Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Druk nr 3205 · strona druku w Sejmie · 3205.pdf · 3205-ustawa.docx · 3205-uzasadnienie.docx

Pełny tekst

Tekst wyodrębniony automatycznie z dokumentu źródłowego; wiążący jest oficjalny druk.

Warszawa, 18 września 2026 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja

Pan Włodzimierz Czarzasty Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt ustawy:

- o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy upoważniamy pana posła Ryszarda Wilka.

(-) Jan Krzysztof Ardanowski; (-) Konrad Berkowicz; (-) Karina Anna Bosak; (-) Krzysztof Bosak; (-) Bronisław Foltyn; (-) Janusz Kowalski; (-) Sławomir Mentzen; (-) Krzysztof Mulawa; (-) Bartłomiej Pejo; (-) Grzegorz Płaczek; (-) Michał Połuboczek; (-) Tomasz Rzymkowski; (-) Jarosław Sachajko; (-) Krzysztof Szymański; (-) Krzysztof Tuduj; (-) Witold Tumanowicz; (-) Michał Wawer; (-) Ryszard Wilk; (-) Przemysław Wipler; (-) Andrzej Tomasz Zapałowski. Projekt U S T AWA

z dnia … 2026 r.

o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Art. 1. W ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1749, z 2026 r. poz. 26 i 425) w art. 87 ust. 1 otrzymuje brzmienie: „1. W przypadku gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z okresową emeryturą kapitałową, albo emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, jest niższa niż kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3, emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa w art. 26a, podwyższa się w taki sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty, o ile ubezpieczony:

1) mężczyzna – osiągnął wiek emerytalny wynoszący 65 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat, a zwaloryzowana wysokość składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowana na koncie ubezpieczonego jest nie niższa niż równowartość dwudziestopięciokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników,

2) kobieta – osiągnęła wiek emerytalny wynoszący 60 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat, a zwaloryzowana wysokość składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowana na koncie ubezpieczonego jest nie niższa niż równowartość dwudziestopięciokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników

– z uwzględnieniem ust. 3–7. Przepis art. 5 ust. 2 stosuje się odpowiednio.”.

Art. 2. Do wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy postępowań w sprawie podwyższenia emerytury stosuje się art. 87 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

UZASADNIENIE

1. Potrzeba i cel wydania ustawy oraz rzeczywisty stan w dziedzinie, która ma być unormowana

Projektowana ustawa wprowadza dodatkowy warunek podwyższenia emerytury do wysokości emerytury minimalnej polegający na wykazaniu zwaloryzowanej wysokości składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w wysokości nie niższej niż równowartość dwudziestopięciokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników, w celu uszczelnienia systemu emerytalnego oraz ograniczenia ryzyka nadużyć i zjawiska tzw. turystyki emerytalnej.

Do osiągnięcia wskazanych powyżej celów niezbędna jest zmiana w art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1749, z 2026 r. poz. 26), zwanej dalej „u.o.e.i.r.”.

Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 87 ust. 1 u.o.e.i.r. „gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z okresową emeryturą kapitałową, albo emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, jest niższa niż kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3”, a więc jest niższa niż kwota najniższej emerytury – 1588,44 zł miesięcznie, którą podwyższa się przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji, o którym mowa w art. 89–94 (od 1 marca 2026 r. najniższa emerytura wynosi 1 978,49 zł brutto1, a 1 800,43 zł netto), to „emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa w art. 26a, podwyższa się w taki sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty”, ale pod warunkiem, że ubezpieczony mężczyzna „osiągnął wiek emerytalny wynoszący 65 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat”, a ubezpieczony kobieta „osiągnęła wiek emerytalny wynoszący 60 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat” oraz z uwzględnieniem ust. 3-7. Wyrównanie do tzw. emerytury minimalnej jest zatem możliwe dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny oraz posiadają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat (kobiety) lub 25 lat (mężczyźni). Bez znaczenia jest to jaka jest proporcja pomiędzy okresami składkowymi i nieskładkowymi, a także czy okresy składkowe miały miejsce w kraju, czy za granicą oraz to czy ubezpieczony jest obywatelem polskim czy obcokrajowcem np. obywatelem Ukrainy. Nie ma także znaczenia zwaloryzowana wysokość składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowana na koncie ubezpieczonego.

Warto wskazać także na brzmienie art. 85 ust. 4 u.o.e.i.r., zgodnie z którym „świadczenia ustalone w kwotach niższych niż określone w ust. 1–3 (…) podwyższa się do tych kwot z urzędu, a jeżeli ich wypłata była wstrzymana – po wznowieniu wypłaty”, a także na ust. 5, który stanowi, że „przepis ust. 4 stosuje się do świadczeń przyznanych zgodnie z postanowieniami umów międzynarodowych ubezpieczonym zamieszkałym w Polsce, w taki sposób, aby suma świadczenia przyznanego na podstawie ustawy i świadczenia zagranicznego nie była niższa od kwoty świadczeń określonych w ust. 1–3”. https://www.zus.pl/swiadczenia/renty/kwoty-najnizszych-swiadczen-emerytalno-rentowych Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

Jedną z takich umów międzynarodowych jest Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o zabezpieczeniu społecznym, sporządzona w Kijowie dnia 18 maja 2012 r. (Dz.U. 2013 poz. 1373), która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2014 r. Umowa ta ma na celu ochronę osób, które pracują lub pracowały w obu tych państwach. Jej przepisy zakładają, że ustalając prawo do emerytury bierze się pod uwagę również okresy ubezpieczenia w drugim państwie. Zgodnie z umową przy ustalaniu prawa do emerytury minimalnej w Polsce bierze się pod uwagę również okresy pracy w Ukrainie, a wyrównanie świadczenia do kwoty minimalnej emerytury następuje od sumy świadczeń z obu państw2. Poza Ukrainą Rzeczpospolitą Polską umowy o zabezpieczeniu społecznym wiążą także z 13 innymi krajami spoza Unii Europejskiej m.in. z Australią, Białorusią, Izraelem, Kanadą czy Turcją. Umowy te są dwustronne, a więc na dopłatach do emerytur zyskać mogą zarówno Polacy jak i obcokrajowcy, ale jak przyznaje w swojej analizie portal money.pl: „prawdą jest oczywiście, że w przypadku Polski i Ukrainy to obywatele tego drugiego kraju są beneficjentami systemu”3, dlatego że emerytury ukraińskie są znacząco niższe od polskich, a minimalna emerytura na Ukrainie w 2026 r. wynosi 2595 hrywien (około 214 zł)4, toteż istnieje duża motywacja ekonomiczna do tego typu działań. Obecne zasady są niekorzystne dla polskich podatników, m.in. ze względu na znaczną różnicę w wysokości świadczeń emerytalnych w Polsce i na Ukrainie.

Z danych Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej5 wynika, że Polska rok do roku coraz więcej dopłaca do minimalnych emerytur obywateli Ukrainy, by ich świadczenia osiągały poziom gwarantowany przez polski system. Według danych ZUS w lipcu 2026 r. z wyrównania do poziomu minimalnej emerytury korzystało 13,1 tys. cudzoziemców, w tym 1,5 tys. obywateli Ukrainy, a w 2025 r. dopłaty do minimalnych emerytur dla wszystkich cudzoziemców wyniosły 123,5 mln zł6. Jednym z przykładów na działanie obecnych przepisów jest przypadek obywatelki Ukrainy, której emerytura wypracowana w Polsce wynosiłaby zaledwie 13,86 zł miesięcznie, ale dzięki przepisom jej świadczenie może zostać podwyższone do poziomu polskiej emerytury minimalnej. W tym przypadku miesięczna dopłata wyniosła 1539,49 zł, a dodatkowo wypłacono ponad 73 tys. zł wyrównania za wcześniejszy okres7.

594,5 mld zł, a wydatki 870,2 mld zł, a zatem deficyt budżetowy osiągnął poziom 275,7 mld zł, czyli 95,4% limitu przewidzianego w ustawie budżetowej8, należy szczególnie dbać o to, aby żadne, nawet najmniejsze kwoty nie „wyciekały” z budżetu państwa. Z tych powodów projektodawcy proponują, aby wprowadzić dodatkowy warunek podwyższenia emerytury do wysokości emerytury minimalnej polegający na wykazaniu zwaloryzowanej wysokości składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w wysokości nie niższej niż równowartość dwudziestopięciokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników. Kwota ta wynosi w 2026 r. 4 806 zł brutto, a więc jej dwudziestopięciokrotność 120 150 zł. Taką wysokość składek odkłada się pracując na obecnej pensji minimalnej przez 128 miesięcy, a więc 10 lat i 8 miesięcy, ale biorąc pod uwagę coroczny wzrost pensji minimalnej, a także waloryzację składek będzie to realnie czas krótszy. Warto wskazać, że według danych ZUS na koniec 2025 r., średni stan konta ZUS (I filar) ubezpieczonego wynosił 137 788,41 zł, a dochodzą do tego środki zgromadzone na subkoncie, gdzie przeciętna kwota to 42 901,47 zł, co łącznie daje średnio około 180 tys. zł kapitału emerytalnego na osobę9. Szacuje się, że przeciętni pracownicy z co najmniej kilkuletnim stażem osiągnęli ten poziom dzięki corocznej, wysokiej waloryzacji składek.

W ocenie projektodawców należy zmienić obecną sytuację, w której tylko jeden miesiąc pracy i odprowadzenie jednej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe do ZUS otwiera obcokrajowcom drogę do polskiej minimalnej emerytury10. Oprócz zamieszkania w Polsce, osiągnięcia wieku emerytalnego oraz wymaganego łącznego okresu składkowego i nieskładkowego, należy zatem wprowadzić wymóg, aby wysokość zwaloryzowanych składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego była nie niższa niż równowartość dwudziestopięciokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników. Takie uszczelnienie systemu emerytalnego sprawi, że tzw. turystyka emerytalna stanie się w naszym kraju właściwie zupełnie niemożliwa, co będzie dużą korzyścią dla polskiego systemu finansów publicznych. Brak zmiany przepisów w tym zakresie utrzyma zachęty do krótkotrwałego zatrudnienia w Polsce w celu aktywacji prawa do dopłaty do polskiej emerytury minimalnej, migracji wyłącznie po świadczenie emerytalne oraz prób obchodzenia warunku zamieszkania w Polsce i oszukiwania polskich urzędów. Będzie mogło nadal dochodzić do sytuacji, w której obywatel Ukrainy, który przepracuje 35 lat w swoim kraju, a następnie przyjedzie do Polski na miesiąc, podejmie pracę za minimalne wynagrodzenie oraz opłaci jedną składkę na ubezpieczenie społeczne będzie dostawał dopłaty do minimalnej polskiej emerytury11. Należy także zwrócić uwagę, że kolejnym krajem, z którym Polska zamierza zawrzeć umowę o zabezpieczeniu społecznym, która ma umożliwić sumowanie okresów ubezpieczenia jest Brazylia12. https://www.rmf24.pl/ekonomia/news-ministerstwo-poinformowalo-ile-wyniosl-deficyt-budzetowy-za-,nId,8067961 https://superbiz.se.pl/wiadomosci/pol-miliona-polakow-to-milionerzy-w-zus-kim-jest-rekordzista-aa-XA6t-zY5A-QAZB.html https://www.fakt.pl/pieniadze/panstwo-coraz-wiecej-doplaca-do-emerytury-minimalnej-dla-obywateli-ukrainy-ekspert/cq9pd53 https://kresy.pl/wydarzenia/zus-potwierdzil-mentzenowi-mechanizm-jednej-skladki-chodzi-o-emerytury-dla-ukraincow/ https://www.infor.pl/prawo/praca/praca/7653655,brazylia-blizej-polskiego-zus-rzad-konczy-prace-nad-umowa-emerytalna.html Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

2. Przewidywane skutki prawne w tym różnica pomiędzy dotychczasowym a projektowanym stanem prawnym W art. 1 projektu ustawy proponuje się zmianę brzmienia art. 87 ust. 1 u.o.e.i.r. z: „1. W przypadku gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z okresową emeryturą kapitałową, albo emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, jest niższa niż kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3, emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa w art. 26a, podwyższa się w taki sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty, o ile ubezpieczony:

1) mężczyzna – osiągnął wiek emerytalny wynoszący 65 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat,

2) kobieta – osiągnęła wiek emerytalny wynoszący 60 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat

– z uwzględnieniem ust. 3–7. Przepis art. 5 ust. 2 stosuje się odpowiednio.” na: „1. W przypadku gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z okresową emeryturą kapitałową, albo emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, jest niższa niż kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3, emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa w art. 26a, podwyższa się w taki sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty, o ile ubezpieczony:

– z uwzględnieniem ust. 3–7. Przepis art. 5 ust. 2 stosuje się odpowiednio.”. Projekt ustawy w art. 2 stanowi, że do wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy postępowań w sprawie podwyższenia emerytury stosuje się art. 87 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Projekt ustawy w art. 3 wskazuje, że ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Jest to vacatio legis zgodne z treścią ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461). Głównym skutkiem projektu ustawy będzie załatanie luki systemowej, która umożliwia istnienie mechanizmu dopłat do minimalnej emerytury dla osób z symbolicznym stażem pracy w Polsce. Projektowane rozwiązania są spójne z dotychczasowymi regulacjami pod kątem systemowym i terminologicznym, a także zgodne z Konstytucją RP, w tym z konstytucyjnym Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

standardem ochrony wolności i praw. Propozycje zmian w przepisach nie są przepisami dyskryminującymi cudzoziemców, gdyż w takiej samej mierze dotyczą obywateli polskich. Nie są także niezgodne z przepisami prawa Unii Europejskiej ani z wiążącymi Polskę umowami międzynarodowymi.

3. Przewidywane skutki społeczne, gospodarcze, finansowe Projekt ustawy wywoła pozytywne skutki społeczne. Brak jest społecznej akceptacji na nadużycia systemu emerytalno-rentowego w Polsce, dlatego też jego uszczelnienie spowoduje wzrost zaufania do państwa. Projektowane zmiany przyczynią się także do większego poczucia sprawiedliwości wśród Polaków, którzy nie uważają za sprawiedliwe, aby obcokrajowcy, którzy pracowali w Polsce bardzo krótko, mogli ubiegać się o wyrównanie swoich świadczeń emerytalnych do wysokości polskiej emerytury minimalnej. Nowy wymóg będzie społecznie odebrany jako w zupełności wystarczający, by uznać, że taka dopłata jest sprawiedliwa i konieczna ze względu na wpływ takiej osoby na rozwój gospodarczy całego państwa. Pozytywnym skutkiem społecznym będzie także ograniczenie zjawiska tzw. „turystyki emerytalnej”, które wiązać się będzie ze zmniejszeniem presji migracyjnej na Polskę, co spowoduje z kolei większe poczucie bezpieczeństwa wśród Polaków. Pozytywny wpływ nowych regulacji odczuwalny także będzie poprzez zmniejszenie napięć społecznych związanych z postrzeganiem nieuczciwych przywilejów. Projekt ustawy wywoła pozytywne skutki gospodarcze. Uszczelnienie systemu emerytalnego poprzez znaczące ograniczenie turystyki emerytalnej będzie dużą korzyścią dla polskiego systemu finansów publicznych, a przez to dla polskiej gospodarki. Brak zmian utrzyma zachęty do migracji wyłącznie po świadczenie socjalne i emerytalne. Zmiany nie wpłyną natomiast w żaden sposób negatywnie na rynek pracy ani aktywność zawodową. Projekt ustawy wywoła pozytywne skutki dla finansów publicznych. Po pierwsze nie zakłada obciążenia budżetu państwa kosztami wykonywania żadnych nowych zadań, a po drugie przewidywalne jest zmniejszenie wydatków z FUS, gdyż zmniejszy się liczba przypadków, w których konieczne będzie dokonanie dopłaty do wysokości minimalnej polskiej emerytury. Krótkofalowo oszczędności te mogą wynieść nawet ok. 1 mln zł rocznie, ale długofalowo zatrzyma to potencjalny wzrost wysokości dopłat, które w perspektywie kilkunastu lat mogłyby wynosić kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt mln zł rocznie. W dłuższej perspektywie ochroni to finanse publiczne i zadziała prewencyjnie przed wzrostem wydatków.

4. Informacje dodatkowe Projekt nie był przedmiotem formalnych konsultacji publicznych. Projekt nie zawiera przepisów określających zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej. Wdrożenie projektowanych przepisów nie spowoduje wzrostu obciążeń administracyjnych mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców. Projekt ustawy nie wpłynie na działalność przedsiębiorców. Projekt ustawy jest zgodny z przepisami ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, 1795, 1826). Projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

Projekt nie zawiera przepisów regulacyjnych i nie określa wymogów dotyczących świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 334, z 2025 r. poz. 619). Projektowana ustawa nie wymaga przedstawienia właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. Projektowana ustawa nie zawiera przepisów technicznych i nie podlega notyfikacji zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597). Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

DEKLAROWANE SKUTKI REGULACJI (DSR) projektu ustawy Informacja o projekcie

a) Tytuł projektu:

Projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

b) Przedstawiciel wnioskodawcy:

Ryszard Wilk

I. Część wstępna [1] Zwięzły opis zidentyfikowanego problemu i proponowanych rozwiązań.

Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 87 ust. 1 u.o.e.i.r. „gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z okresową emeryturą kapitałową, albo emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, jest niższa niż kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3”, a więc jest niższa niż kwota najniższej emerytury – 1588,44 zł miesięcznie, którą podwyższa się przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji, o którym mowa w art. 89–94 (od 1 marca 2026 r. najniższa emerytura wynosi 1 978,49 zł brutto1, a 1 800,43 zł netto), to „emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa w art. 26a, podwyższa się w taki sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty”, ale pod warunkiem, że ubezpieczony mężczyzna „osiągnął wiek emerytalny wynoszący 65 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat”, a ubezpieczony kobieta „osiągnęła wiek emerytalny wynoszący 60 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat” oraz z uwzględnieniem ust. 3-7. Wyrównanie do tzw. emerytury minimalnej jest zatem możliwe dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny oraz posiadają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat (kobiety) lub 25 lat (mężczyźni). Bez znaczenia jest to jaka jest proporcja pomiędzy okresami składkowymi i nieskładkowymi, a także czy okresy składkowe miały miejsce w kraju, czy https://www.zus.pl/swiadczenia/renty/kwoty-najnizszych-swiadczen-emerytalno-rentowych Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

za granicą oraz to czy ubezpieczony jest obywatelem polskim czy obcokrajowcem np. obywatelem Ukrainy. Nie ma także znaczenia zwaloryzowana wysokość składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowana na koncie ubezpieczonego.

Z danych Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej5 wynika, że Polska rok do roku coraz więcej dopłaca do minimalnych emerytur obywateli Ukrainy, by ich świadczenia osiągały poziom gwarantowany przez polski system. Według danych ZUS w lipcu 2026 r. z wyrównania do poziomu minimalnej emerytury korzystało 13,1 tys. cudzoziemców, w tym 1,5 tys. obywateli Ukrainy, a w 2025 r. dopłaty do minimalnych emerytur dla wszystkich cudzoziemców wyniosły 123,5 mln zł6. Jednym z przykładów na działanie obecnych przepisów jest przypadek obywatelki Ukrainy, której emerytura wypracowana w Polsce https://www.zus.pl/-/przepisy-dotycz%C4%85ce-emerytur-dla-cudzoziemc%C3%B3w-nie-zmieni%C5%82y-si%C4%99-w-ostatnich-latach https://www.money.pl/emerytury/robia-wrzawe-wokol-emerytur-dla-ukraincow-powiedziec-ze-kapiszon-to-nic-nie-powiedziec-opinia-7254634444224896a.html https://biznes.interia.pl/emerytury/news-panstwo-doplaca-do-emerytur-ukraincow-duzy-wzrost-wydatkow-n,nId,22546494 https://sejm.gov.pl/INT10.nsf/0/186DDF275AEFF29EC1258D80004FB800/%24File/i13360-o1_1.pdf https://www.money.pl/praca/mentzen-alarmuje-ws-emerytur-dla-ukraincow-czego-polakom-nie-mowi-7327953592096864a.html Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

wynosiłaby zaledwie 13,86 zł miesięcznie, ale dzięki przepisom jej świadczenie może zostać podwyższone do poziomu polskiej emerytury minimalnej. W tym przypadku miesięczna dopłata wyniosła 1539,49 zł, a dodatkowo wypłacono ponad 73 tys. zł wyrównania za wcześniejszy okres7.

Biorąc pod uwagę fakt, że wydatki na ten cel z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych są coraz wyższe (wzrost o 1 milion złotych w latach 2020-2025), a także, że obciążenie to rośnie wykładniczo i może drastycznie wzrosnąć w najbliższej przyszłości z uwagi na skomplikowaną sytuację geopolityczną, która może spowodować kolejny napływ imigrantów do Polski, należy podjąć działania, które mają na celu uszczelnić polski system emerytalnego oraz ograniczyć ryzyko nadużyć i zjawisko tzw. turystyki emerytalnej. W trudnej sytuacji budżetowej, gdy według oficjalnych szacunków Ministerstwa Finansów, dochody państwa w 2025 r. wyniosły 594,5 mld zł, a wydatki 870,2 mld zł, a zatem deficyt budżetowy osiągnął poziom 275,7 mld zł, czyli 95,4% limitu przewidzianego w ustawie budżetowej8, należy szczególnie dbać o to, aby żadne, nawet najmniejsze kwoty nie „wyciekały” z budżetu państwa. Z tych powodów projektodawcy proponują, aby wprowadzić dodatkowy warunek podwyższenia emerytury do wysokości emerytury minimalnej polegający na wykazaniu zwaloryzowanej wysokości składek na ubezpieczenie emerytalne ewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w wysokości nie niższej niż równowartość dwudziestopięciokrotności kwoty minimalnego wynagrodzenia pracowników. Kwota ta wynosi w 2026 r. 4 806 zł brutto, a więc jej dwudziestopięciokrotność 120 150 zł. Taką wysokość składek odkłada się pracując na obecnej pensji minimalnej przez 128 miesięcy, a więc 10 lat i 8 miesięcy, ale biorąc pod uwagę coroczny wzrost pensji minimalnej, a także waloryzację składek będzie to realnie czas krótszy. Warto wskazać, że według danych ZUS na koniec 2025 r., średni stan konta ZUS (I filar) ubezpieczonego wynosił 137 788,41 zł, a dochodzą do tego środki zgromadzone na subkoncie, gdzie przeciętna kwota to 42 901,47 zł, co łącznie daje średnio około 180 tys. zł kapitału emerytalnego na osobę9. Szacuje się, że przeciętni pracownicy z co najmniej kilkuletnim stażem osiągnęli ten poziom dzięki corocznej, wysokiej waloryzacji składek.

korzyścią dla polskiego systemu finansów publicznych. Brak zmiany przepisów w tym zakresie utrzyma zachęty do krótkotrwałego zatrudnienia w Polsce w celu aktywacji prawa do dopłaty do polskiej emerytury minimalnej, migracji wyłącznie po świadczenie emerytalne oraz prób obchodzenia warunku zamieszkania w Polsce i oszukiwania polskich urzędów. Będzie mogło nadal dochodzić do sytuacji, w której obywatel Ukrainy, który przepracuje 35 lat w swoim kraju, a następnie przyjedzie do Polski na miesiąc, podejmie pracę za minimalne wynagrodzenie oraz opłaci jedną składkę na ubezpieczenie społeczne będzie dostawał dopłaty do minimalnej polskiej emerytury11. Należy także zwrócić uwagę, że kolejnym krajem, z którym Polska zamierza zawrzeć umowę o zabezpieczeniu społecznym, która ma umożliwić sumowanie okresów ubezpieczenia jest Brazylia12.

[2] Czy były rozważane rozwiązania alternatywne?

● Tak

Rozwiązaniami alternatywnymi mogłyby być projekty ustaw, które:

1) uzależniałyby dopłaty do minimalnej emerytury od obywatelstwa polskiego, co niosłoby ze sobą ryzyko niekonstytucyjności oraz konfliktu z wiążącymi Polskę umowami międzynarodowymi;

2) całkowicie likwidowały dopłaty do minimalnej emerytury, co jest obecnie nieakceptowalne społecznie i naruszałoby istotę gwarancji minimalnego zabezpieczenia emerytalnego dla pracujących przez dłuższy okres, ale zarabiających bardzo niskie kwoty;

3) wprowadzałyby proporcjonalne dopłaty w zależności od lat pracy w Polsce, co byłoby znacznie bardziej skomplikowane i niosło ze sobą wzrost kosztów dla finansów publicznych oraz rozrost biurokracji;

4) wprowadzałyby wymóg wykazania 10-letniego okresu składkowego w Polsce, co mogłoby nieść ryzyko niezgodności z umowami międzynarodowymi. Wybrano zatem rozwiązanie, które w sposób najbardziej efektywny oraz proporcjonalny pomoże osiągnąć zakładany, ważny społecznie, cel regulacji.

II. Wymogi określone w art. 34 ust. 2 pkt 3–5 regulaminu Sejmu

[3] Jakie są przewidywane skutki prawne projektowanych rozwiązań?

W art. 1 projektu ustawy proponuje się zmianę brzmienia art. 87 ust. 1 u.o.e.i.r. z: „1. W przypadku gdy emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, łącznie z okresową emeryturą kapitałową, albo emerytura przysługująca z Funduszu określona w art. 26, jest niższa niż kwota, o której mowa w art. 85 ust. 2 i 3, emeryturę przysługującą z Funduszu, w tym emeryturę ustaloną ze zwiększeniem, o którym mowa https://kresy.pl/wydarzenia/zus-potwierdzil-mentzenowi-mechanizm-jednej-skladki-chodzi-o-emerytury-dla-ukraincow/ https://www.infor.pl/prawo/praca/praca/7653655,brazylia-blizej-polskiego-zus-rzad-konczy-prace-nad-umowa-emerytalna.html Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

w art. 26a, podwyższa się w taki sposób, aby suma tych świadczeń nie była niższa od tej kwoty, o ile ubezpieczony:

1) mężczyzna – osiągnął wiek emerytalny wynoszący 65 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat,

2) kobieta – osiągnęła wiek emerytalny wynoszący 60 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat

– z uwzględnieniem ust. 3–7. Przepis art. 5 ust. 2 stosuje się odpowiednio.”. Projekt ustawy w art. 2 stanowi, że do wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy postępowań w sprawie podwyższenia emerytury stosuje się art. 87 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Projekt ustawy w art. 3 wskazuje, że ustawa wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Jest to vacatio legis zgodne z treścią ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461). Głównym skutkiem projektu ustawy będzie załatanie luki systemowej, która umożliwia istnienie mechanizmu dopłat do minimalnej emerytury dla osób z symbolicznym stażem pracy w Polsce. Projektowane rozwiązania są spójne z dotychczasowymi regulacjami pod kątem systemowym i terminologicznym, a także zgodne z Konstytucją RP, w tym z konstytucyjnym standardem ochrony wolności i praw. Propozycje zmian w przepisach nie są przepisami dyskryminującymi cudzoziemców, gdyż w takiej samej mierze dotyczą obywateli polskich. Nie są także niezgodne z przepisami prawa Unii Europejskiej ani z wiążącymi Polskę umowami międzynarodowymi. Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

[4] Jakie są przewidywane skutki społeczne projektowanych rozwiązań?

Projekt wywoła pozytywne skutki społeczne. Brak jest społecznej akceptacji na nadużycia systemu emerytalno-rentowego w Polsce, dlatego też jego uszczelnienie spowoduje wzrost zaufania do państwa. Projektowane zmiany przyczynią się także do większego poczucia sprawiedliwości wśród Polaków, którzy nie uważają za sprawiedliwe, aby obcokrajowcy, którzy pracowali w Polsce bardzo krótko, mogli ubiegać się o wyrównanie swoich świadczeń emerytalnych do wysokości polskiej emerytury minimalnej. Nowy wymóg będzie społecznie odebrany jako w zupełności wystarczający, by uznać, że taka dopłata jest sprawiedliwa i konieczna ze względu na wpływ takiej osoby na rozwój gospodarczy całego państwa. Pozytywnym skutkiem społecznym będzie także ograniczenie zjawiska tzw. „turystyki emerytalnej”, które wiązać się będzie ze zmniejszeniem presji migracyjnej na Polskę, co spowoduje z kolei większe poczucie bezpieczeństwa wśród Polaków. Pozytywny wpływ nowych regulacji odczuwalny także będzie poprzez zmniejszenie napięć społecznych związanych z postrzeganiem nieuczciwych przywilejów.

[5] Jakie są przewidywane skutki gospodarcze projektowanych rozwiązań?

Projekt wywoła pozytywne skutki gospodarcze. Uszczelnienie systemu emerytalnego poprzez znaczące ograniczenie turystyki emerytalnej będzie dużą korzyścią dla polskiego systemu finansów publicznych, a przez to dla polskiej gospodarki. Brak zmian utrzyma zachęty do migracji wyłącznie po świadczenie socjalne i emerytalne. Zmiany nie wpłyną natomiast w żaden sposób negatywnie na rynek pracy ani aktywność zawodową.

[6] Jakie są przewidywane skutki finansowe projektowanych rozwiązań, w szczególności wpływ na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego?

Projekt wywoła pozytywne skutki dla finansów publicznych. Po pierwsze nie zakłada obciążenia budżetu państwa kosztami wykonywania żadnych nowych zadań, a po drugie przewidywalne jest zmniejszenie wydatków z FUS, gdyż zmniejszy się liczba przypadków, w których konieczne będzie dokonanie dopłaty do wysokości minimalnej polskiej emerytury. Krótkofalowo oszczędności te mogą wynieść nawet ok. 1 mln zł rocznie, ale długofalowo zatrzyma to potencjalny wzrost wysokości dopłat, które w perspektywie kilkunastu lat mogłyby wynosić kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt mln zł rocznie. W dłuższej perspektywie ochroni to finanse publiczne i zadziała prewencyjnie przed wzrostem wydatków.

[7] Wykaz źródeł finansowania, jeśli projekt ustawy pociąga za sobą obciążenie budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.

Nie dotyczy.

[8] Czy projekt ustawy podlega procedurze notyfikacyjnej?

● Nie Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl

III. Wymogi określone w art. 34 ust. 2a i 2b regulaminu Sejmu

[9] Czy projekt ustawy zawiera przepisy określające zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)? ● Nie [10] Czy wdrożenie projektowanych przepisów spowoduje obciążenia administracyjne mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)? ● Nie

[11] Czy projekt ustawy zawiera przepisy regulacyjne lub określa wymogi dotyczące świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (art. 34 ust. 2b regulaminu Sejmu)? ● Nie Konfederacja Wolność i Niepodległość | konfederacja.pl