Sejmomat
PL · EN
druk nr 804 · 6 listopada 2024

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich.

Druk nr 804 · Wszystkie głosowania · strona druku w Sejmie · 804.pdf · 804-ustawa.docx · 804-uzasadnienie.docx

Głosowania powołujące się na ten druk (4)
22/156 poprawka 1Poprawka odrzucona wbrew komisji
22/157 poprawka 2Poprawka przyjęta
22/158 poprawka 3Poprawka odrzucona wbrew komisji
22/159 głosowanie nad całością projektu.Projekt przyjęty

Pełny tekst

Tekst wyodrębniony automatycznie z dokumentu źródłowego; wiążący jest oficjalny druk.

Warszawa, 6 listopada 2024 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Prezes Rady Ministrów RM-0610-105-24

Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku, na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przedstawiam Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej projekt ustawy

- o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. Do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w toku prac parlamentarnych został upoważniony Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Z poważaniem Donald Tusk /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/

Tłoczono z polecenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Projekt U S T AWA

z dnia

o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich

Art. 1. W ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2019 r. poz. 477) wprowadza się następujące zmiany:

1) w art. 2 pkt 2 otrzymuje brzmienie:

„2) producent rolny – osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, w której posiadaniu lub współposiadaniu jest gospodarstwo rolne, prowadzącą działalność rolniczą określoną w art. 4 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającego rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013 (Dz. Urz. UE L 435 z 06.12.2021, str. 1, z późn. zm.1)).”;

2) w art. 3:

a) w ust. 1 pkt 1 otrzymuje brzmienie:

„1) upraw zbóż, w tym gryki i kukurydzy, upraw rzepaku, rzepiku, słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, drzew i krzewów owocowych, truskawek, ziemniaków, buraków cukrowych, bobowatych grubonasiennych (roślin strączkowych), w tym soi, upraw bobowatych drobnonasiennych lub roślin zielarskich, od zasiewu lub wysadzenia do ich zbioru, od ryzyka wystąpienia szkód spowodowanych przez huragan, powódź, deszcz nawalny, grad, piorun, obsunięcie się ziemi, lawinę, suszę, ujemne skutki przezimowania oraz przymrozki wiosenne lub”,

1) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 119 z 21.04.2022, str. 1, Dz. Urz. UE L 181 z 07.07.2022, str. 35, Dz. Urz. UE L 227 z 01.09.2022, str. 136, Dz. Urz. UE L 102 z 17.04.2023, str. 1, Dz. Urz. UE L 148 z 08.06.2023, str. 130, Dz. Urz. UE L 2024/946 z 26.03.2024 oraz Dz. Urz. UE L 2024/1468 z 24.05.2024.

b) w ust. 3:

– pkt 3 otrzymuje brzmienie:

„3) zbóż, w tym gryki i kukurydzy przeznaczonej na ziarno, oraz rzepaku, rzepiku, słonecznika, facelii, gorczycy, lnu i konopi włóknistych – ziarna lub nasiona;”,

– pkt 9 otrzymuje brzmienie:

„9) bobowatych grubonasiennych (roślin strączkowych), w tym soi, oraz bobowatych drobnonasiennych – nasiona;”,

– dodaje się pkt 10 w brzmieniu:

„10) roślin zielarskich – części użytkowane gospodarczo.”;

3) w art. 5:

a) w ust. 2:

– w pkt 1 wprowadzenie do wyliczenia otrzymuje brzmienie: „do 65 % składki z tytułu ubezpieczenia upraw zbóż, w tym gryki i kukurydzy, upraw rzepaku, rzepiku, słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, ziemniaków, buraków cukrowych, bobowatych grubonasiennych (roślin strączkowych), w tym soi, upraw bobowatych drobnonasiennych lub roślin zielarskich, jeżeli określone przez zakłady ubezpieczeń stawki taryfowe ubezpieczenia od ubezpieczenia upraw od wszystkich rodzajów ryzyka, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, nie przekraczają 9 % sumy ubezpieczenia, a w przypadku:”,

– po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:

„1a) do 65 % składki z tytułu ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek, jeżeli określone przez zakłady ubezpieczeń stawki taryfowe ubezpieczenia od ubezpieczenia upraw od wszystkich rodzajów ryzyka, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, nie przekraczają 20 % sumy ubezpieczenia, a w przypadku:

a) upraw prowadzonych na użytkach rolnych klasy V – nie przekraczają 22 % sumy ubezpieczenia tych upraw,

b) upraw prowadzonych na użytkach rolnych klasy VI – nie przekraczają 25 % sumy ubezpieczenia tych upraw;”,

b) w ust. 5 pkt 1a otrzymuje brzmienie:

„1a) odpowiednio 20 %, 22 % i 25 % sumy ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek, od ubezpieczenia tych upraw od wszystkich rodzajów ryzyka, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, dopłaty przysługują w wysokości określonej w ust. 2 pkt 1a;”,

c) ust. 7b otrzymuje brzmienie: „7b. Jeżeli określone przez zakłady ubezpieczeń stawki taryfowe ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek przekroczą stawki taryfowe ubezpieczenia określone w ust. 2 pkt 1a, dopłaty przysługują w wysokości określonej w ust. 2 pkt 1a.”,

d) po ust. 7b dodaje się ust. 7c w brzmieniu: „7c. W przypadku umów ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek zawieranych za pośrednictwem dystrybutora ubezpieczeń w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (Dz. U. z 2024 r. poz. 1214) innego niż zakład ubezpieczeń dopłaty przysługują w wysokości określonej w ust. 2 pkt 1a, jeżeli wynagrodzenie tego dystrybutora ubezpieczeń wynosi nie więcej niż 3 % składki z tytułu ubezpieczenia tych upraw, a jeżeli to wynagrodzenie wynosi więcej niż 3 % składki z tytułu ubezpieczenia tych upraw – wysokość dopłaty jest pomniejszana o różnicę między wysokością tego wynagrodzenia a równowartością 3 % tej składki.”;

4) w art. 6 ust. 3 otrzymuje brzmienie: „3. Odszkodowanie za szkody, o których mowa w ust. 2:

1) pkt 1 – może być pomniejszone nie więcej niż o:

a) 35 % sumy ubezpieczenia – w odniesieniu do upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek,

b) 10 % wartości tych szkód – w odniesieniu do upraw zbóż, w tym gryki i kukurydzy, upraw rzepaku, rzepiku, słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, ziemniaków, buraków cukrowych, bobowatych grubonasiennych (roślin strączkowych), w tym soi, upraw bobowatych drobnonasiennych lub roślin zielarskich;

2) pkt 2 – może być pomniejszone o 20 %, 25 % albo 30 % sumy ubezpieczenia, w zależności od wysokości pomniejszenia wskazanej w umowie ubezpieczenia.”;

5) w art. 10c ust. 1 otrzymuje brzmienie: „1. Rolnik w rozumieniu art. 3 pkt 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającego rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013, zwany dalej „rolnikiem”, który uzyskał płatności bezpośrednie, o których mowa w przepisach o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027, jest obowiązany zawrzeć umowę ubezpieczenia obowiązkowego upraw, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, od ryzyka wystąpienia szkód spowodowanych przez powódź, suszę, grad, ujemne skutki przezimowania lub przymrozki wiosenne.”.

Art. 2. Zakłady ubezpieczeń, z którymi minister właściwy do spraw rolnictwa zawarł na 2025 r. umowy w sprawie dopłat, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, przedstawią ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa zaktualizowane oferty z warunkami ubezpieczenia upraw i zwierząt w zakresie, o którym mowa w art. 9 ust. 4 pkt 4–7 i 10 ustawy zmienianej w art. 1, w odniesieniu do upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych lub roślin zielarskich, w terminie 60 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, w przypadku gdy będą zawierać z producentami rolnymi umowy ubezpieczenia tych upraw.

Art. 3. W terminie do dnia 15 lutego 2025 r. minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, maksymalne sumy ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich, mając na uwadze zapewnienie odpowiedniego poziomu ochrony ubezpieczeniowej producentów rolnych, a także uwzględniając możliwości budżetu państwa.

Art. 4. W 2025 r. dopłata do składki z tytułu ubezpieczenia upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich wynosi 65 % składki do 1 ha uprawy.

Art. 5. Przepisy art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 3 i 9, art. 5 ust. 2 pkt 1 i ust. 5 pkt 1a oraz art. 6 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą oraz przepisy art. 3 ust. 3 pkt 10 i art. 5 ust. 2 pkt 1a ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się od dnia ogłoszenia pozytywnej decyzji Komisji Europejskiej o zgodności ze wspólnym rynkiem zmiany programu pomocy dotyczącego dopłat do składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich oraz częściowego dofinansowania odszkodowań wypłacanych producentom rolnym w związku z suszą (reasekuracja).

Art. 6. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2025 r.

UZASADNIENIE

Wprowadzenie zmian w ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2019 r. poz. 477), zwanej dalej „ustawą”, ma na celu umożliwienie rolnikom uzyskania dopłat z budżetu państwa do składek ubezpieczeń upraw słonecznika, facelii, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych, gorczycy i roślin zielarskich. Dodatkowo wyodrębniono grykę i soję w celu doprecyzowania, że są to uprawy, w odniesieniu do których są stosowane dopłaty do ich ubezpieczenia. Gryka należy do grupy roślin zbożowych (jako zboże właściwe lub jako tzw. zboże rzekome), a soja do roślin z rodziny bobowatych (strączkowych). Niejednoznaczne ujęcie gryki i soi w ustawie mogło budzić wątpliwości zakładów ubezpieczeń i producentów rolnych. W związku z potrzebą ujednolicenia terminologii dotyczącej roślin bobowatych, których gatunki znajdujące się w użytkowaniu rolniczym są zaliczane do dwóch grup, tj. bobowate grubonasienne i bobowate drobnonasienne, nazwa „rośliny strączkowe” została zmieniona na „bobowate grubonasienne (rośliny strączkowe)”. Obecnie są stosowane z budżetu państwa dopłaty do składek ubezpieczenia płaconych przez producentów rolnych z tytułu zawarcia przez nich umów ubezpieczenia od wystąpienia następujących zdarzeń losowych – w odniesieniu do:

1) produkcji roślinnej (tj. upraw zbóż, kukurydzy, rzepaku, rzepiku, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, drzew i krzewów owocowych, truskawek, ziemniaków, buraków cukrowych lub roślin strączkowych) – od huraganu, powodzi, deszczu nawalnego, gradu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny, suszy, ujemnych skutków przezimowania lub przymrozków wiosennych,

2) produkcji zwierzęcej (tj. chowu lub hodowli bydła, koni, owiec, kóz, drobiu lub świń) – od huraganu, powodzi, deszczu nawalnego, gradu, pioruna, obsunięcia się ziemi i lawiny, a także w przypadku uboju z konieczności. Zaproponowane gatunki roślin są bardzo ważnym elementem w działalności rolniczej – poprawiają strukturę gleby, działają pozytywnie na życie owadów zapylających oraz mogą być alternatywą dla innych upraw. Słonecznik można wykorzystać nie tylko jako roślinę oleistą, ale jako jedną z kultur rolnych, która jest w stanie zastąpić importowane do Polski białko roślinne, a tym samym zasilić bilans krajowego białka, co wpisuje się w rządowy program zwiększania wykorzystania polskiego białka roślinnego w paszach. Słonecznik ma silne korzenie, które drenują glebę i wykorzystują

składniki z warstw niedostępnych dla większości roślin, a ponadto jest dość odporny na suszę i toleruje słabsze gleby. Uprawa słonecznika jest dobrą alternatywą dla producentów rolnych poszukujących nowej rośliny dla urozmaicenia płodozmianu. Może być również doskonałym zamiennikiem dla rzepaku, tzn. może być uprawiany w tych miejscach, w których dziki powodują duże straty w uprawach rzepaku. Facelia jest bardzo ważna w procesie zmianowania. Będąc rośliną miododajną, odgrywa ważną rolę w rozwoju polskich rodów pszczelich. Uprawa konopi włóknistych i lnu wpisuje się w wyzwania dotyczące zwiększenia bioróżnorodności upraw oraz ekologii. Rozwój rynku roślin włóknistych w ostatnich latach wynika z rozwoju rynku włókien naturalnych, a także z możliwości nowych zastosowań tych roślin w wielu sektorach gospodarki. Uprawa roślin zielarskich w wielu regionach stanowi ważne źródło dochodu dla rodzin rolniczych – szczególnie w mniejszych gospodarstwach, które nastawiły się na pracochłonną produkcję ziół. Rodzima produkcja surowców zielarskich stanowi podstawę dla produkcji leków, suplementów diety, kosmetyków czy herbat ziołowych. Prowadzenie upraw zielarskich jest narażone na negatywne skutki wystąpienia zjawisk atmosferycznych takich jak: huragan, powódź, deszcz nawalny, grad, piorun, obsunięcie się ziemi, lawina, susza, ujemne skutki przezimowania oraz przymrozki wiosenne w takim samym stopniu jak inne uprawy rolnicze. Uprawy zielarskie, podobnie jak inne zaproponowane w projekcie ustawy gatunki roślin, poprawiają strukturę gleby, działają pozytywnie na życie owadów zapylających oraz mogą być alternatywą dla innych upraw. Ponadto zostały uwzględnione propozycje zgłaszane do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące rozszerzenia zakresu gatunków roślin, do których może być udzielona dopłata do składki ubezpieczenia, o bobowate drobnonasienne i gorczycę, ponieważ te rośliny stanowią cenny składnik płodozmianu i element bioróżnorodności. Obecnie zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy dopłaty do składki ubezpieczenia wynoszą w przypadku ubezpieczenia upraw albo zwierząt od wszystkich rodzajów ryzyka, o których mowa odpowiednio w art. 3 ust. 1 pkt 1 albo 2:

1) do 65 % składki z tytułu ubezpieczenia upraw, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, jeżeli określone przez zakłady ubezpieczeń stawki taryfowe ubezpieczenia od ubezpieczenia upraw od wszystkich rodzajów ryzyka, o których mowa w tym przepisie, nie przekraczają 9 % sumy ubezpieczenia, a w przypadku upraw prowadzonych na użytkach rolnych:

a) klasy V – nie przekraczają 12 % sumy ubezpieczenia tych upraw,

b) klasy VI – nie przekraczają 15 % sumy ubezpieczenia tych upraw;

2) do 65 % składki z tytułu ubezpieczenia zwierząt, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2, jeżeli określone przez zakłady ubezpieczeń stawki taryfowe ubezpieczenia od ubezpieczenia zwierząt od wszystkich rodzajów ryzyka, o których mowa w tym przepisie, nie przekraczają 0,5 % sumy ubezpieczenia. W celu zwiększenia dostępności ubezpieczeń upraw dla producentów rolnych w projekcie ustawy wprowadzono zmianę limitów stawek taryfowych ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek z 9 %, 12 % i 15 % sumy ubezpieczenia na 20 %, 22 % i 25 % sumy ubezpieczenia. Zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy odszkodowanie za szkody, o których mowa w ust. 2:

1) pkt 1 – może być pomniejszone nie więcej niż o 35 % sumy ubezpieczenia – w odniesieniu do drzew i krzewów owocowych oraz truskawek oraz o 10 % wartości tych szkód – w odniesieniu do upraw zbóż, w tym gryki i kukurydzy, upraw rzepaku, rzepiku, słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, ziemniaków, buraków cukrowych, bobowatych grubonasiennych (roślin strączkowych), w tym soi, upraw bobowatych drobnonasiennych lub roślin zielarskich;

2) pkt 2 – może być pomniejszone o 20 %, 25 % albo 30 % sumy ubezpieczenia w zależności od wysokości pomniejszenia wskazanej w umowie ubezpieczenia. Powyższe zmiany, które zostały zaproponowane przez Polską Izbę Ubezpieczeń, są odpowiedzią na wnioski sadowników i ogrodników dotyczące zwiększenia dostępności ubezpieczenia w odniesieniu do sadów i owoców. Wprowadzenie franszyzy nie wyższej niż 35 % sumy ubezpieczenia w odniesieniu do upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek jest uprawnieniem zakładu ubezpieczeń i to zakład ubezpieczeń zdecyduje o tej wysokości we wskazanym zakresie. W związku z podwyższeniem w art. 5 ust. 2 pkt 1a limitów sum ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek dodano w art. 5 ust. 7c stanowiący, że w przypadku umów ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek zawieranych za pośrednictwem dystrybutora ubezpieczeń w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (Dz. U. z 2024 r. poz. 1214) innego niż zakład ubezpieczeń dopłaty przysługują w wysokości określonej w art. 5 ust. 2 pkt 1a, jeżeli wynagrodzenie dystrybutora ubezpieczeń wynosi nie więcej niż 3 % składki z tytułu ubezpieczenia tych upraw, a jeżeli to wynagrodzenie wynosi więcej niż 3 % składki z tytułu ubezpieczenia tych upraw – wysokość dopłaty jest pomniejszana o różnicę między wysokością tego wynagrodzenia a równowartością 3 % tej składki. Ponadto zaproponowano, że zakłady ubezpieczeń, z którymi minister właściwy do spraw rolnictwa zawarł na 2025 r. umowy w sprawie dopłat, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy, przedstawią ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa zaktualizowane oferty z warunkami ubezpieczenia upraw i zwierząt w zakresie, o którym mowa w art. 9 ust. 4 pkt 4–7 i 10 ustawy, w odniesieniu do upraw słonecznika, facelii, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych, gorczycy lub roślin zielarskich, w terminie 60 dni od dnia wejścia w życie projektowanej ustawy, w przypadku gdy będą zawierać z producentami rolnymi umowy ubezpieczenia tych upraw. W związku z uchyleniem rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 608, z późn. zm.) zostały zmienione art. 2 pkt 2 oraz art. 10c ust. 1 ustawy przez wprowadzenie odesłania do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającego rozporządzenie (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013. Określony w ustawie program pomocy został notyfikowany Komisji Europejskiej z terminem jego obowiązywania do końca 2027 r. jako program pomocy nr SA 107026(2023/N). Po przyjęciu przez Radę Ministrów projektu ustawy Komisji Europejskiej zostaną przesłane informacje w celu rozszerzenia zakresu upraw, do których mają być stosowane z budżetu państwa dopłaty do składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych. Proponuje się, aby projektowana ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2025 r. Zgodnie z art. 5 ust. 10 ustawy Rada Ministrów określa corocznie, w terminie do dnia 30 listopada, w drodze rozporządzenia, wysokość dopłat na rok następny, mając na względzie powierzchnię upraw i liczbę zwierząt przewidzianą do objęcia ubezpieczeniem przez zakłady ubezpieczeń w następnym roku, a także założenia do ustawy budżetowej na kolejny rok. Mając na względzie proponowany termin wejścia w życie projektowanej ustawy, niezbędne jest wprowadzenie przepisu przejściowego określającego w 2025 r. wysokość dopłat do składki z tytułu ubezpieczenia dla dodawanych w projekcie ustawy nowych upraw rolnych, tj. słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich. Wysokość tej dopłaty określono w art. 4 projektu ustawy na 65 % składki do 1 ha ww. upraw. W przepisie przejściowym konieczne jest także określenie terminu, w którym minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, maksymalne sumy ubezpieczenia obowiązujące w 2025 r. dla upraw rolnych dodawanych w projekcie ustawy, tj. słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich. Przepis ten, jak i pozostałe przepisy przejściowe, nie uwzględniają upraw gryki i soi, ponieważ uprawy te są objęte dotychczasowym systemem ubezpieczeń, a maksymalne sumy ubezpieczenia tych upraw są uwzględnione w rozporządzeniu wydawanym na podstawie obowiązujących przepisów (gryka w zbożach, a soja w roślinach strączkowych). Zaproponowano, aby to rozporządzenie zostało wydane w terminie do dnia 15 lutego 2025 r. Przewidziane rozwiązania są korzystne dla producentów rolnych. Zmiana zaproponowana w projektowanej ustawie zostanie zgłoszona do notyfikacji w Komisji Europejskiej w celu zmiany programu pomocy nr SA.107026(2023/N). Przepisy projektowanej ustawy będzie można stosować od dnia ogłoszenia pozytywnej decyzji Komisji Europejskiej o zgodności ze wspólnym rynkiem zmiany ww. programu pomocy dotyczącego dopłat do składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich oraz częściowego dofinansowania odszkodowań wypłacanych producentom rolnym w związku z suszą (reasekuracja). Projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Projekt ustawy nie wymaga przedstawienia go właściwym organom i instytucjom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w trybie § 27 ust. 4 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806). Stosownie do art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2017 r. poz. 248, z późn. zm.) oraz § 52 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów, projekt ustawy został zamieszczony na stronie internetowej Biuletynu Informacji Publicznej Rządowego Centrum Legislacji, w zakładce „Rządowy Proces Legislacyjny”. Projekt ustawy nie zawiera norm technicznych w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039, z późn. zm.) i w związku z tym nie podlega obowiązkowi notyfikacji. Wprowadzenie projektowanych przepisów będzie miało wpływ na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców. Wprowadzenie zmian zaproponowanych w projekcie wpłynie na wzrost konkurencyjności polskich gospodarstw rolnych na rynku Unii Europejskiej. Projekt ustawy został wpisany do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów na 2024 r. pod numerem UD37. Data sporządzenia Nazwa projektu 25.03.2024 r. Ustawa o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich Źródło Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące Inicjatywa własna Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza Nr w Wykazie prac legislacyjnych Stanu lub Podsekretarza Stanu i programowych Rady Ministrów – Czesław Siekierski – Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi UD37 Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu Aleksandra Szelągowska, zastępca dyrektora Departamentu Budżetu, tel. 22 623 17 64, adres e-mail: Aleksandra.Szelągowska@minrol.gov.pl OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Jaki problem jest rozwiązywany? W art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2019 r. poz. 477), zwanej dalej „ustawą”, wskazuje się katalog upraw, których ubezpieczenie uprawnia producentów rolnych do uzyskania dopłat do składek ubezpieczenia. Obecnie są stosowane z budżetu państwa dopłaty do składek płaconych przez producentów rolnych z tytułu zawarcia umów ubezpieczenia od wystąpienia następujących zdarzeń losowych – w odniesieniu do upraw zbóż, kukurydzy, rzepaku, rzepiku, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, drzew i krzewów owocowych, truskawek, ziemniaków, buraków cukrowych lub roślin strączkowych – od huraganu, powodzi, deszczu nawalnego, gradu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny, suszy, ujemnych skutków przezimowania lub przymrozków wiosennych. Zmiany zaproponowane w ustawie są odpowiedzią na wnioski zgłaszane do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w związku z rosnącą popularnością upraw słonecznika, facelii, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych, roślin zielarskich, gorczycy, soi oraz gryki, które są ważnym elementem w działalności rolniczej. Ponadto w związku z trudnościami producentów owoców z ubezpieczeniem sadów i plantacji zostały zaproponowane zmiany w przepisach umożliwiające zniesienie barier w dostępie do preferencyjnego ubezpieczenia drzew i krzewów owocowych oraz truskawek.

2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt W projekcie ustawy proponuje się rozszerzenie katalogu upraw, do których będą stosowane z budżetu państwa dopłaty do składek ubezpieczenia płaconych przez producentów rolnych, o słonecznik, facelię, len, konopie włókniste, bobowate drobnonasienne, rośliny zielarskie i gorczycę oraz doprecyzowanie uprawy gryki jako zboża oraz soi jako rośliny z rodziny bobowatych mieszczących się w dotychczasowym katalogu upraw. Przewiduje się, że zwiększy to powierzchnię ubezpieczonych upraw rolnych o ok. 100 tys. ha. Obecnie uprawy mieszanek roślin zbożowych lub zbożowo-strączkowych są objęte ubezpieczeniami z dopłatą z budżetu państwa jako zboża lub rośliny strączkowe. Ponadto w trakcie procedowania projektu ustawy zostały uwzględnione propozycje zgłaszane do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące zmiany franszyzy oraz limitów stawek za ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek. W projekcie ustawy proponuje się wprowadzenie franszyzy nie większej niż 35 % sumy ubezpieczenia w odniesieniu do upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek. W celu zwiększenia dostępności ubezpieczeń upraw dla producentów rolnych w projekcie ustawy wprowadzono zmianę limitów stawek dopłat do ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek w zależności od klasy bonitacyjnej gleby z 9 %, 12 % i 15 % sumy ubezpieczenia na 20 %, 22 % i 25 % sumy ubezpieczenia z równoczesnym ograniczeniem prowizji dla dystrybutora ubezpieczeń do 3 % składki z tytułu ubezpieczenia tych upraw.

3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? Najczęściej stosowanym rozwiązaniem jest obowiązkowe ubezpieczenie od określonych rodzajów ryzyka. Obowiązek może dotyczyć wszystkich gospodarstw rolnych, np. w Grecji w zakresie ubezpieczenia upraw i na Cyprze, lub tylko tych, które chcą korzystać z innych form pomocy państwa, np. z kredytów preferencyjnych (w USA, Indiach, Urugwaju, Izraelu czy Nigerii). Dotacje ze środków publicznych do stawek ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich są stosowane poza Polską w kilku krajach europejskich, np. w Portugalii, Austrii, Luksemburgu, we Włoszech, w Hiszpanii, we Francji i w Szwecji. Na rynku pojawiają się również ubezpieczenia indeksowane (index insurances), stosowane także w ubezpieczeniach przychodów, które są oparte o odpowiedni wskaźnik dla danego terytorium (np. gminy) – np. w Austrii.

Wydatki publiczne i liczba rolników, którzy w 2017 r. skorzystali z unijnego programu dopłat (filar II) przy wykupywaniu ubezpieczenia

Państwo członkowskie Wydatki publiczne Liczba rolników Odsetek gospodarstw (w mln euro) ubezpieczonych z rolnych wykorzystaniem ubezpieczonych z wsparcia UE wykorzystaniem wsparcia UE (w procentach) Francja 100 57 996 19 Węgry 25 15 708 15 Łotwa 5 2300 9 Włochy 110 41 076 8 Holandia 27 2012 4 Portugalia 26 3793 4 Chorwacja 4 1953 2 Litwa 2 402 1 Ogółem UE 299 125 240 3

Uwaga: Belgia, Estonia i Rumunia nie poniosły dotychczas wydatków. Źródło: Europejski Trybunał Obrachunkowy, na podstawie danych państw członkowskich przekazanych Komisji oraz danych sieci FADN, marzec 2019 r.

4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie Zakłady ubezpieczeń Na terytorium Komisja Nadzoru Zakłady ubezpieczeń, które Rzeczypospolitej Polskiej Finansowego zawrą umowy ubezpieczenia działa lub może prowadzić upraw rolnych i zwierząt działalność w zakresie gospodarskich, będą oferowały ubezpieczeń 8 lub 9 grup producentom rolnym ochronę zakładów ubezpieczeń, tj. ubezpieczenia upraw rolnych w grupach, które wchodzących w skład pozwalają na rozszerzonego katalogu upraw. ubezpieczenie ryzyk wymienionych w ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, jest 391 podmiotów krajowych i zagranicznych. Jednakże projektowane przepisy w praktyce będą oddziaływały na te zakłady ubezpieczeń, które zawrą z ministrem właściwym do spraw rolnictwa umowy w sprawie stosowania dopłat do składek z tytułu zawarcia z producentami rolnymi umów ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (w 2024 r. w systemie uczestniczy 9 zakładów ubezpieczeń). Producenci rolni 1317 tys. gospodarstw Powszechny spis rolny Projektowana ustawa powinna rolnych o pow. powyżej 1 2020 r. – raport z wyników przyczynić się do poprawy ha użytków rolnych (GUS 2021) konkurencyjności gospodarstw rolnych przez ograniczenie ryzyka utraty przez producentów rolnych przychodów na skutek wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. Bezpośrednim efektem będzie zwiększenie ilości hektarów upraw rolnych ubezpieczonych przez producentów rolnych.

5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji Projekt ustawy został przesłany do konsultacji publicznych z 21-dniowym terminem na zgłaszanie uwag do następujących organizacji:

1. Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych,

2. Sekretariatu Rolnictwa Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”,

3. Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność”,

4. Związku Zawodowego Rolnictwa „Samoobrona”,

5. Krajowego Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych,

6. Polskiej Federacji Rolnej,

7. Związku Zawodowego Centrum Narodowe Młodych Rolników,

8. Federacji Branżowych Związków Producentów Rolnych,

9. Krajowej Rady Izb Rolniczych,

10. Krajowej Izby Gospodarczej, Komitetu Rolnictwa i Obrotu Rolnego,

11. Związku Zawodowego Rolników „Ojczyzna”,

12. Związku Zawodowego Rolników Rzeczpospolitej „Solidarni”,

13. Forum Aktywizacji Obszarów Wiejskich,

14. Krajowej Rady Spółdzielczej,

15. Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych Rolników i Organizacji Rolniczych,

16. Związku Zawodowego Pracowników Rolnictwa w RP,

17. Business Centre Club,

18. Konfederacji Lewiatan,

19. Związku Zawodowego Rolnictwa i Obszarów Wiejskich „Regiony”,

20. Związku Zawodowego Wsi i Rolnictwa „Solidarność Wiejska”,

21. Krajowego Związku Rewizyjnego Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych,

22. Związku Przedsiębiorców i Pracodawców,

23. Rady Dialogu Społecznego,

24. Polskiego Związku Zawodowego Rolników,

25. Polskiego Stowarzyszenia Zrównoważonego Rolnictwa i Żywności,

26. Instytutu Gospodarki Rolnej,

27. Federacji Związków Kółek i Organizacji Rolniczych RP,

28. Federacji Przedsiębiorców Polskich,

29. Krajowego Związku Grup Producentów Rolnych – Izby Gospodarczej,

30. Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka,

31. Polskiego Związku Hodowców i Producentów Trzody Chlewnej „POLSUS”,

32. Ogólnopolskiej Federacji Przedsiębiorców i Pracodawców Przedsiębiorcy.pl,

33. Federacji Producentów Żywności – Związku Pracodawców,

34. Związku Polskie Mięso,

35. Krajowej Rady Drobiarstwa – Izby Gospodarczej,

36. Polskiego Związku Zrzeszeń Hodowców i Producentów Drobiu,

37. Pracodawców Rzeczpospolitej Polskiej,

38. Związku Rzemiosła Polskiego,

39. Forum Związków Zawodowych,

40. Pracodawców Rzeczpospolitej Polskiej,

41. Federacji Branżowych Związków Producentów Rolnych,

42. Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych,

43. Polskiej Izby Ubezpieczeń,

44. Krajowego Zrzeszenia Producentów Rzepaku i Roślin Białkowych,

45. Krajowego Związku Plantatorów Buraka Cukrowego,

46. Związku Zawodowego Rolników Ekologicznych,

47. Związku Sadowników Rzeczpospolitej Polskiej,

48. Związku Polskich Przetwórców Mleka,

49. Krajowego Stowarzyszenia Mleczarzy,

50. Polskiego Związku Plantatorów Tytoniu,

51. Polskiego Towarzystwa Gospodarczego,

52. Związku Zawodowego Rolnictwa Polskiego Wolni i Solidarni,

53. Green REV Institute

– oraz został zamieszczony na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji, w zakładce „Rządowy Proces Legislacyjny”.

6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z stałe z 2024 r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [tys. zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0-10) Dochody ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 pozostałe jednostki (oddzielnie) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Wydatki ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 pozostałe jednostki (oddzielnie) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Saldo ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

pozostałe jednostki (oddzielnie) 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Projekt ustawy nie powoduje dodatkowych skutków finansowych. W projekcie ustawy budżetowej na rok 2025 na ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich została zaplanowana kwota 920 504 tys. zł w ramach części 32 – Rolnictwo, której dysponentem jest minister właściwy do spraw rolnictwa, która zostanie rozdysponowana na Źródła finansowania zakłady ubezpieczeń zgodnie z wnioskami złożonymi przez te zakłady w umowach, które Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podpisze do końca 2024 r. W przypadku gdy wnioskowana przez zakłady ubezpieczeń kwota dopłaty przekroczy limit określony w projekcie ustawy budżetowej na rok 2025, kwoty w umowach zostaną proporcjonalnie zredukowane do łącznej kwoty dopłat 920 504 tys. zł. Dodatkowe informacje, Zgodnie z przepisami zmienianej ustawy minister właściwy do spraw rolnictwa zawiera w tym wskazanie z zakładami ubezpieczeń, które przedstawią ofertę wraz z ogólnymi warunkami i taryfą składek źródeł danych i ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, umowy w sprawie dopłat do stawek przyjętych do obliczeń ubezpieczenia określające kwoty dotacji na dopłaty do składek ubezpieczenia upraw rolnych i założeń zwierząt gospodarskich na dany rok w ramach środków przewidzianych na ten cel w ustawie budżetowej. Przewiduje się, że w 2025 r. kwota dopłat z budżetu państwa do składek ubezpieczenia producentów rolnych z tytułu zawarcia przez nich umów ubezpieczenia upraw słonecznika, facelii, lnu i konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych w uprawie jednorocznej, roślin zielarskich, gorczycy i kukurydzy cukrowej wyniesie ok. 26,7 mln zł przy ubezpieczeniu powierzchni ok. 99,4 tys. ha. Skutki finansowe wynikające z tego tytułu oraz z tytułu projektowanych przepisów dotyczących zmiany limitów stawek z tytułu ubezpieczenia upraw drzew i krzewów owocowych oraz truskawek nie zwiększą wydatków zaproponowanych w projekcie ustawy budżetowej na rok 2025. Szczegółowe szacunkowe dane dotyczące dopłat do składek ubezpieczenia z tytułu upraw słonecznika, facelii, lnu i konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych, roślin zielarskich, gorczycy i kukurydzy cukrowej przedstawia poniższa tabela sporządzona na podstawie danych m.in. Głównego Urzędu Statystycznego i Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Do obliczeń przyjęto 50 % powierzchni upraw, które zostaną objęte dopłatą z budżetu państwa, ponieważ dotychczas powierzchnia ubezpieczonych przez producentów rolnych upraw z dopłatą z budżetu państwa nie przekraczała 50 % gruntów ornych.

Maksy- Składka Skutki dla malna ubezpie- budżetu suma czenia państwa Maksy- ubezpie- 50 % przy przy 70% malny Maksym czenia Powierz- powie- stawce dopłatach plon z alna na 1 ha chnia rzchni taryfo- z budżetu Wyszcze- 1 ha cena upraw upraw upraw wej 2 % państwa gólnienie (w t) (w zł/t) (w zł) (w ha) (w ha) (w zł) (w zł) 64 32 6 800 4 760 3,5 3000 10500 słonecznik 766,72 383,36 505,60 353,92 facelia 11 44 37 18 16 288 11 402 nasiona 4,00 000,00 000,00 019,83 509,92 725,20 107,64 175 184,47 len nasiona 1,80 3695,30 6651,54 3762,49 1 881,25 263,53 konopie włókniste 23 59 1 076 753 743,72 nasiona 2,60 000,00 800,00 1 800,63 900,32 776,74 kukurydza 75 11 8 467 5 926 cukrowa* 15,00 5000,00 000,00 289,42 5 644,71 065,00 945,50 29 14 1 254 878 402,52 gorczyca 1,58 2664,80 4210,38 803,95 901,98 860,74 bobowate drobno-3789,75 nasienne – nasiona 0,80 105,60 84,48 6408,54 3 204,27 5413,93 uprawy 43 21 4 026 2 818 zielarskie 1,50 6108,00 9162,00 948,31 974,16 544,16 580,91 198 99 38 170 26 719 Razem 799,89 399,97 154,90 108,43

Wydatki z budżetu państwa na pomoc w związku z suszą

Kwota wydatków w Rok tys. zł

2007 500 000

2008 kredyty klęskowe

2009 kredyty klęskowe

2010 kredyty klęskowe

2011 kredyty klęskowe

2012 kredyty klęskowe

2013 kredyty klęskowe 2014 kredyty klęskowe

2015 450 000 2016 113 000 2017 314 131 2018 1 395 251 2019 710 500 2020 1 181 300 2021 450 000 2022 939 659 2023 634 000

7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0-10) W ujęciu duże przedsiębiorstwa 0 0 0 0 0 0 pieniężnym sektor mikro-, małych i 0 0 0 0 0 0 (w tys. zł) – średnich przedsiębiorstw ceny stałe z rodzina, obywatele oraz 0 0 0 0 0 0 2022 r. gospodarstwa domowe Zakłady ubezpieczeń – 0 0 0 0 0 0 przychody z tytułu składek ubezpieczeń (wraz z dopłatą z budżetu państwa) Gospodarstwa rolne i 0 0 0 0 0 0 0 działy specjalne produkcji rolnej – koszty składek ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich W ujęciu duże przedsiębiorstwa niepieniężnym sektor mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw rodzina, obywatele oraz gospodarstwa domowe Zakłady ubezpieczeń Stosowanie dopłat do składek z tytułu ubezpieczenia nowych upraw rolnych wpłynie na rozszerzenie zakresu działalności zakładów ubezpieczeń. Producenci rolni Ograniczenie barier w dostępie do dopłat przy ubezpieczaniu drzew i krzewów owocowych oraz truskawek umożliwi producentom rolnym zwiększenie powierzchni ubezpieczanych sadów i plantacji.

Dodatkowe informacje, Poza powyżej wskazanym oddziaływaniem wejście w życie projektowanej ustawy nie będzie w tym wskazanie miało wpływu na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym na funkcjonowanie źródeł danych i przedsiębiorców, oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe. Wejście w życie przyjętych do obliczeń projektowanej ustawy nie będzie miało również wpływu na sytuację ekonomiczną i społeczną założeń osób niepełnosprawnych i osób starszych.

8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej tabeli nie zgodności). nie dotyczy

zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:

Wprowadzane obciążenia są przystosowane do ich tak elektronizacji. nie nie dotyczy Komentarz:

9. Wpływ na rynek pracy Wejście w życie projektowanej ustawy nie wpłynie bezpośrednio na rynek pracy, jednakże umożliwienie ubezpieczania nowych gatunków roślin zapewni uzyskanie odszkodowań umożliwiających kontynuowanie produkcji w gospodarstwach rolnych poszkodowanych w wyniku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych.

10. Wpływ na pozostałe obszary środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój regionalny mienie państwowe zdrowie sądy powszechne, administracyjne inne: rolnictwo lub wojskowe Wejście w życie projektowanej ustawy wpłynie na zwiększenie ochrony ubezpieczeniowej upraw rolnych, a tym samym na zwiększenie dostępności do środków na wznowienie produkcji rolnej Omówienie wpływu w przypadku szkód spowodowanych przez niekorzystne zjawiska atmosferyczne. W konsekwencji wpłynie na możliwość zapewnienia dochodów z prowadzonej działalności rolniczej.

11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Zmiany zostaną włączone do oferty zakładów ubezpieczeń w zakresie ubezpieczenia upraw rolnych. Do Komisji Europejskiej zostanie zgłoszona zmiana do notyfikowanego programu pomocy nr SA.107026(2023/N). Przepisy zmienianej ustawy będzie można stosować od dnia ogłoszenia pozytywnej decyzji Komisji Europejskiej o zgodności ze wspólnym rynkiem zmiany programu pomocy dotyczącego dopłat do składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich oraz częściowego dofinansowania odszkodowań wypłacanych producentom rolnym w związku z suszą (reasekuracja).

12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Zakłada się, że wprowadzenie proponowanych zmian wpłynie na zwiększenie powierzchni ubezpieczonych upraw rolnych w 2025 r. i w latach następnych. Powyższe przyjęto, wychodząc z założenia, że zaproponowane w projekcie ustawy zmiany spowodują wzrost zainteresowania producentów rolnych zawarciem umów ubezpieczenia upraw rolnych przez możliwość ubezpieczenia nowych gatunków roślin. W celu monitorowania realizacji zadania będzie zastosowany miernik – „powierzchnia ubezpieczonych upraw w stosunku do powierzchni gruntów ornych (%)”, który zakłady ubezpieczeń sprawozdają co pół roku.

13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Raport z konsultacji projektu ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (§ 51 Regulaminu pracy Rady Ministrów)

1. Omówienie wyników przeprowadzonych konsultacji publicznych i opiniowania: W ramach konsultacji publicznych i opiniowania projekt ustawy został skierowany do zaopiniowania do następujących organizacji społecznych i instytucji samorządu gospodarczego:

1. Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych,

2. Sekretariat Rolnictwa Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”,

3. Niezależny Samorządowy Związek Zawodowy Rolników Indywidualnych „Solidarność”,

4. Związek Zawodowy Rolnictwa „Samoobrona”,

5. Krajowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych,

6. Polska Federacja Rolna,

7. Związek Zawodowy Centrum Narodowe Młodych Rolników,

8. Federacja Branżowych Związków Producentów Rolnych,

9. Krajowa Rada Izb Rolniczych,

10. Krajowa Izba Gospodarcza, Komitet Rolnictwa i Obrotu Rolnego,

11. Związek Zawodowy rolników „Ojczyzna”,

12. Związek Zawodowy Rolników Rzeczpospolitej „Solidarni”,

13. Forum Aktywizacji Obszarów Wiejskich,

14. Krajowa Rada Spółdzielcza,

15. Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych Rolników i Organizacji Rolniczych,

16. Związek Zawodowy Pracowników rolnictwa w RP,

17. Business Centre Club,

18. Konfederacja Lewiatan,

19. Związek Zawodowy Rolnictwa i Obszarów Wiejskich „Regiony”,

20. Związek Zawodowy Wsi i Rolnictwa „Solidarność Wiejska”,

21. Krajowy Związek Rewizyjny Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych,

22. Związek Przedsiębiorców i Pracodawców,

23. Rada Dialogu Społecznego,

24. Polski Związek Zawodowy Rolników,

25. Polskie Stowarzyszenie Zrównoważonego Rolnictwa i Żywności,

26. Instytut Gospodarki Rolnej,

27. Federacja Związków Kółek i Organizacji Rolniczych RP,

28. Federacja Przedsiębiorców Polskich,

29. Krajowy Związek Grup Producentów Rolnych – Izba Gospodarcza,

30. Polska Federacja Hodowców Bydła i Producentów Mleka,

31. Polski Związek Hodowców i Producentów Trzody Chlewnej „POLSUS”,

32. Ogólnopolska Federacja Przedsiębiorców i Pracodawców Przedsiębiorcy.pl,

33. Federacja Producentów Żywności Związek Pracodawców,

34. Związek Polskie Mięso,

35. Krajowa Rada Drobiarstwa – Izba Gospodarcza,

36. Polski Związek Zrzeszeń Hodowców i Producentów Drobiu,

37. Pracodawcy Rzeczpospolitej Polskiej,

38. Związek Rzemiosła Polskiego,

39. Forum Związków Zawodowych,

40. Pracodawcy Rzeczpospolitej Polskiej,

41. Federacja Branżowych Związków Producentów Rolnych,

42. Polski Związek Producentów Roślin Zbożowych,

43. Polska Izba Ubezpieczeń,

44. Krajowe Zrzeszenie Producentów Rzepaku i Roślin Białkowych,

45. Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego,

46. Związek Zawodowy Rolników Ekologicznych,

47. Związek Sadowników Rzeczpospolitej Polskiej,

48. Związek Polskich Przetwórców Mleka,

49. Krajowe Stowarzyszenie Mleczarzy,

50. Polski Związek Plantatorów Tytoniu,

51. Polskie Towarzystwo Gospodarcze,

52. Związek Zawodowy Rolnictwa Polskiego Wolni i Solidarni,

53. Green REV Institute

54. Związek Zawodowy Rolnictwa „Korona”.

Informację zwrotną o niezgłoszeniu uwag otrzymano od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa oraz Federacji Związków Pracodawców Ochrony Zdrowia „Porozumienie Zielonogórskie”. Sugestie lub uwagi zostały nadesłane przez Fundację Green REV Institute, Polską Izbę Ubezpieczeń oraz Krajową Radę Izb Rolniczych. Fundacja Green REV Institute zaproponowała ponowną rewizję proponowanych zmian i konieczność budowania w pierwszej kolejności odpornych systemów produkcji oraz transformacji i przechodzenia do systemów roślinnych, wspierania reformy rolnictwa, tak aby środki publiczne nie stanowiły krótkoterminowego wsparcia, które jej zdaniem zamiast prowadzić do rozwoju produkcji będą negatywnie wpływać na cały sektor oraz długookresowo nie budować bezpieczeństwa rolnictwa i gospodarstw rolnych. Podkreślono, że w obecnej sytuacji związanej z kryzysem klimatycznym i presją na rolnictwo Ministerstwo powinno koncentrować wsparcie na działania związane z budowaniem odporności rolnictwa i transformacją do bardziej zrównoważonych systemów żywności i rolnictwa.

Fundacja zgłosiła propozycję, aby Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zaprojektowało rozwiązania, które nie będą opierać się na dopłatach do ubezpieczeń w przypadku zdarzeń takich jak: huragan, powódź, deszcz nawalny, grad, piorun, obsunięcie się ziemi, lawina, susza, ujemne skutki przezimowania lub przymrozków wiosennych, które będą coraz częstsze w dobie katastrofy klimatycznej i zmian klimatu wywołanych działalnością człowieka. Fundacja stoi na stanowisku, że dopłaty do ubezpieczeń w przypadku produkcji zwierzęcej negatywnie przyczyniają się do wsparcia dla sektora produkcji rolnej, który w największym stopniu odpowiada za presję na środowisko naturalne, bioróżnorodność i emisje. Jednocześnie dopłaty ze środków publicznych do produkcji zwierzęcej są nieefektywne w kontekście konieczności transformacji systemu żywności i przechodzenia do systemów roślinnych dla ludzi.

Propozycje zmian nie zostały uwzględnione przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Polska Izba Ubezpieczeń zaproponowała zmianę limitów stawek za ubezpieczenia upraw z wartości 9 %, 12 % i 15 % sumy ubezpieczenia na 20 %, 22 % i 25 % sumy ubezpieczenia – zmiana ta ma na celu zwiększenie dostępności ubezpieczeń upraw dla producentów rolnych. W konsekwencji powyższej zmiany należy również skorygować odpowiednio wskazywane iloczyny wysokości dopłat określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 10 i odpowiednio liczby 9, 12 lub 15 zamienić też na 20, 22 i 25 (art. 5 pkt 7a).

Ponadto zaproponowano zmianę w art. 6 ust. 3 tak, aby otrzymał on brzmienie: „3. Odszkodowanie za szkody, o których mowa w ust. 2: 1) pkt 1 – może być pomniejszone o nie więcej niż o: a) 35 % sumy ubezpieczenia – w przypadku upraw drzew i krzewów owocowych, truskawek i warzyw gruntowych, b) 10 % wartości tych szkód – w przypadku upraw niewymienionych w lit. a; 2) pkt 2 – może być pomniejszone o 20 %, 25 % albo 30 % sumy ubezpieczenia, w zależności od wysokości pomniejszenia wskazanej w umowie ubezpieczenia.”. Podkreślono, że proponowana zmiana jest odpowiedzią na wnioski sadowników i ogrodników dotyczące zwiększenia dostępności ubezpieczenia sadów, owoców i warzyw. Wprowadzenie franszyzy nie większej niż 35 % sumy ubezpieczenia w przypadku upraw drzew i krzewów owocowych, truskawek i warzyw gruntowych jest jedynie możliwością i uprawnieniem zakładu ubezpieczeń. Każdorazowo jest to decyzja biznesowa zakładu ubezpieczeń jaki % tej franszyzy, ale nie większy niż 35% sumy ubezpieczenia, zostanie zastosowany.

Zgłoszono również propozycję zmiany wartości wydajności słonecznika oraz facelii przyjętych do szacunkowych danych w Ocenie Skutków Regulacji. W OSR maksymalny plon słonecznika został przyjęty jako 2,5 t/ha – zaproponowano zmianę na 4 t/ha. W przypadku facelii maksymalny plon został przyjęty na 4 t/ha – zaproponowano zmianę na 1 t/ha. Zauważono, że obie te zmiany mogą mieć wpływ na określenie maksymalnych sum ubezpieczenia dla tych upraw.

W części „6. Wpływ na sektor finansów publicznych”, w odniesieniu do roślin zielarskich zaproponowano zmianę zapisu: „(…) roślin zielarskich w uprawie jednorocznej (…)”, a dalej „uprawy zielarskie nasiona” na zapis: „(…) roślin zielarskich w uprawie jednorocznej (…)”, a dalej „uprawy zielarskie nasiona” co w ocenie PIU nie powinno rodzić wątpliwości interpretacyjnych.

Propozycje zmian zostały częściowo uwzględnione przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Krajowa Rada Izb Rolniczych zwróciła się z prośbą o zmianę definicji przymrozków wiosennych zawartą w art. 3 ust. 2 pkt 11a tak, aby możliwe było ubezpieczenie upraw od wiosennych przymrozków przed 15 kwietnia zgodnie z fazą rozwojową roślin. Krajowa Rada Izb Rolniczych swój postulat argumentuje tym, że w bieżącym roku wegetacja zbóż i rzepaku była przyspieszona o ok. 3 do 4 tygodni w stosunku do ostatnich kilku lat i jej zdaniem konieczne jest dostosowanie terminów ubezpieczeń do aktualnych potrzeb.

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi skonsultowało propozycję Krajowej Rady Izb Rolniczych z Instytutem Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – Państwowym Instytutem Badawczym oraz uzyskało informację, że proponowana zmiana miałaby charakter nie tylko zmiany przepisu w ustawie, lecz również skutkowałaby potrzebą stworzenia nowego systemu monitorowania przymrozków w okresie wczesnowiosennym. Postępujące zmiany klimatu o zasięgu krajowym i globalnym powodują anomalie pogodowe, których jednym ze skutków mogą być zmiany okresu rozpoczęcia wegetacji części roślin uprawnych. Rośliny ozime, których wegetacja rozpoczyna się wraz ze wzrostem temperatury powyżej 0°C, niekiedy reagują na podwyższoną temperaturę powietrza w okresie zimowym, pomijając reakcję na długość dnia. Tego typu anomalię zaobserwowano niemal w całym kraju w bieżącym roku. Wzrost średniej dobowej temperatury powietrza (czego przyczyną były ciepłe masy powietrza, które nadciągnęły nad nasz kraj w okresie zimowym oraz wczesnowiosennym) spowodował przyspieszenie wegetacji wielu roślin. Takie warunki mogą jednak w przypadku wystąpienia ujemnych temperatur przerwać wegetację, czego efektem może być częściowe lub całkowite zniszczenie roślin, co skutkowałoby częściową lub całkowitą utrata plonu. Jednakże jak podkreśla Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa

– Państwowy Instytut Badawczy początek wegetacji roślin w okresie zimowym jest sytuacją nadzwyczajną, spotykaną bardzo rzadko i mającą charakter regionalny bądź lokalny, dlatego w ocenie tego Instytutu zmiana przepisu w ww. ustawie dotyczącego okresu wystąpienia przymrozków wiosennych wymaga wprowadzenia nowego systemu monitorowania roślin (co wiązałoby się z przeprowadzeniem szeregu doświadczeń). Uzasadnieniem tego jest fakt, że Polska jest krajem o dużej rozciągłości i znacznych rozmiarach, usytuowanym w strefie umiarkowanej i występowanie opisanych powyżej anomalii w kolejnych latach może mieć charakter lokalny, natomiast występowanie przymrozków od połowy kwietnia do końca czerwca stanowi normę i jest wysoce prawdopodobne. Ponadto ww. Instytut podkreśla, że zmiana brzmienia przepisu w ww. ustawie przez zastąpienie okresu kalendarzowego okresem ściśle związany z aktualnym stanem rozwojowym roślin wiązałaby się ze stworzeniem nowego systemu monitorowania przymrozków. Występowanie przymrozków często ma charakter lokalny i zależy od wielu czynników, w tym wysokości i szerokości geograficznej danego miejsca. Dodatkowym wyzwaniem byłoby uwzględnienie następujących czynników wpływających na zniszczenie roślin przez ujemne temperatury, tj. rozróżnienie rodzaju przymrozków (krótkotrwałe, długotrwałe, silne czy lekkie), typ przymrozków, który byłby w stanie uszkodzić konkretny rodzaj uprawy (rośliny bardziej odporne i podatne na niskie temperatury), wpływ stanowiska, na którym wystąpiłby przymrozek (rozróżnienie gleb na ciężkie, lekkie, organiczne czy mineralne), stanowisko oraz ekspozycja siedliska, rodzaj uprawy (np. uprawa bezorkowa, siew w mulcz). Propozycja nie została uwzględniona.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zaprosił wszystkie ww. podmioty, które nadesłały uwagi na konferencję uzgodnieniową, która odbyła się w dniu 17 maja 2024 r. w siedzibie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w celu omówienia przekazanych uwag do projektu ustawy.

2. Przedstawienie wyników zasięgnięcia opinii, dokonania konsultacji albo uzgodnienia projektu z właściwymi organami i instytucjami Unii Europejskiej, w tym Europejskim Bankiem Centralnym: Projekt ustawy nie podlegał konsultacjom z właściwymi organami i instytucjami Unii Europejskiej, w tym z Europejskim Bankiem Centralnym.

3. Wskazanie podmiotów, które zgłosiły zainteresowanie pracami nad projektem w trybie przepisów o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa, wraz ze wskazaniem kolejności dokonania zgłoszeń albo informację o ich braku: Projekt ustawy został umieszczony na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji w zakładce Rządowy Proces Legislacyjny w celu zgłaszania w trakcie trwania prac legislacyjnych zainteresowania w trybie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2017 r. poz. 248, z późn. zm.). Żaden podmiot nie zgłosił zainteresowania pracami nad projektem ustawy w trybie przepisów o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa. Projekt ROZPORZĄDZENIE

MINISTRAROLNICTWAIROZWOJUWSI1)

z dnia

w sprawie maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich na 2025 r.

Na podstawie art. 3 ustawy z dnia … o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. poz. …) zarządza się, co następuje:

§ 1. W 2025 r. maksymalne sumy ubezpieczenia 1 ha upraw rolnych wynoszą:

1) 6900 zł – dla słonecznika;

2) 5000 zł – dla facelii;

3) 6600 zł – dla gorczycy;

4) 6700 zł – dla lnu;

5) 48 600 zł – dla konopi włóknistych;

6) 2500 zł – dla bobowatych drobnonasiennych;

7) 13 000 zł – dla roślin zielarskich.

§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

MINISTER ROLNICTWA

I ROZWOJU WSI

1) Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej – rolnictwo, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. poz. 2706). UZASADNIENIE

Projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich na 2025 r. stanowi wykonanie upoważnienia zawartego w art. 3 ustawy z dnia … o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. poz. …), zwanej dalej „ustawą”. Wymieniony przepis zobowiązuje ministra właściwego do spraw rolnictwa do określenia w terminie do dnia 15 lutego 2025 r., w drodze rozporządzenia, maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich, mając na uwadze zapewnienie odpowiedniego poziomu ochrony ubezpieczeniowej producentów rolnych, a także uwzględniając możliwości budżetu państwa.

Zgodnie z art. 4 ustawy dopłaty do składki z tytułu ubezpieczenia upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich w 2025 r. przysługują producentom rolnym w wysokości 65 % składki do 1 ha uprawy, w przypadku zawarcia przez producenta rolnego umowy ubezpieczenia zawierającej pakiet rodzajów ryzyka i określenia przez zakład ubezpieczeń stawki taryfowej nieprzekraczających 9 % sumy ubezpieczenia. W przypadku upraw prowadzonych na użytkach rolnych klasy V i VI powyższa stawka taryfowa będzie mogła zostać określona w wyższej wysokości, tj. odpowiednio 12 % i 15 % sumy ubezpieczenia tych upraw. Po przekroczeniu ww. stawek dopłata będzie proporcjonalnie pomniejszana.

Maksymalne sumy ubezpieczenia zostały wyliczone na podstawie danych przekazanych przez Główny Urząd Statystyczny za 2023 r. i pierwsze półrocze 2024 r. oraz danych przekazanych przez Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – Państwowy Instytut Badawczy za 2023 r. i prognoz na lata 2024–2025. Sumy ubezpieczenia w poszczególnych grupach lub gatunkach upraw rolnych stanowią iloczyn maksymalnych cen rynkowych w danej grupie lub gatunkach upraw oraz maksymalnego osiąganego w Polsce plonu w danej uprawie lub grupie upraw. Ponadto maksymalne sumy ubezpieczenia przyjęte w projekcie rozporządzenia zostały zaokrąglone, co do zasady w górę, do pełnych:

1) dziesiątek – w przypadku sum wyższych niż 100 zł i niższych niż 1 tys. zł;

2) setek – w przypadku sum wyższych niż 1 tys. zł.

Zgodnie z art. 5 ust. 3 zmienianej ustawy przy zawieraniu umów ubezpieczenia upraw rolnych sumy ubezpieczenia, odrębnie dla każdej uprawy, ustala producent rolny indywidualnie z zakładem ubezpieczeń w umowie ubezpieczenia, z tym że nie mogą one przekroczyć maksymalnych sum ubezpieczenia określonych w projekcie rozporządzenia. Zatem wysokość sum ubezpieczenia jest ustalana w drodze negocjowania umowy ubezpieczenia między producentem rolnym a zakładem ubezpieczeń. Określenie maksymalnych sum ubezpieczenia ma także na celu zapewnienie producentom rolnym odpowiedniej ochrony ubezpieczeniowej przed zawyżaniem przez zakłady ubezpieczeń wartości ubezpieczanej uprawy rolnej, a tym samym zawyżaniem składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych.

Zaproponowane w projekcie rozporządzenia maksymalne sumy ubezpieczenia zostały wyliczone w następujący sposób:

Maksymalny Maksymalna Maksymalna Wyszczególnienie Maksymalna plon z 1 ha cena suma suma (w tonach) (w zł) ubezpieczenia ubezpieczenia 1 ha upraw 1 ha upraw (w zł) przyjęta w projekcie rozporządzenia (w zł)

słonecznik 3,00 2300,00 6900,00 6900

facelia 0,50 10 000,00 5000,00 5000

gorczyca 1,50 4360,20 6540,30 6600

len 2,30 2894,40 6657,12 6700

konopie włókniste 3,10 15 680,20 48 608,62 48 600

bobowate 2,0 1232,00 2464,00 2500 drobnonasienne

rośliny zielarskie 1,8 7187,70 12 937,86 13 000

Projekt rozporządzenia nie zawiera norm technicznych w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039, z późn. zm.) i w związku z tym projekt rozporządzenia nie podlega obowiązkowi notyfikacji.

Stosownie do art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2017 r. poz. 248, z późn. zm.) oraz § 52 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) projekt rozporządzenia zostanie zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji, w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny.

Projekt rozporządzenia nie jest objęty zakresem prawa Unii Europejskiej.

Wprowadzenie projektowanych przepisów nie będzie miało wpływu na działalność mikroprzedsiębiorców oraz małych i średnich przedsiębiorców.

Projekt rozporządzenia zostanie ujęty w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Nazwa projektu Data sporządzenia Projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie 25.10.2024 r. maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych Źródło: i roślin zielarskich na 2025 r. Upoważnienie ustawowe – art. 3 Ministerstwo wiodące i ministerstwa współpracujące ustawy z dnia … o zmianie ustawy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi o ubezpieczeniach upraw rolnych Osoba odpowiedzialna za projekt w randze Ministra, Sekretarza i zwierząt gospodarskich (Dz. U. Stanu lub Podsekretarza Stanu poz. …) Pan Stefan Krajewski – Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi Nr w Wykazie prac legislacyjnych Kontakt do opiekuna merytorycznego projektu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi: Aleksandra Szelągowska – Zastępca Dyrektora Departamentu Budżetu, tel. 22 623 17 64, adres e-mail: aleksandra.szelagowska@minrol.gov.pl OCENA SKUTKÓW REGULACJI

1. Jaki problem jest rozwiązywany?

Brak określonych maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich na 2025 r., które stanowią podstawę dla zakładów ubezpieczeń do zawierania z producentami rolnymi umów ubezpieczenia tych upraw dotowanych z budżetu państwa.

2. Rekomendowane rozwiązanie, w tym planowane narzędzia interwencji, i oczekiwany efekt

Określenie maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich na 2025 rok. Projektowane rozporządzenie stanowi wykonanie upoważnienia zawartego w art. 3 ustawy z dnia … o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz. U. poz. …). Wymieniony przepis zobowiązuje ministra właściwego do spraw rolnictwa do określania w terminie do dnia 15 lutego 2025 r., w drodze rozporządzenia, maksymalnych sum ubezpieczenia dla upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich, mając na uwadze zapewnienie odpowiedniego poziomu ochrony ubezpieczeniowej producentów rolnych, a także uwzględniając możliwości budżetu państwa. Cel projektu nie może zostać osiągnięty w inny sposób niż przez wydanie rozporządzenia.

3. Jak problem został rozwiązany w innych krajach, w szczególności krajach członkowskich OECD/UE? Projekt rozporządzenia zawiera rozwiązania stanowiące domenę prawa krajowego.

4. Podmioty, na które oddziałuje projekt Grupa Wielkość Źródło danych Oddziaływanie Zakłady ubezpieczeń Projektowane przepisy w praktyce Komisja Nadzoru Zakłady będą oddziaływały na zakłady Finansowego ubezpieczeń, które ubezpieczeń, które na 2025 r. zawarły zawarły na 2025 r. z ministrem właściwym do spraw umowy rolnictwa umowy w sprawie ubezpieczenia upraw stosowania dopłat do składek z tytułu rolnych i zwierząt zawarcia z producentami rolnymi gospodarskich umów ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich i będą zawierać z producentami rolnymi umowy ubezpieczenia upraw słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich (w 2025 r. w systemie uczestniczy … zakładów ubezpieczeń). Producenci rolni 1317 tys. gospodarstw rolnych o Powszechny spis Producenci rolni, powierzchni powyżej 1 ha użytków rolny 2020 r. – którzy zawrą umowy rolnych. raport z wyników ubezpieczenia upraw (GUS 2021) słonecznika, facelii, gorczycy, lnu, konopi włóknistych, bobowatych drobnonasiennych i roślin zielarskich.

5. Informacje na temat zakresu, czasu trwania i podsumowanie wyników konsultacji Projekt rozporządzenia zostanie zamieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz. U. z 2017 r. poz. 248, z późn. zm.), oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji, w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny, zgodnie z § 52 ust. 1 uchwały nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. – Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) z 10-dniowym terminem zgłaszania uwag. Projekt rozporządzenia zostanie skierowany do konsultacji publicznych i opiniowania do następujących organizacji społecznych i instytucji samorządu gospodarczego:

1) Niezależnego Samorządowego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych „Solidarność”;

2) Związku Zawodowego Rolnictwa „SAMOOBRONA”;

3) Krajowego Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych;

4) Związku Zawodowego Rolników „OJCZYZNA”;

5) Związku Zawodowego Rolników Rzeczpospolitej „SOLIDARNI”;

6) Związku Zawodowego Centrum Narodowe Młodych Rolników;

7) Związku Zawodowego Pracowników Rolnictwa w RP;

8) Federacji Branżowych Związków Producentów Rolnych;

9) Krajowej Rady Spółdzielczej;

10) Krajowej Rady Izb Rolniczych;

11) Związku Pracodawców – Dzierżawców i Właścicieli Rolnych;

12) Krajowego Związku Rewizyjnego Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych;

13) Związku Zawodowego Rolnictwa i Obszarów Wiejskich „REGIONY”;

14) Związek Zawodowy Wsi i Rolnictwa „Solidarność Wiejska”;

15) Niezależnego Samorządowego Związku Zawodowego „Solidarność”;

16) Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych;

17) Forum Związków Zawodowych;

18) Sekretariatu Rolnictwa Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”;

19) Polskiej Federacji Rolnej;

20) Krajowej Federacji Producentów Zbóż;

21) PROM – Polskiej Rady Organizacji Młodzieżowych;

22) Polskiej Izby Technologii i Wyrobów Naturalnych;

23) Krajowej Federacji Hodowców Drobiu i Producentów Jaj;

24) Krajowego Zrzeszenia Producentów Rzepaku i Roślin Białkowych;

25) Krajowego Związku Plantatorów Buraka Cukrowego;

26) Polskiego Związku Hodowców i Producentów Zwierząt Futerkowych;

27) Polskiego Związku Owczarskiego;

28) Związku Sadowników Rzeczpospolitej Polskiej;

29) Krajowego Związku Plantatorów Tytoniu;

30) Polskiego Związku Hodowców Gołębi Rasowych i Drobnego Inwentarza;

31) Polskiej Federacji Rolnej;

32) Związku Zawodowego Rolnictwa „KORONA”;

33) Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka;

34) Związku Polskich Plantatorów Chmielu;

35) Krajowego Związku Grup Producentów Owoców i Warzyw;

36) Unii Owocowej;

37) Związku Plantatorów Tytoniu w Krasnymstawie;

38) Stowarzyszenia Krajowej Unii Producentów Soków;

39) Związku Zawodowego Rolników Ekologicznych św. Franciszka z Asyżu;

40) Związku Pracodawców Business Centre Club;

41) Konfederacji Lewiatan;

42) Krajowego Związku Banków Spółdzielczych;

43) Związku Banków Polskich;

44) Krajowego Związku Spółdzielni Mleczarskich – Związku Rewizyjnego;

45) Związku Polskich Przetwórców Mleka;

46) Krajowego Stowarzyszenia Mleczarzy;

47) Polskiej Izby Mleka;

48) Polskiego Zrzeszenia Producentów Bydła Mięsnego;

49) Polskiej Izby Handlu;

50) Federacji Gospodarki Żywnościowej RP;

51) Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych Rolników i Organizacji Rolniczych;

52) Związku Rzemiosła Polskiego;

53) Związku Przedsiębiorców i Pracodawców;

54) Łukowskiego Zrzeszenia Plantatorów Tytoniu;

55) Polskiego Związku Hodowców i Producentów Trzody Chlewnej „POLSUS”;

56) Polskiej Federacji Ziemniaka;

57) Krajowego Stowarzyszenia Przemysłu Tytoniowego;

58) Polskiego Stowarzyszenia Przemysły Tytoniowego;

59) Unii Producentów i Pracodawców Przemysłu Mięsnego;

60) Stowarzyszenia Rzeźników i Wędliniarzy Rzeczypospolitej Polskiej;

61) Krajowego Związku Pracodawców Producentów Trzody Chlewnej POLPIG;

62) Federacji Przedsiębiorców Polskich;

63) Polskiego Związku Hodowców i Producentów Bydła Mięsnego;

64) Krajowej Federacji Zbóż;

65) Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Rolników Indywidualnych Polski Związek Rolny;

66) Polskiego Stowarzyszenia Obsługi Rolnictwa POLSOR;

67) Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej;

68) Krajowej Rady Drobiarstwa Izby Gospodarczej;

69) Green REV Institute;

70) Krajowej Izby Producentów Drobiu i Pasz;

71) Związku Polskie Mięso;

72) Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych;

73) Związku Młodzieży Wiejskiej;

74) Polskiej Izby Ubezpieczeń.

Przedmiotowy projekt rozporządzenia nie nakłada nowych lub dodatkowych obowiązków czy zadań na producentów rolnych i inne podmioty.

6. Wpływ na sektor finansów publicznych (ceny stałe z …… r.) Skutki w okresie 10 lat od wejścia w życie zmian [mln zł] 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Łącznie (0-10) Dochody ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Krajowy Ośrodek Wsparcia 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Rolnictwa Wydatki ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Krajowy Ośrodek Wsparcia 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Rolnictwa Saldo ogółem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 budżet państwa 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 JST 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Krajowy Ośrodek Wsparcia 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Rolnictwa W projekcie ustawy budżetowej na 2025 r. na ubezpieczenia upraw rolnych i Źródła finansowania zwierząt gospodarskich została zaplanowana kwota 920 504 tys. zł w ramach części 32 – Rolnictwo, której dysponentem jest minister właściwy do spraw rolnictwa. Dodatkowe informacje, Wejście w życie projektu rozporządzenia nie powoduje wydatków z budżetu w tym wskazanie państwa oraz nie wpływa na zwiększenie wydatków dla pozostałych jednostek źródeł danych i sektora finansów publicznych. Ponadto projektowane rozporządzenie nie wpłynie przyjętych do obliczeń na zmniejszenie dochodów jednostek sektora finansów publicznych, w tym założeń dochodów budżetu państwa. W związku z powyższym nie zakłada się wzrostu wydatków budżetowych na ubezpieczenia upraw rolnych i zwierząt gospodarskich poza kwoty określone w projekcie ustawy budżetowej na 2025 r. Wejście w życie projektu rozporządzenia będzie miało wpływ na efektywne wykorzystanie środków publicznych przez uniknięcie zawyżania przez zakłady ubezpieczeń wartości ubezpieczanego przedmiotu (tj. sumy ubezpieczenia uprawy rolnej), a tym samym zawyżania składek z tytułu ubezpieczenia upraw rolnych, do których są stosowane dopłaty.

7. Wpływ na konkurencyjność gospodarki i przedsiębiorczość, w tym funkcjonowanie przedsiębiorców, oraz na rodzinę, obywateli i gospodarstwa domowe Skutki Czas w latach od wejścia w życie zmian 0 1 2 3 5 10 Łącznie (0-10) W ujęciu duże 0 0 0 0 0 0 0 pieniężnym przedsiębiorstwa (w mln zł, sektor mikro-, 0 0 0 0 0 0 0 ceny stałe małych i średnich z …… r.) przedsiębiorstw – wpłaty na rzecz Funduszu rodzina, obywatele 0 0 0 0 0 0 0 oraz gospodarstwa domowe Producenci rolni, 0 0 0 0 0 0 0 którzy otrzymają rekompensaty z Funduszu Krajowy Ośrodek 0 0 0 0 0 0 0 Wsparcia Rolnictwa W ujęciu zakłady ubezpieczeń, Projektowane rozporządzenie będzie miało wpływ na politykę niepieniężnym które zawarły sprzedażową zakładów ubezpieczeń, bezpośrednio przełoży się na umowy z Ministrem Ogólne Warunki Ubezpieczeń i Taryfy Składek poszczególnych Rolnictwa i Rozwoju ubezpieczycieli. Wsi o dopłaty do składek ubezpieczeniowych duże Brak wpływu przedsiębiorstwa producenci rolni Projektowane rozporządzenie przełoży się na zakres ochrony ubezpieczeniowej poszczególnych upraw rolnych i ryzyk ubezpieczeniowych w gospodarstwach rolnych. sektor mikro-, Brak wpływu małych i średnich przedsiębiorstw rodzina, obywatele Brak wpływu oraz gospodarstwa domowe Dodatkowe informacje, Wejście w życie projektu rozporządzenia nie wpłynie na konkurencyjność w tym wskazanie gospodarki i funkcjonowanie przedsiębiorstw. źródeł danych i Ustalenie maksymalnych sum ubezpieczenia upraw rolnych wpłynie na przyjętych do obliczeń usprawnienie procesu zawierania umów ubezpieczenia z producentami rolnymi. założeń

8. Zmiana obciążeń regulacyjnych (w tym obowiązków informacyjnych) wynikających z projektu nie dotyczy Wprowadzane są obciążenia poza bezwzględnie tak wymaganymi przez UE (szczegóły w odwróconej nie tabeli zgodności). nie dotyczy zmniejszenie liczby dokumentów zwiększenie liczby dokumentów zmniejszenie liczby procedur zwiększenie liczby procedur skrócenie czasu na załatwienie sprawy wydłużenie czasu na załatwienie sprawy inne: inne:

Wprowadzane obciążenia są przystosowane do ich tak elektronizacji. nie nie dotyczy Komentarz: projekt rozporządzenia nie przewiduje obciążeń regulacyjnych.

9. Wpływ na rynek pracy Wejście w życie projektu rozporządzenia nie wpłynie bezpośrednio na rynek pracy.

10. Wpływ na pozostałe obszary środowisko naturalne demografia informatyzacja sytuacja i rozwój regionalny mienie państwowe zdrowie sądy powszechne, inne: administracyjne lub wojskowe

Omówienie wpływu Brak wpływu.

11. Planowane wykonanie przepisów aktu prawnego Projektowane rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

12. W jaki sposób i kiedy nastąpi ewaluacja efektów projektu oraz jakie mierniki zostaną zastosowane? Z uwagi na przedmiotowy zakres regulacji projektu rozporządzenia jego ewaluacja jest niezasadna.

13. Załączniki (istotne dokumenty źródłowe, badania, analizy itp.) Nie dotyczy.