Uchwała Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników.

UCHWAŁA

SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

z dnia 6 sierpnia 2026 r.

w sprawie ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usługoraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników

Senat, po rozpatrzeniu uchwalonej przez Sejm na posiedzeniu w dniu 17 lipca 2026 r. ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, wprowadza do jej tekstu następujące poprawki:

1) w art. 1 w pkt 5 w poleceniu nowelizacyjnym po wyrazach „w art. 145e w ust. 1” dodaje się wyrazy „we wprowadzeniu do wyliczenia”;

2) w art. 1 pkt 5 oznacza się jako pkt 2 oraz dotychczasowe pkt 2–4 oznacza się odpowiednio jako pkt 3–5;

3) w art. 1 w pkt 20:

a)w lit. a, ust. 10c otrzymuje brzmienie:

„10c. Informacja, o której mowa w ust. 10a, zawiera:

1)informację o miejscu jej składania;

2)dane podatnika;

3)dane dotyczące środka transportu.”,

b)w lit. b, ust. 13aa otrzymuje brzmienie:

„13aa. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres danych, jakie powinna zawierać informacja, o której mowa w ust. 10a, wraz z niezbędnymi pouczeniami oraz sposób jej składania, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowej identyfikacji środka transportu oraz przejrzystości danych zawartych w tej informacji.”;

4) w art. 1 w pkt 21 przed lit. a dodaje się lit. … w brzmieniu:

„…)w ust. 1 wyrazy „z zastrzeżeniem ust. 1a–4” zastępuje się wyrazami „z zastrzeżeniem ust. 1a, 2 i 3”,”;

5) w art. 1 w pkt 22 w lit. b w tiret drugim, w pkt 6 skreśla się wyrazy „ , chyba że zachodzą przypadki, o których mowa w art. 108c ust. 3”;

6) w art. 1 w pkt 35, w art. 138l w ust. 6 i 7 wyrazy „ust. 2 pkt 6 i 7” zastępuje się wyrazami „ust. 2 pkt 5–7”;

7) w art. 1 w pkt 35, w art. 138o w ust. 2 w pkt 4 wyrazy „ , w szczególności” zastępuje się wyrazem „obejmujące”;

8) w art. 1 w pkt 35, w art. 138y w ust. 2 pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4)dane niezbędne do obliczenia wysokości podatku:

a)datę zakończenia procedury składu VAT,

b)nazwę towarów wraz z klasyfikacją według Nomenklatury scalonej (CN),

c)informację, czy towar jest przedmiotem eksportu towarów lub wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów zgodnie z art. 138z ust. 3,

d)podstawę opodatkowania, stawkę podatku oraz wysokość podatku należnego i zapłaconego.”;

9) w art. 1 w pkt 35, w art. 138za w pkt 2 wyrazy „były one przedmiotem jednej dostawy lub kilku dostaw, o których mowa w art. 138s ust. 2 pkt 1” zastępuje się wyrazami „były one przedmiotem co najmniej jednej dostawy, o której mowa w art. 138s ust. 2 pkt 1”;

10) użyte w załączniku nr 1 do ustawy:

a)w poz. 5 w kolumnie „Towary”,

b)w poz. 39 w kolumnie „Towary” w pkt 1–3,

c)w poz. 54 w kolumnie „Towary”

– wyrazy „z wył.” zastępuje się wyrazami „z wyłączeniem”.

MARSZAŁEK SENATU

Małgorzata KIDAWA-BŁOŃSKA

uzasadnienie

Senat – po rozpatrzeniu uchwalonej przez Sejm w dniu 17 lipca 2026 r. ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (określanej dalej jako „ustawa”) – wprowadził do jej tekstu 10 poprawek.

Poprawka nr 1 zmierza do uściślenia polecenia nowelizacyjnego.

Poprawka nr 2 zmierza do zapewnienia właściwej kolejności przepisów zmieniających ustawę o podatku od towarów i usług.

Poprawki nr 3 i 8 zmierzają do rezygnacji z przykładowego określania zakresu danych niezbędnych do prawidłowej identyfikacji środka transportu oraz zakresu danych niezbędnych do obliczenia wysokości podatku należnego, podawanych odpowiednio w informacji o nabywanych środkach transportu oraz deklaracji o zakończeniu procedury składu VAT. Jakkolwiek ustawa określa w sposób zupełny szczegółowy zakres danych zawartych w zgłoszeniu podsumowującym o towarach wprowadzonych do składu VAT, nie zawiera zamkniętego katalogu szczegółowych danych zawartych w informacji o nabywanych środkach transportu oraz deklaracji o zakończeniu procedury składu VAT, stanowiąc, że mają one wskazywać odpowiednio „dane dotyczące środka transportu niezbędne do prawidłowej identyfikacji tego środka” oraz „dane niezbędne do obliczenia wysokości podatku należnego”. Tak blankietowo sformułowany zakres danych ma być zatem uściślany we wzorach powołanych dokumentów, udostępnionych przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, co budzi wątpliwości w świetle systemu źródeł prawa powszechnie obowiązującego.

Poprawka nr 4 zmierza do zapewnienia legislacyjnej konsekwencji uchylenia ust. 4 w art. 103 ustawy o podatku od towarów i usług.

W trakcie senackiego postępowania ustawodawczego przedstawiciele partnerów społecznych wyrażali opinię, że przewidziany w ustawie system solidarnej odpowiedzialności podatnika za zaległości podatkowe podmiotu dokonującego na jego rzecz dostawy towarów lub świadczenia usług cechuje nadmierny rygoryzm. Mając to na uwadze, Senat, w drodze poprawki nr 5, proponuje wyłączenie tej odpowiedzialności, jeżeli z tytułu nabycia towarów lub usług podatnik dokonał zapłaty z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności.

Uwzględniając potrzebę zapewnienia sprawności postępowania w sprawie zezwolenia na prowadzenie składu VAT, Senat, w drodze poprawki nr 6, postuluje – analogicznie do przepisów określających tryb postępowania w sprawie zezwolenia na stosowanie procedury składu VAT – rozszerzenie katalogu dokumentów, które należy dołączyć do wniosku o wydanie zezwolenia na prowadzenie składu VAT, o dokument potwierdzający, że wobec wnioskodawcy nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, likwidacyjne, upadłościowe lub restrukturyzacyjne, albo oświadczenie wnioskodawcy w tym przedmiocie.

Poprawka nr 7 zmierza do rezygnacji z przykładowego określania zakresu informacji o zmianie właściciela towarów, podawanych w ewidencji towarów objętych procedurą składu VAT. Zastosowanie takiej techniki legislacyjnej budzi wątpliwości w świetle wymogu określoności przepisów prawa. Należy bowiem zauważyć, że prowadzenie tej ewidencji niezgodnie z przepisami prawa może skutkować zarówno cofnięciem zezwolenia na prowadzenie składu VAT, jak również wymierzeniem kary grzywny, której górna granica wynosi dwudziestokrotność wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę, a przepisy ustawy o podatku od towarów i usług (w brzmieniu nadanym przez ustawę) nie dostarczają wskazówek umożliwiających bezsporne zrekonstruowanie pozostałych desygnatów określenia „informacje o zmianie właściciela towarów”.

Poprawka nr 9 zmierza do sprecyzowania hipotezy normy prawnej wyrażonej w art. 138za pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług (w brzmieniu określonym przez art. 1 pkt 35 ustawy).

Poprawka nr 10 ma charakter redakcyjny.