Rozdział 6b Przeciwdziałanie przemocy i dyskryminacji w sporcie Art. 36i.
1. Klub sportowy, związek sportowy, polski związek sportowy oraz spółka zarządzająca ligą zawodową są obowiązane przeciwdziałać przemocy, w tym przemocy psychicznej, wykorzystaniu seksualnemu, dyskryminacji i innym nadużyciom wobec zawodników i innych osób uczestniczących we współzawodnictwie sportowym, zwanych dalej „przemocą i dyskryminacją w sporcie”.
2. Klub sportowy, związek sportowy, polski związek sportowy oraz spółka zarządzająca ligą zawodową przyjmują standardy przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie, w tym:
1) standardy ochrony zawodników i innych osób uczestniczących we współzawodnictwie sportowym, wobec naruszeń zasady równego traktowania ze względu na płeć, rasę, pochodzenie etniczne, narodowość, religię, wyznanie, światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną, o których mowa w ustawie z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (Dz. U. z 2024 r. poz. 1175);
2) standardy ochrony małoletnich, o których mowa w art. 22b ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2024 r. poz. 560 i 1228).
3. Podmioty, o których mowa w ust. 2, mają obowiązek, co najmniej raz na 2 lata, dokonywać aktualizacji standardów w celu zapewnienia ich dostosowania do aktualnych potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami.
Art. 36j. Klub sportowy, związek sportowy, polski związek sportowy oraz spółka zarządzająca ligą zawodową:
1) upowszechniają problematykę przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie, w tym biorąc pod uwagę zalecenia Rzecznika ochrony praw zawodników i innych osób uczestniczących we współzawodnictwie sportowym, zwanego dalej „Rzecznikiem”;
2) udostępniają standardy przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie, w tym na swojej stronie internetowej;
3) zgłaszają Rzecznikowi, niezwłocznie po uzyskaniu informacji, zdarzenia mogące nosić znamiona przemocy i dyskryminacji w sporcie, wraz z informacją o podjęciu postępowania wyjaśniającego i dyscyplinarnego albo przyczynach niepodjęcia takich działań.
Art. 36k. Związek sportowy oraz polski związek sportowy przedstawiają Rzecznikowi, do dnia 31 marca każdego roku, raport dotyczący występowania czynów noszących znamiona przemocy i dyskryminacji w sporcie za rok poprzedni.
Art. 36l.
1. Związek sportowy oraz polski związek sportowy wyznaczają pełnomocnika do spraw przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie, zwanego dalej „Pełnomocnikiem”, spośród swoich pracowników albo osób, z którymi współpracują na podstawie umów cywilnoprawnych.
2. Pełnomocnik wykonuje zadania związane z przeciwdziałaniem przemocy i dyskryminacji w sporcie, w tym:
1) realizuje zadania, o których mowa w art. 36j;
2) monitoruje akty przemocy i dyskryminacji w sportach, w których działa dany polski związek sportowy;
3) opiniuje projekty aktów i decyzji, które dotyczą spraw związanych z przemocą i dyskryminacją w sportach, w których działa dany polski związek sportowy;
4) współpracuje z członkami danego polskiego związku sportowego oraz innymi podmiotami w zakresie problematyki przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie;
5) podejmuje inicjatywy w ramach wydarzeń sportowych organizowanych przez dany polski związek sportowy w celu upowszechniania problematyki przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie.
3. Pełnomocnik podlega bezpośrednio zarządowi związku sportowego albo polskiego związku sportowego.
4. Rozwiązanie stosunku pracy oraz zmiana warunków zatrudnienia albo zmiana lub rozwiązanie umowy cywilnoprawnej Pełnomocnika może nastąpić wyłącznie po uzyskaniu pozytywnej opinii Rzecznika, którego pisemnie zawiadamia się o tym planowanym rozwiązaniu stosunku pracy lub tej zmianie warunków pracy albo o planowanej zmianie lub rozwiązaniu umowy cywilnoprawnej.
5. Rzecznik wydaje opinię, o której mowa w ust. 4, w terminie miesiąca od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 4. Brak wydanej opinii w terminie, o którym mowa w zdaniu pierwszym, uznaje się za pozytywną opinię Rzecznika.
6. Związek sportowy oraz polski związek sportowy przekazują Rzecznikowi informacje o wyznaczeniu Pełnomocnika, wskazując imię, nazwisko, adres poczty elektronicznej i numer telefonu Pełnomocnika.
Art. 36m. Klub sportowy, związek sportowy, polski związek sportowy oraz spółka zarządzająca ligą zawodową, które nie dopełniły obowiązków, o których mowa w art. 36i ust. 2 i 3, oraz związek sportowy i polski związek sportowy, które nie dopełniły obowiązków, o których mowa w art. 36l ust. 1, nie mogą otrzymać finansowania lub dofinansowania realizacji zadań ze środków budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych, w tym nie mogą otrzymać dotacji lub dofinansowania, o których mowa w art. 28 i art. 29.
Art. 36n.
1. Przy ministrze właściwym do spraw kultury fizycznej działa Rzecznik.
2. Rzecznik podejmuje działania mające na celu przeciwdziałanie przemocy i dyskryminacji w sporcie.
3. Do zadań Rzecznika należy:
1) monitorowanie aktów przemocy i dyskryminacji w sporcie;
2) upowszechnianie problematyki przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie;
3) podejmowanie działań, które zmierzają do eliminacji lub ograniczenia skutków przemocy i dyskryminacji w sporcie;
4) opiniowanie projektów aktów prawnych, które dotyczą spraw związanych z przemocą i dyskryminacją w sporcie;
5) wnioskowanie o podjęcie inicjatywy ustawodawczej albo o wydanie lub zmianę innych aktów prawnych, które dotyczą spraw związanych z przemocą i dyskryminacją w sporcie;
6) współpraca z klubami sportowymi, związkami sportowymi, polskimi związkami sportowymi, spółkami zarządzającymi ligami zawodowymi oraz innymi podmiotami działającymi w obszarze kultury fizycznej i sportu w zakresie problematyki przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie;
7) współpraca z organami władzy publicznej, organizacjami pozarządowymi oraz innymi podmiotami, które działają na rzecz przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie;
8) podejmowanie inicjatyw w ramach wydarzeń sportowych w celu upowszechniania problematyki przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie;
9) realizowanie innych działań, które mają na celu przeciwdziałanie przemocy i dyskryminacji w sporcie.
Art. 36o. W sprawach o czyny związane z przemocą i dyskryminacją w sporcie Rzecznik może:
1) żądać wszczęcia postępowania w prowadzonych przez polski związek sportowy sprawach dyscyplinarnych oraz brać udział w toczącym się już postępowaniu – po stronie osoby pokrzywdzonej;
2) żądać wszczęcia postępowania w sprawach ze skargi, o której mowa w art. 45c ust. 1, oraz brać udział w toczącym się już postępowaniu – po stronie osoby pokrzywdzonej;
3) żądać wszczęcia postępowania w sprawach cywilnych oraz brać udział w toczącym się już postępowaniu – na prawach przysługujących prokuratorowi;
4) brać udział w toczących się już postępowaniach w sprawach o przestępstwa przeciwko wolności seksualnej wymienione w rozdziale XXV ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny – na prawach przysługujących prokuratorowi;
5) brać udział w toczących się już postępowaniach w sprawach przestępstw i wykroczeń wymienionych w rozdziale 5 ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich – na prawach przysługujących prokuratorowi.
Art. 36p. Rzecznik organizuje oraz prowadzi działalność analitycznobadawczą, edukacyjną i informacyjną na rzecz ochrony przed przemocą lub dyskryminacją w sporcie, w tym inicjuje i organizuje szkolenia, debaty, wydaje periodyki, prowadzi kampanie informacyjne oraz inne działania mające na celu podnoszenie świadomości w społeczeństwie na temat przemocy i dyskryminacji w sporcie.
Art. 36q.
1. Rzecznik przeprowadza, co najmniej raz w okresie 2 lat kalendarzowych, cykl szkoleń dotyczących problematyki zapobiegania przemocy i dyskryminacji w sporcie, dla klubów sportowych, związków sportowych, polskich związków sportowych, spółek zarządzających ligami zawodowymi oraz innych podmiotów działających w obszarze kultury fizycznej i sportu.
2. Adresatami szkoleń są w szczególności Pełnomocnicy, członkowie organów zarządzających i nadzorczych podmiotów, o których mowa w ust. 1, osoby zatrudnione w podmiotach, o których mowa w ust. 1, oraz zawodnicy, sędziowie sportowi, trenerzy i instruktorzy sportu.
3. W ramach cyklu szkoleń, o których mowa w ust. 1, Rzecznik przeprowadza również szkolenia dla opiekunów małoletnich uczestników sportu.
4. Co najmniej raz w okresie roku kalendarzowego Rzecznik przeprowadza szkolenia adresowane do Pełnomocników.
Art. 36r.
1. Rzecznik przedkłada ministrowi właściwemu do spraw kultury fizycznej, nie później niż do dnia 30 czerwca każdego roku, raport dotyczący występowania czynów noszących znamiona przemocy i dyskryminacji w sporcie za rok poprzedni.
2. Po przedłożeniu raportu Rzecznik ogłasza raport w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej ministra właściwego do spraw kultury fizycznej.
Art. 36s. Rzecznik przyjmuje, ogłasza i aktualizuje w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej ministra właściwego do spraw kultury fizycznej zalecenia dotyczące zasad przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie.
Art. 36t.
1. Rzecznik, w przypadku powzięcia informacji o zdarzeniach mogących nosić znamiona przemocy i dyskryminacji w polskim związku sportowym, w tym w razie przyjęcia zgłoszenia, o którym mowa w art. 36j pkt 3, może przeprowadzić kontrolę wykonywania przez polski związek sportowy obowiązków przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie.
2. Rzecznik przeprowadza kontrolę wykonywania przez polskie związki sportowe obowiązków, o których mowa w:
1) art. 36i ust. 2 i 3;
2) art. 21 oraz art. 22b ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich.
3. Do kontroli, o której mowa w ust. 1 i ust. 2 pkt 1, stosuje się art. 22x ust. 4 ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich.
4. Kontrolę wykonywania przez polskie związki sportowe obowiązków, o których mowa w art. 22b ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich, Rzecznik przeprowadza w ramach kontroli, o której mowa w ust. 2 pkt 1.
Art. 36u.
1. Rzecznika powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej.
2. Kadencja Rzecznika trwa 5 lat.
3. Ta sama osoba może pełnić funkcję Rzecznika nie dłużej niż przez dwie kolejne kadencje.
4. Po upływie kadencji Rzecznik pełni obowiązki do dnia powołania następcy.
Art. 36v.
1. Na stanowisko Rzecznika może być powołana osoba, która:
1) jest obywatelem polskim;
2) posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
3) korzysta z pełni praw publicznych;
4) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
5) cieszy się nieposzlakowaną opinią;
6) daje rękojmię prawidłowego wykonywania powierzonych zadań;
7) posiada wykształcenie wyższe;
8) posiada wiedzę z zakresu regulacji prawnych w obszarze kultury fizycznej i sportu, oraz z zakresu działalności klubów sportowych, lig zawodowych, związków sportowych, polskich związków sportowych, reprezentowania interesów tych podmiotów lub tworzenia lub stosowania prawa związanego z kulturą fizyczną i sportem.
2. Osoba powołana na stanowisko Rzecznika nie może:
1) zajmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska:
a) nauczyciela akademickiego na uczelni,
b) pracownika naukowego lub badawczo-technicznego Polskiej Akademii Nauk, instytutu badawczego lub innej jednostki naukowej – ani wykonywać innych zajęć zawodowych;
2) należeć do partii politycznej;
3) wykonywać czynności, które pozostają w sprzeczności z jego obowiązkami albo mogą wywołać podejrzenie o jego stronniczość lub interesowność;
4) prowadzić działalności publicznej niedającej się pogodzić z obowiązkami i godnością urzędu;
5) być osobą, która była karana dyscyplinarnie za doping w sporcie;
6) pełnić funkcji we władzach: klubu sportowego, związku sportowego lub polskiego związku sportowego.
Art. 36w.
1. Kadencja Rzecznika wygasa z dniem:
1) śmierci;
2) złożenia pisemnej rezygnacji;
3) skazania prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.
2. Rzecznika przed upływem kadencji odwołuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej, w przypadku:
1) ustania przesłanek lub niespełniania warunków, o których mowa w art. 36v ust. 1 pkt 1–3, 5 i 6 oraz ust. 2;
2) gdy z powodu choroby stał się trwale niezdolny do pełnienia obowiązków Rzecznika;
3) niewypełniania obowiązków nałożonych przez ustawę lub rażącego naruszenia prawa przy wykonywaniu zadań Rzecznika.
3. Po wygaśnięciu kadencji lub odwołaniu Rzecznika do czasu powołania nowego Rzecznika jego obowiązki pełni zastępca Rzecznika.
Art. 36x.
1. Rzecznik wykonuje swoje zadania przy pomocy zastępcy Rzecznika oraz wyodrębnionej jednostki organizacyjnej w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw kultury fizycznej.
2. Zastępcę Rzecznika powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej.
3. Kandydat na stanowisko zastępcy Rzecznika spełnia wymagania, o których mowa w art. 36v.
4. Obsługę Rzecznika zapewnia urząd obsługujący ministra właściwego do spraw kultury fizycznej.
Art. 36y. Rzecznik jest administratorem danych osobowych, w tym danych szczególnej kategorii, w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 1, z późn. zm.2)), uzyskanych w trakcie realizacji zadań i przetwarza je wyłącznie w celu przeciwdziałania przemocy i dyskryminacji w sporcie przy realizacji swoich ustawowych zadań.