Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz ustawy - Kodeks karny skarbowy.

Warszawa, 25 czerwca 2024 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja

Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt ustawy:

- o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz ustawy - Kodeks karny skarbowy.

Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy upoważniamy pana posła Janusza Kowalskiego.

(-) Waldemar Andzel; (-) Iwona Ewa Arent; (-) Marek Ast; (-) Anna Baluch; (-) Barbara Bartuś; (-) Jacek Bogucki; (-) Joanna Borowiak; (-) Bożena Borys-Szopa; (-) Lidia Burzyńska; (-) Artur Chojecki; (-) Witold Wojciech Czarnecki; (-) Władysław Dajczak; (-) Zbigniew Dolata; (-) Elżbieta Duda; (-) Radosław Fogiel; (-) Andrzej Gawron; (-) Anna Gembicka; (-) Mariusz Gosek; (-) Paweł Hreniak; (-) Janusz Kowalski; (-) Wiesław Krajewski; (-) Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk; (-) Ewa Leniart; (-) Krzysztof Lipiec; (-) Antoni Macierewicz; (-) Grzegorz Matusiak; (-) Anna Milczanowska; (-) Bolesław Piecha; (-) Piotr Polak; (-) Zbigniew Rau; (-) Paweł Rychlik; (-) Anna Schmidt; (-) Marek Suski; (-) Artur Szałabawka; (-) Paweł Szrot; (-) Stanisław Szwed; (-) Jacek Świat; (-) Krzysztof Tchórzewski; (-) Ryszard Terlecki; (-) Robert Warwas; (-) Jan Warzecha; (-) Teresa Wilk; (-) Elżbieta Witek; (-) Jarosław Zieliński; (-) Tomasz Zieliński. U S T AWA

z dnia …

o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz ustawy - Kodeks karny skarbowy

Art. 1. W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383, 2760) w art. 70:

1) § 1 otrzymuje brzmienie:

„§ 1. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.”,

2) po § 1a dodaje się § 1b i 1c w brzmieniu:

„§ 1b. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, jeżeli wartość tego zobowiązania przekracza 1 000 000 zł.”

§ 1c. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 10 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, jeżeli:

1) niewykonanie tego zobowiązania wiąże się z wyłudzeniem skarbowym w rozumieniu art. 119zg pkt 9, które stanowiło podstawę prawomocnego skazania osoby, na której ciąży to zobowiązanie podatkowe, lub osoby, która na podstawie przepisu prawa, decyzji właściwego organu, umowy lub faktycznego wykonywania zajmuje się sprawami gospodarczymi podmiotu, na którym ciąży to zobowiązanie podatkowe;

2) zobowiązanie to wynika z decyzji, w przypadku której wydania organ podatkowy ustala jednocześnie dodatkowe zobowiązanie podatkowe na podstawie przepisów rozdziału 6a; przepisy art. 58a § 3-5 stosuje się odpowiednio;

3) zobowiązanie to wynika z decyzji wydanej z zastosowaniem art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.”,

3) w § 6 pkt 1 otrzymuje brzmienie:

„1) wszczęcia postępowania w sprawie:

a) o wyłudzenie skarbowe w rozumieniu art. 119zg pkt 9, w przypadku, o którym mowa w § 1c pkt 1,

b) o przestępstwo skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania a zobowiązanie to dotyczy podatku od towarów i usług zaś jego wartość przekracza 1 000 000 zł;”,

4) w § 7 pkt 1 otrzymuje brzmienie:

„1) prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o wyłudzenia skarbowe w rozumieniu art. 119zg pkt 9 lub o przestępstwo skarbowe;”.

Art. 2. W ustawie z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (Dz. U. z 2024 r. poz. 628, 850) w art. 44 po § 2 dodaje się § 2a w brzmieniu:

„§ 2a. Przepisu § 2 nie stosuje się, jeżeli określenie, czy nastąpiło przedawnienie należności, o której mowa w tym przepisie, może zależeć od prawomocnego skazania sprawcy przestępstw skarbowego polegającego na uszczupleniu lub narażeniu na uszczuplenie należności publicznoprawnej.”.

Art. 3. Do przedawnienia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.

Art. 4. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

UZASADNIENIE

Upływ terminu przedawnienia uznany jest za negatywną przesłankę procesową prowadzenia postępowania podatkowego. Termin wskazany w art. 70 § 1 ustawy Ordynacji podatkowej ma każdorazowo znaczenie dla oceny dopuszczalności prowadzenia postępowania podatkowego. Ustawodawca nie wskazał zamkniętego katalogu przyczyn powodujących bezprzedmiotowość postępowania, lecz w sposób wyraźny wskazał na upływ terminu przedawnienia jako negatywną przesłankę możliwości konkretyzowania indywidualnych uprawnień czy obowiązków.

Przedawnienie zobowiązania podatkowego oznacza, że zobowiązanie to przestaje istnieć. Po upływie określonego w ustawie Ordynacja podatkowa terminu zobowiązanie podatkowe, chociaż niezapłacone, wygasa z mocy prawa. Dodatkowo przedawnienie zobowiązania podatkowego oznacza, że wygasa nie tylko zobowiązanie podatkowe, ale także odsetki za zwłokę od tego zobowiązania podatkowego. Do wygaszenia zobowiązania prawnego w przypadku przedawnienia dochodzi bez potrzeby wydawania odrębnych decyzji.

Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Wnioskodawcy projektu proponują skrócenie podstawowego terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych do 3 lat, a także zachowanie 5-letniego terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych dla zobowiązań o znacznej wartości oraz wprowadzenie wydłużonego 10-letniego terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych w kwalifikowanych przypadkach takich jak m.in. wyłudzenia skarbowe, unikanie opodatkowania czy nadużycie prawa.

Wnioskodawcy projektu proponują ograniczenie zastosowania art. 70 § 6 pkt 1 oraz 7 pkt 1 jedynie do sytuacji prawomocnego skazania za wyłudzenia skarbowe oraz zobowiązania podatkowego z tytułu VAT powyżej 1 mln zł, a także wyłączenie zastosowania w odniesieniu do wykroczeń skarbowych oraz ograniczenie zastosowania przepisów o ustaniu karalności KKS w przypadku przedawnienia zobowiązania podatkowego, czego celem jest uniknięcie „okrężności” przepisów wiążących termin przedawnienia z prawomocnym skazaniem.

Wprowadzone zmiany mają doprowadzić między innymi do usunięcia stanu niepewności prawnej w sytuacji, gdy uprawniony przez długi czas nie realizuje przysługujących mu roszczeń.

Wnioskodawcy zakładają wejście w życie proponowanych zapisów po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Projekt pozytywnie wpłynie na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców Projekt ustawy nie pociąga za sobą obciążenia budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Projekt ustawy wywołuje pozytywne skutki społeczne, gospodarcze, finansowe i prawne. Projekt ustawy nie jest sprzeczny z prawem Unii Europejskiej.