w dziedzinie, która ma być unormowana oraz różnica pomiędzy dotychczasowym a projektowanym stanem prawnym.
Aktualnie ustawa o CIT przewiduje wyjątki od ogólnych zasad opodatkowania dochodów osób prawnych. Jednym z takich odstępstw jest przepis, który stanowi, że wolne od podatku są dochody podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi w części przeznaczonej na budowę, rozbudowę i modernizację infrastruktury portowej oraz na realizację zadań określonych w art. 7 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o portach. Jest to jedyny przepis, który odnosi się do przedmiotowego zwolnienia. Brakuje przepisów łączących to zwolnienie z zasadami udzielania, kontroli i monitorowania pomocy publicznej. Zmiany mechanizmu zwolnienia i udzielania pomocy publicznej określone w ustawie z dnia … o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich
(Dz.U. z 2026 r. poz. …) wymagają określenia szczegółowych warunków udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, zgodnych z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającym niektóre kategorie pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1; z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem 651/2014”.
3. Uwagi końcowe
W projekcie rozporządzenia nie zawarto przepisów przejściowych, ponieważ charakter tego aktu normatywnego oraz stan faktyczny nie stwarzają takiej potrzeby.
Projekt rozporządzenia wprowadza skrócony okres vacatio legis zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461), tj. przewiduje się, że rozporządzenie wejdzie w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, żeby umożliwić jak najszybsze stosowanie zwolnienia podatkowego przez podmioty zarządzające w celu realizacji inwestycji w infrastrukturę portową, co jest korzystne z punktu widzenia interesu państwa, ponieważ zwiększa bezpieczeństwo gospodarcze i energetyczne Polski. Termin ten jest wystarczający na dostosowanie się do nowych regulacji.
Projekt rozporządzenia nie wymaga przedstawienia właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. W szczególności, zgodnie z art. 2 ust. 1 decyzji Rady 98/415/WE z dnia 29 czerwca 1998 r. w sprawie konsultacji Europejskiego Banku Centralnego udzielanych władzom krajowym w sprawie projektów przepisów prawnych (Dz. Urz. WE L 189 z 03.07.1998, str. 42 – Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 1, t. 1, str. 446), projekt rozporządzenia nie podlega konsultacjom z Europejskim Bankiem Centralnym.
Projekt rozporządzenia zostanie udostępniony do wiadomości publicznej, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2025 r. poz. 677 oraz z 2026 r. poz. 160), w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie Rządowego Centrum Legislacji w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny. Nie jest możliwe osiągnięcie postawionego przed projektem celu przy użyciu innych środków.
Projektowana regulacja nie wywiera wpływu na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców i jest zgodna z przepisami ustawy z dnia 6 marca 2018 r.
– Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, 1795 i 1826 oraz z 2026 r. poz. 507).
Projekt rozporządzenia nie ma wpływu na sytuację ekonomiczną i społeczną rodziny, a także osób niepełnosprawnych oraz osób starszych.
Projekt rozporządzenia jest zgodny z prawem Unii Europejskiej oraz nie zawiera przepisów technicznych w rozumieniu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597) i nie podlega notyfikacji Komisji Europejskiej.
Projekt rozporządzenia zostanie ujęty w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Infrastruktury.
Projekt rozporządzenia nie zawiera wymogów nakładanych na usługodawców w zakresie określonym w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1024/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym i uchylającego decyzję Komisji 2008/49/WE (Dz. Urz. UE L 316 z 14.11.2012, str. 1; z późn. zm.). Data sporządzenia Nazwa projektu 2026-08-25 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku Źródło: dochodowego od osób prawnych dochodów podmiotu zarządzającego art. 10a ust. 20 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z Ministerstwo Infrastruktury 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176 i …)
Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza Nr w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Stanu lub Podsekretarza Stanu Infrastruktury Pan Arkadiusz Marchewka, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu Małgorzata Turalska – główny specjalista w Departamencie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, e-mail: malgorzata.turalska@mi.gov.pl, tel. 22 522 55 32 OCENA SKUTKÓW REGULACJI
1. Jaki problem jest rozwiązywany? Projekt rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych dochodów podmiotu zarządzającego, zwany dalej „projektem rozporządzenia”, stanowi wykonanie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 10a ust. 20 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796 oraz z 2026 r. poz. 176 i …), zwanej dalej „ustawą o portach”.
Zgodnie z upoważnieniem ustawowym, minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych, w tym katalog wydatków kwalifikujących się do zwolnienia oraz szczegółowe zasady obliczania wysokości zwolnienia, mając na uwadze zapewnienie zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym.
2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt
Możliwość udzielenia pomocy publicznej w formie zwolnienia dochodów podmiotów zarządzających oraz ogólne warunki mające na celu zapewnienie zgodności udzielanego wsparcia z przepisami unijnego prawa pomocy publicznej zostały regulowane na poziomie ustawowym. Projekt rozporządzenia stanowi uszczegółowienie ww. warunków.
W celu zapewnienia zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym projekt rozporządzenia odsyła do art. 56b rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1; z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem 651/2014”, w którym ustanowiono warunki zgodności pomocy dla portów morskich, w tym katalog kosztów, intensywność, zasady odliczania zysku, dostęp do infrastruktury i tryb powierzania jej osobom trzecim.
Zaproponowane w projekcie ustawy o portach rozwiązania legislacyjne, zakładające uregulowanie w ustawie konstrukcji mechanizmu wsparcia, przy jednoczesnym uregulowaniu w rozporządzeniu szczegółowych warunków zgodności z rozporządzeniem 651/2014, są powszechnie stosowane w Polsce w przypadku aktów prawnych regulujących możliwość udzielania pomocy publicznej w formie korzyści podatkowej. Znalazły one zastosowanie przykładowo na gruncie ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o wspieraniu nowych inwestycji (Dz. U. z 2025 r. poz. 469) oraz ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 707). W związku z tym, że takie rozwiązania funkcjonują od lat i dotychczas nie budziły wątpliwości, dlatego projektodawca uznał za zasadne skorzystanie z tego wzorca normatywnego.
Rekomendowane rozwiązanie zapewni zgodność zwolnienia podatkowego dla podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi z prawem Unii Europejskiej. Z tej perspektywy projektowana regulacja jest korzystna dla tych podmiotów.
Brak jest możliwości rozwiązania problemu w inny sposób.
3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? Przeprowadzona przez Komisję Europejską analiza rozwiązań prawnych w zakresie zasad opodatkowania portów morskich w Unii Europejskiej spowodowała wszczęcie szeregu formalnych postępowań wyjaśniających. W ich efekcie państwa
członkowskie, takie jak Włochy, Holandia, Hiszpania, Belgia czy też Francja, zostały zobowiązane do wprowadzenia zmian do swojego ustawodawstwa w celu albo wykluczenia występowania pomocy publicznej, albo też w celu zagwarantowania jej zgodności z art. 107 i 108 TFUE.
Przykładowo w Hiszpani w art. 38bis ustawy o podatku od osób prawnych (art. 38bis LIS) wprowadzono rozwiązanie, zgodnie z którym podmioty zarządzające portami są uprawnione do odliczenia od podatku wydatków związanych zarówno z działalnością niegospodarczą, jak i wydatki związane z działalnością gospodarczą. W tym ostatnim wypadku znajdą zastosowanie przepisy prawa pomocy publicznej, a dokładniej art. 56b i art. 56c rozporządzenia 651/20141).
W innych państwach członkowskich postępowania prowadzone przez Komisję Europejską skutkowały objęciem portów ogólnymi przepisami podatku dochodowego od osób prawnych z jednoczesnym uruchomieniem innych mechanizmów wsparcia niż podatkowe. Ze względu na zróżnicowany charakter systemów prawnych w Unii Europejskiej wsparcie dla portów jest udzielane przez różne podmioty prawa publicznego i w różnych formach.
Z danych dostępnych w Scoreboard State aid data2) wynika, że od momentu wprowadzenia w 2017 r. do unijnego prawa pomocy publicznej art. 56b rozporządzenia 651/2014 państwa członkowskie udzieliły do końca 2023 r.3) na podstawie tego przepisu pomocy publicznej o wartości 2,66 mld EUR. Oprócz Polski z możliwości przewidzianych w tym przepisie skorzystało w sumie 16 państw członkowskich. Z danych dostępnych w Scoreboard wynika przy tym, że w latach 2017–2023 państwa członkowskie udzielały pomocy publicznej dla portów morskich w innych formach niż korzyści podatkowe (dotacje, dopłaty do oprocentowania, pożyczki, gwarancje, pomoc zwrotna, inne).
4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie urzędy morskie 3 rozporządzenie Ministra Weryfikacja sprawozdania z Transportu i Gospodarki wydatków na działalność Morskiej z dnia 7 października gospodarczą i niegospodarczą 1991 r. w sprawie utworzenia prowadzoną przez podmiot urzędów morskich, określenia ich zarządzający siedzib oraz terytorialnego zakresu działania dyrektorów urzędów morskich (Dz. U. z 2021 r. poz. 1339, z późn. zm.) podmioty zarządzające 17 wykaz portów i przystani Możliwość określenia wydatków portem lub przystanią morskich w obszarze kwalifikujących się do morską właściwości terytorialnej zwolnienia oraz obliczenia dyrektorów urzędów morskich wysokości zwolnienia
5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji Projekt rozporządzenia zostanie skierowany do konsultacji publicznych, z 10 dniowym terminem zgłaszania uwag, do następujących podmiotów:
1) Zarząd Morskiego Portu Gdańsk S.A.;
2) Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A.;
3) Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście S.A.;
4) Zarząd Portu Morskiego Hel Koga sp. z o.o.;
5) Szkuner sp. z o.o.;
6) Zarząd Portu Morskiego Elbląg sp. z o.o.;
7) Zarząd Portu Morskiego w Ustce sp. z o.o.;
8) Zarząd Morskiego Portu Police sp. z o.o.;
9) Zarząd Portu Morskiego Dziwnów;
10) Marina Kamień Pomorski sp. z o.o.;
11) Zarząd Portu Morskiego Mrzeżyno;
12) Międzyzdrojskie Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o. o.;
13) Zarząd Portu Morskiego Kołobrzeg sp. z o.o.;
14) Zarząd Portu Morskiego Darłowo sp. z o.o.;
15) Zarząd Przystani Morskiej w Międzyzdrojach sp. z o. o.;
16) Ośrodek Sportu i Rekreacji WYSPIARZ w Świnoujściu;
1) Zob. Tax Agency: Deduction for investments made by port authorities (art. 38 bis LIS)
2) Zob. https://competition-policy.ec.europa.eu/state-aid/scoreboard/scoreboard-state-aid-data_en
3) Ostatnie dostępne dane pochodzą z tego roku.
17) Przystań Morska Wolin sp. z o.o.
Projekt rozporządzenia zostanie także, zgodnie z § 38 ust. 1 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2026 r. poz. 404), przekazany do opiniowania przez:
1. Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej,
2. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów;
3. Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych;
4. Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców.
Projekt rozporządzenia nie podlega opiniowaniu przez Komisję Wspólną Rządu i Samorządu Terytorialnego, Radę Dialogu Społecznego, reprezentatywne organizacje związkowe i reprezentatywne organizacje pracodawców, ponieważ zakres regulacji projektu rozporządzenia nie dotyczy jednostek samorządu terytorialnego oraz kwestii zatrudnienia i zabezpieczenia społecznego.
Projekt rozporządzenia nie wpływa na sytuację pracodawców w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz. U. z 2026 r. poz. 836). Projekt dotyczy reformy mechanizmów zwolnień podatkowych dla portów morskich (konkretnej kategorii podmiotów gospodarczych), a nie ogółu pracodawców. W ramach konsultacji publicznych projekt zostanie przekazany do wszystkich podmiotów zarządzających portami lub przystaniami morskimi, których dotyczy regulacja.
Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2026 r. poz.
936) projekt rozporządzenia zostanie udostępniony w Biuletynie Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji w zakładce Rządowy Proces Legislacyjny.
6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z 2025 r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0-10) Dochody ogółem - - - - - - - - - - - - budżet państwa - - - - - - - - - - - - JST - - - - - - - - - - - - pozostałe jednostki (oddzielnie) - - - - - - - - - - - - Wydatki ogółem - - - - - - - - - - - - budżet państwa - - - - - - - - - - - - JST - - - - - - - - - - - - pozostałe jednostki (oddzielnie) - - - - - - - - - - - - Saldo ogółem - - - - - - - - - - - - budżet państwa - - - - - - - - - - - - JST - - - - - - - - - - - - pozostałe jednostki (oddzielnie) - - - - - - - - - - - - Projekt rozporządzenia jest aktem wykonawczym wprowadzanym przez ustawę z dnia … o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich (Dz.U. z 2026 r. poz. …) i nie pociąga za sobą bezpośrednich skutków finansowych, ponieważ stanowi Źródła finansowania uszczegółowienie warunków określonych w ww. ustawie i umożliwia prawidłowe stosowanie przepisów tej ustawy.
Dodatkowe informacje, Nie dotyczy w tym wskazanie źródeł danych i przyjętych do obliczeń założeń
7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0-10) W ujęciu duże przedsiębiorstwa - - - - - - - pieniężnym sektor mikro-, małych i - - - - - - - (w mln zł, średnich przedsiębiorstw ceny stałe z 2025 rodzina, obywatele oraz - - - - - - - r.) gospodarstwa domowe W ujęciu duże przedsiębiorstwa Nie ma możliwości podania żadnych wartości liczbowych. niepieniężnym sektor mikro-, małych i Nie ma możliwości podania żadnych wartości liczbowych. średnich przedsiębiorstw rodzina, obywatele oraz Nie ma możliwości podania żadnych wartości liczbowych. gospodarstwa domowe Niemierzalne Wpływ projektowanej regulacji na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców jest pozytywny. Projektowana regulacja ma na celu zagwarantowanie, że mechanizm wsparcia podmiotów zarządzających będzie zgodny z prawem pomocy publicznej. Dzięki temu po stronie przedsiębiorców zostanie zniwelowane ryzyko zwrotu niedozwolonej pomocy publicznej.
Zapewnienie zgodności mechanizmu wsparcia z przepisami art. 107 i 108 TFUE spowoduje także, że zwolnienie podatkowe, w kształcie wynikającym z niniejszej nowelizacji, będzie mogło być stosowane do końca okresu obowiązywania rozporządzenia 651/2014.
Przedstawione powyżej efekty nowelizacji spowodują, że założone przez podmioty zarządzające inwestycje będą dalej mogły być realizowane.
Z perspektywy realizacji zamierzeń inwestycyjnych projektowane zmiany, ze względu na wymogi efektu zachęty, pozostaną obojętne względem inwestycji już realizowanych. W odniesieniu do inwestycji przyszłych planowane zmiany zapewnią środki finansowe na ich realizację.
Projektowane rozporządzenie nie ma wpływu na osoby starsze i niepełnosprawne. Dodatkowe informacje, w tym wskazanie źródeł danych i przyjętych do Projekt ustawy nie dotyczy zasad podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności obliczeń założeń gospodarczej.
8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej tabeli nie zgodności). nie dotyczy
zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:
Wprowadzane obciążenia są przystosowane do ich tak elektronizacji. nie nie dotyczy
Komentarz: Podmioty zarządzające będą składać do właściwego dyrektora urzędu morskiego m.in. sprawozdanie za poprzedni rok podatkowy z wydatków na działalność gospodarczą i niegospodarczą objętą zwolnieniem, poniesionych w danym roku podatkowym. Projekt rozporządzenia nie nakłada na innych przedsiębiorców nowych obciążeń administracyjnych.
9. Wpływ na rynek pracy Wprowadzenie zwolnienia od podatku dochodowego zgodnego z prawem Unii Europejskiej, a zatem takiego, które będzie mogło być stosowane, będzie miało generalnie pozytywny wpływ na możliwość prowadzenia i wielkość inwestycji realizowanych przez zarządy portów, a to oznacza także zatrudnienie dla pracowników, którzy takie inwestycje realizują.
10. Wpływ na pozostałe obszary
środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój regionalny mienie państwowe zdrowie sądy powszechne, administracyjne inne: lub wojskowe Projektowane rozporządzenie pozytywnie wpłynie na rozwój regionalny obszarów nadmorskich, ponieważ przyczyni się do rozbudowy infrastruktury portowej, która wzmocni szeroko rozumiane Omówienie wpływu bezpieczeństwo regionu oraz całego kraju, tj. bezpieczeństwo gospodarcze, energetyczne, żywnościowe i militarne.
11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Rozporządzenie wejdzie w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, żeby umożliwić jak najszybsze korzystanie ze zwolnienia podatkowego podmiotom zarządzającym.
12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Projekt rozporządzenia wprowadza szczegółowe warunki korzystania ze zwolnienia od podatku, a stosowanie tego zwolnienia jest dobrowolne. Ewaluacja efektów projektu rozporządzenia będzie możliwa na bieżąco przez analizę sprawozdań rocznych składanych przez podmioty zarządzające oraz decyzji wydanych przez właściwych dyrektorów urzędów morskich.
13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Brak.
DPUE.950.626.2026 / 11 MR Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/ Dot.: RM-0610-162-26 z 21.09.2026 r.
Pani Joanna Knapińska Sekretarz Rady Ministrów
Opinia o zgodności z prawem Unii Europejskiej projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o portach i przystaniach morskich, wyrażona przez ministra właściwego do spraw członkostwa Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej
Szanowna Pani Minister,
w związku z przedłożonym projektem ustawy pozwalam sobie wyrazić poniższą opinię.
Projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ignacy Niemczycki Sekretarz Stanu
Do wiadomości: Pan Dariusz Klimczak Minister Infrastruktury
Tel.: +48 22 523 8788 Al. J. Ch. Szucha 23 iniemczycki.sekretariat@msz.gov.pl 00-580 Warszawa www.gov.pl/dyplomacja