Poselski projekt ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku.
Druk nr 669 · strona druku w Sejmie · 669.pdf · 669-ustawa.docx · 669-załącznik nr 1.docx · 669-załącznik nr 2.docx · 669-uzasadnienie.docx
Pełny tekst
Tekst wyodrębniony automatycznie z dokumentu źródłowego; wiążący jest oficjalny druk.
Warszawa, 17 września 2024 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja
Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt ustawy:
- o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku.
Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy upoważniamy pana posła Andrzeja Śliwkę.
(-) Waldemar Andzel; (-) Iwona Ewa Arent; (-) Marek Ast; (-) Piotr Babinetz; (-) Anna Baluch; (-) Barbara Bartuś; (-) Zbigniew Bogucki; (-) Joanna Borowiak; (-) Bożena Borys-Szopa; (-) Lidia Burzyńska; (-) Artur Chojecki; (-) Krzysztof Czarnecki; (-) Witold Wojciech Czarnecki; (-) Anita Czerwińska; (-) Władysław Dajczak; (-) Zbigniew Dolata; (-) Przemysław Drabek; (-) Magdalena Filipek-Sobczak; (-) Robert Gontarz; (-) Marcin Grabowski; (-) Marek Gróbarczyk; (-) Zbigniew Hoffmann; (-) Marcin Horała; (-) Paweł Hreniak; (-) Fryderyk Sylwester Kapinos; (-) Leonard Krasulski; (-) Anna Krupka; (-) Andrzej Kryj; (-) Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk; (-) Ewa Leniart; (-) Joanna Lichocka; (-) Krzysztof Lipiec; (-) Grzegorz Lorek; (-) Antoni Macierewicz; (-) Ewa Malik; (-) Anna Milczanowska; (-) Jan Mosiński; (-) Grzegorz Puda; (-) Zbigniew Rau; (-) Urszula Rusecka; (-) Krzysztof Sobolewski; (-) Agnieszka Anna Soin; (-) Katarzyna Sójka; (-) Marek Suski; (-) Artur Szałabawka; (-) Krzysztof Szczucki; (-) Paweł Szrot; (-) Stanisław Szwed; (-) Andrzej Śliwka; (-) Krzysztof Tchórzewski; (-) Włodzimierz Tomaszewski; (-) Jan Warzecha; (-) Rafał Weber; (-) Teresa Wilk; (-) Elżbieta Witek; (-) Jarosław Zieliński; (-) Wojciech Michał Zubowski. Projekt U S T AWA
z dnia
o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym
dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku
Art. 1. Ustawa określa szczególne rozwiązania związane ze wsparciem finansowym dla osób poszkodowanych przez powódź w 2024 roku.
Art. 2. 1. Osobom poszkodowanym przez powódź w 2024 roku udzielana jest pomoc w formie zasiłku celowego przyznawanego, na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 oraz art. 40 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 2268, z późn. zm.), przez kierownika ośrodka pomocy społecznej, który działa z upoważnienia wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Pomoc może być przyznawana niezależnie od kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 powołanej ustawy. Wypłaty zasiłków celowych dokonywane są przez właściwe miejscowo ośrodki pomocy społecznej.
2. Pomoc przeznaczona jest dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, które w wyniku zdarzenia, w szczególności powodzi, podtopień, intensywnych opadów atmosferycznych, silnych wiatrów, wyładowań atmosferycznych lub osunięć ziemi, zwanych dalej „zdarzeniem klęskowym” poniosły szkodę i obejmuje ona:
1) tzw. pomoc „doraźną” w gospodarstwach domowych (w budynkach mieszkalnych, w podstawowym wyposażeniu gospodarstw domowych), jeśli osoby te znalazły się w szczególnie trudnej sytuacji życiowej, w której nie mogą zaspokoić niezbędnych potrzeb bytowych w oparciu o posiadane środki własne;
2) remont albo odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, który został zniszczony lub uszkodzony w wyniku zdarzeń klęskowych.
3. Przez budynek mieszkalny rozumie się także budynek gospodarczy służący zaspokajaniu niezbędnych potrzeb bytowych rodziny lub osoby samotnie gospodarującej, w szczególności budynek inwentarski, tj. budynek przeznaczony, w tym do hodowli niewielkiej liczby zwierząt gospodarskich, mający na celu pozyskiwanie żywności na własne potrzeby.
4. Pomoc nie przysługuje w przypadku innego przeznaczenia budynku gospodarczego (inwentarskiego), w tym w ramach działalności rolniczej na cele produkcji rolnej przeznaczonej do sprzedaży rynkowej lub związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, w tym wykorzystywanych, w szczególności jako garaże, lokale usługowe.
5. Pomoc udzielana jest na wniosek osoby uprawnionej lub z urzędu złożony nie później niż w terminie 30 dni od dnia wystąpienia zdarzenia o charakterze klęski żywiołowej. Wniosek może zostać złożony ustnie do protokołu poza siedzibą ośrodka pomocy społecznej, w szczególności w miejscu zdarzenia klęskowego.
6. Pomoc przyznawana jest rodzinom lub osobom samotnie gospodarującym, prowadzącym w dniu wystąpienia zdarzenia klęskowego gospodarstwo domowe w budynku mieszkalnym lub lokalu mieszkalnym zniszczonym lub uszkodzonym w wyniku tego zdarzenia, zwanym dalej „osobami uprawnionymi”.
7. Podstawą do określenia wysokości przyznawanej pomocy jest przeprowadzony rodzinny wywiad środowiskowy oraz ustalenie wysokości poniesionych strat przez właściwy miejscowo ośrodek pomocy społecznej, zgodnie z zasadą miarkowania pomocy.
8. Pomoc może być przyznawana w drodze jednej lub kilku odrębnych decyzji administracyjnych, którym powinien zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności.
Art. 3. 1. Kwota zasiłku dla rodziny albo osoby samotnie gospodarującej nie może przekroczyć trzykrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w sierpniu 2024 r.
2. W przypadku, gdy w budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub w jednym lokalu mieszkalnym prowadzonych jest faktycznie kilka gospodarstw domowych przez poszczególne rodziny lub osoby samotnie gospodarujące, pomocą może być objęta każda z nich.
3. Przy określaniu wysokości zasiłku należy brać pod uwagę w szczególności:
1) możliwość funkcjonowania we własnym budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub lokalu mieszkalnym (czy może stanowić schronienie dla poszkodowanych, czy nie stwarza dodatkowego zagrożenia na skutek uszkodzeń, czy konieczne jest zapewnienie innego schronienia w okresie przejściowym);
2) prace, które trzeba pilnie wykonać lub zakupy, jakie trzeba pilnie dokonać, aby móc zaspokajać niezbędne potrzeby bytowe;
3) potrzeby dzieci z poszkodowanych rodzin w zakresie podjęcia i kontynuowania nauki;
4) zapewnienie dostępu do opieki medycznej i zakup leków dla poszkodowanych, zwłaszcza tych nieobjętych ubezpieczeniem zdrowotnym.
4. Zasiłek celowy jest wypłacany przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) niezwłocznie, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od daty otrzymania środków od Wojewody.
Art. 4 1. Kwota (wysokość) zasiłku dla rodziny albo osoby samotnie gospodarującej na remont lub odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego nie może przekroczyć:
1) 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, przyznawanej w związku ze szkodami w jednym budynku lub lokalu mieszkalnym. Kwoty pomocy finansowej, przyznawane w zależności od oszacowanego procentu zniszczeń lub uszkodzeń, określa załącznik nr 1 do ustawy;
2) 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
2. Kwoty pomocy finansowej, przyznawane w zależności od oszacowanego procentu zniszczeń lub uszkodzeń, określa załącznik nr 2 do ustawy.
3. Kwoty zasiłków, o których mowa w ust. 1, przyznawane są w przypadku oszacowania procentu zniszczeń lub uszkodzeń na poziomie co najmniej 5%.
4. W przypadku oszacowania procentu zniszczeń lub uszkodzeń budynku lub lokalu mieszkalnego na poziomie poniżej 5% pomoc doraźna, może być przyznana wyłącznie na wykonanie drobnych prac remontowych. W pozostałym zakresie pomoc doraźna, nie dotyczy budynków gospodarczych.
5. Do wystąpienia z wnioskiem o pomoc uprawnieni są:
1) właściciel budynku mieszkalnego, lokalu mieszkalnego;
2) osoba, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do zniszczonego lub uszkodzonego lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego;
3) osoba, której przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego;
4) osoba, która jest najemcą lokalu mieszkalnego albo budynku mieszkalnego;
5) osoba, na rzecz której ustanowione zostało prawo dożywocia;
6) osoba, na rzecz której ustanowiono służebność mieszkania;
7) osoba, która jest dzierżawcą budynku gospodarczego.
6. Niniejsze warunki mają zastosowanie również do: odtworzenia budynku lub lokalu mieszkalnego w innym miejscu lub o innych wymiarach, zakupu budynku lub lokalu mieszkalnego albo budynku mieszkalnego wraz z gruntem, na którym jest posadowiony albo zakupu działki budowlanej.
7. Pomoc na remont budynku lub lokalu mieszkalnego może zostać udzielona osobom, o których mowa w ust. 4 pkt 4-7, pod warunkiem uzyskania pisemnej zgody właściciela na przeprowadzenie remontu budynku lub lokalu mieszkalnego. W przypadku wyrażenia ww. zgody przez właściciela nie będzie on mógł ubiegać się o pomoc na remont budynku lub lokalu mieszkalnego będącego przedmiotem prawa najmu, dożywocia, służebności lub dzierżawy.
8. Zasiłek celowy może być przeznaczony na koszty rozbiórki zniszczonego budynku mieszkalnego wyłącznie w przypadku odbudowy budynku mieszkalnego na miejscu, na którym był posadowiony dotychczasowy budynek. Całkowita kwota zasiłku na odbudowę budynku mieszkalnego i koszty rozbiórki zniszczonego budynku nie mogą przekroczyć kwoty zasiłku uzależnionej od oszacowanego procentu zniszczeń lub uszkodzeń, określonej w załączniku nr 1 lub nr 2 do ustawy.
9. Z kwoty przyznanego zasiłku mogą zostać sfinansowane koszty remontu lub zakupu urządzeń niezbędnych do doprowadzenia energii, ciepła, wody oraz niezbędnej infrastruktury technicznej towarzyszącej budownictwu mieszkalnemu, które zostały zniszczone lub uszkodzone w wyniku zdarzeń noszących znamiona klęsk żywiołowych. Koszty te nie zwiększają kwoty zasiłku przyznanego już na remont albo odbudowę budynku lub lokalu mieszkalnego, o których mowa w ust. 1.
10. Jeżeli w zniszczonym lub uszkodzonym budynku lub lokalu mieszkalnym gospodarstwo domowe nie było prowadzone w dniu zdarzenia klęskowego, nie zachodzą przesłanki do przyznania pomocy. Pomoc nie przysługuje również na remont lub odbudowę budynku lub lokalu innego niż budynek lub lokal mieszkalny, w tym budynku w budowie, domu rekreacyjnego i letniskowego, ani na remont lub odbudowę obiektów o innym charakterze, w tym dróg dojazdowych, jak również na niezamieszkane części budynku lub lokalu mieszkalnego, w tym piwnice, z zastrzeżeniem ust. 9.
11. Kwota udzielonej pomocy na remont lub odbudowę budynku lub lokalu mieszkalnego nie może przekroczyć wysokości szkód wyrządzonych zdarzeniem klęskowym w danym budynku lub lokalu mieszkalnym.
12. W przypadku, gdy w budynku lub lokalu mieszkalnym prowadzonych jest faktycznie kilka gospodarstw domowych, pomocą może być objęte każde odrębne gospodarstwo domowe, jednakże łączna wysokość środków przyznanych na remont lub odbudowę budynku lub lokalu mieszkalnego nie może przekroczyć wysokości kosztów niezbędnych do usunięcia skutków zdarzenia klęskowego w budynku lub lokalu mieszkalnym.
13. Pomoc może być wypłacana w transzach. W takim przypadku wypłata kolejnej transzy zasiłku winna zostać poprzedzona weryfikacją sposobu wykorzystania środków przekazanych w ramach wcześniejszej transzy, w szczególności rozliczeniem poprzez przedstawienie imiennych faktur lub rachunków.
14. Przy ustalaniu zasadności oraz wysokości pomocy organ gminy bierze pod uwagę uzyskane odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia budynku lub lokalu mieszkalnego.
15. Pomoc – w zakresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 – może zostać przyznana odpowiednio na remont lub odbudowę wyłącznie jednego budynku lub lokalu mieszkalnego albo na zakup jednego budynku lub lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego wraz z gruntem, na którym jest posadowiony, albo na zakup jednej działki budowlanej.
16. Osoby uprawnione mają obowiązek potwierdzić poniesienie wydatków związanych z remontem, odbudową budynku, lokalu mieszkalnego, dokonanych z kwoty przyznanego zasiłku poprzez przedstawienie imiennych faktur lub rachunków.
17. W przypadku, gdy osoba uprawniona: nie potwierdzi poniesienia wydatków w szczególności nie przedstawi imiennych faktur lub rachunków, przeznaczy pomoc na wydatki niezgodne z celem, na jaki została ona udzielona albo kwota udzielanej pomocy w tym wskutek uzyskanego odszkodowania przekracza wysokość szkód wyrządzonych zdarzeniem klęskowym, zwrot środków z tytułu udzielonej pomocy następuje na podstawie ustawy o pomocy społecznej.
18. Wysokość zasiłków, o których mowa w części III, pomniejsza się o kwotę już przyznanego zasiłku, o którym mowa w części II, z uwagi na to samo zdarzenie, jeżeli kwota ta została przyznana i przeznaczona na prace związane z remontem budynku lub lokalu mieszkalnego.
Art. 5. 1.W celu uruchomienia środków na zasiłki celowe z części 85 - Budżety wojewodów wójt gminy (burmistrz, prezydent miasta) sporządza wniosek i przedstawia wojewodzie niezwłocznie, nie później niż w terminie:
1) 2 dni roboczych od daty wpływu do właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego kompletnych wniosków – listę zasiłków celowych do 6 tys. zł na tzw. pomoc „doraźną”,
2) 45 dni od daty wystąpienia zdarzenia o charakterze klęski żywiołowej – listę uszkodzonych lub zniszczonych budynków lub lokali mieszkalnych w poszczególnych miejscowościach wraz z opisem szkody i szacowaną kwotą zasiłku.
2. Wzory list, o których mowa w ust. 1:
1) do trzykrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w sierpniu 2024 r. na tzw. pomoc „doraźną”;
2) do 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, na remont albo odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego;
3) ) do 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, na remont albo odbudowę budynku lub budynków gospodarczych;
-określają odpowiednio załączniki nr 3, 4 i 5 do ustawy.
3. Wojewoda dokonuje weryfikacji wniosku wraz z danymi zawartymi w listach, o których mowa w ust. 2, w szczególności pod względem ich kwalifikowalności.
4. Wojewoda po akceptacji wniosku i list, przekazuje środki finansowe do jednostek samorządu terytorialnego z przeznaczeniem na zasiłki celowe osobom uprawnionym.
Art. 6. 1. W przypadku wykorzystania środków z części 85 - Budżety wojewodów na wypłatę zasiłków celowych i braku środków finansowych zaplanowanych w ustawie budżetowej w tym zakresie, w celu uruchomienia środków na zasiłki celowe z budżetu państwa, wójt gminy (burmistrz, prezydent miasta) sporządza i przedstawia wojewodzie, w terminach, o których mowa części IV ust. 1, listę zasiłków celowych, zgodnie z załącznikami nr 3-5 do ustawy.
2. Wojewoda dokonuje weryfikacji danych w zawartych w ww. listach i przygotowuje listę zasiłków z terenu województwa, następnie sporządza wniosek o uruchomienie środków z rezerwy celowej na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych z budżetu
państwa w Informatycznym Systemie Obsługi Budżetu Państwa TREZOR, który kieruje za pośrednictwem ministra właściwego do spraw wewnętrznych i administracji do akceptacji ministra właściwego do spraw finansów.
3. Listy zasiłków stanowią załączniki do wniosku wojewody, o którym mowa w ust. 2.
Art. 7. 1.Oszacowania wysokości szkód w budynku lub lokalu mieszkalnym dokonuje osoba posiadająca uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości albo komisja do spraw szacowania strat, powołana przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w której bierze udział pracownik organu nadzoru budowlanego wykonujący zadania służbowe.
2. Osoba posiadająca uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości albo komisja do spraw szacowania strat, o której mowa w ust. 1, określa procentowy udział zniszczenia lub uszkodzenia, o którym mowa w załączniku nr 1 lub nr 2 do ustawy.
Art. 8. W celu sprawnego udzielenia pomocy, w razie konieczności, wójt (burmistrz, prezydent miasta) i starosta powinni zapewnić służbom pomocy społecznej, odpowiednie do potrzeb, wsparcie ze strony innych pracowników samorządowych gminy lub powiatu.
Art. 9. 1. Osobie poszkodowanej podczas powodzi w 2024 roku będącej jednocześnie pracownikiem w rozumieniu w art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (Dz. U. z 2023 r. poz. 1465) przysługuje zwolnienie od pracy w wymiarze do 20 dni wolnych od pracy z powodu zdarzenia klęskowego. Termin i zasady wykorzystania zwolnienia, o którym mowa w zdaniu pierwszym są ustalane między pracownikiem a pracodawcą.
2. Pracownikowi za zwolnienie od pracy, o którym mowa w ust. 1, przysługuje wynagrodzenie finansowane z budżetu państwa, wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania - 60% wynagrodzenia. W każdym przypadku wynagrodzenie to nie może być jednak niższe od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów.
3. Pracodawca może powierzyć pracownikowi wykonywanie innej pracy niż zwykle, jeżeli sam ucierpi wskutek powodzi, a nowe zajęcia służą usuwaniu jej skutków u tego pracodawcy.
4. Wynagrodzenie za pracę, o której mowa w ust. 3, wypłaca się na podstawie zasad określonych w ust. 2.
Art. 10. Strażakowi ratownikowi OSP oraz kandydatowi na strażaka ratownika OSP, będącemu pracownikiem w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
albo prowadzącemu jednoosobową działalność gospodarczą, uczestniczącemu w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, czynnościach związanych z usuwaniem skutków zdarzenia klęskowego lub mających na celu jego zapobiegnięciu przysługuje finansowane z budżetu państwa wyrównanie stanowiące różnicę między utraconym wynagrodzeniem lub zarobkiem a ekwiwalentem pieniężnym, o którym mowa art. 15 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 233).
Art. 11. 1. Osobie fizycznej, będącej pracownikiem w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, uczestniczącej społecznie w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych lub czynnościach związanych z usuwaniem skutków zdarzenia klęskowego lub mających na celu jego zapobiegnięciu przysługuje prawo do zwolnienia od pracy na czas ich trwania z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.
2. W sytuacji, o której mowa w ust. 1 wynagrodzenie finansowane jest z budżetu państwa.
Art. 12. 1. Przedsiębiorcy, o którym art. 4 ust. 1 lub 2, mikroprzedsiębiorcy, małemu i średniemu przedsiębiorcy, o których mowa odpowiednio w art. 7 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r., poz. 236) prowadzącemu działalność gospodarczą na terenie objętym zdarzeniem klęskowym, który w jego wyniku poniósł szkodę na czas jego trwania na jego wniosek:
1) przyznaje się świadczenie postojowe,
2) zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych,
3) umarza się zaległości podatkowe, określone w odrębnych przepisach,
4) przyznaje się pomoc finansową proporcjonalną do utraty dochodów (pod warunkiem zachowania zatrudnienia).
2. Zadania, o których mowa w ust. 1 finansowane są z budżetu państwa.
3. W Banku Gospodarstwa Krajowego tworzy się Fundusz Przeciwdziałania Skutkom Powodzi w celu finansowania lub dofinansowania realizacji zadań, o którym mowa w ust. 1.
4. Prezes Rady Ministrów określi w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady funkcjonowania Funduszu Przeciwdziałania Skutkom Powodzi oraz zasady i tryb udzielania wsparcia, o którym mowa w ust. 1 biorąc pod uwagę czas trwania zdarzenia klęskowego,
ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej wynikające z tego zdarzenia, a także aktualną wiedzę w zakresie potrzeb udzielania wsparcia.
Art. 13. 1. Jednostkom samorządu terytorialnego albo związkom jednostek samorządu terytorialnego przysługuje prawo dofinansowania z budżetu państwa do 98% kosztów realizacji zadań inwestycyjnych związanych z przywróceniem stanu infrastruktury sprzed wystąpienia zdarzenia klęskowego.
2. Dofinansowanie udzielane jest na wniosek podmiotu, o którym mowa w ust. 1 składany do Prezesa Rady Ministrów za pośrednictwem Banku Gospodarstwa Krajowego.
3. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zasady rozdziału i przekazywania wsparcia na zadania inwestycyjne dla jednostek samorządu terytorialnego, zakres, sposób i termin przedstawiania informacji o wykorzystaniu wsparcia.
Art. 14. W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 1550, 1615, 1667, 1860 i 2600) w art. 833 § 6 otrzymuje brzmienie:
§ 6. Nie podlegają egzekucji świadczenia alimentacyjne, świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, świadczenia rodzinne, dodatki rodzinne, pielęgnacyjne, porodowe, dla sierot zupełnych, zasiłki dla opiekunów, świadczenia z pomocy społecznej, świadczenia integracyjne, świadczenie wychowawcze, świadczenie dobry start, jednorazowe świadczenie, o którym mowa w art. 10 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem" (Dz. U. z 2020 r. poz. 1329 oraz z 2022 r. poz.
2140), rodzinny kapitał opiekuńczy, o którym mowa w ustawie z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym (Dz. U. z 2023 r. poz. 883), dofinansowanie obniżenia opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna, o którym mowa w art. 64c ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2023 r. poz. 204), dodatek osłonowy, o którym mowa w ustawie z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 759), dodatek węglowy, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 141, 295 i
1234), dodatek dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła i dodatek dla niektórych podmiotów niebędących gospodarstwami domowymi z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła, o których mowa w ustawie z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. poz. 1967, z późn. zm.), dodatek elektryczny, o którym mowa w ustawie z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców
energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 269, 295 i 1234), refundacja podatku VAT, o której mowa w art. 18 ustawy z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 r. oraz w 2024 r. w związku z sytuacją na rynku gazu (Dz. U. poz. 2687 oraz z 2023 r. poz. 295, 556 i 1234), bon energetyczny, o którym mowa w ustawie z dnia 23 maja 2024 r. o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego (Dz. U. poz. 859), a także świadczenie wspierające, o którym mowa w ustawie z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429), świadczenia, o których mowa w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku (Dz. U. … poz. …).”
Art. 15. W ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 i 2760,) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 10 § 4 otrzymuje brzmienie:
„§ 4. Nie podlegają egzekucji świadczenia alimentacyjne, świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, świadczenia rodzinne, dodatki rodzinne, pielęgnacyjne, porodowe, dla sierot zupełnych, zasiłki dla opiekunów, świadczenia z pomocy społecznej, świadczenie wychowawcze, jednorazowe świadczenie, o którym mowa w art. 10 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem" (Dz. U. z 2020 r. poz. 1329 oraz z 2022 r. poz. 2140), rodzinny kapitał opiekuńczy, o którym mowa w ustawie z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym (Dz. U. z 2023 r. poz.
883), dofinansowanie obniżenia opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna, o którym mowa w art. 64c ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2023 r. poz. 204), dodatek osłonowy, o którym mowa w ustawie z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 759), dodatek węglowy, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 141, 295 i 1234), dodatek dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła i dodatek dla niektórych podmiotów niebędących gospodarstwami domowymi z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła, o których mowa w ustawie z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. poz. 1967, z późn. zm.), dodatek elektryczny, o którym mowa w ustawie z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024
roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 269, 295 i 1234), refundacja podatku VAT, o której mowa w art. 18 ustawy z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 r. oraz w 2024 r. w związku z sytuacją na rynku gazu (Dz. U. poz. 2687 oraz z 2023 r. poz. 295, 556 i 1234), bon energetyczny, o którym mowa w ustawie z dnia 23 maja 2024 r. o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego (Dz. U. poz. 859) oraz świadczenie wspierające, o którym mowa w ustawie z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429), świadczenia, o których mowa w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku (Dz. U. … poz. …).”
2) w art. 80 w § 2a pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„1) świadczeń alimentacyjnych, świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, świadczeń rodzinnych, dodatków rodzinnych, pielęgnacyjnych, porodowych, dla sierot zupełnych, zasiłków dla opiekunów, świadczeń z pomocy społecznej, świadczeń integracyjnych, świadczeń wychowawczych, jednorazowych świadczeń, o których mowa w art. 10 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem", świadczenia dobry start, rodzinnego kapitału opiekuńczego, o którym mowa w ustawie z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym, dofinansowania obniżenia opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna, o którym mowa w art. 64c ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, dodatku osłonowego, o którym mowa w ustawie z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym, dodatku węglowego, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym, dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła i dodatku dla niektórych podmiotów niebędących gospodarstwami domowymi z tytułu wykorzystania niektórych źródeł ciepła, o których mowa w ustawie z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw, oraz dodatku elektrycznego, o którym mowa w ustawie z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej, bonu energetycznego, o którym mowa w ustawie z dnia 23 maja 2024 r. o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego, a także refundacji podatku VAT, o której mowa w art. 18 ustawy z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców
paliw gazowych w 2023 r. oraz w 2024 roku w związku z sytuacją na rynku gazu, świadczenia, o których mowa w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku (Dz. U. poz……….).”
Art. 16. W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 226 i 232,) w art. 21 w ust. 1 pkt 8 otrzymuje brzmienie:
„8) świadczenia rodzinne otrzymane na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, dodatki rodzinne i pielęgnacyjne, zasiłki dla opiekunów otrzymane na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, świadczenia pieniężne otrzymane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, zasiłki porodowe otrzymane na podstawie odrębnych przepisów oraz świadczenie wychowawcze otrzymane na podstawie przepisów o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, świadczenia, o których mowa w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku (Dz. U. … poz. …).”
Art. 16. Ustawa w chodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
Załącznik nr 1
do Zasad udzielania pomocy finansowej, ze środków budżetu państwa z część 85 - Budżety wojewodów,
dział 852 – Pomoc społeczna, rozdział 85278 – Usuwanie skutków klęsk żywiołowych oraz z rezerwy celowej na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych, w formie zasiłków celowych (do 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami), o których mowa w ustawie o pomocy społecznej, dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, poszkodowanych w wyniku zdarzeń noszących znamiona klęsk żywiołowych.
Procentowy udział zniszczenia/uszkodzenia Kwoty pomocy - do:
5-20% 40.000
21-30% 46.000
31-40% 63.000
41-50% 80.000
51-55% 100.000
56-60% 120.000
61-65% 160.000
66-70% 220.000
71-75% 280.000
76-80% 340.000
>81% do 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Załącznik nr 2
do Zasad udzielania pomocy finansowej, ze środków budżetu państwa z część 85 - Budżety wojewodów,
dział 852 – Pomoc społeczna, rozdział 85278 – Usuwanie skutków klęsk żywiołowych oraz z rezerwy celowej na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych, w formie zasiłków celowych
(do 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami), o których mowa w ustawie o pomocy społecznej, dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, poszkodowanych w wyniku zdarzeń noszących znamiona klęsk żywiołowych.
Procentowy udział zniszczenia/uszkodzenia Kwoty pomocy - do:
5-10% 12.000
11-20% 19.000
21-30% 26.000
31-40% 32.500
41-50% 40.000
51-55% 50.000
56-60% 60.000
61-65% 80.000
66-70% 110.000
71-75% 140.000
76-80% 170.000
>81% do 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
UZASADNIENIE
Projekt ustawy ma na celu stworzenie podstawy prawnej do udzielania pomocy finansowej ofiarom powodzi jaka nawiedziła Polskę w 2024 r. Polska walczy z powodzią i jej skutkami. Tysiące osób zostało ewakuowanych, powódź przyniosła katastrofalne zniszczenia w dziesiątkach polskich miejscowości. Zalane domy, zniszczone dobytki, cierpienie tysięcy rodzin, porwane przez nurt wody auta to obraz części naszego kraju. W związku z dramatyczną sytuacją powodziową niezbędna jest pomoc dla Polek i Polaków, którym woda zabrała dobytek. Państwo stoi na straży bezpieczeństwa obywateli, dlatego dziś priorytetem jest zabezpieczenie tych, którzy cierpią z powodu powodzi. Dramatyczna sytuacja powodziowa w Polsce jest dla wielu osób traumatyczny doświadczeniem. Niepokojącym jest fakt, że zagrożenie nie minęło. Ta sytuacja wymaga natychmiastowego działania państwa i jego instytucji. Celem jest bezpieczeństwo poszkodowanych, ich zdrowie i życie. Fundamentalna jest kwestia dostarczenia mieszkańcom podstawowej i niezbędnej pomocy.
Projekt ustawy przewiduje wprowadzenie zasiłku celowego przyznawanego przez kierownika ośrodka pomocy społecznej, który działa z upoważnienia wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Wypłaty zasiłków celowych dokonywane będą przez właściwe miejscowo ośrodki pomocy społecznej. Proponowane zmiany zakładają, że pomoc udzielana będzie na wniosek osoby uprawnionej lub z urzędu złożony nie później niż w terminie 30 dni od dnia wystąpienia zdarzenia o charakterze klęski żywiołowej. Wniosek będzie mógł zostać złożony ustnie do protokołu poza siedzibą ośrodka pomocy społecznej, w szczególności w miejscu zdarzenia klęskowego.
Zgodnie z projektem ustawy pomoc przeznaczona będzie dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, które ucierpiały w wyniku powodzi i obejmie:
1) tzw. pomoc „doraźną” w gospodarstwach domowych (w budynkach mieszkalnych, w podstawowym wyposażeniu gospodarstw domowych), jeśli ww. osoby znalazły się w szczególnie trudnej sytuacji życiowej, w której nie mogą zaspokoić niezbędnych potrzeb bytowych w oparciu o posiadane środki własne;
2) remont albo odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, który został zniszczony lub uszkodzony w wyniku zdarzeń klęskowych.
Sugerowana w projekcie ustawy kwota zasiłku dla rodziny albo osoby samotnie gospodarującej, a więc tzw. pomoc „doraźna” nie będzie mogła przekroczyć trzykrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w sierpniu 2024 r. W przypadku, gdy w budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub w jednym lokalu mieszkalnym prowadzonych jest faktycznie kilka gospodarstw domowych przez poszczególne rodziny lub osoby samotnie gospodarujące, pomocą może być objęta każda z nich. Wysokość zasiłku uzależniona jest od możliwości funkcjonowania we własnym budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub lokalu mieszkalnym (czy może stanowić schronienie dla poszkodowanych, czy nie stwarza dodatkowego zagrożenia na skutek uszkodzeń, czy konieczne jest zapewnienie innego schronienia w okresie przejściowym), prac, które trzeba pilnie wykonać lub zakupy, jakie trzeba pilnie dokonać, aby móc zaspokajać niezbędne potrzeby bytowe, potrzeb dzieci z poszkodowanych rodzin w zakresie podjęcia i kontynuowania nauki oraz zapewnienia dostępu do opieki medycznej i zakup leków dla poszkodowanych, zwłaszcza tych nieobjętych ubezpieczeniem zdrowotnym. Wypłacanie zasiłku celowego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie 3 dni roboczych od daty otrzymania środków od Wojewody.
Podstawą do określenia wysokości przyznawanej pomocy obejmującej remont albo odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, który został zniszczony lub uszkodzony w wyniku zdarzeń klęskowych będzie przeprowadzony rodzinny wywiad środowiskowy oraz ustalenie wysokości poniesionych strat przez właściwy miejscowo ośrodek pomocy społecznej, zgodnie z zasadą miarkowania pomocy.
Kwota (wysokość) zasiłku dla rodziny albo osoby samotnie gospodarującej na remont lub odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego nie może przekroczyć:
1) 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, przyznawanej w związku ze szkodami w jednym budynku/lokalu mieszkalnym. Kwoty pomocy finansowej, przyznawane w zależności od oszacowanego procentu zniszczeń/uszkodzeń, określa załącznik nr 1 do ustawy;
2) 100 % wartości odtworzeniowej, o której mowa w art. 151 ust. 2 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Kwoty wymienionych wyżej zasiłków przyznawane będą w przypadku oszacowania procentu zniszczeń/uszkodzeń na poziomie co najmniej 5%.
Zgodnie z proponowanymi zapisami kwota udzielonej pomocy na remont/odbudowę budynku/lokalu mieszkalnego nie będzie mogła przekroczyć wysokości szkód wyrządzonych zdarzeniem klęskowym w danym budynku/lokalu mieszkalnym. W przypadku, gdy w budynku/lokalu mieszkalnym prowadzonych jest faktycznie kilka gospodarstw domowych, pomocą może być objęte każde odrębne gospodarstwo domowe, jednakże łączna wysokość środków przyznanych na remont/odbudowę budynku/lokalu mieszkalnego nie może przekroczyć wysokości kosztów niezbędnych do usunięcia skutków zdarzenia klęskowego w budynku/lokalu mieszkalnym.
Projekt ustawy przewiduje, że pomoc będzie mogła być wypłacana w transzach. W takim przypadku wypłata kolejnej transzy zasiłku winna zostać poprzedzona weryfikacją sposobu wykorzystania środków przekazanych w ramach wcześniejszej transzy, w szczególności rozliczeniem poprzez przedstawienie imiennych faktur/rachunków.
Zgodnie z projektem ustawy w celu uruchomienia środków na zasiłki celowe z części 85
- Budżety wojewodów wójt gminy (burmistrz, prezydent miasta) sporządzi wniosek i przedstawi wojewodzie niezwłocznie, nie później niż w terminie:
1) 2 dni roboczych od daty wpływu do właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego kompletnych wniosków – listę zasiłków celowych do 6 tys. zł na tzw. pomoc „doraźną”,
2) 45 dni od daty wystąpienia zdarzenia o charakterze klęski żywiołowej – listę uszkodzonych lub zniszczonych budynków/lokali mieszkalnych w poszczególnych miejscowościach wraz z opisem szkody i szacowaną kwotą zasiłku.
W przypadku wykorzystania środków z części 85 - Budżety wojewodów na wypłatę zasiłków celowych i braku środków finansowych zaplanowanych w ustawie budżetowej w tym zakresie, w celu uruchomienia środków na zasiłki celowe z budżetu państwa, wójt gminy (burmistrz, prezydent miasta) sporządza i przedstawia wojewodzie listę zasiłków celowych, zgodnie z załącznikami nr 3-5 do ustawy.
Projekt ustawy przewiduje, że szacowania wysokości szkód w budynku/lokalu mieszkalnym dokonywać będzie osoba posiadająca uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości albo komisja do spraw szacowania strat, powołana przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w której bierze udział pracownik organu nadzoru budowlanego wykonujący zadania służbowe.
W celu sprawnego udzielenia pomocy, w razie konieczności, wójt (burmistrz, prezydent miasta) i starosta powinni zapewnić służbom pomocy społecznej, odpowiednie do potrzeb, wsparcie ze strony innych pracowników samorządowych gminy lub powiatu.
Zgodnie z proponowanymi w projekcie ustawy zapisami osobie poszkodowanej podczas powodzi w 2024 roku będącej jednocześnie pracownikiem określonym w art. 2 Kodeku Pracy może przysługiwać zwolnienie od pracy w wymiarze do 20 dni wolnych od pracy z powodu zdarzenia klęskowego. Za ww. zwolnienie od pracy pracownikowi przysługiwać będzie wynagrodzenie na koszt Skarbu Państwa, wynikające z jego osobistego zaszeregowania, określonego stawką godzinową lub miesięczną, a jeżeli taki składnik wynagrodzenia nie został wyodrębniony przy określaniu warunków wynagradzania - 60% wynagrodzenia. W każdym przypadku wynagrodzenie to nie może być jednak niższe od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów.
Pracodawca będzie mógł powierzyć pracownikowi wykonywanie innej pracy niż zwykle, jeżeli sam ucierpi wskutek powodzi, a nowe zajęcia służą usuwaniu jej skutków u tego pracodawcy.
Projekt zakłada, że strażakowi ratownikowi OSP oraz kandydatowi na strażaka ratownika OSP, będącemu pracownikiem w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy albo prowadzącemu jednoosobową działalność gospodarczą, uczestniczącemu w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych, czynnościach związanych z usuwaniem skutków zdarzenia klęskowego lub mających na celu jego zapobiegnięciu przysługuje finansowane z budżetu państwa będzie przyznane wyrównanie stanowiące różnicę między utraconym wynagrodzeniem lub zarobkiem a ekwiwalentem pieniężnym, o którym mowa art. 15 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o ochotniczych strażach pożarnych. Projekt reguluje także zasady pomocy państwa dla przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą na terenie objętym zdarzeniem klęskowym, a także dla samorządów w realizacji zadań inwestycyjnych związanych z przywróceniem stanu infrastruktury sprzed wystąpienia zdarzenia klęskowego.
Jednocześnie osobie fizycznej, będącej pracownikiem w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, uczestniczącej społecznie w działaniach ratowniczych, akcjach ratowniczych lub czynnościach związanych z usuwaniem skutków zdarzenia klęskowego lub mających na celu jego zapobiegnięciu będzie przysługiwało prawo do zwolnienia od pracy na czas ich trwania z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, które będzie pokrywane z budżetu państwa.
Założenia do aktu wykonawczego do projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku
Art. 12
„4. Prezes Rady Ministrów określi w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady funkcjonowania Funduszu Przeciwdziałania Skutkom Powodzi oraz zasady i tryb udzielania wsparcia, o którym mowa w ust. 1 biorąc pod uwagę czas trwania zdarzenia klęskowego, ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej wynikające z tego zdarzenia, a także aktualną wiedzę w zakresie potrzeb udzielania wsparcia.”
Rozporządzenie określi sposób przyznawania świadczenia i szczegółowe zasady jego funkcjonowania. Określony będzie tryb, w jakim świadczenie zostanie przyznane oraz czas jego trwania. Rozporządzenie zdefiniuje także sposób w jakim będzie wypłacane świadczenie, w tym m.in. który podmiot będzie odpowiedzialny za wypłatę świadczenia oraz w jaki sposób będzie odbywać się procedura składania i rozpatrywania wniosków o przyznanie świadczenia. Celem wypłacanego świadczenia jest zapewnienie utrzymania działalności mikroprzedsiębiorcom, małym i średnim przedsiębiorcom.
Założenia do aktu wykonawczego do projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku
Art. 13
„3. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zasady rozdziału i przekazywania wsparcia na inwestycyjne zadania dla jednostek samorządu terytorialnego, zakres, sposób i termin przedstawiania informacji o wykorzystaniu wsparcia.”
Rozporządzenie określi sposób oraz zasady rozdziału i przekazywania wsparcia na inwestycyjne zadania dla jednostek samorządu terytorialnego. Zdefiniowany będzie tryb w którym zostanie ono przyznawane. Określony będzie również czas jego trwania. Ustalona będzie jego wysokość oraz kto będzie odpowiedzialny za procedurę jego wdrożenia i
rozpatrywania. Zdefiniowany będzie również termin określający informację o wykorzystaniu wsparcia.
Ustawa w chodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Taki okres vacatio legis jest w pełni uzasadniony obecną kryzysową sytuacją i natychmiastową koniecznością pomocy dla osób poszkodowanych żywiołem powodzi. Nie jesteśmy w stanie wyrazić dramatu, który trawi dziś mieszkańców zalanych miejscowości. Przeżywają traumę, ogromne cierpienie tracąc w jednej chwili dobytek życia i doświadczając niepokoju o własne zdrowie i życie. Kluczowa jest tu rola państwa. Państwa rozumianego jako opiekuna, podmiot wspierający tych, którzy ponoszą cierpienie w związku z działaniem żywiołu. Nie mówimy, że stajemy przed testem. Mówimy, że jako państwo ponosimy odpowiedzialność za los i dobro tych, którzy teraz cierpią. Oni potrzebują wsparcia i pomocy, które stanowią fundament dla ich bezpieczeństwa. Proponowane rozwiązania stoją w zgodzie z Konstytucją RP. Projekt pozytywnie wpływa na działalność mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców, poprzez zagwarantowanie im pomocy w przypadku gdy ponieśli szkodę w wyniku powodzi. Projektowana ustawa nie jest sprzeczna z prawem Unii Europejskiej.
DEKLAROWANE SKUTKI REGULACJI (DSR) projektu ustawy
Informacja o projekcie
a) Tytuł projektu:
USTAWA z dnia… o szczególnych rozwiązaniach związanych ze wsparciem finansowym dla poszkodowanych przez powódź w 2024 roku
b) Przedstawiciel wnioskodawcy:
Andrzej Śliwka
I. Część wstępna [1] Zwięzły opis zidentyfikowanego problemu i proponowanych rozwiązań.
a) Projekt ustawy ma na celu stworzenie podstawy prawnej do udzielania pomocy finansowej ofiarom powodzi jaka nawiedziła Polskę w 2024 r.
b) Projekt ustawy przewiduje wprowadzenie zasiłku celowego przyznawanego przez kierownika ośrodka pomocy społecznej, który działa z upoważnienia wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Wypłaty zasiłków celowych dokonywane będą przez właściwe miejscowo ośrodki pomocy społecznej. Proponowane zmiany zakładają, że pomoc udzielana będzie na wniosek osoby uprawnionej lub z urzędu złożony nie później niż w terminie 30 dni od dnia wystąpienia zdarzenia o charakterze klęski żywiołowej. Wniosek będzie mógł zostać złożony ustnie do protokołu poza siedzibą ośrodka pomocy społecznej, w szczególności w miejscu zdarzenia klęskowego.;
c) Dzięki wprowadzonym zmianom w ustawie obywatele, którzy zmagają się ze skutkami powodzi otrzymają wsparcie finansowe, które w znaczący sposób przyczyni się do wyjścia z kryzysu spowodowanego powodzią.
[2] Czy były rozważane rozwiązania alternatywne? ➢ Tak ➢ Nie
Z uwagi na możliwie jak najszybszą pomoc dla poszkodowanych nie były rozważane inne rozwiązania alternatywne.
II. Wymogi określone w art. 34 ust. 2 pkt 3–5 regulaminu Sejmu [3] Jakie są przewidywane skutki prawne projektowanych rozwiązań? Ustawa wprowadza pomoc, która przeznaczona będzie dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, które ucierpiały na skutek powodzi i obejmie dwa rodzaje pomocy: tzw. pomoc doraźną oraz pomoc obejmującą środki na remont albo odbudowę budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego zniszczonego lub uszkodzonego w wyniku zdarzeń klęskowych.
a) Projekt jest spójny z dotychczasowymi regulacjami.
b) Projekt jest zgodny z Konstytucją RP, w tym z konstytucyjnym standardem ochrony wolości i praw.
c) Projekt jest zgodny z prawem międzynarodowym oraz prawem UE.
d) Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Taki okres vacatio legis jest w pełni uzasadniony z uwagi na sytuację kryzysową i konieczność natychmiastowej pomocy osobom poszkodowanym w powodzi.
[4] Jakie są przewidywane skutki społeczne projektowanych rozwiązań?
Projekt ustawy przewiduje pozytywne skutki społeczne, wprowadza zasiłek celowy, który jest przyznawany przez kierownika ośrodka pomocy społecznej. Przyznane kwoty będą wypłacane przez właściwe miejscowo ośrodki pomocy społecznej.
a) Projekt oddziałuje na osoby bezpośrednio dotknięte skutkami powodzi, (rodziny oraz osoby samotne)
b) Województwo Dolnośląskie, które najbardziej ucierpiało ma ok. 2,9 mln mieszkańców. Podtopieniami i sytuacjami alarmowymi objęte jest szacunkowo ok. ½ województwa, co daje nam do wyliczeń 1,45 mln mieszkańców. Z tej grupy uprawnionymi do przyznania zasiłku szacunkowo będzie ok. 500 tys. (po odjęciu dzieci i osób starszych zamieszkujących z rodzinami i osób zamieszkujących wspólnie).
c) Projekt wywołuje pozytywne skutki w postaci bieżącej pomocy powodzianom. Następuje uszczuplenie puli środków finansowych z budżetu Państwa na sytuacje kryzysowe, ale są to środki przeznaczone właśnie na takie sytuacje.
d) Projekt będzie wpływał na skutki społeczne w określonym zakresie czasowym
[5] Jakie są przewidywane skutki gospodarcze projektowanych rozwiązań?
Proszę wskazać:
a) Projekt wpływa na społeczność dotkniętą skutkami powodzi, w tym przedsiębiorców, który zobowiązani będą do zwolnień pracowników na potrzeby usuwania skutków powodzi. Projekt wpłynie na gospodarkę poprzez zwiększenie zakresu prac naprawczych, co zwiększy zadania firm budowlanych i przeprowadzających inwestycje np. drogowe.
b) Województwo Dolnośląskie, które najbardziej ucierpiało ma ok. 2,9 mln mieszkańców. Podtopieniami i sytuacjami alarmowymi objęte jest szacunkowo ok. ½ województwa, co daje nam do wyliczeń 1,45 mln mieszkańców. Z tej grupy uprawnionymi do przyznania zasiłku
szacunkowo będzie ok. 750 tys. (po odjęciu dzieci i osób starszych zamieszkujących z rodzinami).
Zwolnienie z pracy, które będzie generować skutki dla przedsiębiorców winno objąć więc ok. 750 tys. Osób. Wynagrodzenie pracowników ma zostać wypłacone z budżetu Pastwa, ale utracone korzyści wynikające z braku świadczenia pracy można oszacować na koszty związane z wynagrodzeniem pracowników. Czyli 750 tys. x 8140 zł brutto (średnia krajowa) tj. ok. 6 mld złotych.
Żadna norma ustawy - Prawo przedsiębiorców nie jest sprzeczna z proponowanymi rozwiązaniami prawnymi. Proponowane przepisy są zgodne również z prawem Unii Europejskiej.
Cel projektu ustawy jest szczególnie ważny w dobie kryzysu powodzi co powinno skłaniać ustawodawcę do wprowadzenia regulacji mających bezpośredni wpływ na sytuację gospodarczą osób poszkodowanych. Odbudowa zrujnowanych domów i mieszkań stanowi gwarant bezpieczeństwa osób zamieszkujących tereny dotknięte powodzią. Projektowana ustawa pozwoli zmniejszyć istniejące obecnie ekonomiczne i społeczne ograniczenia mieszkańców zalanych terenów. Projekt wpłynie pozytywnie na budżety rodzin dotkniętych powodzią, pozwoli na powrót do realiów sprzed powodzi i normalnego funkcjonowania w społeczeństwie.
Projektowana ustawa nie dotyczy praw i obowiązków przedsiębiorców wobec organów administracji publicznej.
[6] Jakie są przewidywane skutki finansowe projektowanych rozwiązań, w szczególności wpływ na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego?
Zwolnienie z pracy, które będzie generować skutki dla budżetu Państwa winno objąć więc ok. 750 tys. osób. Wynagrodzenie pracowników ma zostać wypłacone z budżetu Pastwa. Przewidywane koszty to więc: i 750 tys. x 8140 zł brutto (średnia krajowa) tj. ok. 6 mld złotych. Projekt wpływa na stan finansów Budżetu Państwa oraz przedsiębiorców.
Zwolnienie z pracy, które będzie generować skutki dla przedsiębiorców winno objąć więc ok. 750 tys. Osób. Wynagrodzenie pracowników ma zostać wypłacone z budżetu Pastwa, ale utracone korzyści wynikające z braku świadczenia pracy można oszacować na koszty związane z wynagrodzeniem pracowników. Czyli 750 tys. x 8140 zł brutto (średnia krajowa) tj. ok. 6 mld złotych.
W województwie dolnośląskim mamy 738 jednostek OSP. Przy przyjęciu założenia, że każda z nich weźmie udział w akcjach przeciwpowodziowych wysyłając ok. 30 osób, to daje nam 22140 osób uprawnionych do świadczeń wyrównawczych za prace przy usuwaniu skutków powodzi. Przyjmujemy, że świadczenie to może wynosić ok. połowy średniego wynagrodzenia za prace oj. Ok. 4 tys. zł x 22140 co daje nam kwotę ok. 88,5 mln zł.
Województwo Dolnośląskie, które najbardziej ucierpiało ma ok. 2,9 mln mieszkańców. Podtopieniami i sytuacjami alarmowymi objęte jest szacunkowo ok. ½ województwa, co daje nam do wyliczeń 1,45 mln mieszkańców. Z tej grupy uprawnionymi do przyznania zasiłku szacunkowo będzie ok. 500 tys. (po odjęciu dzieci i osób starszych zamieszkujących z rodzinami i osób zamieszkujących wspólnie). Można więc przyjąć, że na pomoc doraźną z budżetu Państwa potrzebne byłoby 11,5 mln zł. Z kolei na odbudowę i remonty przy oszacowaniu, że średnio na odbudowy i remont poszłoby ok. 200 tys. na obiekt będziemy mieli kwotę 100 mld zł.
[7] Wykaz źródeł finansowania, jeśli projekt ustawy pociąga za sobą obciążenie budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Projekt finansowany będzie z budżetu państwa
[8] Czy projekt ustawy podlega procedurze notyfikacyjnej? ➢ Nie
III. Wymogi określone w art. 34 ust. 2a i 2b regulaminu Sejmu
[9] Czy projekt ustawy zawiera przepisy określające zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)? ➢ Nie
[10] Czy wdrożenie projektowanych przepisów spowoduje obciążenia administracyjne mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)? ➢ Nie
[11] Czy projekt ustawy zawiera przepisy regulacyjne lub określa wymogi dotyczące świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (art. 34 ust. 2b regulaminu Sejmu)? ➢ Nie