Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo komunikacji elektronicznej.

Warszawa, 19 czerwca 2026 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja

Pan Włodzimierz Czarzasty Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt ustawy:

- o zmianie ustawy - Prawo komunikacji elektronicznej.

Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy upoważniamy pana posła Michała Gramatykę.

(-) Agnieszka Buczyńska; (-) Adam Gomoła; (-) Piotr Górnikiewicz; (-) Michał Gramatyka; (-) Bożenna Hołownia; (-) Szymon Hołownia; (-) Marek Jakubiak; (-) Marcin Józefaciuk; (-) Maciej Konieczny; (-) Janusz Kowalski; (-) Paweł Kukiz; (-) Paulina Matysiak; (-) Joanna Mucha; (-) Łukasz Osmalak; (-) Bartłomiej Pejo; (-) Ireneusz Raś; (-) Tomasz Rzymkowski; (-) Ewa Schädler; (-) Marta Stożek; (-) Piotr Paweł Strach; (-) Paweł Śliz; (-) Jacek Tomczak; (-) Wioleta Tomczak; (-) Marek Wesoły; (-) Patryk Wicher; (-) Kamil Wnuk; (-) Adrian Zandberg; (-) Marcelina Zawisza. PROJEKT

U S T AWA

z dnia … 2026 r.

o zmianie ustawy - Prawo komunikacji elektronicznej

Art. 1. W ustawie z dnia 12 lipca 2024 r. - Prawo komunikacji elektronicznej (Dz. U. poz. 1221, z 2025 r. poz. 637 i 820 oraz z 2026 r. poz. 252) po art. 396 dodaje się art. 396a w brzmieniu:

„Art. 396a. 1. Przedsiębiorca telekomunikacyjny obowiązany jest udostępniać, na wniosek, dostawcy usług płatniczych lub organizacji płatniczej zestawienie numerów telefonu, które zostały przydzielone abonentowi i które w związku z rozwiązaniem umowy o świadczenie usług komunikacji elektronicznej mogą zostać przydzielone innemu abonentowi.

2. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, powstaje, jeżeli przy wykonywaniu transakcji płatniczych w ramach usługi płatniczej świadczonej przez dostawcę usług płatniczych albo schematu płatniczego prowadzonego przez organizację płatniczą jest wykorzystywany unikatowy identyfikator powiązany z numerem telefonu.

3. Udostępnienie zestawienia, o którym mowa w ust. 1, jest nieodpłatne, nie częściej niż raz w miesiącu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wniosku. Przedsiębiorca telekomunikacyjny, za udostępnienie zestawienia z większą częstotliwością, może pobierać opłatę nieprzekraczającą uzasadnionych kosztów jego sporządzenia i udostępnienia.

4. Dostawca usług płatniczych lub organizacja płatnicza wykorzystują zestawienie, o którym mowa w ust. 1, w celu usunięcia albo aktualizacji powiązania numeru telefonu z numerem rachunku płatniczego wykorzystywanego jako unikatowy identyfikator przy wykonywaniu transakcji płatniczych.”

Art. 2. Pierwszy wniosek o udostępnienie zestawienia, o którym mowa w art. 396a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, złożony w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, może obejmować numery telefonów, które w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień wejścia w życie niniejszej ustawy mogły zostać przydzielone innemu abonentowi w związku z rozwiązaniem umowy o świadczenie usług komunikacji elektronicznej.

Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia. UZASADNIENIE

Celem ustawy jest zwiększenie pewności i bezpieczeństwa obrotu płatniczego w zakresie przelewów realizowanych z wykorzystaniem unikatowego identyfikatora powiązanego z numerem telefonu (tzw. przelewów na telefon). Projekt zmierza do wyeliminowania ryzyka błędnej adresacji środków pieniężnych wynikającego z ponownego przydziału numerów telefonu oraz utrzymywania się nieaktualnych powiązań numeru telefonu z numerem rachunku płatniczego.

Na krajowym rynku płatniczym w ostatnich kliku latach zaobserwować można błyskawiczny wzrost popularności przelewów na telefon realizowanych w modelu P2P (peer to peer). W 2025 r. w Polsce zrealizowano ponad 700 mln takich transferów pieniężnych.

Cechą charakterystyczną tego rodzaju przelewów jest unikatowy identyfikator użytkownika (odbiorcy przelewu) powiązany z numerem telefonu. Dzięki temu użytkownicy aplikacji mobilnych wydawanych przez banki mogą wysłać natychmiastowe przelewy do innych użytkowników. Numery telefonów użytkowników oraz powiązane z nimi numery rachunków bankowych są rejestrowane przez banki oraz innych dostawców usług płatniczych podczas aktywacji aplikacji. W chwili, gdy użytkownik zleca realizację przelewu na telefon, do bazy schematu płatniczego obsługującego takie przelewy trafia zapytanie autoryzacyjne zawierające numer telefonu, zaś w odpowiedzi zwracany jest numeru rachunku bankowego, na który ma być wysłany przelew. Zdarzają się jednak przypadki, kiedy przelewy na telefon nie trafiają do właściwych odbiorców.

Przyczyną takich zdarzeń są następujące okoliczności:

a) numer telefonu został zarejestrowany przez bank w bazie operatora schematu płatniczego w czasie, gdy był on w posiadaniu poprzedniego właściciela tego numeru telefonu, tym samym zostając powiązanym z numerem rachunku bankowego wskazanym przez bank dokonujący rejestracji,

b) poprzedni posiadacz numeru telefonu przestał być jego posiadaczem - umowa pomiędzy klientem i operatorem telekomunikacyjnym została rozwiązana przez którąś ze stron,

c) poprzedni posiadacz numer telefonu nie poinformował banku o tym, że zmienił numer telefonu i nie zamknął swojego rachunku prowadzonego przez ten bank. W przypadkach, gdy zajdą łącznie wszystkie wymienione powyżej okoliczności, dochodzi do sytuacji, w której przelew wysłany na numer telefonu trafia na rachunek innej osoby niż rachunek aktualnego posiadacza tego numeru.

Projekt dodaje do ustawy Prawo komunikacji elektronicznej nowy art. 396a, który:

a) nakłada na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego obowiązek udostępniania, na wniosek, dostawcy usług płatniczych lub organizacji płatniczej zestawienia numerów telefonu, które zostały przydzielone abonentowi i które w związku z rozwiązaniem umowy o świadczenie usług komunikacji elektronicznej mogą zostać przydzielone innemu abonentowi,

b) określa tryb udostępniania - nieodpłatnie, nie częściej niż raz w miesiącu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wniosku, z możliwością pobierania opłaty (w wysokości nieprzekraczającej uzasadnionych kosztów) za udostępnianie w przypadku większej częstotliwości,

c) wskazuje cel wykorzystania zestawienia.

Projekt nie wprowadza odrębnych definicji. Użyte w projekcie pojęcia używane są przez ustawodawcę w ustawie z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (Dz. U. z 2026 r. poz. 623, z późn. zm.).

Wprowadzenie postulowanej zmiany przyczyni do zwiększenia pewności obrotu płatniczego w Polsce oraz poziomu bezpieczeństwa klientów korzystających z usług płatniczych, gdyż wydatnie obniży ryzyko niewłaściwej adresacji transferowanych środków pieniężnych. W praktyce proponowana zmiana pomoże uchronić wiele osób korzystających z przelewów P2P przed potencjalnymi niedogodnościami wynikającymi z konieczności podejmowania skomplikowanych działań ukierunkowanych na odzyskanie środków pieniężnych, które w wielu przypadkach nie trafiły do właściwych adresatów właśnie z takiego powodu, iż banki nie otrzymują informacji o zmianie numerów telefonów od swoich klientów.

Należy wskazać, iż w środowiskach zajmujących się kwestiami bezpieczeństwa obrotu bezgotówkowego wyżej opisany problem kwalifikowany jest jako podatność mogąca ułatwiać realizację wyłudzeń środków pieniężnych z wykorzystaniem tej usługi. Operatorzy schematów płatniczych ani Policja nie dysponują konkretnymi danymi ilustrującymi skalę tego zjawiska. Możliwe jest jednak wykorzystywanie przez przestępców mechanizmu wprowadzania przez operatorów telekomunikacyjnych numerów telefonów do puli recyklingowej do wyłudzania środków dzięki wykorzystywaniu wcześniejszych powiązań takich numerów z numerami rachunków płatniczych (w tym IBAN) otwieranymi przy wykorzystaniu tzw. „słupów”. Jeżeli nieświadomy tego wcześniejszego powiązania nowy posiadacz numeru telefonu z puli recyklingowej nie podejmie żadnej akcji, środki pieniężne wysyłane przez nadawców przelewów P2P przy wykorzystaniu takiego scenariusza nie zasilają rachunku tego nowego posiadacza numeru telefonu, lecz rachunki płatnicze otwarte przez przestępców.

Skutki społeczne - wzrost bezpieczeństwa użytkowników wykonujący przelewy na telefon, ograniczenie przypadków błędnej adresacji środków oraz wyłudzeń wykorzystujących recykling numerów.

Skutki gospodarcze - obniżenie strat z tytułu błędnych transferów i nadużyć oraz kosztów obsługi reklamacji i odzyskiwania środków po stronie sektora płatniczego. Po stronie przedsiębiorców telekomunikacyjnych powstają koszty dostosowania tj. przygotowanie i udostępnianie zestawień.

Projekt zawiera przepis przejściowy, zgodnie z którym pierwszy wniosek złożony w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie ustawy może objąć także numery telefonu zwolnione w okresie 12 miesięcy poprzedzających ten dzień.

Ustawa wejdzie w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia. Vacatio legis jest zgodne z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461). Termin wejścia w życie uzasadnione jest potrzebą dostosowawczą na wdrożenie procesów po stronie przedsiębiorców telekomunikacyjnych oraz sektora płatniczego.

Projekt nie powoduje bezpośrednich skutków dla budżetu państwa i jednostek samorządu terytorialnego.

Projekt nie wymaga wydania aktów wykonawczych.

Projekt nie określa zasad podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej, zgodnie z ustawą z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Nowy obowiązek dotyczy wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych, dlatego może mieć wpływ na podmioty z sektora MŚP. Dla mniejszych przedsiębiorców istotny jest jednorazowy koszt przygotowania procesu sporządzania zestawień, mechanizm odpłatności za udostępnianie z częstotliwością większą niż miesięczna będzie łagodzić to obciążenie.

Przedkładany projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Projekt ustawy nie wymaga przedłożenia właściwym instytucjom i organom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia.

Projekt nie podlega procedurze notyfikacji.

DEKLAROWANE SKUTKI REGULACJI (DSR) projektu ustawy

Informacja o projekcie

a) Tytuł projektu:

Projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo komunikacji elektronicznej

b) Przedstawiciel wnioskodawcy:

Pan poseł Michał Gramatyka

I. Część wstępna [1] Zwięzły opis zidentyfikowanego problemu i proponowanych rozwiązań.

a) Jaki problem jest rozwiązywany i jaka jest skala tego problemu: Przelewy na telefon stały się jednym z podstawowych instrumentów płatności natychmiastowych. W 2025 r. zrealizowano w Polsce ponad 700 mln takich transferów. Numer telefonu pełni w nich rolę unikatowego identyfikatora powiązanego z numerem rachunku płatniczego.

Zidentyfikowany problem polega na tym, że po rozwiązaniu umowy przez dotychczasowego abonenta numer telefonu wraca do puli numeracyjnej i może zostać przydzielony nowemu abonentowi, podczas gdy dostawca usług płatniczych nie jest informowany o zmianie i nie usuwa wcześniejszego powiązania. W efekcie przelew skierowany na numer telefonu może trafić na rachunek powiązany z tym numerem w przeszłości, a nie na rachunek aktualnego posiadacza numeru. Zjawisko jest kwalifikowane jako podatność mogąca ułatwiać wyłudzenia (m.in. z wykorzystaniem rachunków zakładanych przez tzw. „słupy" i powiązań numerów z puli recyklingowej).

b) Zwięzły opis proponowanych rozwiązań: Projekt dodaje do ustawy Prawo komunikacji elektronicznej nowy art. 396a, który:

a) nakłada na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego obowiązek udostępniania, na wniosek, dostawcy usług płatniczych lub organizacji płatniczej zestawienia numerów telefonu, które zostały przydzielone abonentowi i które w związku z rozwiązaniem umowy o świadczenie usług komunikacji elektronicznej mogą zostać przydzielone innemu abonentowi,

b) określa tryb udostępniania - nieodpłatnie, nie częściej niż raz w miesiącu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wniosku, z możliwością pobierania opłaty (w wysokości nieprzekraczającej uzasadnionych kosztów) za udostępnianie w przypadku większej częstotliwości,

c) wskazuje cel wykorzystania zestawienia.

Projekt zawiera przepis przejściowy (pierwszy wniosek złożony w ciągu 30 dni od wejścia w życie może objąć numery zwolnione w okresie 12 miesięcy poprzedzających ten dzień) oraz 3-miesięczne vacatio legis.

c) Skutki braku zmiany stanu obecnego: Utrzymanie ryzyka błędnej adresacji środków i związanych z nim strat oraz kosztów odzyskiwania środków i obsługi reklamacji, a także utrzymanie podatności wykorzystywanej do wyłudzeń. W obecnym stanie prawnym brak jest podstawy zobowiązującej przedsiębiorców telekomunikacyjnych do przekazywania sektorowi płatniczemu informacji o zwalnianych numerach. Brak interwencji oznacza utrwalenie luki.

[2] Czy były rozważane rozwiązania alternatywne?  Nie Cel, który ma być osiągnięty za pomocą przedmiotowego projektu ustawy nie może być zrealizowany za pomocą innych środków niż zaproponowane w projekcie.

II. Wymogi określone w art. 34 ust. 2 pkt 3-5 regulaminu Sejmu [3] Jakie są przewidywane skutki prawne projektowanych rozwiązań? Różnica między dotychczasowym a projektowanym stanem prawnym. Obecnie brak jest przepisu zobowiązującego przedsiębiorców telekomunikacyjnych do udostępniania sektorowi płatniczemu informacji o zwalnianych numerach telefonu. Projekt dodaje art. 396a, ustanawiający taki obowiązek wraz z trybem jego realizacji i celem wykorzystania danych.

Projekt zachowuje spójność systemową i terminologiczną. Projekt nie wprowadza odrębnych definicji, tylko stosuje pojęcia z ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych. Regulacje dzięki temu zapewnią spójność terminologiczną z reżimem prawa płatniczego.

Przepis przejściowy umożliwi objęcie pierwszym wnioskiem numerów zwolnionych w okresie 12 miesięcy poprzedzających wejście w życie ustawy, co pozwala na jednorazowe usunięcie zaległych, nieaktualnych powiązań.

Trzymiesięczne vacatio legis zapewnia czas dostosowawczy na wdrożenie procesów po stronie przedsiębiorców telekomunikacyjnych oraz sektora płatniczego.

[4] Jakie są przewidywane skutki społeczne projektowanych rozwiązań?

a) Podmioty, na które oddziałuje projekt:

- użytkownicy usług płatniczych korzystający z przelewów na telefon (płatnicy i odbiorcy), w szczególności konsumenci;

- pośrednio osoby, którym przydzielono numery telefonu z puli recyklingowej.

b) Liczebność: ponad 700 mln przelewów na telefon zrealizowanych w 2025 r.

C) Korzyści i koszty:

- korzyści mają charakter niepieniężny (bezpieczeństwo, pewność obrotu).

- nie identyfikuje się skutków negatywnych w sferze społecznej.

[5] Jakie są przewidywane skutki gospodarcze projektowanych rozwiązań?

a) Podmioty, na które wpływa projekt:

- przedsiębiorcy telekomunikacyjni przydzielający numery telefonu;

- dostawcy usług płatniczych (banki, spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, instytucje płatnicze, instytucje pieniądza elektronicznego) oraz organizacje płatnicze prowadzące schematy płatnicze.

b) Liczebność:

- liczbę podmiotów zobowiązanych można ustalić na podstawie rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych prowadzonego przez Prezesa UKE;

- organizacja płatnicza prowadząca krajowy schemat przelewów na telefon oraz uczestniczące w nim instytucje finansowe.

c) Korzyści i koszty:

Przewiduje się dodatni bilans gospodarczy (uniknięte straty i koszty obsługi przewyższające koszty dostosowania), przy czym koszty po stronie zobowiązanej mają w przeważającej części charakter jednorazowy.

[6] Jakie są przewidywane skutki finansowe projektowanych rozwiązań, w szczególności wpływ na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego? Projekt nie powoduje bezpośrednich skutków dla budżetu państwa i jednostek samorządu terytorialnego.

[7] Wykaz źródeł finansowania, jeśli projekt ustawy pociąga za sobą obciążenie budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Projekt nie pociąga za sobą obciążenia budżetu państwa. W odniesieniu do budżetów JST projekt nie nakłada obowiązkowych wydatków.

[8] Czy projekt ustawy podlega procedurze notyfikacyjnej?  Nie

III. Wymogi określone w art. 34 ust. 2a i 2b regulaminu Sejmu

[9] Czy projekt ustawy zawiera przepisy określające zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?  Nie Projekt nie określa zasad podejmowania, wykonywania ani zakończenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, lecz nakłada na przedsiębiorców telekomunikacyjnych odrębny obowiązek sektorowy o charakterze regulacyjnym. W konsekwencji nie zachodzi obowiązek przedstawienia wyników analiz.

[10] Czy wdrożenie projektowanych przepisów spowoduje obciążenia administracyjne mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?  Nie Obowiązek dotyczy wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych przydzielających numery telefonu. Zmiany obejmą dużych przedsiębiorców, jednak mogą mieć pośredni wpływ na sektor MŚP. W projekcie dąży się do proporcjonalnego ograniczania obciążeń administracyjnych przedsiębiorców przez:

- ustanowienie obowiązku jako realizowanego wyłącznie na wniosek (brak obowiązku stałego, samoczynnego raportowania);

- ustalenie nieodpłatnego udostępniania nie częściej niż raz w miesiącu, z możliwością pobierania opłaty za udostępnianie częstsze, co przenosi koszty zwiększonej częstotliwości na podmiot wnioskujący;

- ograniczenie zakresu danych do zestawienia numerów telefonu, bez nakładania dodatkowych wymogów sprawozdawczych.

[11] Czy projekt ustawy zawiera przepisy regulacyjne lub określa wymogi dotyczące świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (art. 34 ust. 2b regulaminu Sejmu)?  Nie